a bad smell foetor a banquet epulae, epulum a barker (such as a dog) latrator a bath lauvabrum a beam of wood traba a bean legumen a beating verbera a beginning orsus a bending inflexio a bit of money peculium a biting morsus a bitter weed ervum a blow plaga a bone os a boundary mark terminus a breaking / fragments fragmen a bringing forward prolatio a bullet plumbum a bundle facis a burden ingravesco a bushel basket modio a buying emptio a cake laganum a certain (one quendam a charge decursio a charge in court querimonia a citizen of the lowest rank proletarius a clam peloris a clarification declaratio a colewort (plant) eruca a coming ventio a contest decertatio a cough tussis a cow with calf forda a crash fragor a crowd of attendants stipatio a crystal crystalus a cubit long cubitalis a cypress-wood casket cupressus a dart runa a demand postulatio a depth profundum a design propositum a destroyer eversor a digger fossor a disgrace turpe a dish patina a diver urinor a door foris a doze intervigilium a dragging tractus a dream somnium a drop (of liquid) stilla a dwarf pumilius pumilio a dying mortalitas a falling /occasion casus a fermented fish sauce garum a festival of mysteries orgia a few pauci a fiftieth part quinquagesimus a fishing net everriculum a flogging verberantia a flowing over eluvies a following stipatio a forge caminus a fork furca a form instar a former formator a gathering together coadunatio a god caelestis a going back recessus a good deal aliquantum a grain measure modio a great number plerusque a green twig virga a greenish-yellow color galbinus a growing up proventus a hairband comptus a handle ansa a harp citara a head-dress comptus a heap acervus a hole lacuna a hollow /lake lacus a joining iunctura a journey /money viaticus a killing interfectio-onis a lamenter plorator a large concourse frequentia a large part plerusque a laurel branch laureola a leather bag follis a little box pyus pyxidis a little knife cultellus a little or small work opusculus a little slow lentulus a loan mutuus a long time ago diu a long while ago dudum a lot multus plus plurimum a lying down cubitus a mare equa a meeting occursus, congressus a mimic ethologus a miracle play miracula a moment articulus a nap intervigilium a natural science physiologus a nobleman patricius a nod nutus a nodding nutus a painter's brush penicullus a pair /bond iugum a penitent penitens a period of three days triduum a pike stilus a pimple papula a pit fovea a plant paliurus a plant blight uredo a pot or jar orca a pound's weight /weight pondus a pouring form effusio a prick punctum a private person privatus a promise promissio, pollicitus a promiser promissor a purchase emptio a quiver pharetra a race cursus a rash scabies a rattle crepitaculum a reader legens a retreat decessio a ribbon lemiscus a rival subnuba a running curriculum, cursus a running down / charge decursus a saying dictus dictus a scream quiritatio a second time denuo, iterum a shaking quassatio a sharp point mucro a shock perculsus a shower is falling pluit a single hair /a trifle pilus a single head of cattle pecus a single time semel a slight stain labecula a slipping or sliding prolapsio a slope declive a small bed lectulus a small book opusculus a small oven fornacula a small property peculium a solemn statement oraculum a source of profit quaestus questus a spade rutila a speaking against contradictio a spear curis quris, quiris a speech dictus dictus a spendthrift decoctor a sponge peniculus a square quadrum, quadratus a stake asser a stink foetor a summing up coadunatio a taking away ademptio a tearing laniatus, laceratio a thin rope funiculus a thousand mille a thousand times millies milies a timber /tree-trunk traba a touch contages a toy crepundia a trap dolus a twelfth uncia a type of olive orchas a uniting coadunatio a vessel for drinking calix a victim piaculum a vineyard planted with trees arbustum a wandering erratio a web tela a weighing out / paying pensio a wheel rut orbita a widening laxamentum a wise man sapiens a workhouse for slaves ergastulum a wrinkle ruga a written reply responsiva a yard cohors abandon dimitto, proicio, derelinquo, desero, destituo abandoned desolo abase oneself provolvere se abbey monasterium, abbatia abbot abbas abbatis, prepositus abbreviate curto abdicate abdico abdomen venter abide commoror ability potestas, facultas able polleo, validus, potens, ingeniosus abolish aboleo abound exubero, exundo abound in prodigus abounding in celebrus, abundans abounding in chalk cretosus about erga, super, inter, ferme; fere above supra, super, superne, supernus above /concerning super abrdiged arto abridgement epitoma, epitome abroad / from abroad foris absent absens, absentis, desum absolute ruler tyrannus abstinence ieiunium absurd futurus abundamce copia abundance ubertas, abundantia, opes, facultas abundant uber, abundans abundantly uberte abundantly provided copiosus abyss profundum, vorago abyss /the underworld barathrum accelerate accelero accept accipio, suscipio accessible expositus accident casus, casus accidentally forte, fortuito, fortuitus acclimate consuefacio accommodate oneself accommodo accompanied comitatus accomplish perpetro, facesso, impetro, peracto, perficio accomplished artificiosus accomplishment factum accord placitum according to prout, secundum according to order ordinarius according to the canons canonicus accordingly secundum, ergo account /reason ratio accurately penitus accurse scelestus accusation criminatio, ciminatio accuse culpo accuse /prove arguo accused reus accuser criminator accusor accusator accustomed solitus achievement adeptio, factum acknowledge confiteor confessus, agnosco acorn balanus acquainted with gnarus acquire adepto, usurpo acre ager (agri) across trans act factum, facio action facina -oris active impiger, strenuus actor ludio actor's mask persona actually vere, vel actually? really? in truth? etiam adamant insuadibilis adapt adapto, commodo, accommodo adapted ingeniosus add suppono subpono, addo, suggero, adaugeo adding up consummatio address oratio, aggredior, adicio adhere adhaero adj consimilis adjacent finitimus finitumus adjust adapto administer /provide money curo administration cura, procuratio, administratio administration of justice iurisdictio adminstrator executor admirably divinitus admiration admiratio admire admiror, miror admit fateor, confiteor confessus admit/ adopt / take up ascisco admonish moneo, praedico, admoneo admonish /teach paecipio admonition monitio adopt adopto adopt as one's own ascio adorn orno, decoro, glorifico, insignio, extollo, excolo adult adultus (adj.) adv quidem, pie, tanquam, tam, deinde, tantundem adv. a long while diu adv. suddenly subito adv. too much nimis advance progressus, prodeo, progressio, progredior advanced provectus advanced in age provectus advanced in years provectus advantage usus, opportunitas, oportunitas, commodum advantageous utilis advertise /betray vendo advice consilium advise admoneo, moneo, precipio, praecipio advise (a person) suadeo advisor consuasor affable facilis affair res rei affect inflecto, moveo moti motum, contineo affected vultuosus affection amor affection / charity caritas affirm protestor; protesto afflict contristo, adficio, ingravo affliction plaga afraid formido afresh denuo after praeter, postquam, secundum, secundum, post after that exinde after the fashion of instar afternoon meridianus afterwards post modum, postea, deinde again iterum, rursus, denique, denuo again and again etiam atque etiam, saepenumero, identidem against adversus (prep. + acc.), in, contra, econtra against one's will invitus aged senex senis, provectus agent procurator aggravate ingravo aggressive infestus agitate permoveo, concutio agitated sollicitus ago abhinc agree congruo agreeable facilis, iucundus, dulcis, acceptus agreeably volup agreed-upon pactus agreeing congruus agreement placitum, pactum, compositio, consensio, lex legis agreement / law foedus agressive /(arms) aimed infensus aid adiuvo, proficio, auxilium, iuvo, suffragium aim intendo, calx aim at concupisco air aeris, aer aisle andron alarm concutio alas vae alien alienus alienation abalienato alike pariter all totus, quislibet, omnis, cunctus all-powerful omnipotens all collectively cunctus all that quicumque all the way usque all together universi all togther toto allay sedo alleviate relevo alleviation lenimentus, levamen, levamentum, levatio allied socius allot tribuo allow concedo, praebeo, fateor, exhibeo exibeo, sino allowed licitus allure pertraho, prolecto allurement lenocinium, blanditia allurements deliciae ally socius almighty omnipotens almoner elemosinarius almost fere, paene; pene, ferme; fere alms elemosina aloft sublime alone singularis, solus, unus, solum, incomitatus alone of its kind singularis along per already/ presently iam also autem, quoque, morsus, etiam also foot crur; cruris altar /refuge ara alter novo alter /exchange muto alteration mutatio, vicissitudo altercation iurgium although licet, etiamsi, quamquam, tametsi, etsi although / it is allowed licet altogether omnino always usquequaque, semper amazing prodigiosus amazingly prodigialiter ambassador legatus, orator amber lacrima Heliandum ambition cupiditas amble spatior ambush insidiae ameliorate mitesco amelioration consolatio among apud, inter ample /great important amplus amputate seco an accusation crimen an addition eptheca an age aetas an announcement editio an attack incursus an attendant of a nobleman stipator an embracing amplexus an enemy of the state hostis an entering /beginning ingressio an eruption eruptio an exaggerator quadruplator an excavation fossio an invoking invocatio an oak grove quercetum an opening apertio, aperito an oral statement viva vox an ounce uncia an outlet /seepage effluvium an overly full stomach cruditas an overturning eversio ancestor atavus, progenitor ancestors maiores, priores ancient priscus, antiquus, pristinus and quod, itaque and also necnon and much else fero tuli latum and not nec, neque nec and not yet necdum (neque dum) and oak forest quercetum and so; (with adj. or adv.) so ita and then tunc and yet atqui and yet ... not nec tamen anew denuo angel angelus anger ira angered turbatus angry iratus animal bestia anise anethum ankle bone talus annihilate annullo annihilate /spoil corrumpo annihilation letum announce indico, renuntio, denuncio, pronuntio announce before hand praenuntio annoy pungo pupugi punctum, laedo ledo, vexo annoyalce molestia annoying incommodo, molestus annul aboleo, casso, abrogo annull rumpo, infectum reddere annull/disprove infirmo another alius answer refero answerable reus answering letter responsiva ant formica anthing that quicumque anticipate praecipio, praefero, praevenio; prevenio antique priscus anxiety sollicitudo, metus, sollicitudo anxious intentus, sollicitus, sollicitus anxiously sollicite any ullus, quislibet any (one quicumque any whatever qualiscumque anybody quislibet, quis anyone quilibet, aliquis, quis, quisquam, quispiam anything quilibet, aliquis, quisquam, quis anything / someone quispiam anything at all quicquid, quisquis anything eaten with bread pulmentum anything made or reed -- pen calamus apart seorsum apathy lethargus aperture foramen apparatus supellex supellectilis apparent promptus appartition /ideal effigies appear prodeo, orior oriri ortus, orior, appareo, videor appear vile sordeo appearance vulticulus, facies appease placo appetite orexis apple pomum apply admoveo, adicio appoint constituo, monstro, monstro appoint /abandon prodo apprehension sollicitudo approach propinquo, aggredior approaching appositus appropriate vindico (vindicatum), adsumo (assumo), aptus appropriately ordine; ordinem, honeste approve ascisco, probo, apto approved exertus approximately inter aquittal liberatio arbitrate arbitro arbitror arc arcus arcade ianus arch arcus, forix, curvo arched curvus, fornicatus, pandus ardent igneus, animosus are willing sis argue oro arid exaresco arise exsisto existo, surgo surrexi surrectum arising from oriundus aristocrat optimus aristocratic generosus arm armo armistice indutiae armored loricatus arms arma arms-bearer armiger army exercitus around inter arouse concito, sollicito, moveo moti motum, suscito aroused cito arragned beforehand promutuus arrange praeparo, ordino, colloco, incogito arranged ordinatus arranger digestor arrangment positus, ordinatio arrest intertio, capio, prehendo, comprehendo arrival aduentus arrive advenio arrive at devenio arrive unexpectedly supervenio arrogance flatus, superbia arrogant ferox, superbus, elatus arrogate vindico (vindicatum) arrow calamus, telum art professio art /trick fabrica artificial facticius artisan faber as cum, prout, ut, pro, sicut, quatenus/quatinus as ... as possible quam, tam ... quam as a result proinde as far as tenus as great as quantus ... quantus, quantus, quantus as great as you please quantuvis as great as you will quantuslibet as if quasi, tanquam as indeed it is praeterea as it were sicut as it were /a sort of quasi as long as donec, dum as many (indecl.) quot as many as possible quam plures as mentioned above insuper as much as quantum, quantus ... quantus, quantum as much as in me lies quantum in me est as much as you will quantuslibet as much of ... as quantum as quickly as possible quantocius quantotius as soon as simul atque as soon as / wherein ubi as soon as possible primum as well pariter as yet etiam ascertain reperio Ash Wednesday caput ieiunius ashes cinis cineris ask scisco ask back repeto ask ernestly posco ask for rogo, quaeso queso aspect vulticulus assail incurro, oppugno, ingruo, circumvenio, insequor assault insultus, oppugno, impugno, ingruo assault / efforts incursus assault /impulse impetus assemble congrego, contraho assembly celebratio, gelamen, congregatio, consilium assess censeo assiduous industrius assign tribuo, delego assist ministro, proficio, adiuvo, succurro, adservio assist /to please iuvo assistance auxilium associate socius associated socius association congressus assume vindico (vindicatum) assurance fides, fiducia assuredly certe astonishing mirus astonishment admiratio at apud, procul at a distance eminus at a higher price pluris at a late hour sero at all events saltem at any rate utique at any time umquam, aliquando at any time? ever? ecquando at first primo, primum at heart animi at last tandem, aliquando, denique at least saltem, dumtaxat, quidem, utique, quidem, saltem at length copiose at length at las demum at no time numquam at once simul, statim, continuo at one time quondam at one time ... at another modo...modo at one time...then nunc quidem at that place illic at that time tunc, olim, tum at the beginning primo at the command of iussu at the highest price plurimi at the moment ibidem at the present time nunc at the same time simul, pariter at the same time/ single unus at the start primo at the top primoris at this time nunc at times interdum at twilight inter canem et lupum at what price quanti atmosphere aeris, aer atoms primordia atonement piaculum attach subiungo attack oppugno, insultus, impetus, tentatio-onis, lacesso attack (of a disease) corripio attack /oppose occurro attain pervenio attainment adeptio attempt inceptum, conor, rudimentum, tendo attempt to show /censure arguo attend prosequor (prosecutus), prevenire attendant custos attendants stipatores attending sequax attention intentio attention /medical attention curatio attentive officiosus, attentus attentive/ curious curiosus attentively dilgenter attic cenaculum attire ornatus attractions blanditia attractiveness venustas attribute delego auburn rutilus audience celebratio author scriptor, auctor authoritative professorius authority imperium, auctoritas, auctorita, regnum, vox vocis authority /opportunity potestas authorization /freedom licentia autograph chirographum auxiliary troops /support subsidium avail possum posse potum avarice avaritia, concupiscentia, cupiditas avaricious avarus avenge infenso, punio, exsequor avenge/ claim vindico avenger punitor avenging ultrix, ultio ultionis average mediocris aversion fastidium avert averto avoid parco, caveo avoid. turn back averto avoid; also evito await exspecto awakening resurrectio, suscitatio aware of conscius away absentis, absens awkward inconcinnus awkwardly laeve leve awning velum axe securis babble garrio babyhood infantia back rursus, tergum back and forth commeo back from now abhinc backwardness tergiversatio bad improbus, nocens, nequam, malus peior pessimus bad deed facina -oris bad health valetudo bad luck infelicitas bad luck /punishment infortunium badly secus, male peius pessime badness nequitia nequities bag crumens, pera bailiff procurator balance pondera bald calvus baleful luctisonus balm unguentum balsam tree /balsam gum balsamam band fascia, manus manus bandage fascia banish expello (expuli expulsum ), pello pepulli pulsum banished profugus banishment exsilium banking on fretus bankrupt decoctor banner vexillum banquet epulor, epulo banter /delude ludo bar claustrum bar /cutting talea barbarity atrocitas barbarous inhumanus barber tonsor bare patesco barely vix bark crusta barking latratus barley hordeum; ordeum barley groats polenta barren infecundus, sterilis, infelix barrenness infecunditas base substructio base / pedestal / pier crepido bashful vercundus bashfulness pudor, verecundia basic constituent elementum basin lebes basket alveus bath balineum balneum bathe/ moisten lavo bathed lautus bathhouse balineum balneum bathing lavatio bathing-place balineum balneum battle proelium, pugna battle-axe securis battle-line acies battlements minae bay / rant /runble latro bay tree / triumph laurus be exsisto be afflicted laboro be afraid timeo be agreeble to placeo be alive vivo vixi victum be bright mico, niteo be brought to redeo be concealed latito be confident of confido be deprived of careo be destroyed pereo be devoted to inservio be different differo be done fio; fieri; factus be eager for studio be enough sufficio be entitled to mereo mereor be exposed pateo be extant exsto be favorable to faveo be firmly placed insideo be fond of amo be for sale liceo be frightened metuo be furious saevio be imminent immineo, impendeo be in attendance adsum be in charge of praesum presum be in dread of vereor be in good health salveo be in mourning lugeo be jealous of invideo be joyful laetor letor, exulto be lame claudeo be lost defluo be made fio; fieri; factus be missing desum be moderate tempero be near adsum be odiferous fragro be of service facio be of use proficio be opposite oppono opposui oppositum be outstanding praesto be pale palleo be passed to pervenio be present adsum be put to an end pessum ire be redolent puteo be reduced to redeo be remarkable emineo be responsible for praesto presto be ruined pessum ire, ruo be sleek niteo be spoiled tabesco be subject subsum subesse be superfluous superfluo be suspended /be uncertain pendeo be unaware nescio be under subsum subesse be unwilling recuso be used to soleo be utterly ruined depereo be vigilant /to keep vigil vigilo be wanting/ fail in duty delinquo be wanton lascivio be well valeo be without careo, egeo be yellow palleo beak rostrum beam fulgeo (fulsi ) beam of scales /crest iugum bear gero, tolero, gigno (genuit), gero bear about gesto bear witness protestor; protesto bear witness / judge arbitro arbitror bearable patibilis beard barba bearing / having borne gestum (gero) beast bestia beast of burden iumentum beat /bewail plango planxi planctum beat /exile pello pepulli pulsum beaten vapulus beating pulsus beautiful formosus, speciosus, bellus, praeclarus, decorus beautiful /proper honestus beautifully formose, puchre beautify decoro beauty decor, pulchritudo pulchritudinis, forma, venustas because quandoquidem, quoniam, quia, quod, pro eo because of per, propter, ergo because of the fact pro eo because of which thing quare become fio; fieri; factus become acquainted with disco become flexible retendo become hard crudesco become hot infervesco become stronger invalesco become troubled aegresco egresco become used to consuefacio become visible orior oriri ortus, orior becoming oportet bed lectus, cubile bed-chamber servant cubicularius bed (of a river) alveus bedroom cubiculum been bequeathed relictus befall contingo, contingo, evenio, contigo before antea, prae pre, prae, per antea, priusquam, prius before (in time) antequam before mentioned praefatus-i befoul lino beg obtestor, peto, precor, oro beg for /intercede /curse deprecor began coepi beget gigno (genuit) beggar pauper beggardry paupertas begin suscipio, incipio, instituo-ui-utum begin again repeto begin to cling to inhaeresco inheresco begin to fall labo begin to glow or boil fervesco beginner inceptor beginning inceptum, initium, principium, orsa beginning / ancestor origo beginning /planting satus begins to speak infit beguile decipio begun exorsus behind secundum, post behold aspicio, conspicio being alone solitas being done no being understood intempestivus belay demoror belgium Hoienses belief fides believe puto bell campana belligerently infeste bellow mugio bellows follis belly abdomen, venter, uterus beloved /costly carus below subter supter, infra, inferne, infra, inferus bench scamnum bend arcus bend /pocket sinus bending inflexus beneath subter supter benefit prosum, beneficium benevolence benevolentia bent camur, curvus bequeath/abandon relinquo bereavement orbitas bereft viduata besides etiam, praeter, praeterea, super, praeterea, adhuc besiege obsido, claudo (clausus) best of all potissimus bestow largior bestrew conspergo betake oneself to ingero betray prodo betrayal proditio, proditio betrayer proditor betrothed pactus better melior between inter between liege and namur Hoienses bewail (dogs) whine queror beware caveo beyond ultra, praeter, super, praeter, extra beyond measure immodicus bickering velitatio bid liceor bier feretrum, lectica big toe pollex bill-hook flax; falcis bill of a bird rostrum billow fluctus bind necto, evincio bind (persons) adstringo bind around redimio bind on subligo bind up substringo birds pennipotenti birth ortus birthday natalis natalis birthplace / source incunabula bishop episcopus bit /restraint frenum bite morsus, ictus bitter acerbus bitterness acerbitas, ruta, amaritudo black niger blacken infusco blackish /sad pullus bladder vesica bladder-like tumor vesica blade of an oar palmula blame accuso, culpa blandishments blanditia blanket vestis blast inflatus, flatus bleeding / raw crudus blemish labes labis, maculo, mendum menda blend misceo miscui mixtum blend /confound confundo blessed beatus blight of plants uredo blind caecus blockade claudo (clausus) blockage obsido blood-red cruentus bloodbath strages bloodless incruentatus bloodshed cruor bloodthirsty cruentus bloody cruentus bloom effloresco blot out deleo, oblittero blow ictus, ictus, offensio, pulsus blow out efflo blowing flatus blowing into inflatus blows verbera blush rubor blush for erubesco board tabula boast glorior, glorior boasting iactantia boat navis navis bodguard stipatores body corpus corporis bog lama, palus boggy paludosus, paluster boil ferveo, fervefacio boil /plague vomica boiled madidus boiling fervidus bold audax boldly audacter; audaciter boldness audentia bolt telum, claustrum, ictus bond vinculum bondage ligatio book liber libri book-case foruli bookcase scrinium boor fossor boorishly rustice booth tabernus booty prenda, praeda, spolium border ambitus, ora, terminus boredom taedium; tedium born prognatus born in the same province comprovincialis borrowed mutuo both uterque both ... and et ... et bound obligatus, modus, reus boundaries fines finium boundary finis boundary / coast ora boundless profundus, infinitus bounty ubertas, abundantia bourgeois civis bow inflecto inflexi inflectum bow (BOW and arrows) arcus bowed curvus, pandus bowels viscus bowl scaphium (sciphus box arca archa boy puer boyish puerilis boyishly pueriliter bragging iactantia branch stipes brave fortis bravely fortiter bravery animus brawl iurgium brazen eneus, aeneus bread crustum, panis breadth amplitudo break quasso, adflicto affligo break in domito, infreno break open effringo break out consurgo, effloresco break up discerpo breakfast ientaculum breast pectus, papilla breastplate thorax breath spiritus breathing flatus breathing /life /spirit spiritus breed /pagan people natio nationis breeze ventulus breezy ventosus brevity brevitas briar vepres bridge pons pontis bridging munitio bridle frenum brief concisus, brevis briefly breviter brigand latrunculus bright luminosus, lucidus, nitidus, candidus, perspicuus bright /renowned clarus brightness nitor, nitor briing forth progigno progenui progenitum brillance nitor brilliance nitor bring fero tuli latum, addo bring about excito, perficio, adfero affero bring back reduco, refero bring forth promo prompsi promptum, prodo bring forth/ advance profero bring forward producto produxi productum bring in induco bring on infero bring out producto produxi productum bring through perduco perduxi bring to light producto produxi productum bring together /win over concilio bring up nutrio, admoveo bring up to strength compleo brisk strenuus broad latus, prolixus broad bean faba broadly late broken concisus, infractus broken off deruptus bronze pyropus broom virga brothel ganea ganeum brother frater brow frons browse lift tondeo totonsi tonsum, pasco bruise frendo, frendo brush peniculus bubble up ebullio buffet plaga buffoon balatro build condo building aedificium, opus operis, edificium bundle sarcina Bunna Hunnam burden onus, onero, sarcina, gravo burgeon pullulo burgess civis buried seputus burn aduro (adustum), extermino, exuro; exussum burn down exuro; exussum, extermino burning igneus burning up exustio burst forth / (milit.) attack erumpo bursting forth / sally eruptio bury sepelio, humo, tego texi tectum, effero busines res rei business negotium but autem, ceterum, quod, tamen, autem but come now quin but if sive but now nam but/ and indeed sed butcher iuguolo, macellarius, trucido butler promus buttering up adulatio buttocks puga pyga buy redimo buy back /hire redimo buy./ take for granted sumo buying back redemptio by per by a great deal multo by a lot multo by all means immo by birth natu by bribery venaliter by chance fortuito, forte by day diu by far multo by force coactu by kinds generatim by luck fortuitus, forte by much multo by name nominatim by no means nequequam, nequaquam, immo, haud by no means/ by all means ymo (immo) by now iam by order of iussu by request oratu by stealth occulte, furtim by the roots radicitus by turns invicem by which route qua cajole palpo cake crustum calamity calamitas, lues call adsumo (assumo), citatio, dico, advoco call as a witness obtestor call aside devoco call down devoco call for arcesso; accerso call forth excito call in an advisor advoco caller salutor calm equus, sedo, aequus calmly lente, summisse, quiete calumny criminatio, ciminatio canal /pipe canalis candidly candide candies cuppedia candle candela canon canonus canon / master of a school magister canon law instituta apostolica canonical canonicus capable idoneus capable of flight pennipotens capacity facultas, concepta cape amiculum caprice libido captivity ligatio, captivas carbon carbo card pecto care cura careful curiosus, cautus, diligens careful of one's property attentus carefully dilgenter careless incuriosus carelessly incuriose carelessness incuria caress blandior, foveo caress by stroking demulceo carnage /debris strages carpenter lignarius carpenter's axe ascia carpet vestis carress palpo carriage gestum (gero) carrier cursor carry transmitto, transporto carry across transfero transtuli translatum carry away tollo sustuli sublatum, absorbeo carry by praefero carry down defero carry forward proveho carry off aufero carry on se gero carry out exsequor carry through perduco carrying about gestum (gero) carrying laurel laurifer cart plaustrum cart /a plow with wheels currus case theca, causa case at law causa case for papers scrinium case/ plea placitum casket pyus pyxidis cast contendo, iacio cast down /destroy prosterno casting lots sortitus casual fortuitus cat cattus category genus, numerus cattle capitale cauldron lebes cause indo (past indidi), facio, addo, infero cause /reason causa cause great pain excrucio cause sadness tristifico cause to stand constituo causing dread formidilosus caution cautela cautious /[things] secure cautus cautiously caute cavalry equitatus cavalry man rider (classical) eques equitis cave specus cavern specus cease desino, desino (desiit) cease /linger cesso cease /stay subsisto ceaseless jugis celebrated inclutus inclitus celestial / noun caelestis cell carcer, arca archa censure culpo central medius ceremony ritus certain liquidus, certus certainly quidem, certe, quidem, etiam, scilicet, omnino chafe peruro perussi perustum chaff palea chain catena chair of state solium chalk creta chalked cretatus chamberlain cubicularius chance fors-itis, fors fortis, casus, fortuna change mutatio, novo, abeo, vicissitudo change / fall back inclino changeability inconstantia changeable inconstans changeably inconstanter channel fossa, canalis chapter capitulus chapter house capitulus chapter meeting capitulus character virtus, animus, ars; artis, mores; morium characteristic proprius charcoal carbo charge criminatio, mandatum, ciminatio charge / fault crimen charge /guardianship tutela charity sanctimonia charm blanditia, venustas, lepor lepos, dulcedo charming bellus, decorus, lepidus charmingly dulcidine charminly lepide charms deliciae chase away fugo chasm vorago chasm /the sea profundum chastely caste chattels capitale chatter effutio cheap insumptuosus, vilis cheapness vilitas cheat circumvenio, deludo check opprimo oppressi oppressum, confuto, compescor cheerful hilaris cherish amo, colo colui cultum, alo (alui altum) chessboard scaccarium chest arca archa, armarium chestnut balanus chevaux de frise ericius chick pullus chief princeps, potissimus chief noble procer chiefly precipue, praecipue, presertim praesertim child parvulus, liber childish puerilis childishly pueriliter chill gelu choke suffoco choose sumo, desumo, lego, eligo choose/ attack capio chop up conseco chosen electus Christ's thorn paliurus church ecclesia cinnect /yoke iungo iunxi iunctum circle orbis circuit ambitus citadel arx citation citatus cite laudo citizen civis city urbs urbis city-state civitas city and monastery Nivellensem citzenship civitas civic civilis civil domesticus, civilis claim adsumo (assumo), assero, vindico (vindicatum) clan gens clarify expedio clash incursio class numerus, genus, ordo clean tersus, mundus, tergeo tergo tersi tersum clean away abstergo cleaned / fine lautus cleaning out purgatio cleanse purgo cleansing /excsuing purgatio clear lucidus, evidens, clarus, perspicuus clear /explain expedio clear up extrico clearly plane, candide, evidenter cleave to inhaero inhero clever sollers, callidus cleverly ingeniose cleverly / cunningly callide cligning tenax climb escendo clime ora cling to inhaero inhero clip lift tondeo totonsi tonsum cloak amiculum, pallium close propter, termino, claudo (clausus), propinquus close at hand subsum subesse close by iuxta close off occludo close to sub, iuxta closely prope closest proximus cloth tela clothes induviae clothing armarium, induviae, vestis clothing/ spoils exuviae clown fossor club stipes cnquer debello coal carbo coast-line ora coax out expalpo cock gallo coerce coacto coercement coactum coffin arca archa coin lamnia lammina lamna coinside congruo cold gelu, gelidus, frigus cold of winter /dullness frigus coldly gelide collect compello, lego collect in large number frequento collect/ confero collision offensus collision / attack incursio color color colored infucatus colored /dark-complexioned coloratus coma lethargus combatant proeliator preliator combative pugnax combination iunctura combined in one universus come-on lactatio come about occuro, venio come back redeo, revertor reverti reversus come close appropinquo come forward exorior come near accedo come out /result procedo come quickly propero come to adeo come to pass /arise venio come up supervenio, emergo comely decet comet cometes comfort commodum, levamentum coming from oriundus coming tohether conventus command duco, imperium, nutus, praesieo-sedi-ere, mando command /tell someone to do iubeo iussi iussum command /to rule impero commander dux ducis commander in chief imperator commence incipio, ineo commencement initium commend /name laudo commendation laudatio commission mandatum commit delego, comitto commit / trust in credo commodius commodus common communis, profanus, vulgaris common talk sermo commonly plerumque commonwealth res publica communicate defero compact foedus, adstringo companion comes comitis, socius-i companionship sodalitas company vexillum compel compello, coacto, cogo compensation merces mercedis complainant postulator complaining querulus, quereia querella, queribundus complaint questus, querimonia, quereia querella complete plenus, perfectus, totus, peracto, exigo, consummo completed work opus operis completely plene completely towards toto completion consummatio, peractio comply with subservio compose compono, scribo; scripsi scriptum composer digestor composition compositio comprehend video vidi visum compress adstringo compulsion coactum comrade amicus, socius comrade /count comes comitis conceal tego texi tectum, abdo, occulto, abscondo, celo concealed absconditus concealed /secretly occultus conceive imbibo, fingo-finxi-fictum concentrate / favor incumbo concept informatio concern sollicitudo, cura, pertineo concerned sollicitus concerning de concise concisus conclude coniecto, infero condemn contemno, reprobo condemnation damnatio condemning praedicatio conduct ars; artis, mores; morium, induco, se gero conduct (oneself) gestum (gero) cone shaped tubineus confer/ betake oneself confero confessor penintentiarius confidence fides, fiducia confident fidens confidential friendship familiaritas confine coerceo, cohibeo, contineo confine /force cogo confiscation ereptio conflagration exustio conflict pugna conform congruo conformation formamentum confuse turbo, confundo confused confusus, inconditus confusion turbatio, confusio congratulate gratulor congress conventus conj nec conjecture conicio, opinio connect iugo, contineo connect join concero connected iunctus, aptus connected together continuus connection iunctio conquer vinco vici victum conscience conscientia consciouness conscientia conscious of conscius consciousness animus consecrate consecro consent annuo consent /plot consentio consequence eventus consequential consequentia consequently proinde, igitur conserve conservo consider pondero, pendo, puto, iudico, recolo, meditor consider carefully contemplor consider of less account posthabeo consider secondary postpono considerably aliquanto considered duco consist/ stop consisto consolation consolatio, levamentum conspiracy consensio, insidiae, coniuratio conspirator coniuratus conspire consentio, coniuro constant jugis, constans constant motion instabilitas constantly / instantly jugiter constellation sidus, astrum constricted angustus construct molior, texo, instruo construct/ (time) spend duco consult consulto consultation consilium consume voro, edo edi essum, comburo consume /inflame peruro perussi perustum consume /waste comedo comedi comesum consumption phthisis contact contages, contagio contagium contact /contagion contactus contagion contagio contagium contain contineo contained in insum containing a no infitialis contemplate prospicio contemplation contemplatio contempt contemptio, aspernatio contemptible contemptus contemptuous despiciens contemptuously contemptim content impleo contented contentus contention decertatio, certamen contest certamen continual jugis continually jugiter continue remaneo, persevero, procedo, remaneo continuous perpetuus, continuus, iugis iuge continuously adsidue assidue, protinus contract contraho, pactum, pactum contracted substrictus contradiction contradictio, contradictio contrary contrarius contrast /compete contendo contribute adfero affero contrive fingo-finxi-fictum, molior, incogito control oneself tempero convene convoco, congrego convenience commodum, commodum, oportunitas, opportunitas convenient opportunus conveniently opportune convent monasterium conversation sermo convey transfero transtuli translatum, veho vexi vectum conveyance vehiculum convict /declare arguo cookie crustulum coolness frigus cooly lente cooperation /plot consensio copious fusus copiously copiose copper kettle lebes copper ore / brass orichalcum copy effingo Corbie Corbeiam cord funis -is, funiculus, funis corner angulus corpse corpus corporis correct tersus, emendo, rectus correspond to cohaereo corridor andron corrupt vitiosus, inficio infeci infectum, constupro corruption caries, venaliter cost sumptus cot lectulus cottage tabernus couch lectus council concilium, consilium counselor consuasor count duco count up enumero countenance oris, vultus countenance /aspect facies countess cometissa comitissa country terra, humus, solum country estate /(med.) manor villa country house villa countryman paganus countryside ager, rus couple iugo courage animus, fortitudo, ferocitas, virtus, audentia courage /arrogance ferocia courageous ferox, animosus, fidens courageously /arrogantly ferociter course curriculum, tractus court curia courteous liberalis, comis courteously comiter, liberaliter Courtrai Corturiacum, Courtacum courtyard platea covenant pactum, paciscor, foedus, paciscor cover occulto, obvolvo, induco cover with earth humo cover/ lead against / pass obduco covered gallery crypta covered passage ianus covered with hair pilosus covered with trees nemorosus covering vestis, velamen, velum, theca coverlet pallium covet inhio covetousness concupiscentia cow bos (bovis ) crack fragor cradle cunabula craft professio craftsman faber crafty dolosus cram refercio crammed refertus, effertus, differtus crashing fragosus crawl repo repsi reptum crazy rabidus creak crepito create genero creator creator creature creatura credit promeritum creep over erepo creep up erepo crescent-shaped lunatus crest crista crested cristatus crime vitium, dedecus, malum, facina -oris criminal scelestus crisis articulus crocodile crocodilus crocus crocus crooked pandus, curvus crookedness pravitas crop proventus, messis, ingluvies cross crux crucis cross over transeo crossbar iugum crossing transitus crossroads quadrivium crowd celebritas, turba, populus, caterva crowding frequentatio crowds gregatim crown corona crown of laurel / victory laureola crowned with laurel laureatus cruel crudelis, atrox, inhumanus, ferreus cruelly truculenter cruelty crudelitas, atrocitas cruely crudeliter crumb mica crush frendo, frendo cry fleo, clamor, quiritatio cry aloud exclamo, clamo cry out quirito crystal drinking cup crystalus cull runco culpable nocens cultivate colo colui cultum, exerceo cultivation cultura cultivator arator, cultor culture humanitas cultured humanus cunning dolosus, astus cupboard armarium curb compescor, freno cure medicor, rememdium curelty inhumanitas curing curatio curiosity curiositas curl torqueo curly crispans curly-haired crispus curly / trembling crispus curse pestis pestis, vomica curtain velum curve sinus, incurvo, inflecto inflexi inflectum curve /influence curvo curved curvus, pandus, camur curving inflexus custody custodia custom consuetudo, adsuetudo customary consueta, solitus, usitas cut away perseco cut down concido cut into pieces conseco cut off deputo cut off / arrange decido cut short reseco cut to pieces lacer cut up concisus cypress cupressus cyrpess wood cupressus dagger point mucro daily cotidie dainty fastidiosus damage laedo ledo, damnum, iniuria, detrimentum, malum damage (of crops) contristo damaged miniatus damaging pestifer damn damno dancer /presider praesul presul danger periculum dangerous periculosus, infestus dangers quorum dark acerbus, ater atra atrum dark-clorored pullus dark colored aquilus dart jaculum, iaculum, telum, spiculum data indicium date balanus daughter filia dawn diluculo day dies diei, putesco day-dream /foolishness somnium daybreak diluculo dead mortuus deadly mactabilis, letalis, letifer deadly things mortifera deal paciscor deal with tracto dear carus dearness caritas death excessum, mors mortis, letum death rattle singultus debate disputatio, confero debaucher constupator debt debitum decapitation capulatio decay morior, caries decayed puter, cariosus deceased mortuus deceit fraudatio, dolus deceitful dolosus deceitfuly dolose deceive impono, decipio, ludo decency of behavior decentia deceptive falsus decide constituo, reor, statuo, exigo deciding by lot sortitus decision judicium, iudicium declaim pronuntio declaration professio declare denuncio, ostendo, loquor, clamo, eloquor, edico declare openly proloquor decline recuso, declive decline in health contabesco decrease tepesco, minuo minui minutum decreased miniatus decree decretum, mandatum, consultum decrepit decrepitus deduce repeto deed factum deep altus, profundus deep sleep sopor deeply penetranter defeat evinco, fundo defective /gelded curtus defend assero, patrocinor, munio, contego defendant reus defense tutamen, propugnaculum defense works munitio defenses munimentum defer prolato, differo, protraho (protractus) defile maculo define termino, designo deflect declino deformity pravitas defraud circumvenio degenerate degenero degraded inhonestus delay cesso, duco, cunctatio, prodico, mora delayer cunctator deliberate delibero deliberately lente deliberation consilium, consulatio delicacies cuppedia delicate tener tenera tenerum delicately delicate delicious esculentus delight gaudium, laetifico letifico, delectatio, laetitia delightful voluptuosus delights deliciae delimit determino deliver refero, prodo, libero, vindico deliver/ punish vindico delving fossura demand postulo, requiro, exigo demand / to sue for peto demesne dominica demolish eruo, everto demonstrate probo den claustrum, cubile, specus denote volo (sibi velle) dense profundus deny denego depart egredior, discedo, proficuus depart from life abeo departed mortuus departure digressus, digressio, profectio, excessum depend pendeo depending on fretus deplorable plorabilis, lacrimabilis depraved pravus depravity pravitas depress deprimo (depressus) deprive exuo deprived viduata deprived of privus deputy responsal, legatus deride insulto, derideo descendant successio descendants proles descent progenies, successio describe designo, demonstro, designo, exsequor desecrate profano desert inculta, derelinquo deserter fugitivus deserve mereo mereor, mereo deserving idoneus designate designo, designo designedly consilio desire esurio, inhio, cupido, orexis, requiro, cupio desire /complaint postulatio desire /vow votum desire eagerly concupisco desirous expetens desist desino (desiit), desino, absisto despair despero despair / despair of despero despicable contemptus despise sperno sprevi spretum, conculco, despicio despised contemptus despising exosus despite odio despoil spolio desserts promeritum destiny fatum destiny/ lawful fas destitute egenus destitute of expers destroy perdo, concido, diruo, iuguolo, eradico, casso destroyed pessum ire destruction exitium, eversio, perditio destructive perniciosus destructively pestifere detach abduco, abiungo, evolvo detachment /protection praesidium presidium detain retineo, detineo, prehendo detection deprehensio deter terreo determination terminatio determine exigo, decerno determined destinatus detriment detrimentum devastate depopulo, diripio, evasto, diripio devastation vastatio, populatio deviate digredior digredi digressus, discedo, aberro device fabrica devil diabolus devise extundo devoid of vacuus devote confero devote /curse devoveo devote oneself to insto devotion devotio, pietas devour edo edi essum dextrous callidus diadem corona dicover reperio dictate dicto dictator dictator die defungo, intereo, abeo die / sink decido differences varietas different diversus, dissimilis differently from secus + atque or quam difficult difficilis difficulty impedimentum, difficultas diffuse iacio dig up /write on a wax tablet exaro digging fossura dignity gravitas, maiestas, dignitas, amplitudo digress digredior digredi digressus digression excessum, digressus, digressio diligence diligentia diligent impiger, industrius, diligens diligently dilgenter dill anethum diminish reseco, minuo minui minutum diminished miniatus diminutive vegrandis dine epulor dinner cena dip under demergo direct directus, intendo, rego rexi rectum direct one's attention to adverto direct one's course intendo direction discessio, gubernatio-ionis director praesul presul, rector diretion procuratio dirt fimus dirty lino, immunda disagree discrepo disagreeable molestus, ingratus, incommodus disagreement discidium disappear defluo, defluo, recedo, abeo disappear / pass away evanesco disappearance / distant recedentia disappearing / passing away evanidus disappoint frustro disappointed by something fefello disapprove of abdico disaprove reprobo disaster calamitas disburse erogo discern pervideo pervidi pervisum discharge erumpo discharge (duties) expleo disciple alumno, discipulus disclose promo prompsi promptum, evolvo, promptu, detego discoloration decoloratio discourage infringo infregi infractum, adflicto affligo discourteously inhumaniter discover invenio, expiscor discovered. tracked down evestigatus discoverer inventor discreetly prudenter discretion prudentia discuss tracto, dissero, disputo, confero discussion sermo, disputatio disdain contemptio, fastidium disease morbus diseased aegrus disentangle extrico disentangle / explain explico disentangle /ready expedio disgrace dedecus, infamo, labes labis, opprobrium, rubor disgrace by degeneracy degenero disgraceful pudendus, dedecor, turpis disguise dissimulo disgust taedium; tedium, fastidium dish lanx, patella dishonor inhonesto, dedecus dishonorable dedecor dishonorably inhoneste dishonored inhonorus dishonored /dishonorable inhonestus disinherited exheres disjoint discerpo disk orbis dislike fastidium dislocate /extort by force extorqueo disloyal inobedio-ire, infidelis, infidus disloyally infideliter disloyalty infidelitas dismiss licentio, dimitto disobident inobedio-ire disorder incompositus disorderly inconditus disorderly /embarassed confusus disparate dissimilis dispatch mitto, praemitto dispense with abicio dispise despecto display promptu, propono, exhibeo exibeo, praefero displeasure offensus disposed habitus disprove redarguo dispute velitatio, certo, disputatio, litigo disquiet sollicitudo, infesto disrupt perturbo dissect perseco dissension seditio dissimilar dissimilis dissociate abrumpo dissolute dissolutus dissolve solvo, to distraho distance loginquitas distinct evidens distinction ornamentum distinctly evidenter distingished praestans prestans distinguish insignio distinguish /decide cerno distinguished precipuus distort torqueo, intorqueo, pertorqueo distract /(property) sell up distraho distress labor, difficultas distribute dido dididi didtum district plaga, ora disturb concutio, commoveo, differo disturb / mention / complete perago disturb /shake violently labefacto disturbance turbatio, tumultus disturbance /mob turba ditch fossa ditcher fossor ditching fossura diversity varietas divert avoco divide tribuo, seco, distribuo, dido dididi didtum divination divinatio divine divinus divine influence divinitus divine law or command/ fate fas division discidium divorce abruptio divulge producto produxi productum do facesso, facio, fungor; fungi; functus do away with aboleo do good prosum (profuturus), prosum do harm noceo dockyard navale doctor medicus doctrine doctrina document tabellae dog canis doing effectus doll /little girl pupa domestic domesticus domination dominatus dominering imperiosus dominion principatus don /inspire inicio inieci iniectum donate do dare dedi datum donation donum done /perfect perfectus donjon arx doom fatum door ostium, ianua doorkeeper ianitor dotage senectus doubt dubium doubtful incertus down from de down to tenus downfall casus downward pessum downwards deorsum draft animal jumentum drag out extraho extraxi extractum drain adficio drained / swallowed up epotus draw duco, cogo draw /stain pingo draw a deep breath /long for suspiro draw in duco draw near propinquo draw on evoco draw together constrictio draw up contraho draw up (troops) dispono drawing tractus drawn near appropinquo dread metus, formido, metuo, timeo, timor dreadful horrendus dreadfully formidilose dream somnium dregs feculentia, feculentia drenched perfusus dress ornatus, exuviae dried assus drink in /think up imbibo drinking vessel scaphium (sciphus drip lacrimo dripping moisture stillicidium drive ago (egi actum ), veho, cogo drive away abigo, pello pepulli pulsum, propello, extundo drive forth prodigo drive in pango drive into exile fugo drive out eicio, exigo drop cado drop /fall dead occumbo drought sitis drowsily somniculose drowsiness lethargus drowsy somniculosus, somniculosus drug venenum drunk madidus drunk up epotus drunkenly madide drunkenness crapula dry siccus dryness sitis due forms /funereal rites iusta Duissenpierre Dusiol petram duke dux ducis dull bardus, stolidus, piger pigra pigrum dull-witted stolidus dumb stolidus dung fimus dungeon carcer dupe frustro durability stabilitas duration tentatio-onis during secundum, per dusk crepusculum dusky ferrugineus dust pulvis dutiful pius, pia pium dutiful comduct pietas dutifulness pietas duty officium duty /gift munus duty of the sale of grain minagium dwell (in) incolo dye inficio infeci infectum dye /decorate pingo dyed madidus dyer infector each sulum each one quisque each party uterque each person quisque each side uterque eager intrepidus, expetens, acer eager desire cupiditas, sitis eagerly studiose, contente eagerness studium eagle aquila ear auris ear-rings crotalia early mane early in the morning mane earn mereo mereor earn completely emerio earnestly contente, dilgenter earnestness intenta earth humus, terra earthen wall vallum earthly terrenus-a-um ease otium, relaxo ease /diminish levo easiest facillimus easily facile, facile, expedite easily broken / fleeting fragilis easily moved mollis easing levamentum easy facilis eating together commessatio; onis ebbing recedentia echo refero eclipse of the sun labores solis economical parcus, insumptuosus economically parce economy frugalitas edge acies, mucro, labrum, ambitus, ora edible edulis edict decretum educate erudio eening prayer vespera effect efficio, praesentia presentia, impetro, effectus effective efficax, efficens effectively efficaciter, efficenter efficient efficax, efficens efficiently efficenter, efficaciter effort intentio, nixus effort / undertaking / impulse conatus effusion effusio either of the two uter either...or aut...aut eject eicio elect desumo elegance nitor, lepor lepos, nitor, lautitia elegant mundus, teres, lepidus, lautus elegantly ornate, lepide element elementum elevate tollo sustuli sublatum, subrigo; subrexi subrectum elevate/ excite attollo elevated celsus, sublimis elevation sublimitas eloquence eloquentia eloquent facundus, eloquens eloquently facunde else where alibi elude effugio emanate emanio embellish decoro embers cinis cineris embossing crusta embrace complectus, complexo embroider pingo embroidered picturatus emperor imperator emperorship purpura employ utor uti usus, usurpo, consumo employ for wages conduco employment negotium emptiness infrequentia emptiness /meagerness ieiunitas empty inanis, vacuus empty-headed leviculus empty space /pond lacuna enclose arceo, includo, coerceo enclosure saepe enclosure /troop cohors enclosure/ cloister claustrum encompass complexo encourage erigo ; erexi, foveo, hortor encouragement consolatio end finis, terminus, desino, extremitas, exitus endanger periclitor endangered periclitatus endlessnes infinitas infinitio endow dito endurable patibilis endurance patientia endure sustineo, teneo, patior, duro, consto, obduro enduring durus, diutinus energy navitas engagement fides engender progenero, genero engross absorbeo enjoy occupo enjoy /perceive usurpo enjoy to the full perfruor enjoy/ associate with utor uti usus enjoying usura enjoyment delectatio, fructus fructus enlarge relaxo, augeo enlargement auctus, autus enlist inscribo ennervate debilito enough satis enquire quaero quero ensnare impedio, impedo, decipio ensnared inreto ensuing subsequens entagles impeditus entangle impedio entangled inreto enter invado, intro, ingredior ingredi ingressus enter in an account imputo enter into incedo entering ingressus enterprise inceptum enthrall evinco enthusiastic fanaticus entice lacto, pertraho, prolicio prolixi enticement lenocinium, lactatio entire totus, universus entirely penitus, omnino entitle inscribo entrails viscus entrance ostium, porta, foris entrapped inreto entreat precor, oro, obtestor entreat successfully exoro entreating supplex entreaty prex precis entrenchment vallum entrust mandatum, mando enumerate enumero envelope theca envoy orator envoy / commander of a legion legatus envy fascino, invidia epic poem epos epidemic pestis pestis epigram lemma episcopal episcopalis epistle epistula, litterae, epistola epoch tempus temporis equal parilis, equus, par, aequus equal/ make level or even exaequo exequo equally iuxta, pariter, iuxtim equestrian equester equilibrium pondera equine equinus equip suborno, armo equipment ornamentum, apparatus, ornatus, paratus equipped instructus (from instruo) equipped; (of persons) skilled paratus equitable iustus equity aequitas, iustitia, equitas era aetas, tempus temporis erase deleo erase / destroy erado erase /annihilate deleo erase writing induco erect condo, molior erect /elevate extollo erode attero err desum, pecco, erro, palor error lapsus, error, erratum, peccamen, mendum menda ertswhile quondam erupt erumpo escape fugio, effugio, pretereo, subterlabor, aberro especially maxime, praecipue, precipue, precipue, imprimis especialy singulariter essay rudimentum essence substantia essential necessarius establish statuo, constituo, condo, comprobo establish a siege includo esteem honor, duco, duco, suspicio, pendo esteem highly diligo estimate censeo estimate/prune deputo etc veho, calamus etc)/ the west /fall occasus etc. etc succedo etc.) available quicumque eternal aeternus eternus eternally intemporaliter eternity infinitas infinitio ether aer, aeris eunuch eunuchus evaluate censeo evasion tergiversatio even equus, aequus, vel even (to) usque even as velut even if etsi, tametsi, etiamsi even now adhuc even once semel even then / until then etiamtum evening vesper evening star vesper ever umquam, semper ever so much quamvis everlasting aeternus eternus every sulum, omnis every day cotidie everyday life medium everywhere undique, passim evidence argumentum, testimonium, indicium evident liquidus, perspicuus, evidens evidently scilicet evil nocens, pravus, malus peior pessimus, malum evil deed scelus sceleris Evroul Uticensium exacerbate exulcero exact exigo exalt glorifico, attollo, effero, extollo examine perlustro, probatur example exempoator, exemplum exasperate irrito exasperated/ disturbed turbatus excavate /to gut effodio exceeding validus exceedingly valde, vehementer, maxime, singulariter, valde exceedingly high praecelsus exceedingly sharp perscitus exceedingly sweet prae dulcis excel vinco vici victum excell praesto, praecedo excellence praestantia prestantia, virtus, excellentia excellent precipuus, palmarium, praestans prestans, eximius except absque (+ ablative), nisi except /take excipio except; prep. + acc. praeter excess redundo excessive immodicus excessively per, nimis, nimis, nimium excite concito, suscito, irrito exclaim exclamo exclude excludo exclusively proprie excuse excuso, excusatio execute fungor; fungi; functus execution effectus executive officer executor exercise exerceo exert oneself nitor exert oneself in insudo exertion intentio, conatus exhalation respiratio exhaust debilito, adficio exhibit prae se ferre / pre se ferre exhilaration effusio exhort cohortor, hortor exile exsilium exist exsisto, sum fui futurus exit egredior, exitus expand dilato expand / spring forth cresco expansion / rest laxamentum expansiveness laxitas expect exspecto expectation praestolatio prestolatio expedition expeditione expel expello (expuli expulsum ) expend prodigo, erogo, impendo expenditure erogatio expense impensa, sumptus expensive carus experience sentio, experior (experiri; expertus ), usus experienced exertus, callidus expert peritus, gnarus, professor explain declaro, demonstro, persolvo explanation explicatus expose expono (exposui expositum ), patefacio, arguo exposed patesco, expositus exposition explicatus expound /pay off a debt persolvo express /state /declare effor express oneself eloquor expression of the face vultus expressly nominatim exquisite exquisitus exraneous/ foreign extraneus extend pando, promineo, pertingo, dilato, laxo, tendo extend /put off prolato extend/ delay profero extended fusus extensive latus extensively late extent /going around ambitus extent of competence iurisdictio external externus external/ strange extrarius externally extrinsecus extoll laudo extort extundo extra susicivus extra esto exesto extract extraho extraxi extractum extraordinarily mirifice extraordinary mirus, precipuus, eximius extraordinary /news novus extravagance luxuria extravagant prodigus extreme extremus extremely valde extricate extrico, evolvo exussum extermino eye oculus fable fabula face visio, facies, oris facing adversus (prep. + acc.) factor officina fading pallor fail /cut up concido faintly infirme faintly deny subnego faintly gleaming sublustris faintly glimmering sublustris faintly obscene subobscenus fair mediocris, iustus fairly iuste fairness aequitas, iustitia, equitas faith fides faithful fidelis faithless perfidiosus faithlessly infideliter faithlessnes infidelitas faithlessness perfidia faling headlong cernuus fall lapsus, ruo, decido fall back upon redeo fall forward prolabor fall in with /happen incido fall into decumbo fall off degenero fall short desum fall upon invado falling down ruinosus false reproba, falsus falsehood subjectio falsely perperam falso conclusions sophismata fame gloria, laus family familia family name cognomen famous celebrer, inclutus inclitus, clarus, praeclarus fancy somnium fancy /foolish nonesense somnium far recedentia, longe, procul far and wide longe lateque, passim farm ager (agri) farther ulterius farther (than) ultra farthest part extremitas fashion formo, effingo fashioner formator fashioning formatura fast celox, velox, ieiunium, celer fasten necto, pango fasten /to imprint infigo fasten down defigo fastened /prepared aptus faster ocius fastidious fastidiosus fat pinguis fatal letalis fatally letaliter fate fatum, fortuna father gigno (genuit), abbas abbatis, pater patris father's sister amita father in law socer fatherland patria fatigue labor, fatigo fatness pinguitudo fault peccamen, vitium, culpa, macula, lapsus, erratum faulty mendosus favor ventus, beneficium, antepono, annuo, venia, gratia favorable aequus, prolixus, propitius, volens, prosper favorable moment occasio favorer fautor fawning adulatio fear timor, vereor, terror, metus, formidilosus fearful timidus fearlessly audacter; audaciter feasibility facultas feast epulum, epulo feast / food / dishes epulae feast on epulor feather penna feather /featherbed /pen pluma feckless improvidus feebkeness /instability infirmitas feeble tenuis, consenesco feeble /(sometimes) sick infirmus feebly gelide feel contrecto, sentio feel pity compatior feeling sensus feeling of shame verecundia fellow socius fellowship sodalitas fence saepe ferocity ferocia fertile facundia, pinguis, uber, fructuarius, fertilis fertility fertilitas, facunditas fertility /richness laetitia letitia leticia fetch arcesso; accerso fetch out depromo fetter vinculum fetters catena feudal holding tenura few pauci fickle inconstans fickleness infirmitas fidelity fidelitas field campus, ager (agri) field of wheat seges fields ager fierce ferus, acer fiercely truculenter fiercely hating exosus fierceness asperitas fiery igneus, fervens fifteen times quindeciens fiftieth quinquagesimus fig tree ficus fight macto, pugna fight back adversor fight to the finish decerto fighter proeliator preliator figure instar fil up onero file lima fill repleo, effercio fill up expleo explevi expletum, repleo fill up again repleo filled repletus fillet infula filling fartim film membrana filth feculentia, fimus, purgamentum, feculentia, sordes finally demum, denique, tandem find reperio, invenio find again / discover reperio find fault with accuso find good probo find out comperio, expiscor find out with certainty comperio find pleasure in adamo fine exquisitus, eximius, teres, muto fine flour pollen fine meal pollen finely puchre fineness pulchritudo pulchritudinis finish expleo explevi expletum, consumo, exitus, exigo finished perfectus finishing peractio fire flamma, ignis firm firmus, destinatus, stabilis, pertinax, obstinatus firmly constanter, statim firmness stabilitas, pertinacia first primo, primitus, primoris, primoris, primoris first beginning primordium first place principatus first principle elementum fish piscis piscis fisherman piscator fit congruus, competo, commodus, opportunus, decorus fit out armo fithly foedis-e fitness opportunitas, oportunitas fitted aptus fitting aptus, idoneus fitting out paratus fittingly decens; decenter five quinque five hundred quingenti five years old quinquennis fix redintegro, condico fix firmly/ concentrate defigo flag vexillum flame flamma flank / lungs latus -eris flash mico flashing micans, coruscus flatter palpo, lenocinor flatterer assentator flattery adulatio flatulence inflatio flaw macula flay /oppress /peel excorio flee from effugio fleece velius fleeing profugus fleet pennipes, celox flesh pulpa, viscus flexible lentesco, mollis flight fuga fling proicio fling in inruo irruo flint silex silicis (med. cilicis) float no flock caterva flock together recolligo flogged vapulus flood eluvies, inundantia floor solum flow over superfluo flow under subterlabor flowing liquidus fluency eloquentia fluent eloquens, facundus, volubilis fluently volubiliter, facunde fluid liquidus flutter volito fly no fly away evolo flying /inconstant volaticus flying /swift volatilis foaming /fiery fervidus foe inimicus foggy nebulosus fold sinus folish puerilis follow to the end exsequor exequor follower secuutus following sequax, secundum, posterus; postremo, stipatores following /war band comitatus folly insania fom behind tergo (a tergo ) fond of fighting pugnax fond of gain quaestuosus questuosus font pelvis food nutrimens, victus food / bait esca food for animals cibo food for men and animals cibus foodstuffs victualia fool balatro foolish inasnum, puerilis, insanum, laevus levus, fatua foolish /a fool stultus foolishly pueriliter foot pes pedis footstep vestigium for nam, enim for a bit parumper for a little while parumper, paulisper for a long time diu, diu for a long while dudum for a short time paulisper, parumper for example vel, nam for how much quanti for indeed etenim for my part equidem for nothing nusquam for preference magis for sale venum, veno for such a long time tamdiu for that reason idcirco, ideo, inde for the most part plerumque for the first time semel, primum, primitus for the present impraesentiarum, in praesentia for the rest cetera for the sake of causa, gratia for this reason pro eo, igitur for which reason quamobrem forage pasco foray incursio forbearance clementia forbid prohibeo forbidden inconcessus forbidding prohibitio force compello, vis vires (pl.), coactum force out expello (expuli expulsum ), exigo forcefully vehementer forces copiae copie forcibly conduct pertraho forefathers priores forehead frons foreign externus, alienus, extrarius foreigner peregrinus foremost primoris foremost /most distinguished primoris forerunner prodromus foresake desero foresight prudentia forest silva forested nemorosus foreswearing an oath periurium foretell praedico foretelling praenuntius foretelling (s) praedicatio forge suppono subpono forgery subjectio forgetfulness oblivio forgiveness venia form formo formal formalis former prior, praevius, priscus, pristinus formerely prius formerly quondam, per antea, olim, antea forming formatura formless informis forsake relinquo fortification munimentum, propugnaculum fortifying munitio fortress arx, pugnaculum fortunate fortunatus, fortunatus, felix felicis, beatus fortunately fortunate fortune fors fortis, fortuna, casus forty (Indecl.) quadraginta forty winks intervigilium forward porro, prorsus, protinus foul turpis, foedis-e, immundus, immunda fouly foede found instituo, constituo found a colony deduco found out evestigatus foundation substructio, fundatio-onis, crepido founder creator, fundator founder of a family progenitor fountain fons four-horse team quadrigae four (indecl.) quattuor four times /again and again quater fourth quartus fox vulpes volpes fragile fragilis fragility fragilitas frailness fragilitas frailty fragilitas franchise /approval support suffragium frankly libere, aperte frankness ingenuitas frantic attonbitus fraud fraudatio, dolus free licens, liber libera; liberum, solvo, eripio free-born ingenuus free birth ingenuitas free from purus, vacuus free from care securus free time otium freedom libertas freely libere, grate, expedite freeze congelo freezing gelidus frenzied fanaticus frenzy rabies, furor, oestrus frequency frequentatio frequent creber frequent /besiege obsideo frequently pluries, saepe, saepius sepius fresh vegetus, crudus, repens, novus friend amicus, comes comitis friendly comis friendly manner comiter friendship amicitia frighten territo frightened formido frightfulness atrocitas, immanitas friight terror from de from a distance eminus, procul from above superne, desuper from all sides undique from both sides utrimque from probo-are probatur from that place deinde from the outside extrinsecus from there inde from this place hinc from where /how unde from whom unde from within ex front frons frost gelu frosty gelidus frozen glacialis frugal tenax frugality frugalitas fruit fructus fructus, pomum fruitful fertilis, fructuarius fruitfulness fertilitas fruits of the earth frux; frugi fugitive profugus fulfil compleo fulfill exsequor, praesto presto full plenus, repletus, plenus full consideration consulatio full of faults mendosus full of glory glorificus full of ice glacialis full of mistakes mendiosus full of vice vitiosus full of wind ventosus fuller's earth creta fully plene, copiose fumbling confusim, balbus function munus funeral oration epitaphium furious animosus, vehemens furiously rabiose furnace fornax furnace/ tray for bread making clibanus furnish do dare dedi datum, orno furnish /train instruo furniture suppellex suppellectilus, supellex supellectilis further porro, iam, praeterea further on protinus furthermore exinde fury rabies future posterus; postremo future infinitive of sum fore; forem gag iocus gain lucrum, mereo, praeda, acquiro gain an injunction interdico gainful lucrosus gainiing quaestus questus gainsay contradico galdden laetifico letifico gale; (milit) charge procella gall peruro perussi perustum game venatio, ludus game of chess scaccarium gaming board tabula gangway of a ship forus garb induviae garbage quisquiliae garden / pl. grounds hortus ortus garment velamen, vestis garret cella, cenaculum garrison praesidium presidium garrulous loquax gasping singultus gate porta gather recolligo gather together colligo gathering gelamen gauntness /poverty barrenness macies gave vengeance punio gay hilaris gaze at aspicio, intueor gazelle oryx gear supellex supellectilis, apparatus Gembloux Gemblacensis general dux ducis, imperator, communis generally plerumque, universe, fere generate ingenero generous liberalis generously benigne, liberaliter gentle mollis, mansuetus, summissus (from summitto) gentle /ripe mitis gentlemanly liberalis gentleness lenitas lenitudo gently placide genuine incorruptus get acquiro, quaero quero, traho, adepto, quaero get again reperio get in invado get one's wish insumo get possession of usurpo get ready/ set paro get rid of eradico, abicio get the start of praevenio get to know nosco get up and go navitas get wet / wash away lavo get written down dicto getting quaestus questus Ghent Gandavum ghost phasma phasmatis ghosts lemures gift stips, donum, charisma girdle fascia girl puella girth fascia give affero, tribuo, commodo give a sign to innuo give abindantly largior give as due retribuo give assent to /approve annuo give ground to cedo give into charge mancipo mancepo give notice denuncio, renuntio give out edo give over desino (desiit), desino give up despero, laxo, redono given up on / desparate desparatus giving milk lactans giving of help administratio glad laetabilis letabilis, gauisus gladden laeto leto gladdening laetificus letificus gladness laetitia gleam mico gleaming micans glide labor lapsus glimmer subluceo glitter mico, niteo gloomy ater atra atrum, acerbus glorify macto glorious glorificus glory gloria, laus glory in glorior glow subluceo, candeo, nitor, nitor, niteo glowing fervens glue gluten glutton gluto gluttonous vorax gluttony abdomen gnash the teeth frendo go incedo, vado go-between leno go about grassor go ahead grassor go astray pecco go away discedo go before /surpass praecedo go before hand prevenire go beyond praetorgredior go forth prodeo go forward prodeo go in invado, ingredior ingredi ingressus go in /begin ineo go into debt demergo go on with pergo go out progredior go over again revolvo go past transeo go to peto go up escendo, conscendo go with prosequor (prosecutus) god deus god forbid absit godly pia pium, pius going forth exitus going forward progressus going in /inroad ingressus going on foot pedes going out exitus going to ruin ruinosus gold aurum golden croceus, aureus, rutilus gone absentis, absens gone West mortuus good for nothing nequam good fortune prosperitas good will benevolentia good! well done! good job! eu goods suppellex suppellectilus goose anser gore cruor gorge ingurgito gossip rumor, fama government gubernatio-ionis, administratio, ordinatio grab carpo grab at capto grace venia, decor grace /joy laetitia letitia leticia graceful decorus gracious propitius gradual movement lapsus gradually paulatim grain frumentum, far farris grain /small loaf mica grandeur amplitudo grandson nepos nepotis grant concedo, largior, tribuo, annuo granted that licet, licet grasp complectus, occupo, prehendo, contineo grasping tenax grateful memor gratifying iucundus gratitude gratia grave sepulchrum, serius, tumulus great valde, multus, magnus maior maximus great-grandson pronepos proneptos great-great-grandfather abavus great-great-grandson abnepos great-great-great grandfather atavus greatly multum, maxime, valde greatness maiestas, amplitudo greed avaritia greedy avarus green viridis, crudus greet saluto grey hair /old age canities grief maeror meror, luctus grief /want desiderium grief. misery dolor grieve doleo grieve/(tans lugeo grilled assus grimacing vultuosus grind frendo, frendo gripe queritor groan gemo grotto crypta, specus ground humus, terra, militus ground/ bottom solum grow brilliant candeo grow lukewarm tepesco grow pale at pallesco grow sleek nitesco grow smaller minuo minui minutum, decresco grow weary lasesco grow worse aegresco egresco grown up adultus (adj.) growth auctus, autus, incrementum guarantor promissor guard tutela, praesidium presidium guardian curator, custos guards custodiae custodie guess coniecto guest hospes guide dux ducis guider rector guile dolus guilt crimen guiltless insons insontis, inculpatus gullet gutter gulp down absorbeo, gluttio gush profundo frofui profusum guts ile gymnasium palestra habit adsuetudo habit /intimacy consuetudo habitual solitus habituate consuesco hailstorm grano; onis hair capillus, saeta, crinis hair of the head coma hairy pilosus half dimidium halt subsisto, claudeo, confuto halter laqueum, capistrum Hames Heniis Harniis hammer in pango hand manus manus hand over prodo hand to hand comminus handle contrecto handle /treat tracto handsome pulcher pulchra pulchrum, bellus, speciosus handsomely puchre handwriting manus manus hang suspendo suspendi suspensum hanging pensilis hanging around /chair sessio happen occuro, evenio happen to contingo happen/go away cedo happily feliciter, grate, fortunate happiness gaudium happy gauisus, fortunatus, felix felicis harass fatigo harbinger praenuntius hard durus, edurus, difficilis hard-working industrius hard stone silex silicis (med. cilicis) harden congelo hardened by age inveteratus hardip labor hardly aegre egre (adv.), vix hardness rigor hare lepus harlot meretrix meretricis harm vulnero harmonious consonum harmony consensio harness capistrum harness /to mate iungo iunxi iunctum harrass pungo pupugi punctum harrowing occatio harsh durus, asper harshness acerbitas harvester messor hashness atrocitas Hasnon Hasnonium haste festinatio hasten vado, accelero, contendo hastening festinus hastily cursim hasty festinus hatchet securis hate contemno hated invisus hateful invisus hatred odium hatred /censure invidia hauberk [a coat of chain mail] lorica haughtiness fastosus haughty celsus, superbus have an aversion to fastidio have compassion compatior have confidence in confido have enough to do satago have influence possum posse potum have on show promptu have one's hands full satago have power valeo have recourse to confugo have the upper hand supero having a set or standard form formalis having been brought allatus (=adfero) having inherited relictus having large lips labiosus hay faenum haye saepe hazardous periculosus he infit, inquit he says ait head /top caput head for impeto headband infula headband (worn by a priest) infula healing curatio health sanitas, salus health. good health valetudo healthy sanus healthy /able valens heap of earth tumulus heap up aggero heaps strues hear favorably exaudio hear plainly exaudio hearer auditor hearken audio heart viscus, pectus heat aestus estus heated /(character) heated fervens heaven caelum heavenly caelestis heavily graviter heavy plumbeus, gravis heavy javelin pilum hedge saepe hedgehog ericius heedless temerarus height sublimitas helmet galea help facio, adservio, proficio, auxilium, faveo helpful utilis helpless inops hemlock cicuta hen gallina hence hinc henceforth iam her suus sua suum herds gregatim here hic, hac hereafter praeterea heretical haereticum hero vir herrings allec herself ipse ipsa ipsum, sese, sui hesitant incertus hesitate dubito hesitation dubium hidden absconditus, occultus hide tergum, tego texi tectum, tergus, abdo, velius hideous informis high altus, profundus high-priced carus high spirit ferocia highwayman latrunculus hilly tumulosus himself ipse ipsa ipsum, sui, sese hinder impedo, prohibeo, impedio hindered /embarassed impeditus hindrance impedimentum hire conduco hire /seize capio his suus sua suum his own very self ipsemet his sons quibus hit infligo inflixi inflictum, offendo, Ico hitherto hactenus hitting against offensio hoard recondo hoary antiquus hold potior, habeo habui habitum hold an opinion sentio hold back reprehendo, reservo, cohibeo, detineo, freno hold in check compescor hold in contempt odio hold off detineo hold on to carpo hold out praebeo, obduro hold sway impero hold to conservo hold together contineo hold up cunctor holding tenura hole foramen, cavus hollow alveus holy pius, sanctus, pia pium holy mass missa homage fidelitas home domus homeland patria honest pia pium, pius honesty probitas honey mel mellis honeyed mellitus honor honor, veneratio honor /slay macto honorable honestus, ingenuus honorably liberaliter hooked camur hope spero, spes hopes spera horde /store-room thesaurus horn cornu horrible horrendus horror atrox horse equus horse-fly oestrus horse-hair saeta equina horseman eques equitis horsemen (classical) equitatus hospitality /guest chambers hospitium host hospes hostage obses hostile infensus, diversus, infestus hot fervens hot-blooded intrepidus hotly ferventer hour hora house domus household familia household articles suppellex suppellectilus hove tabernus how quam, quemadmodum how far quatenus/quatinus how great quantus how great! quantus how great? quantus how many quot how much quantus how much! quantum how much? quantum how much? how many? quid how/ in whatever way quomodo however tamen, autem, autem however great quantuvis however much quamvis however often quotienscumque huge ingens human being homo hominis humane humanus, humanus humanity clementia humble humilis humble circumstances paupertas humbly summisse hunger esuritio, ieiunitas hunger /leanness ieiunium hunt down persequor hunter venator, latro hunting venatio huntsman venator hurl iacio hurricane. tornado turbo; onis hurry festino hurt seco, vulnero, noceo, laedo ledo hurt /injustice iniuria husband maritus husband of a grand-daughter progener hut tabernus huy Hoienses hypocrite hypocrita I ego I say inquam icy gelidus, glacialis idea informatio idol effigies if si if not nisi if you wish sis if...or if sive ignoble ignotus ignorant ignarus, insciens, ignotus ill aeger eger, gravatus, aegrus, infirmus ill-fit inhabilis illness morbus, aegrotatio egrotatio illuminate accendo illustrious clarus image statua, imago imbibe imbibo imbue inficio infeci infectum imitate reddo immatate assimulo immature crudus immediately statim, ilico, iam, ilicet, continuo, confestim immersed seputus imminent praestans prestans immoderate immodicus immortal immortalis immovable insuadibilis immoveable torpeo impair attero impaired infractus impari infringo infregi infractum impart vulgo, affero impede cunctor impediment impedimentum impel impello impuli impulsum impell/cite profero impenetrable impenetrabiilis imper v. oportet imperious imperiosus impetuous vehemens impious sacrilegus implant ingenero importance gravitas important magnus maior maximus important /severe gravis impossible to catch incomprehensibilis impregnable inexpugnabilis impreovement lenimentus impress infigo imprisonment ligatio improve amplio improvident improvidus imprudent temerarus impudent impudens impudently impudenter impulse pulsus impulses incursus impure immunda, immundus impurities feculentia, feculentia impute delego in-bringing messis in a certain condition habitus in a certain measure quodammodo in a certain way quodammodo in a concealed manner latenter in a confused way confusim in a disorderly manner incomposite in a filty manner foede in a hostile manner infeste in a kindly comiter in a laudable fashion laudabiliter in a like manner juxta in a peasant manner rustice in a rusticway pagatim in a village manner pagatim in an accordance with secundum in and out commeo in any respect aliquis in close combat comminus in comparison with prae quam in confusion trepide in fact enim, verum-i, vere, quin etiam, enim in flocks gregatim in front prae pre in front of prae in general universe in like manner pariter in many ways multipliciter in masses catervatim in name nomine tenus in need inops in need of egenus in no place nusquam in one una in order that potius, quatenus/quatinus in order that ... not ne in order to gratia in other respects alibi in present cirumstances impraesentiarum in reserve subsidarius in return rursus in return for pro in secret clam, occulte in short denique in some direction aliquo in some respects /in general alioquin in such a way that ita ut in that direction illac in that matter ibidem, illic in the common way vulgariter in the first place primum in the least degree minime in the next place tum in the presence of palam, apud in the rear tergo (a tergo ) in the same place ibidem in the way obviam in the way / (in dat.) open obvius in the way /(+ dat.) towards obviam in troops catervatim, gregatim in truth re vera, vero in turn porro in vain frustra, inefficaciter, incassum, inritus irritus in various ways multipliciter in vilages pagatim in want of egenus in what manner quemadmodum, quomodo in whatever manner/way qualiter in white cretatus inactive torpeo inactive /slow lentus inane inanis inasmuch as utpote, utpote incite cohortor, sollicito, instigo, hortor inclination / good will voluntas incline vergo, inclino inclined to steal furax inclining toward petitus include contineo, comprehendo incomparable incomparabilis incomplete infectus incomprehensible incomprehensibilis inconsiderate / spontaneous incogitatus inconsiderate/ reckless inconsideratus inconsistency / faithlessness inconstantia inconsistent inconstans, incongruens inconsistently inconstanter inconsolable / uncurable inconsolabilis inconstantly inconstanter incontinence incontinencia incontinent incontinens inconvenience incommoditas inconvenient incommodus inconveniently incommode increase auctus, amplio, progressio, ingemino, cresco increase / offspring incrementum increase /hasten incito incredible incredibilis incredulous incredulus inculcate prodoceo indeed sane, sane, siquidem, vero, iam, quin, quidem independence / frankness libertas independent liber libera; liberum indication signum, testimonium indifferently indifferente indignation indignatio indiscreetly inconsulte indiscrimately promisce indiscriminate /commonplace promiscus promiscuus indispensable necesse individual specialissimus indoctrinate prodoceo induce induco, adduco, induco indux inductum indulgence obsequium, venia, clementia industrious industrius industry diligentia ineffectual irritus, inritus irritus, inefficax ineffectually inefficaciter inequitable iniustus inert torpeo, ignavus inexpensive insumptuosus inexperienced novus inexplicable inedicabilis infamous scelestus infamy /misfortune labes labis infancy infantia infant parvulus infantryman pedes infatuation amor infect contineo, contamino infection /touching contagio contagium infer coniecto inferior improbus infertile infructuosus, infelix infinite infinitus infinity infinitas infinitio infirm decrepitus, consenesco inflame inflammo, accendo inflated inflatus inflation inflatio inflict injury noceo, noceo influence moveo moti motum, induco indux inductum, pulsus influenced adfectus affectus informant intentor information indicium informer quadruplator ingenious faber ingeniously fabre inglorious inglorius inheritance hereditas inhospitable inhospitalis, inhospitus inhuman inhumanus inhumanity crudelitas inhumanity/ incivility inhumanitas inhumanly inhumane initiative orsus injure vulnero injurious nocens, pestifer injurously pestifere injury malum, iniuria injury /a fine damnum inn hospitium, tabernus innate character ingenium inner penitus inner / penetralis inner rooms penetralis innocent inculpatus, insons insontis innundation eluvies inquire cognosco, percontor percunctor inquire/ vote scisco inquiry consulatio, interrogatio inquisitiveness curiositas insane demens, inasnum insanity insania inscribe inscribo inside penitus insignia infula insignia of office infula insolent impudens insolently impudenter inspect inviso, pervideo pervidi pervisum inspiration inflatus inspire addo, incito inspired fanaticus, attonbitus instance nam instantly statim instead of /for pro institute instituo instruct praedico, precipio, paecipio, moneo instruct thoroughly edoceo instructed doctus instruction eruditio, doctrina, mandatum instrument organum insult insulto, vituperium insurrection seditio intellect animus, mens mentis intensely valde intent / attack intentio intention mens mentis intentionally consilio inter tumulo intercessor deprecator interchanged mutuus interior penetralis, penitus internal intestina-us-um, penitus internal organs viscus interpose /intervene interpono interrogate percontor percunctor interrogation interrogatio, quaesitio quesitio interrupt rumpo intestines ile intimacy familiaritas intimate insinuo, familiaris intimidate territo, territo intinerant vulgivagus into in intoxication crapula introduce induco, introduco, induco indux inductum inundation inundantia, eluvio inure consuesco invalid inritus irritus invasion incursio invent extundo, reperio, reperio inventor inventor invest obsideo, obsido investigate investigo, scisco, percontor percunctor investigation indagatio, quaestio questio, quaesitio quesitio invocation invocatio invoke precor inward penitus irksome incommodus iron ferrum irrational insensatus irrationality insania irregularly incomposite irreverent impius irritate exulcero irritate /shake vexo island insula isolation loginquitas issue eventus, exorior it is ea id, hic haec (hec ) hoc, ille illa illud it is proper oportet it is agreed placet it is clear/ (adv.) clearly videlicet it is finished /right away ilicet it is fitting oportet, fas est it is just scilicet it is lawful fas est it is proper oportet it is raining pluit it is resolved placet it is right licet, fas est it is seemly decet it makes a difference refert retuli it says inquit it seems good placet iterate itero its suus sua suum itself sui, ipse ipsa ipsum, sese jab fodio jail carcer jammed effertus, differtus jape iocus javelin iaculum, jaculum, telum javelin man iaculator jay pica jealousy invidia jest iocus, ioco iocor jester balatro job officium join addo, contineo, commisceo, subiungo join in conflict concero joined together iunctus joining iunctio joint /rekationship iunctura joke iocus journey iter itineris joy gaudium, laetitia, laetatio letatio, tripudium joyous laetificus letificus, laetabilis letabilis judge pendo, judico, iudex, reputo judgement judicium, censura, tentatio-onis judgment iudicium, placitum, decretum, ratio judicious sapiens judiciously sapienter jump tripudio juror inquisitor, iudex just equus, iustus, iam, licet, aequus just as quemadmodum, quasi, qualiter, velut, tanquam just as far as tantundem just as if tamquam tanquam, quasi, proinde quasi just as many totidem just now modo, prope just short of iuxta just so secus just so long as tantummodo just so much tantundem justice ius iuris, aequitas, equitas, iustitia justification purgatio justly iuste jut promineo jutting out prominens keen acer keen scenter odorus keeness acies keep teneo, servo, retineo, arx, obtineo, conservo keep at work exerceo keep back reservo keep oneself from parco keep secret dissimulo, celo keep silent /convict confuto keep together contineo keep up exsequor keep warm foveo keeper custos keeper of a bathhouse balneator keeper of a tomb tumbarius kidnapper plagiarius kill caedo, iuguolo kiln fornax kin semen-inis kind comis, lenis, genus, pius kindle inflammo, aduro (adustum) kindly benigne kindness benevolentia, humanitas king rex regis kingdom regnum kiss basium kit ornamentum kneeling supplex knife blade lamnia lammina lamna knight miles militis knock /cause damage infligo inflixi inflictum knocked about vapulus knocking offensio know teneo knowing gnarus knowledge gnaritas, conscientia, agnitio, scientia label titulus labor opera, nixor, operor, labor laboris, opus operis laboriously aegre egre (adv.), laboriose lack careo, egeo, penuria lack of cultivation incultus lack of hospitality inhospitalitas lack of regularity incompositus lack of restraint incontinencia lacking in merit indignus lad adulescens lady era, domina lair cubile lame claudus lament questus, queror lament /(trans.) to bewail lamentor lamentable lamentabilis, lacrimabilis lamentation ploratio, luctus lamenting lamentatio, querulus, ploratus lamp luminarium, lumen, lucerna, lucinaria land terra, ager, solum language lingua Laon Laudunum lap /bay sinus lap around the track curriculum large magnus maior maximus, amplus large crowd celebratio large hearth caminus last extremus, duro, maneo, obduro last will voluntas lasting perpetuus lasting a long time diuturnus, diutinus lasting for fifteen years trilustralis lasting three days triduanus, tricesimus, triduana late sero, tardus laudable laudabilis laugh rideo risi risum laureate laureatus lavish largior law ius iuris, lex legis law-suit /situation causa lawful legitiums, canonicus, iustus lax dissolutus lay iacio lay a foundation substruo lay aside depono lay bare detego, aperio lay hold of carpo lay under substerno lay up repono, recondo lay waste depraedor depredor, diripio lazy piger pigra pigrum, ignavus, desidiosus lead ago (egi actum ), induco, plumbum lead out educo lead pipe plumbum leaden plumbeus leader rector, dux ducis leaf folium leafy foliatus leak effluo lean nitor, macer lean over incumbo leap up subsulto learn accipio, percipio percepi perceptum, cognosco learned doctus learned man / adj. learned philologus learner discipulus learning eruditio, doctrina least minimus leather tergus leave dimitto, excedo, egredior, discedo, licentia leave off desino leave out /let go omitto leave unmentioned taceo tacuitacitum leave unnoticed dissimulo leaves coma leavings reliquum lectum colligo lees feculentia, feculentia left-handed laevus levus left-handedly laeve leve left over susicivus left side laevus levus leg crur; cruris legal canonicus, forensis legal investigation judicium legal scribe notarius legatee legatarius legi colligo legitimate legitiums legume legumen leisure otium lend commodo, mutuo lengthen prolato leopard pardus, panthera less minor lessen redigo (redactum) lessened miniatus lessons dictata let permitto permissi permissum, sino let blood minuo let down summissus (from summitto) let slip away amitto lethal mactabilis lethargic lentus letter epistula, litterae, epistola, tabellae letter (of the alphabet) littera lettuce lactuca Leuze Lutosensis level equus, aequus level place campus levity /fickleness levitas libation libatio liberate vindico, libero liberation liberatio liberty libertas license licentia licit legitiums lie dead iaceo lie down decumbo lie prostrate iaceo Liege Leodium, Leodie Liessies Lesciense; monastery of life vita life-restoring vivificus lifet up attollo lift up effero lift up /relieve levo light lumen, levis, lux lucis, luminarium light-armed troops veles lighten relaxo, relevo lightly leviter lightness levitas like instar, par, parilis, velut, similis, similis, amo like as tanquam, tamquam tanquam like marble marmoreus likeness visio, similitudo, imago likeness /ghost effigies likewise item, juxta Lille Insula limit terminus, finis limit /manner modus limited angustus, modica limits fines finium line funis -is, versus, funis lineage progenies linger commoror, demoror lingering lentus linnen linteum lion leo lioness lea lip labrum liquid / clear liquidus listen to audio listener auditor listless ignavus litany letanie literary philologus litigation / defense placitum litle by little paulatim litter lectica, feretrum little parvus minor minimus, parum minus minime little /very small parvulus little bag sacculus little book libellus little by little unciatim little fountain fonticulus little hole punctum little sack sacculus, folliculus live degero live-giving vivificus live / manage ago (egi actum ) liveliness vigor lively vegetus living victus lizard lacerta Lo! Behold! See! ecce load sarcina, onus load /heavy body pondus loathe fastidio loathing exosus, fastidium location locus loesen /impair labefacio labefeci labefactum loftiness sublimitas lofty sublimis lofty /arrogant celsus log stipes logical fallacies sophismata loitering sessio loneliness infrequentia, solitudo long prolix, longus long-lived diutinus long / willing prolixus long duration dirunitas long for cupio long haired crinitus long time diu longer diutius longing cupido longing /regret desiderium lonliness solitas look perlustro, vulticulus, vultus look at inviso look down upon despecto look for requiro look upon with envy invideo loose laxus loosely / unrestrained laxe loosen / widen laxo loot praeda, spolio, prenda looting spoliatio lop praecido loquacious loquax lord dominus domno, erus lose amitto, omitto loss detrimentum, perditio, amissio, damnum loss of children orbitas loss of parents orbitas lot fatum loud shouting clamor loud with waves undisonus love amor, diligo loveliness venustas loving embrace amplexus low mugio low-lying deprimo (depressus) low-price vilitas low down infra inferius infimus lower demitto lower /subject summitto lower stomach uterus lowered summissus (from summitto) lowly humilis loyal fidelis loyalty fidelitas luck fors fortis, fortuna, fors-itis lucky prosper, fortunatus, felix felicis lucky /wealthy fortunatus lucrative pecuniosus luke-warm tepidus lukewarm egelidus lump offa lust like quemadmodum luxuriously delicate luxury luxuria m exempoator Maastricht Traiectum machinery/ splendor apparatus mad demens made no made firm interfixus made known diffama made of copper or bronze aeneus, eneus made of iron /hard ferreus made of lead /dull plumbeus made of rushes iunceus made up of pieces compositus madness rabies, insania, furor magical magus magical /witch veneficus magpie pica maiden virgo maidservant ancilla maim trunco maintain conservo, alo (alui altum), retineo, teneo maintain /shoot (a missile) contendo maintain /to continue obtineo maintain/ strengthen firmo Mainz Moguntium majesty maiestas make creo make /duplicate effingo make a hole foro make a stand resisto make accessible vulgo make an arrangment statuo make an effort nitor make arrangements condico make better lenio make clear arguo, aperio make clear in the mind claro make crooked incurvo make excuses excuso make familiar adsuesco assuesco make fast destino make fun of illudo illusi illusum make good /buy reparo make holy sanctifico make joyful laeto leto make known fateor, protraho (protractus) make merry ioco iocor make note noto-are make one's way into intro make open patefacio make perfect consummo make plain ostendo make pliant mollio make provision for provideo make publicly known indico make ready praeparo, adapto make right corrigo make smooth mitigo make suffer gravo make up confingo make up to /to promote lenocinor make void casso make voil infectum reddere make wealthy locupleto, dito, dito make worse exulcero make/ bring about efficio maker formator Malmedy Malmundarium man compleo, homo hominis, vir man-made facticius man of courage vir manage curo, tractare, procuro management discessio, cura, procuratio manager procurator mandate mandatum manfully viriliter mange scabies mangle /imperfect trunco mangled lacer mangling laniatus, laceratio manifest appareo manifold multiplex manliness vitualis-e, virtus manner ratio, ratio manner of life / nourishment victus manner of life /monastic life conversatio manoeuver decursio, decursus mantle pallium manufacture /craft fabrica manure fimus many multi, plures, plura many-fold multiplex many times / tortuous multiplex march incedo march out/bring up educo Marchiennes Marcieniensis marigold caltha mark macula, nota, vestigium mark down noto-are mark out designo market venalicium market place forum marriage matrimonium marry a wife duco marsh palus marshy paluster, paludosus martial bellicus, militaris -e martyr martyr-yris martyrdom martyrium marvel at admiror marvelously mirifice mash /mishmash farrago mason's trowel ascia mass pondus, acervus massacre occidio, strages, trucido masses strues master dominus domno, rector, magister, erus mastery dominatus matching compositus material materia maternal aunt matertera matter materia, res rei mature plenus, mitis, subolesco, adultus (adj.) Maubeuge Malbodiensis maw ingluvies mazzle capistrum meager exilis meal cena, far farris meal or flour farina mean innuo, pusillus, pertinax meaning sententia meanness sordes means facultas, opes means of subsistence substantia measure modus measure /need postulo measures concepta medicine rememdium mediocre mediocris medley farrago melt fervefacio, fundo member of an inquest inquisitor membrane membrana memory recordatio, memoria, animus menace eminor, impendeo menaces minae mend resarcio mental illness aegretudo egretudo mention laudo mention/ to keep in mind commemoro mentioned memoratus mercy clementia, misericordia merit excellentia, promereo, dignitas, promeritum meritorious dignus merry hilaris mervellously mire message nuntius, epistula, epistola messenger nuntium-i, cursor, nuntius method modus, ratio Metz Metim midday meridianus middle medius midst medius might potentia, vis vires (pl.) might / opulence opulentia mighty validus, potens mighty / splendid opulens migratory profugus mild lenis, summissus (from summitto), mitis, mansuetus mildness lenitas lenitudo military militaris -e, bellicus military force expeditione military operation expeditione milk lac lactis milk-white lacteus milky lacteus milled (of grain) militus mind mens mentis mindful memor miner minutor mingle misceo miscui mixtum mingling confusio minor disgrace labecula miraculous prodigiosus miraculously miraculose mirror speculum miscarriage abortio misdeed malum miserable miser miserably misere misfortune calamitas, infortunium, malum, infelicitas misfortune? mestitia mislead duco miss requiro missing absentis, absens missing letters lacuna missive epistola, epistula, litterae mistake error, erratum, mendum menda mistakenly frustra mistress era, domina misty nebulosus mitigate tempero mitigation lenimentus, levamen, levatio mix commisceo, confundo mixed promiscus promiscuus mixed fodder for cattle farrago mixture /confounding confusio moat fossa mob vulgus mock derideo, inrideo mode modus model exempoator, exemplum, exemplar moderate modica, aliquanta, modestus, parcus, mediocris moderately parce, medie moderation temperantia modest vercundus modest. chaste pudicus modestly summisse modesty pudor, rubor moist madidus monastery monasterium, abbatia monastic mess hall refectorium money argentum, pecunia money box arca archa monk monachus monster monstrum monstrous ingens month mensis mensis moon luna moral bravery fortitudo morally corrupt turpis morals mores; morium more plus, magis more (than) ultra more advanced ulterius more numerous plura, plures more remote ulterius more shortly correptius more true ueratius more truly ueraciter more veracious ueraciter moreover praeterea, autem, super, quin etiam, ceterum, item morning mane morsel mica mortal moratlis, letalis, letifer mortally letaliter most plurimus most abundantly uberrime most agreeable facillimus most luxuriantly uberrime most of all potissimum mostly plerumque mother mater matris motion (earth quake) motus-us motive causa mould anew reformo mound tumulus mount mons montis, equus, conscendo mountain mons montis mountain ash ornus mountain crest promontorium mountainous iugosus mourn plango planxi planctum mournful tristis, miserabilis, luctisonus, lacrimosus mournfully miserabile mourning maeror meror, ploratio, luctus mouse mus muris mouth os move permoveo, agito, pungo pupugi punctum move ahead promoveo promovi promotum move along eo ire itum move rapidly volo, propero move towards adjicio movement ingressus movement /space tractus mow lift tondeo totonsi tonsum much multum, multus, multus plus plurimum much frequented celebrus much spoken of famosus mulct muto multitude turba, populus multitude /celebration /fame celebritas murder cruor murderer occisor muscular lacertosus musical instrument organum mutilate praecido, trunco mutilating laniatus mutiny seditio mutter mussito mutually invicem, mutuus my mei, meus n martyrium name nomen, appello, dico name invite voco namely videlicet Namur Namucense nap dormio napkin linteum narrate narro narrow angustus, substrictus nation natio nationis, natio, gens, populus native paterna, paternus natural rectus nature natura, qualitas, ingenium navigate navigo navigation navigatio nay immo near propter, propinquus, prope, prope near Cisoing Pevela near to prope near to/ (time) just before iuxta near/ in like manner iuxta near;y fere nearest proximus nearly prope, paene; pene nearly related propinquus neat mundus, tersus necessary necessarius, necessarius, necesse neck gutter, collum need difficultas, desiderium, indigeo needed necessarius negative infitialis neglect praetermissio, incultus, incuriosus, incuria negligent improvidus, incuriosus negligently incuriose neighbor/ (med.) resident vicinus neighboring finitimus finitumus neither ... nor neque ... neque neither good nor bad indifferens neither nor nec ... nec nest for young birds cunae never nunquam, numquam nevertheless verumtamen verumptamen, nihilominus nichilominus new novus newly nuper newness novitas next deinde, posterus; postremo, tunc, proximus, porro next/ thereupon exinde niche angulus nick-name cognomen night nox noctis nine novem ninth nonus nipple papilla Nivelles Nivellensem no nullus, quinymo quinimmo, haud no doubt scilicet no one nemo noble optimus noble-minded ingenuus noble-mindedness ingenuitas nobly generose, divinitus nobody nemo nod nutus noise sonitus noising garrulus nominally nomine tenus none nullus nonsense somnium noose laqueum, laqueus nor neque nec northeast by north wind superna nosiness curiositas nostril michina nostrum rememdium not non not ... even ne ... quidem not agreeing incongruens not allowed inconcessus not any nullus not arranged inconditus not as one would wish secus not at all nequequam, nequaquam, haud not depleted inconsumptus not due indebitus not emended incorrectus not enough parum minus minime, parum not extended incontentus not far prope not far from prope not honored inhonoratus not know nescio not know /rarely neglect ignoro not knowing ignarus not less than / at most dumtaxat not long ago nuper not long from now prope not more than dumtaxat not owed indebitus not quite fere not sacred profanus not sharing in expers not so secus not strong infirmus not suiting / dissimilar inconveniens not to be able nequeo not to be persuaded insuadibilis not to exist nusquam esse not whole trunco not yet nondum not? not unless? nonnisi notable notabilis notary notarius note nota note /literature litterae noted innotesco noteworthy notabilis nothing nihil, nihilum, nusquam nothing as yet nihildom nothingness irritum nothwithstanding etsi, tamen notice secretly subnoto notorious notabilis notwithstanding verumtamen verumptamen, nihilominus nichilominus nourish alo (alui altum), nutrio nourishment nutrimentus, nutrimens novel novus novelty novitas, novus now nunc, quod, modo, iam now and then interdum now for a long time iamdiu, iamdudum, iam pridem nowhere nusquam, nusquam numb torpeo number numerus numerous creber numerous /the common herd multi numerous assembly frequentia nun sanctimonialis nurseling alumno nutshell lamnia lammina lamna o control tempero o make correct corrigo oak tree quercus oaken quernus oath-breaking periurium obey pareo object causing fear timor oblige adstringo, commodo obliging prolixus obliterate eradico, effligo oblivion oblivio obscure ignotus obscurity silentium observe video vidi visum, servo obstacle impedimentum obstinacy pertinacia obstinate pertinax, tenax obstinately pertinaciter obstruct impedio, retardo, impedo obtain quaero, mereo, acquiro, adipiscor, sumo obtain (by asking) impetro obtain one's desire insumo obtaining adeptio obtuse stolidus occasion infero, indo (past indidi) occasionally aliquando occupation negotium occur emergo, contingo, evello, incido, accido occurrence eventus odor nidor of a father paternus, paterna of a great value pluris of a king regalis of a master vaco of a soldier militaris -e of age adultus (adj.) of all kinds omnigenus of any kind whatever qualiscumque of benefit prosum (profuturus) of course videlicet, nimirum, scilicet, quippe of crystal crystallinus of immoderate size ingens of long-standing inveteratus of long duration diuturnus of milk lacteus of no effect irritus of noble birth generosus of not effect irritus of one's own accord sponte of one time or another quandoque of property vaco of rain pluvialis, imbrium of saffron croceus of some size aliquantus of such a kind talis of such a size tantus of the highest worth plurimi of the morrow crastinus of the people publicus of today hodiernus of what kind cuiusmodi of what kind? of the kind that qualis of what sort you will qualislibet offend offendo, laedo ledo offer exhibeo exibeo, offero, praesto presto, polliceor offer for sale vendo office munus official persona offspring liber, proles, suboles, progenies often pluries, saepe, quotiens, crebro, saepius sepius oily lubricus, pinguis ointment unguentum old senex senis, antiquus, provectus, vetus old age senectus old days priscus old man senex senis omen praenuntius, monstrum omission praetermissio omit praetereo omnipotent omnipotens on account of per, gratia, causa, prae se ferre / pre se ferre on all sides undique on both sides utrimque on condition that per sic quod on good authority comperte on high sublime on purpose consilio on that account idcirco, ideo on the contrary immo, ymo (immo), immo on the far side of ultra on the lower side inferne on the morrow cras on the one hand sive on the other hand autem, rursus on the other hand /surely nam on the right dexter on the spot ilico, statim, ilico on the way obvius, obviam, obviam on which account quamobrem once olim, quondam once more iterum one unus one's native country patria one's own proprius one after the other invicem, crebro one and a half times sesqui one apiece singuli one at a time singulus one by one singulariter one devoted to pleasure voluptarius one each singuli, singulus one holding an honor persona one hundred centum one of the best optimus one ought oportet one prematurely born abortivus one should oportet one who fattens fowls fartor one who fight from a chariot essedarius one who gives evidence testis one who makes a pattern digestor one who pleads on behalf deprecator one who provides for provisor only modo, tantum, solum, solus only begun inchoatus only just tantummodo only one unus onset procella open expositus, patefacio, directus open to all publicus opening foramen, foris, os openly candide, aperte, palam, libere opinion sententia, opinio, iudicium opponent inimicus opportune opportunus opportunely opportune opportunity oportunitas, facultas, commodum, occasio, commodum opportunity /event casus oppose resisto, oppono opposui oppositum oppose /help obviam ire oppose verbally contradico opposed contrarius, diversus opposite econtra opposition contradictio oppress praegravo, onero, conculco oppressed gravatus opulence luxuria opulent dives or vel or against provisor or convey across transmitto, transporto or crowds gregatim or fit adapto or if sive seu or issue proventus or it begins infit or not necne or shod with iron ferramenta or some size aliquanta or upon incresco or wholly contrado oracle oraculum orate oro orate / speak loudly declamo oration oratio orator orator oratorical / oratory oratorius oratorically oratorie orb orbis orbit orbis ordain scisco, volo, monstro order ordo, mando, mandatum, ordinatio, decretum ordering discessio orderly compositus, modestus, ordinatus ordinarily ordinatim ordinary solitus, mediocris, vulgaris, ordinarius, modicus ordinary manner vulgariter orgy orgia origin primordium, ortus, origo, initium, satus, fons original exemplar originate emanio originator auctor ornament ornatus ornaments suppellex suppellectilus ornately ornate orphan pupillus pupilla other alius otherwise alioqui, secus, cetera, ceterum, alter, alioquin otherwise than secus + atque or quam our noster nostra nostrum ours noster nostra nostrum out sicco out of ex out of doors foris out of one's mind demens out of place incongruens outer externus outermost extremus outlaw interdico outlay impensa outside extraneus, foras, externus, extra, foris outstanding palmarium outward extrarius outwardly extrinsecus oven fornax, clibanus over super, super over-hasty praeproperus preproperus over there /along that path illac overbearing superbus overcome expugno, vinco vici victum overflow superfluo, redundo overflowing abundans, inundantia, redundantia overhang incumbo overhtrow subruo subruti subrutum overlook despecto overmuch nimium, nimis, nimis overpower opprimo oppressi oppressum overseer vilicus; villicus, curator overtake adipiscor overthrow perverto perverti perversum, verto, subvertio overturn perverto perverti perversum overwhelm opprimo oppressi oppressum own up confiteor confessus owner erus ox. bull bos (bovis ) pacify mitigo pack sarcina packet facis pact pactum, pactum, paciscor pact /assembly for judgment placitum pact/ arrangement compositio pagan paganus pain poena, dolor, morsus, dolor painfully dolens pains opera, negotium painted / of cloth picturatus painted panel tabula painter pictor pale palus, pallidus, pallens, decolor pale green /weak pallens pale yellow pallens paleness pallor palisade vallum pall-bearer baiulus palm palma palpitate mico panelled ceiling lacunar panther panthera, pardus parapets /threats minae parchment membrana pardon omitto, venia pare subseco parent parens park hortus ortus part pars partis, persona, seco partially refuse subnego particular proprius particularly precipue, proprie, imprimis, precipue, maxime partisan fautor partly /some partim partly cloudy subnubilus partner socius party spirit cupiditas pass beyond excedo pass by praetereo, pretereo pass over transeo, taceo pass through penetro, lego passages in literary works loci passed away mortuus passing over transitus, praetermissio passing through penetralis passion cupido, amor passionate animosus, fervidus past praeteritus past tense of eo ivi pastery crustulum patch pannus, resarcio paternal paterna, paternus paternal aunt amita paternal uncle patruus patience patientia patriotic pia pium patron patronus, fautor patronize patrocinor pattern exemplar, exemplum paved interfixus pawn pignus pay merces mercedis pay attention to curo pay back rependo pay up refero, reddo payment erogatio, pensio pea legumen peace pax pacis, otium, pax pacis peak promontorium pear pirum pear tree pirus pearl barley polenta peasant paganus pebble calculus pebble /lime /goal calx peculiar specialissimus, proprius peculiarly. properly proprie peel crusta peerless incomparabilis pelting rain imber, ymber pen claustrum penalty poena penance penitentia pencil penicullus penetrable forabilis penetrate penetro, foro penetrate /shatter perfringo penetrating / internal penetralis penetratingly penetranter penintentiary penintentiarius penurious penuriosus penury penuria people populus, natio, natio nationis, gens pepper piper; piperis perceive conspicio, agnosco, percipio percepi perceptum perennial jugis perfect expletus perforate terebro perform perpetro, tractare, fungor; fungi; functus, facio performance effectus perhaps fortasse, forsit forsan forsitan period of life aetas perish abolesco, pereo perish / (wind) subside concido perjury periurium permanency manentia permanent proprius permit sino, licentio, patior permitted licitus pernicious perniciosus perpetual perpetuus, iugis iuge perpetually jugiter perseverance diligentia persevere persevero, teneo, persisto perseverence perseverantia persist teneo, obduro, eduro persistence perseverantia, diligentia persistent pertinax, improbus person without means pauper personal enemy inimicus personality persona persuade adduco persuade / decide induco persuasive eloquens persuasive discourse suasoria pertaining to a bedroom cubicularis pertaining to a journey viaticus pertaining to an estate vilicus; villicus pertaining to man humanus pertaining to rain pluvialis pertaining to summer aestivus estivus pertaining to the city urbanus perturb perturbo perusal lectio perverse pravus, improbus perversity pravitas pestilence lues, pestilencia pestilence /destruction pestis pestis pestilential pestifer Pevele Pevela phantoms lemures philosopher sapiens physical strength fortitudo physician medicus pick out adopto picking out / reading lectio piece of cloth pannus, textilis pierce percutio (percussum), foro piety pietas, devotio pigsty volutabrum piles strues pillage depraedor depredor, everro pincers forceps pinching pennies frugalitas pine tabesco pine wood pinetum pious pia pium piously pie pipe pipio, calamus pit barathrum, vorago, cavus, puteus pitchfork /narrow pass furca pitfall fovea, forca pity misericordia placard titulus place constituo, addo, positus, pono posui positum place before offero place for keeping fruit oporotheca place on record perscribo place where four roads meet quadrivium placed near appositus plagiarist plagiarius plague lues, pestilencia, pestis pestis plague (Vulgate) plaga plaguey pestifer plain rectus, campus, evidens, directus plainly videlicet, plane, evidenter plaintiff postulator, accusator plaintive miserabilis, queribundus plait vieo, texo plan consilium, cogito plank tabula plant sato plant. Also sero planted with trees arbustus planter consitor plate lanx, patella platform pulpitum platter lanx, patella play lascivio, fabula play the fool desipio player ludio plaything crepundia plead oro pleasant acceptus, voluptarius, iucundus, lepidus, dulcis pleasant [of a place] amoena pleasantest facillimus pleasantly volup, dulcidine, lepide pleasantness dulcedo pleasantness [of a place] amoenitas please commodo pleasurable voluptuosus pleasure delectatio, iucunditas, voluptas pledge obses, pignus plenty abundantia, ubertas pliancy obsequium pliant mollis pliant / lentus plot coniuro, coniuratio, insidiae plotter coniuratus plow aratrum plowman arator plowshare socus, vomer pluck out vello plume / rooster's comb crista plumed cristatus plummet cado plunder diripio, praeda, spolio, everro, spolium plundering expilatio, spoliatio plunge into demergo poem poema poematis, carmen poet poeta point cuspis point out monstro pointed down fastigatus poison venenum poisonous venenifer, veneficus pole asser polish levo, excolo polished teres polishing lima poll tax capitagium pollute maculo poluted maculosus pompous inflatus pond lacus ponder cogito, consulto, consulo, penso ponder /practice meditor ponder over recordor pool lacus pool /deficiency lacuna poor penuriosus, levidensis, pauper, inops poorly adapted inhabilis poppy papaver popular celebrer population frequentia portent monstrum portent / monster prodigium porter baiulus, ianitor position loco, positus possess obtineo, utor uti usus, teneo possess /consider habeo habui habitum possessing wealth or worth dis possession possessio possessions capitale post constituo, stipes posterity proles, posteri postpone profero, differo postpone / to differ differo postponed / lax laxus pot scaphium (sciphus potion venenum poultice / alleviation fomentum pour fluo pour forth effundo, ingero pour out (like molten metal) fundo poverty ieiunitas, paupertas poverty-stricken pauper, penuriosus powder /arena pulvis power vis vires (pl.), potestas, facultas, potentia power to command imperium powerful valens, validus, imperiosus, lacertosus, polleo powerfully efficenter powerfully /very valde practice meditatio praise laudatio, laus praiser laudator praiseworthy laudabilis pray for voveo vovi votum prayer votum, prex precis pre-eminence principatus preaching (s) praedicatio precaution cautela precept praeceptum, praecepio precipately / imprudent inconsultus precipitate praeproperus preproperus preconception praecepio prediction divinatio prefer sis, malo mallui malus, malo, praepono, antepono preferably potius preferrably pocius potius preferring malens pregnant ingravesco preliminary exercise prolusio prelude prolusio premature praecox prepaid promutuus preparation meditatio, paratus prepare instruo prepared paratus, promptus prepared or ready for battle procinctu presence praesentia presentia presence of mind praesentia presentia present charisma, offero, ostendo, munero/munerior, donum present oneself praebeo presently mox, post modum presents dictata preserve reservo preside praesieo-sedi-ere press down premo, premo pressi pressum press in inculco prestige dignitas presume conor presumptuous impudens presumptuously impudenter pretense simulatio pretext /interest causa pretty bellus, pulchellus prevail increbresco prevent impedo prevented impeditus previous praevius previously antea prey praeda price pretium pride superbia, fastosus pride oneself glorior prince princeps, procer principal potissimus principally maxime principle formula prior praepositus prepositus, prepositus, prior prison claustrum, carcer private privatus privilege beneficium prize diligo, praemium probably forsit forsan forsitan probity probitas procedure ratio proceed eo ire itum, procedo, progredior, pergo, grassor proceed /turn out cedo proclaim clamo, praeconor, nuncupo procrastinator cunctator procure redimo procurer leno prodigiality prodigentia prodigy prodigium produce depromo, evoco, genero, producto produxi productum producer effector productive uber, fertilis, facundia profane profano profession/ trade professio professor magister proffer liceor profit lucror, lucrum, usus, quaestus questus profitable facundia, quaestuosus questuosus, lucrosus profitless /weak inefficax profound profundus profuse prodigus profusion prodigentia progeny progenies, suboles progress progressio, tractus prohibit prohibeo, interdico prohibited inconcessus prohibition prohibitio project exsto, exsertus exertus, emineo prolong extraho promise fides, promitto, promitto, propono promise /designate annuo promise to God votum promised pollicitus promontory promontorium promote producto produxi productum, antepono, proveho promoter fautor prompt promptus promptly prompte promulgation (of a law) promulgatio pronounce denuntio proof testimonium, argumentum propagate propago-are proper decorus, verus, idoneus, decet, commodus, iustus properly decens; decenter, honeste, ordine; ordinem property qualitas, possessio property /census census prophecy oraculum propose propono proposition thesis propped up subnixus subnisus propriety decentia propserity prosperitas prosecute postulo prosperous prosper prostitute meretrix meretricis protect contego, tego texi tectum, vindico, defendo, servo protect /build a road munio protected tutis protection ara, tutamen, tutela, custodia, munimentum protector praesul presul, patronus protonotary prothonotario prototype exemplar protract/ bring forward extraho proud superbus, celsus proud of oneself elatus proudly audacter; audaciter prove comprobo, experior (experiri; expertus ), probo provide provideo, exorno, suggero, ministro, praebeo provide /instigate secretly suborno provide for caveo, respicio provided dummodo provided with grain farratus provisions penus; us, victualia provost prepositus prudent prudens Prums Pruma pruner putator pruning hook flax; falcis public publicus public business res publica public office honor publication promulgatio publicly palam publish vulgo, prodo, propono puff-up elatus puffed-out cheeks follis puffed up inflatus pugnacity pugnacitas pull /derive traho pull back retraho pull in pieces distraho distraxi distractum pull out / raze eruo pulling /territory tractus puncture pungo pupugi punctum puncture /a point punctum punish macto, vindico, muto punish /relate exsequor punisher punitor punishment ultio ultionis, poena, supplicium punishment /a sin piaculum puny /petty pusillus pupil discipulus pupil of the eye pupula purchase emo emi emptum, reparo pure incorruptus, incontaminatus, purus, putus purely caste, caste purge defaeco purify defaeco purify/ clear away purgo purity sanctimonia purple puniceus purple cloth /high rank purpura purple dye purpura purpose consilium, finis, propositum purse pera, sacculus, follis purse / funds crumens pursue prosequor (prosecutus), insequor pursue eagerly studio pursuer secuutus pursuing sequax pursuit consectatio push pulsus push around peragito push aside depulso push forward promoveo promovi promotum put pono posui positum, colloco, loco put a halter on a horse capistro put away abdo, exuo put back restituo put before antepono put forth edo put in order derigo, dispono put in peril periclitatus, periclitor put in place instituo-ui-utum put in place of sustituo put on inicio inieci iniectum put on clothing induco put on the table appono put or place on infero put to appono put to death neco put to flight fundo put together confero put under sustituo put/ furnish paro putrid /loose puter quaff bibo quake /be afraid of contremisco quality qualitas quantity vis quarrel iurgium, seditio queen regina quick velox, citatus, celer quick. fleet ocius quickly velociter, celeriter, cursim, cito quickness celeritas quiet placidus, silentium, quies quietis quietly quiete quit defungo quite per quite equally peraeque quitely placide quiver inhorresco quivering crispus rabbit lepus rabble vulgus race natio nationis, gens, curriculum race course cursus race track cursus rack torqueo rag pannus rage furor raging rabidus raid incursio raid into incurro rain pluvia rain shower ymber, imber rain storm ymber, imber rainwater from the eaves stillicidium raise libero, tollo sustuli sublatum, erigo ; erexi raise /accept /undertake suscipio raise up extollo, excito raised sublimis rampart vallum, propugnaculum rank ordo ransom redimo ransoming redemptio rapid levis, celox, celer, velox, volubilis rapid /fleeting volatilis rapidity celeritas rapidly confestim, cursim, celeriter, velociter, cito rare rarus rarely rare rash temerarus rashness temeritas rather pocius potius, quin, potius, potius, magis rather more plusculus rather slow lentulus rather unpleasant subodiosus rationally sane, sane rattle crepundia ravage depraedor depredor, depopulo ravaging vastatio ravisher constupator raw rudis rays of light coma re-read relego relegi relectum reach advenio, contineo, pervenio, devenio reader lector readily prompte readiness of speech eloquentia ready praeparo, paratus ready at hand promptus ready of speech facundus real vere, verus really profecto, vere, sane realm regnum reap lift tondeo totonsi tonsum reaper messor rear nutrio, tergum, summitto reasonable oportet, oportet rebel insurgo insurgi insurrectum rebuilt /recycled redivivus rebuke insequor, increpo recall recolo, recordatio, memoria, repeto, recognosco recede recipio recepi receptum receive admitto, accipio, concipio, accipio, suscipio recent repens recently nuper reciprocal / reciprocity mutuus recite reddo, recito reckon duco reckoning ratio recline / be ill in bed cubo recognition agnitio recognize agnosco recognize as different dignosco dignosco recollect commoneo, recordor, recognosco recollection recordatio, memoria recompense merces mercedis reconcile concilio reconstructed redivivus recoup recupero recover recupero, revoco, executio recovery recuperatio recuperation recuperatio red rutilus, puniceus, rufus redeemer (Christ) redemptor redemption redemptio redeness rubor redolent fragro reduce arto, macero redundancy redundantia reek nidor, fumo reeve prepositus refectory refectorium refer refero retuli relatum, revoco refine excolo refined lautus refinement humanitas reflect pondero, consulo reflect upon recolo, recolo refrain from tempero refrain from injuring parco refresh novo refreshment levamen refuge refugium refuse renuo, abnego, nolo, quisquiliae refuse a request nego refuse to return something infitior refute reprehendo refute. with gen. prove guilty redarguo regal regius, regalis regard contemplor, habeo habui habitum regard carefully considero regard from above despicio regard to quantum regather recolligo region plaga, ora regular ordinarius regularly ordine; ordinem, ordinatim regulate tempero, ordino regulation ordinatio rehabilitate recolo reins frenum reinstate restituo reiterate dictito reject abdico, renuo, denego, recuso, reprobo rejection infitialis rejoicing gauisus, tripudium, laetans, laetatio letatio rekindling suscitatio relate fero tuli latum, exaequo exequo, commemoro relate to pertineo related to finitimus finitumus relating consequentia relating to an oven fornacalis relating to cavalry equester relating to horses equinus relax relaxo release eximo, liberatio, solvo release /exempt libero reliable firmus reliance fides relieve subvenio, relevo, lenio, subvenio religiously pie rely on consisto rely upon confido relying upon fretus remain commoror remain firm persto remainder reliquum remains fragmen remedy rememdium, obviam ire remembering memor remembrance memoria remind moneo reminder admonitio remoteness loginquitas removal amotio remove amoveo, abrogo, extraho extraxi extractum, abdo remove /steal aufero rend scindo render impossible infectum reddere renew reparo, renovo renewal resurrectio, renovatio rennovated redivivus renovation renovatio renown gloria, celebritas renowned celebrer, inclutus inclitus renowned /notorious famosus repair renovo, restituo repair / (of persons) unite reconcilio repeat renovo, resumo (resumpsi; resumptum), revolvo repeat /be redoubled ingemino repeated saepenumero repeatedly saepe, crebro, saepius sepius, identidem repel repello repel viol