WordGumbo
Indo-European
Celtic
Welsh Index
Welsh to English Lexicon
a (ac) - (conj.) and
{ "Ac" is used before vowels. }
a dweud y gwir - to tell the truth
ac yn y blaen - (adv.) etc.; and so forth
bach a dolen - (n.) hook and eye
a - (part.) <interrogative particle, prevarbal particle>
a - (pron.) who, that, which
a+ (ag) - (conj.) as
a+ (ag) - (prep.) with
a+'r traed ar led - (adv.) astride
ag arno gywilydd - (adj.) ashamed
ag ofn arno - (adj.) afraid
{ The "arno" in "ag ofn arno" is conjugated to reflect the person
who is afraid, as in "Rydw i ag ofn arnaf" = "I am afraid". }
cael cyfathrach a+ - (v.) have intercourse with, have relations with
cydsynio a+ - (v.) consent to, accede to, acquiesce to
cydweddu a+ - (v.) accord with, agree with
cyferbyn a+ - (prep.) opposite to, opposite
cysylltu a+ - (v.) connect to, join with
cytuno a+ - (v.) agree with, consent to, accede to, accord with
dadlau a+ - (v.) argue with, debate with
deheuig a+'i ddwy law - (adj.) ambidextrous
dod a+ - (v.) bring
{ Dod a+ or "dod gyda" is literally "to come with" so is
necessarily to bring towards the speaker or the place referred
to in the context. "Dod a+" approximates "dwyn tuag yma", "dwyn
yma"; cf., "mynd a+" which would be "dwyn ymaith". }
gwneud a+ - (v.) have to do with
methu a+ - (v.) fail to
mynd a+ - (v.) take
{ Mynd a+ is to go (away) with or in possession of, or to
accompany. Taking a journey by train or bus is "mynd ar" ("siwrnai",
"dre+n", "fws"). You could probably use "mynd a+" for taking by
theft. }
peidio a+ - (v.) refrain from
seinio ag anadl - (v.) aspirate
siarad a+ - (v.) speak to, talk to
ymadael a+ - (v.) leave, depart from
{ (leave) Ymadael a+ is a transitive verb. }
ymladd a+ - (v.) breast
ymryson a+ - (v.) contend with, strive with
ymwrthod a+ - (v.) abjure
yn unol a+ - (prep.) in agreement with, in accordance with
yngly+n a+ - (prep.) in connection (connexion) with
ab (ap) - (n.) son
{ Ab (ap) is used before a name, like "Mac" or "Fitz", e.g.,
Dafydd ap Gwilym. }
a+b* [abau, abiaid, mf.] - (n.) ape
abad [-au, m.] - (n.) abbot
abadaeth [-au, f.] - (n.) abbacy, abbotship
abades [-au, f.] - (n.) abbess
aball [f.] - (n.) destruction; postilence; failure
abar [m.] - (n.) corpse
abatir [-oedd, m.] - (n.) abbey-land
abaty [abatai, m.] - (n.) abbey
aber [-oedd, ebyr, mf.] - (n.) estuary; mouth of river; confluence; stream
Aberdaugleddyf - (prop.n.) Milford Haven
aberfa [-oedd, f.] - (n.) haven, estuary
abergofiant [m.] - (n.) forgetfulness
Abergwaun - (prop.n.) Fishguard
Aber.honddu - (prop.n.) Brecon
Abermo - (prop.n.) Barmouth
Abertawe - (prop.n.) Swansea
Aberteifi - (prop.n.) Cardigan
aberth [-au, mf.] - (n.) sacrifice
aberthged [f.] - (n.) oblation; offering of fruits; sheaf of corn
{ Aberthged is specifically the sheaf of corn used in the
Gorsedd ceremony. }
aberthol - (adj.) sacrificial
aberthu [aberth-] - (v.) sacrifice
aberthwr [aberthwyr, m.] - (n.) sacrificer
aberu [aber-] - (v.) flow into
abid [mf.] - (n.) apparel; dress of religious order, habit
{ (habit) Abid is the kind of habit a monk wears. }
abie/c [m.] - (n.) alphabet
abl [abl- &adj] - (adj.) able; rich, well-off; sufficient
abladol - (adj.) ablative
abledd [m.] - (n.) ability; abundance, plenty
ablwch [m.] - (n.) plenty
abo (abwy) [m.] - (n.) prey; carcass
abred [m.] - (n.) release; state of evil
abrwysg - (adj.) clumsy, drunken
abrwysgl - (adj.) huge; dreadful
absen [-nau, mf.] - (n.) slander; absence
absennol - (adj.) absent
absennu [absenn- &1, absen- &2+] - (v.) absent oneself; slander, backbite
absennus - (adj.) slanderous
absennwr [absenwyr, m.] - (n.) backbiter
absenoldeb [m.] - (n.) absence
{ Absenoldeb is the usual word for "abscence". }
absenoli [absenol-] - (v.) absent
absenoliad [-au, m.] - (n.) absence
absenoliaeth [-au, f.] - (n.) absence
absolfen [f.] - (n.) pardon
absolfeniad [-au, m.] - (n.) pardon
absolfennu [absolfenn- &1, absolfen- &2+] - (v.) absolve
absolwt [m.] - (n.) absolute
abwth [m.] - (n.) fright; injury
abwy [m.] - (n.) <see "abo">
abwyd (abwydyn) [abwydod, m.] - (n.) bait; earthworm, worm
abwydo [abwyd-] - (v.) bait
academi [m.] - (n.) academy
academig (academaidd) - (adj.) academic, scholarly
acen [-ion, -nau, f.] - (n.) accent
{ Acen is the kind of accent that lets people know where you
are from. }
aceniad [-au, m.] - (n.) accentuation, stress
acennod [-au, f.] - (n.) accent mark, accent
{ (accent) Accennod is the kind of accent that appears above a
letter. }
acennog - (adj.) accented
acennu [acenn- &1, acen- &2+] - (v.) accent, stress, accentuate
acenyddiaeth [f.] - (n.) accentuation
acer (acr) [-i, f.] - (n.) acre
acses [mf.] - (n.) access; ague
{ (access) Acses is the kind of access related to a fever. }
act [-au, f.] - (n.) act; decree, statute
actio [acti-] - (v.) act
actiwr [actwyr, m.] - (n.) actor
actol - (adj.) performable
actor [-ion, m.] - (n.) actor
actores [-au, f.] - (n.) actress
acw - (adv.) there, yonder
{ See Section 6.6. }
ach - (interj.) ugh
ach [-au, -oedd, f.] - (n.) degree of kinship; (n.pl.) pedigree, ancestry
acha - (prep.) astride; on, by means of
achenog [-ion, m.] - (n.) beggar
aches [m.] - (n.) tide, flood; eloquence
achfre [m.] - (n.) <see "achwre">
achla+n* - (adv.) entirely, wholly
achles [-au, m.] - (n.) refuge, succor (succour), protection; manure
achlesol - (adj.) sheltering, succoring (succouring)
achlesu [achles-] - (v.) succor (succour), shelter, protect; manure
achleswr [achleswyr, m.] - (n.) succorer (succourer)
achlesydd [-ion, m.] - (n.) protector
achlin [-au, -oedd, f.] - (n.) lineage
achlod [mf.] - (n.) shame, disgrace
yr achlod iddo! - (interj.) shame on him!
achlust - (adj.) attentive
achlust [m.] - (n.) rumor (rumour)
achlwm [-au, m.] - (n.)
achlysur [-on, m.] - (n.) occasion; cause, reason; advantage, opportunity
achlysuraeth (achlysuriaeth) [f.] - (n.) occasionalism
achlysuro [achlysur-] - (v.) occasion
achlysurol - (adj.) occasional
achor [m.] - (n.) fear; tumult
achos - (conj.) because
achos - (prep.) because, for
achos [-ion, m.] - (n.) cause, affair, behalf
o achos - (prep.) because
achosi [achos-] - (v.) cause
achosiaeth [m.] - (n.) causality
achosiant [m.] - (n.) causation
achre [m.] - (n.) shivering
achres [-au, -i, f.] - (n.) genealogical table
achub [achub-] - (v.) seize, snatch; save, rescue
achub y blaen - (v.) forestall, anticipate
achub y cyfle - (v.) seize the opportunity
achubiaeth [-au, f.] - (n.) salvation, saving
achubol - (adj.) saving
achubwr [-au, m.] - (n.) savior (saviour), rescuer
achubydd [-ion, m.] - (n.) savior (saviour), rescuer
achudd [m.] - (n.) seclusion, retreat
achul - (adj.) thin, emaciated
achwre (achfre) [m.] - (n.) under-thatch, protection; covering, garment
achwyn [-ion, m.] - (n.) complaint, plaint
achwyn [achwyn-] - (v.) complain
achwyn.gar - (adj.) complaining, querulous
achwyniad [-au, m.] - (n.) complaint, accusation
achwynwr [achwynwyr, m.] - (n.) complainer, grumbler; complainant, plaintiff
achwynyddes [-au, f.] - (n.) complainant
achydd [-ion, m.] - (n.) genealogist
achyddiaeth [f.] - (n.) genealogy
achyddol - (adj.) genealogical
adacen [-ion, f.] - (n.) secondary accent
adail [f.] - (n.) building, edifice, structure
adail* [adeil-] - (v.) build
adain (aden) [adenedd, f.] - (n.) wing
adalw [adalw-; 3.s. adeilw; 2.s.imp. adalw] - (v.) recall
adamant [m.] - (n.) adamant, diamond
adamantaidd - (adj.) adamantine
adameg [f.] - (n.) speech; riddle; tale
adara [adar-] - (v.) fowl, catch birds
adardy [adardai, m.] - (n.) aviary
adareg [f.] - (n.) ornithology
adarfogi [adarfog-] - (v.) rearm
adargi [adargwn, m.] - (n.) retriever, setter, spaniel
adargraffiad [-au, m.] - (n.) reprint
adargraffu [adargraff-] - (v.) reprint
adariaeth [f.] - (n.) ornithology
adarwr [adarwyr, m.] - (n.) fowler
adarwriaeth [f.] - (n.) fowling
adarydd [-ion, m.] - (n.) ornithologist
adaryddiaeth [f.] - (n.) ornithology
adbelydru [adbelydr-] - (v.) reflect
adblaned [-au, f.] - (n.) satellite
ad-dal [-au, m.] - (n.) repayment
ad-daliad [-au, m.] - (n.) repayment
ad-dalu [ad-dal-; 3.s. & 2.s.imp. ad-da+l] - (v.) repay, requite
ad-drefnu [ad-drefn-] - (v.) rearrange
ad-ddail [pl.] - (n.) sprouts
adeg [-au, f.] - (n.) time, occasion, opportunity
{ (occasion) Adeg is a time. }
{ (time) Adeg is the time that is denoted by something, as in
"adeg y rhyfel" = "(at) the time of the war", "during the war"; "ar
adegau" = "sometimes"; "daw adeg pan..." = "a time will come
when...". ("Adeg y lleuad" is "the waning of the moon", = "gwendid
y lleuad".) }
adeg y lleuad - (n.) waning of the moon
ar adegau - (adv.) sometimes
{ Ar adegau means at some specific or identifiable times. }
adegol - (adj.) spasmodic
adeilad [-au, mf.] - (n.) building
adeiladaeth [-au, f.] - (n.) construction; architecture; building, edification
adeiladol - (adj.) edifying, constructive
adeiladu [adeilad-] - (v.) build, construct, edify
adeiladwr [adeiladwyr, m.] - (n.) builder
adeiladydd [-ion, m.] - (n.) builder
adeinio (adeino) [adeini-, adein-] - (v.) succor (succour); fly
adeiniog - (adj.) winged
adeiniol - (adj.) relating to wings
aden [f.] - (n.) <see "adain">
adenedigaeth [f.] - (n.) rebirth, regeneration
adeni [-eiau, m.] - (n.) afterbirth; revival
adeni [aden-] - (v.) regenerate
adenill [adenill-] - (v.) regain, recover
adenw [-au, m.] - (n.) second name
aderyn [adar, m.] - (n.) bird
aderyn drudwy - (n.) starling
aderyn du - (n.) blackbird
aderyn y bwn - (n.) bittern
aderyn y to - (n.) sparrow
aderyn yr eira - (n.) starling
haid o adar - (n.) bevy
adethol [adethol-] - (v.) re-elect
adfach [-au, m.] - (n.) barb; liver-fluke
{ (barb) Adfach is the kind of barb on a hook. }
adfail [adfeilion, m.] - (n.) ruin
adfannig [adfanigion, m.] - (n.) minim
adfant - (adj.) vain; sad
adfant [m.] - (n.) emptiness
adfarn [f.] - (n.) reversed judgement
adfeddiad [-au, m.] - (n.) appropriation
adfeddiannu [adfeddiann- &1, adfeddian- &2+] - (v.) repossess
adfeddu [adfedd-] - (v.) appropriate
adfeiliad (adfeiliant) [m.] - (n.) decay, ruin
adfeiliedig - (adj.) decayed, in ruins
adfeilio [adfeili-] - (v.) fall; become a ruin, decay, moulder
adfeilion [pl.] - (n.) <see "adfail">
Adfent, yr [m.] - (n.) Advent
adfer (adferu; adferyd; edfryd) [adfer-; 3.s. adfer, edfryd, edfyr*; 2.s.imp. adfer] - (v.) return; restore to health
adferf [-au, f.] - (n.) adverb
adferfol - (adj.) adverbial
adferiad [m.] - (n.) restoration, recovery
adferol - (adj.) restorative
adferwr [adferwyr, m.] - (n.) restorer
adfilwr [adfilwyr, m.] - (n.) recruit
adflas [-au, m.] - (n.) bad taste, aftertaste
adflith [-ion, m.] - (n.) second milk
adforio [adfori-] - (v.) re-export
adforion [pl.] - (n.) re-exports
adfresychen [adfresych, f.] - (n.) sprout
adfyd [m.] - (n.) adversity, affliction
adfydus - (adj.) adverse, miserable
adfynach [m.] - (n.) renegade monk
adfynegi [adfyneg-] - (v.) restate
adfyw - (adj.) half dead, half alive
adfywhau [adfyw- &hau] - (v.) revive, reanimate
adfywiad [-au, m.] - (n.) revival
adfywio [adfywi-] - (v.) revive
adfywiol - (adj.) refreshing
adiad [m.] - (n.) drake
adio [adi-] - (v.) add
adio [m.] - (n.) addition
adladd (adlodd) [m.] - (n.) aftermath, aftergrass
adlais [adleisiau, m.] - (n.) echo
adlam [-au, m.] - (n.) rebound; home
cic adlam - (n.) drop kick
adlam* [m.] - (n.) dwelling
adlamu [adlam-] - (v.) bounce
{ Adlamu is bounce like what a ball does. }
adlaw - (adj.) servile
adlaw [-iaid, m.] - (n.) inferior person or thing
adlaw [m.] - (n.) rain; end
adlef [f.] - (n.) echo
adleisiau [pl.] - (n.) <see "adlais">
adleisio [adleisi-] - (v.) echo, rebound, resound
adlewyrch (adlewyrchiad) [-au, m.] - (n.) reflection
adlewyrchu [adlewyrch-] - (v.) reflect
adlewyrchydd [-ion, m.] - (n.) reflector
adlif [-oedd, m.] - (n.) flow; ebb
adlifo [adlif-] - (v.) flow back; reflow
adlo [adl-] - (v.) account, reason
adlodd [m.] - (n.) <see "adladd">
adlog [-au, m.] - (n.) compound interest
adloniadol - (adj.) entertaining, of entertainment
adloniant [adloniannau, m.] - (n.) entertainment, recreation
adlonni [adlonn- &1, adlon- &2+] - (v.) entertain, refresh
adnabod (nabod) [irreg.] - (v.) know, recognize (recognise)
{ "Adnabod" is the literary form of "nabod". }
{ (know) Adnabod is used for knowing a person or place. }
adnabyddiaeth [-au, f.] - (n.) knowledge, acquaintance
{ Adnabyddiaeth is the knowledge of a person or thing. }
adnabyddus - (adj.) familiar, well-known
adnabyddwr [adnabyddwyr, m.] - (n.) knower
adnaid [adneidiau, f.] - (n.) rebound
adnau [adneuon, m.] - (n.) deposit, pledge
adneidiau [fpl.] - (n.) <see "adnaid">
adneirio [adneiri-] - (v.) reproach
adneuo [adneu-] - (v.) take care of; deposit
adneuol - (adj.) depositing
adneuon [pl.] - (n.) <see "adnau">
adneuwr [adneuwyr, m.] - (n.) depositor
adnewyddiad [-au, m.] - (n.) renewal, renovation
adnewyddu [adnewydd-] - (v.) renew, renovate
adnewyddwr [adnewyddwyr, m.] - (n.) renewer, renovator
adnod [-au, f.] - (n.) verse
{ Adnod is the kind of verse you find in the Bible. }
adnoddau [pl.] - (n.) resources
adolesens [m.] - (n.) adolescence
adolesent [m.] - (n.) adolescent
adolwg [adolygon, f.] - (n.) retrospect
adolwyn [m.] - (n.) wish
adolygiad [-au, m.] - (n.) review
adolygon [pl.] - (n.) <see "adolwg">
adolygu [adolyg-] - (v.) review, revise
adolygwr [adolygwyr, m.] - (n.) reviewer
adolygydd [-ion, m.] - (n.) reviewer
adran [-nau, f.] - (n.) division, section; department
adref (adra) - (adv.) to(wards) home, home
{ "Adre" isused in S. Wales; "adra" in N. Wales. }
adrefu [adref-] - (v.) return home; restore
adrodd [adrodd-; 3.s. edrydd; 2.s.imp. adrodd] - (v.) recite, relate
{ (relate) Adrodd is relate in the sense of telling a story. }
adrodd wrth - (v.) recite to, relate to
adroddgan [f.] - (n.) recitative
adroddiad [-au, m.] - (n.) account, report, recitation
adroddreg [-au, f.] - (n.)
adroddwedd [-au, -ion, f.] - (n.) idiom
adroddwr [adroddwyr, m.] - (n.) reciter, narrator
adrywedd [m.] - (n.) track, scent
adundeb [m.] - (n.) reunion
aduniad [-au, m.] - (n.) reunion
aduno [adun-] - (v.) reunite
adwaith [adweithiau, m.] - (n.) reaction
adwedd [m.] - (n.) death; resting-place, home; flight; return
adwedd* - (adj.) weak
adweinyddol - (adj.) administrative
adweinyddu [adweinydd-] - (v.) administrate
adweithiad [-au, m.] - (n.) reaction
adweithiau [pl.] - (n.) <see "adwaith">
adweithiol - (adj.) reactive
adweithred [-iadau, f.] - (n.) reflex
adweithydd [-ion, m.] - (n.) reagent; reactor
adweled [adwel-] - (v.) see again
adwr [m.] - (n.) coward, churl
adwy [-au, -on, f.] - (n.) gap, breach; pass
{ (breach) Adwy is breach in the sense of gap. }
adwyo [adwy-] - (v.) breach
adw+yr [adwyr- &adj] - (adj.) crooked
adwyth [-au, m.] - (n.) evil, misfortune; illness
adwythig - (adj.) cruel; evil, baneful; sore, sick; malignant
adyn [-od, m.] - (n.) wretch, scoundrel
adyrgop (adyrgopyn) [m.] - (n.) spider
adysgrif [-au, f.] - (n.) copy, transcript
adysgrifio [adysgrifi-] - (n.) copy, transcribe
Adda - (prop.n.) Adam
addail* [pl.] - (n.) grass; foliage, leaves; salad
addas - (adj.) suitable, proper, fitting, apposite
{ (proper) Addas is suitable (because of its nature). }
addasrwydd [m.] - (n.) suitability, suitableness, fitness
addasu [addas-] - (v.) adapt, suit, fit, adjust
addaw - (v.) <see "addo">
addawol - (adj.) promising
addawydd [-ion, m.] - (n.) promiser
addef [addef-] - (v.) confess, own, admit, acknowledge, avow
{ (admit) Addef is "admit" in the sense of confessing something. }
addef [m.] - (n.) home, dwelling
addefedig - (adj.) admitted, confessed
addefiad [-au, m.] - (n.) admission, confession
{ (admission) Cyfaddefiad is the kind of admission that announces
guilt. }
addewid [-ion, mf.] - (n.) promise
addfain - (adj.) slender, shapely
addfed - (adj.) <see "aeddfed">
addfwyn - (adj.) gentle, meek, mild
{ (gentle, mild) Addfwyn has something more emphatic than "mwyn":
perhaps "addfwyn" ought to be more "meek" -- "addfwynder" probably
has to be a property of a person. }
addfwynbryd [m.] - (n.) beauty
addfwyndeg - (adj.) fine
addfwynder [m.] - (n.) meekness, gentleness
addfwyneiddrwydd [m.] - (n.) gentleness
addfwynol (addfwynus) - (adj.) gentle
addien* - (adj.) fine, gentle, fair, beautiful
addo (addaw) [addaw-; 3.s. eddy*; 2.s.imp. addaw] - (v.) promise
addo i - (v.) promise to
addod [-au, m.] - (n.) depositary, treasure
wy addod - (n.) nest-egg
addoed [m.] - (n.) death, hurt
addoedi [addoed-] - (v.) delay, postpone, prorogue
addoediad [m.] - (n.) prorogation
addoer - (adj.) sad, cruel; chilling
addoldy [addoldai, m.] - (n.) sanctuary, place of worship
addolgar - (adj.) devout, reverent
addolgarwch [m.] - (n.) devoutness, reverence
addoli [addol-] - (v.) worship, adore
addoliad [-au, m.] - (n.) worship; religious service
addolwr [addolwyr, m.] - (n.) worshiper
adduned [-au, f.] - (n.) vow
addunedu [adduned-] - (v.) vow
addurn [-au, m.] - (n.) adornment, ornament
addurniad [-au, m.] - (n.) adornment, ornament
addurno [addurn-] - (v.) adorn, decorate, ornament, bedeck, bedizen
addurnol - (adj.) ornamental, decorative
addurnwr [addurnwyr, m.] - (n.) decorator
addysg [f.] - (n.) education, instruction
cwrs addysg - (n.) curriculum
addysgfa [-oedd, addysgfeydd, f.] - (n.) seminary
addysgiadol - (adj.) instructive
addysgiaeth [f.] - (n.) instruction, training
addysgiaethwr [addysgiaethwyr, m.] - (n.) educationist
addysgol - (adj.) educational
addysgu [addysg-] - (v.) educate, instruct, teach
addysgwr [addysgwyr, m.] - (n.) educator, instructor, tutor
addysgydd [-ion, m.] - (n.) educator, instructor, tutor
aeddfed (addfed) [aeddfet- &adj] - (adj.) ripe, mature; gathered; fully grown
aeddfedrwydd [m.] - (n.) maturity, ripeness
aeddfedu [aeddfed-] - (v.) ripen; gather
ael [-iau, f.] - (n.) brow; aisle
ael [-oedd, f.] - (n.) litter
aelaw - (adj.) frequent; rich, generous
aelaw [m.] - (n.) wealth
aelddu - (adj.)
aele - (adj.) sad, wretched
aelgeth* [f.] - (n.) jaw
aelio [aeli-] - (v.) protrude
aelod [-au, m.] - (n.) limb; member
torri aelod - (v.) amputate
aelodaeth [f.] - (n.) membership
aelodi [aelod-] - (v.) become a member; enroll (enrol)
aelwyd [-ydd, f.] - (n.) hearth, fireside; home
aer [-ion, -on, m.] - (n.) heir
aer [m.] - (n.) air
{ (air) Aer is the kind of air you breathe. }
aer* [-au, -oedd, f.] - (n.) war, army, battle
aeres [-au, f.] - (n.) heiress
aerfa [f.] - (n.) slaughter, battle
aerio [aeri-] - (v.) inherit?
aeronen [aeron, f.] - (n.) fruit, berry
aeronoteg [m.] - (n.) aeronautics
aeronotig - (adj.) aeronautical
aerwy [-au, -on, m.] - (n.) ornamented torque or chain; collar; chain; cow collar; neck-chain
aes [f.] - (n.) shield
aeth [-au, m.] - (n.) pain, grief; fear, shock
aethnen [f.] - (n.) aspen, poplar
aethus - (adj.) grievous, poignant, shocking, severe
af- - (pfx.) <see "an-">
afal [-au, m.] - (n.) apple
afaleua [afaleu-] - (v.) gather apples
afallen [-nau, f.] - (n.) apple tree
afanc [-od, m.] - (n.) beaver
afanen [afan, f.] - (n.) raspberry
afar [m.] - (n.) sorrow, grief
afiach - (adj.) unwell, unhealthy, sick, dirty, unwholesome, morbid
afiachus - (adj.) sickly; unwholesome
afiaith [m.] - (n.) mirth, zest, glee
afiechyd [-on, m.] - (n.) illness, disease, malady, ailment
afieithus - (adj.) mirthful, gleeful
aflafar - (adj.) harsh, unmelodious
aflan - (adj.) unclean, polluted, foul
aflawen - (adj.) fierce; sad, cheerless, dismal; awful
aflednais - (adj.) immodest, indelicate
afledneisrwydd [m.] - (n.) immodesty, indelicacy
aflem - (adj.) obtuse
aflendid [m.] - (n.) filth, uncleanness, pollution
afle+r - (adj.) untidy, slovenly
aflerwch [m.] - (n.) untidiness, slovenliness
afles [m.] - (n.) disadvantage, hurt
aflesol - (adj.) disadvantageous, unprofitable
afliwiog - (adj.) pale, colorless (colourless)
aflonydd - (adj.) restless, anxious, unquiet
{ (anxious) Aflonydd is anxious in the sense of fearful. }
aflonyddu [aflonydd-] - (v.) disturb, disquiet, molest, agitate; grow restless
aflonyddus - (adj.) disturbing
aflonyddwch [-au, m.] - (n.) disturbance, unrest
aflonyddwr [aflonyddwyr, m.] - (n.) disturber
afloyw - (adj.) opaque; turbid
afluniaidd - (adj.) deformed, unshapely, mis-shapen
aflunio [afluni-] - (v.) disfigure, misshape, deform
aflwydd [-au, -ion, m.] - (n.) misfortune, calamity, failure
aflwyddiannus - (adj.) unsuccessful
aflwyddiant [aflwyddiannau, m.] - (n.) misfortune, failure, calamity
aflwyddo [aflwydd-] - (v.) fail
aflywodraeth [f.] - (n.) misrule, anarchy
aflywodraethus - (n.) ungovernable
afon [-ydd, f.] - (n.) river
afon ladrad - (n.) river capture
afonfarch [afonfeirch, m.] - (n.) hippopotamus
afonig [f.] - (n.) rivulet, streamlet, brook
afradlon - (adj.) wasteful, prodigal; abandoned
afradlonedd [m.] - (n.) prodigality
afradu (afradloni) [afrad-, afradlon-] - (v.) waste, lavish, squander
afraid - (adj.) unnecessary, needless
afrasol (afraslon) - (adj.) graceless, impious, ungracious
afreidiau [m.] - (n.) superfluity
afreidiol - (adj.) unnecessary
afreol [f.] - (n.) misrule, disorder
afreolaeth [-au, f.] - (n.) disorder, unruliness
afreolaidd - (adj.) irregular; disorderly
afreoleidd-dra [m.] - (n.) irregularity, anomaly
afreolus - (adj.) unruly, disorderly
afreswm [-au, m.] - (n.)
afresymol - (adj.) unreasonable, absurd
afresymoldeb [m.] - (n.) unreasonableness
afresymoliaeth [-au, f.] - (n.) unreasonableness
afrifed - (adj.) innumerable
afrllad (afrlladen) [afrlladau, afrlladennau, f.] - (n.) wafer
{ Afrllad (afrlladen) is the kind of wafer used in the celebration
of the Mass. }
afrosgo - (adj.) clumsy, unwieldy, ungainly
afrwydd - (adj.) difficult, stiff, awkward, clumsy
afrwyddineb [-au, m.] - (n.) difficulty
afrwyddo [afrwydd-] - (v.) obstruct, hinder
afryw - (adj.) heterogeneous; improper
{ (heterogeneous) Afryw is "heterogenous" in a grammatical sense. }
{ (improper) Afrwy means "improper" as applied to compounds. }
afrywiog - (adj.) perverse, cross-grained, improper, harsh; rising; improper
{ (harsh) Afrywiog means "harsh" in a grammatical sense. }
{ (rising) Afrywiog means "rising" as applied to a diphthong. }
{ (improper) Afrywiog means "improper" as applied in grammar to
relative clauses. }
afrywiogrwydd [m.] - (n.) churlishness, roughness
afu [mf.] - (n.) liver
afu glas - (n.) gizzard
afwyn (afw+y) [-au, f.] - (n.) rein
affeithiad [-au, m.] - (n.) affection
{ Affeithiad is the kind of "affection" that occurs in grammar, either
of vowels or consonants. }
affeithio [affeithi-] - (v.)
affeithiol - (adj.) accessory
affeithiwr [affeithwyr, m.] - (n.) accessory (accessary)
afflau [m.] - (n.) grip, hug, embrace; bosom; hold
affliw [m.] - (n.) shred, particle
Affrig, yr - (prop.n.) Africa
affwysedd [m.] - (n.) bathos
affwysol - (adj.) abysmal; bathetic
agen [-nau, f.] - (n.) cleft, clink, fissure, slot
agendor (gagendor) [mf.] - (n.) gulf, abyss, gap
agennog - (adj.) full of clefts
agennu [agenn- &1, agen- &2+] - (v.) split, crack, slot
ager (agerdd) [m.] - (n.) steam, vapor (vapour)
agerfad [-au, m.] - (n.) steamboat
agerlong [-au, f.] - (n.) steamship, steamer
ageru [ager-] - (v.) steam, evaporate
agerw - (adj.) bitter, fierce
agnostig [m.] - (n.) agnostic
agolch [-au, m.] - (n.) swill
agor (agoryd) [agor-; 3.s. egyr; 2.s.imp. agor] - (v.) open, expand
agor baril - (v.) broach
agor ymddiddan - (v.) broach
ar agor - (adv.) open
agorawd [-au, f.] - (n.) overture
agored - (adj.) open; liable
agorfa [-oedd, f.] - (n.) opening, orifice, vent, aperture
agoriad [-au, m.] - (n.) opening; key; act of opening
{ (key) Agoriad is used for "key" in N. Wales. }
agoriad llygad - (n.) eye opener
agoriadol - (adj.) opening, inaugural
agorwr [agorwyr, m.] - (n.) opener
agorydd [-ion, m.] - (n.) opener
agos - (adv.) almost
agos [agos- &adj; nesed; nes; nesaf] - (adj.) near, nigh, approximate
{ (near) Agos can mean "near" in either place or time. }
agos at - (prep.) near to
agos i - (prep.) near to
agosaol - (adj.) approaching
agosatrwydd [m.] - (n.) intimacy
agosa/u [agos- &a/u] - (v.) draw near, approach, approximate
agosrwydd [m.] - (n.) nearness, proximity
agronomeg [-au, f.] - (n.) agronomy
agwedd [-au, mf.] - (n.) form; aspect; attitude
agwedd [agwedd-] - (v.)
agweddi [m.] - (n.) dowry, marriage gift
agwrdd* - (adj.) strong, mighty
angall - (adj.) unwise, foolish
angau [angheuoedd, mf.] - (n.) death
angel [engyl, angylion, m.] - (n.) angel
angel gwarcheidiol - (n.) guardian angel
angen [anghenion, m.] - (n.) need, want
{ Angen is most properly "need". "Angen" is part of the condition
of the world. }
angenfilod [pl.] - (n.) <see "anghenfil">
angennu [angenn- &1, angen- &2+] - (v.)
angenoctid [m.] - (n.) indigence, want
angenrheidiol - (adj.) necessary, needful
angenrheidrwydd [m.] - (n.) necessity
angerdd [m.] - (n.) heat; passion, ardor (ardour); force, violence; peculiarity
angerddol - (adj.) ardent, intense, passionate, violent
angerddoldeb [m.] - (n.) vehemence, intensity
anghaffael [m.] - (n.) mishap, defect, hindrance, failure
anghallineb [m.] - (n.) unwisdom, imprudence
anghanonaidd - (adj.) apochryphal
angharedig - (adj.) unkind
angharedigrwydd [m.] - (n.) unkindness
anghariadoldeb [m.] - (n.) uncharitableness
anghefnogi [anghefnog-] - (n.) discourage
anghelfydd - (adj.) unskillful (unskilful), clumsy
anghenfil [angenfilod, m.] - (n.) monster
anghenion [pl.] - (n.) <see "angen">
anghenraid [angenrheidiau, m.] - (n.) necessity
anghenu [anghen-] - (v.)
anghenus - (adj.) needy, necessitous, indigent
angheuoedd [pl.] - (n.) <see "angen">
angheuol - (adj.) deadly, mortal, fatal
anghlod [m.] - (n.) dispraise, dishonor (dishonour)
anghoelio [anghoeli-] - (v.) disbelieve
anghofiedig - (adj.) forgotten
anghofio [anghofi-] - (v.) forget
anghofio am - (v.) forget about, forget to
anghofrwydd [m.] - (n.) forgetfulness
anghofus - (adj.) forgetful, oblivious
anghred [f.] - (n.) unbelief, infidelity
anghredadun [-iaid, anghredinwyr, m.] - (n.) unbeliever, infidel
anghredadwy - (adj.) unbelievable, incredible; inficel
anghrediniaeth [f.] - (n.) unbelief, infidelity
anghredinol - (adj.) unbelieving
anghredu [anghred-] - (v.) disbelieve
anghrefyddol - (adj.) irreligious
Anghrist - (prop.n.) Antichrist
anghrist [-ion, m.] - (n.) antichrist
anghristionogol (anghristnogol) - (adj.) unchristian
anghryno - (adj.) incompact, prolix
anghwrtais - (adj.) discourteous
anghydfod [m.] - (n.) disagreement, discord
Anghydffurfiaeth [f.] - (n.) Nonconformity
Anghydffurfiol - (adj.) Nonconforming, Nonconformist
Anghydffurfiwr [anghydffurfwyr, m.] - (n.) Nonconformist
anghydmarus - (adj.)
anghydnabyddus - (adj.) unfamiliar
anghydnaws - (adj.) uncongenial
anghydrif - (adj.) odd number
anghydrif [-au, m.] - (n.) odd number
anghydsynio [anghydsyni-] - (v.) dissent, disagree
anghydweddol - (adj.) incompatible
anghydweld [anghydwel-] - (v.) disagree
anghyfaddas - (adj.) unsuitable, unfit
anghyfaddasu [anghyfaddas-] - (v.) unfit, disqualify
anghyfamodol - (adj.) uncovenanted
anghyfanhedd-dra [m.] - (n.) desolation
anghyfanheddle [anghyfaneddleoedd, m.] - (n.) desolate place
anghyfanheddol - (adj.) desolating; desert
anghyfannedd - (adj.) uninhabited, desert
anghyfansoddiadol - (adj.) unconstitutional
anghyfartal - (adj.) unequal, uneven
anghyfartaledd [m.] - (n.) inequality, disparity
anghyfarwydd - (adj.) unfamiliar, unskilled
anghyfeb - (adj.) barren
anghyfeillgar - (adj.) unfriendly
anghyfesur - (adj.) incommensurable
anghyfiaith - (adj.) foreign, alien
anghyfiawn - (adj.) unjust, unrighteous
anghyfiawnder [m.] - (n.) injustice, inequity
anghyfieithus - (adj.) foreign
anghyflawn - (adj.) incomplete
berf anghyflawn - (n.) transitive verb
anghyfleus - (adj.) inconvenient, awkward
anghyfleustra (anghyfleuster) [anghyfleusterau, m.] - (n.) inconvenience
anghyflogaeth [m.] - (n.) unemployment
anghyfnewidiol - (adj.) immutable, changeless
anghyfraith [m.] - (n.) transgression, crime
anghyfranogol - (adj.) incommunicable
anghyfreithlon (anghyfreithiol) - (adj.) unlawful, illegal, illegitimate
anghyfrifol - (adj.) irresponsible
anghyfforddus (anghyffyrddus) - (adj.) uncomfortable
anghyffredin - (adj.) uncommon, rare, abnormal
anghymarus - (adj.)
anghymedrol - (adj.) immoderate
anghymen - (adj.) untidy
anghymen* - (adj.) rash, foolish; coarse
anghymeradwy - (adj.) unacceptable
anghymeradwyo [anghymeradwy-] - (v.) disapprove
anghymesur - (adj.) inordinate
anghymesuredd [m.] - (n.) inordinance
anghymharol - (adj.) incomparable
anghymharus - (adj.) ill-matched
anghymhendod [m.] - (n.) foolishness, indelicacy, untidiness
anghymhwyso [anghymhwys-] - (v.) unfit, disqualify
anghymhwyster [m.] - (n.) incapacity, disqualification
anghymodlawn (anghymodlon) - (adj.) implacable
anghymwys - (adj.) unfit, unsuitable
anghynefin - (adj.) unfamiliar, unaccustomed
anghynefindra [m.] - (n.) unfamiliarity
anghynnes - (adj.) cold
anghynnes* - (adj.) odious, loathsome, savage
anghynnil - (adj.)
anghysbell - (adj.) out of the way, remote
anghyson - (adj.) inconsistent
anghysonair - (adj.) contentious
anghysondeb (anghysonder) [-au, m.] - (n.) inconsistency
anghysur [-on, m.] - (n.) discomfort
anghysuro [anghysur-] - (v.) discomfort
anghytbwys - (adj.) unbalanced, lopsided, unequal in weight
anghytgord [-iau, m.] - (n.) discord, dissension
anghytrig - (adj.) non-resident, corresponding
anghytu+n - (adj.) not agreeing, discordant, disunited
anghytundeb [-au, m.] - (n.) disagreement
anghytuno [anghytun-] - (v.) disagree
anghywair - (adj.) ill-equipped, unskillful (unskilful); discordant; sloven
anghywair [m.] - (n.) disrepair
anghyweithas - (adj.) froward, uncivil
anghywir - (adj.) incorrect, inaccurate, false, wrong
{ (false) Anghywir is the antonym of "gwir" (true). }
anghywirdeb [-au, m.] - (n.) inaccuracy, mistake; falseness; deceit
anghywrain - (adj.) unskillful (unskilful); slovenly
angladd [-au, mf.] - (n.) burial, funeral
angladdol - (adj.) funeral, funereal
Anglicanaidd - (adj.) Anglican
angof [m.] - (n.) forgetfulness, oblivion
angor [-au, -ion, m.] - (n.) anchor
angorfa [angorfeydd, -oedd, f.] - (n.) anchorage
angori [angor-] - (v.) anchor
angylaidd - (adj.) angelic
angyles [-au, f.] - (n.) angel
angylion [pl.] - (n.) <see "angel">
Ahasferus - (prop.n.) Ahasuerus
ai - (adv.) is it? what?
ai e? - is it so?
ai - (conj.) or; either; if
ai peidio - or not
aidd [m.] - (n.) zeal, ardor (ardour), zest
Aifft, Yr [m.] - (prop.n.) Egypt
aig (eigiau) [f.] - (n.) host, band, shoal; sea, ocean
{ (sea, ocean) Aig for "sea" or "ocean" is an erroneous term. }
ail - (adj.) second; like
bob yn ail - (adj.) alternate, every other
digwydd pob yn ail - (v.) alternate
heb ei ail - (adj.) incomparable
ail - (adv.) a second time, again
ail- (eil-) - (pfx.) re-, again
{ This prefix causes a soft mutation to the affixed stem. }
ailadrodd [ailadrodd-; 3.s. ailedrydd; 2.s.imp. ailadrodd] - (v.) repeat
ailadroddiad [-au, m.] - (n.) repetition
ailbrisiad [-au, m.] - (n.) revaluation
ail-drefnu [ail-drefn-] - (v.) rearrange
ailenedigaeth [f.] - (n.) rebirth, regeneration
{ Ailenedigaeth can refer to the process of being "born again". }
aileni [ailen-] - (v.) bear again, regenerate
Ailfedyddiwr [Ailfedyddwyr, m.] - (n.) Anabaptist
ail-law - (adj.) second-hand
ailystyried [ailystyri-] - (v.) reconsider
aillt* [eilltiaid, eillt, m.] - (n.) subject, vassal; villain (villein); slave
ais [pl.] - (n.) <see "asen" and "eisen">
alaeth - (adj.) sorrowful, grievous, sad
alaeth [m.] - (n.) wailing, lamentation, grief, sorrow
alaethu [alaeth-] - (v.) lament
alaethus - (adj.) mournful, lamentable, sorrowful, baleful
alaf [-oedd, elyf, m.] - (n.) herd of cattle; wealth
alar [-au, m.] - (n.) surfeit
alarch [-au, elyrch, m.] - (n.) swan
alarches [-au, f.] - (n.) female swan
alaru [alar-] - (v.) surfeit; loath
alaw [-on, f.] - (n.) lily, water lily; air, melody, tune
{ (air) Alaw is the kind of air you sing. }
alban [m.] - (n.) equinox, solstice
Alban, yr - (prop.n.) Scotland
Albanwr [Albanwyr, m.] - (n.) Scot
albwm [m.] - (n.) album
alcali [m.] - (n.) alkali
alcali%aidd - (adj.) alkaline
alcam [m.] - (n.) tin
{ Alcam is the metal and chemical element "tin". }
alcemeg [f.] - (n.) alchemy
alcof [m.] - (n.) alcove
alcohol [f.] - (n.) alcohol
alch* [eilch, -au, f.] - (n.) grate, grill, grid-iron; ark
ale [m.] - (n.) alley
alegori [m.] - (n.) allegory
algebra [m.] - (n.) algebra
Almaen, yr - (prop.n.) Germany
Almaenaidd - (adj.) German
Almaeneg [-au, f.] - (n.) German language
Almaenes [-au, f.] - (n.) German woman
Almaenig - (adj.) German
Almaenwr [Almaenwyr, m.] - (n.) German
almon [f.] - (n.) almond
aloi [aloeon, m.] - (n.) alloy
Alpau, Yr - (prop.n.) Alps
altro [altr-] - (v.) alter
allafon [-ydd, f.] - (n.) distributary
allan - (adv.) out, outside, abroad
tu allan - (adv.) outside
y tu allan i - (prep.) outside
allanol - (adj.) outer, outward, external
allblyg - (adj.) extrovert
allforio [allfori-] - (v.) export
allforion [pl.] - (n.) exports
allfro [m.] - (n.) foreigner; foreign land
allgaredd [-au, m.] - (n.) altruism
allgarwch [m.] - (n.) altruism
allor [-au, f.] - (n.) altar
allt [elltydd, f.] - (n.) hill, hill-side; cliff; wood
{ (hill) Allt specifically means a hill on a road. }
alltud - (adj.) alien, exiled
alltud [-iaid, -ion, m.] - (n.) alien; exile
alltudedd [-au, m.] - (n.) banishment, exile
alltudiaeth [f.] - (n.) banishment, exile
alltudio [alltudi-] - (v.) banish, exile
allwedd [-i, -au, f.] - (n.) key, cleff
{ (key) Allwedd is used in the musical sense in both N. and
S. Wales. As something that opens a lock, it is used only in
S. Wales. }
am [amdan- &prep1] - (prep.) about, at, around; because
{ (about) Am is "about" when you talk about something. }
am dro - (adv.) awhile
am ennyd - (adv.) awhile
anghofio am - (v.) forget about, forget to
beth am? - what about?
cael hwyl am ben - (v.) make fun of
ceisio am - (v.) try for
chwarae am - (v.) play for
chwerthin am ben - (v.) laugh at
clywed am - (v.) hear about
cofio am - (v.) remember about
cynnig am - (v.) apply for
dadlau am - (v.) argue about, debate about
dal am - (v.) bet
disgwyl am - (v.) await, wait for, expect
dod am dro - (v.) come for a walk
dweud am - (v.) speak about, say about, tell about
gafael am - (v.) hold on to, grasp, grab hold of
galaru am - (v.) bemoan
gweddi%o am - (v.) pray for
heb so+n am - not to mention
Mae'n chwith gen i {am} - I'm sorry {about}
Mae'n ddrwg gen i {am} - I'm sorry {about}
meddwl am - (v.) think about
mynd am dro - (v.) go for a walk
siarad am - (v.) speak about, talk about
so+n am - (v.) mention, talk about, allude to
talu am - (v.) pay for
amaeth [m.] - (n.) agriculture
amaeth* [-iaid, emeith, emyth, m.] - (n.) husbandman
amaethdy [amaethdai, m.] - (n.) farmhouse
amaethu [amaeth-] - (v.) farm, till, cultivate
amaethwr [amaethwyr, m.] - (n.) farmer
amaethwraig [amaethwragedd, f.] - (n.) farmwoman
amaethyddiaeth [f.] - (n.) agriculture
amaethyddol - (adj.) agricultural
amarch [-au, m.] - (n.) disrespect, dishonor (dishonour)
amatur [-iaid, m.] - (n.) amateur
amaturaidd - (adj.) amateur
amau [amheu- &1, ameu- &2+] - (v.) doubt, suspect, dispute
amau [amheuon, m.] - (n.) doubt
ambell - (adj.) occasional
ambell gwaith - (adv.) occasionally
ambell waith - (adv.) occasionally
ambiwlans [m.] - (n.) ambulance
amcan [-ion, m.] - (n.) purpose, notion, aim; guess
ar amcan - (adv.) at random
amcan.gyfrif [-on, m.] - (n.) estimate
amcan.gyfrif [amcan.gyfrif-] - (v.) estimate
amcanu [amcan-] - (v.) purpose, intend; aim; guess
amcanus - (adj.) skillful (skilful); likely; purposed
amchwaraefa [amchwaraefeydd, f.] - (n.) amphitheater (amphitheatre)
amdaith [amdeithiau, f.] - (n.) circuit
{ Amdaith is an electrical circuit. }
amdlawd - (adj.) very poor, impoverished
amdo [-eau, m.] - (n.) shroud, winding-sheet
amdoi [amdo- &i] - (v.) shroud, enshroud
amdorch [amdyrch, f.] - (n.) chaplet, wreath
amdrist - (adj.) sorrowful
amdro - (adj.) rotary
amdro [-au?, m.] - (n.)
am-droi [am-dro- &i] - (v.) wind; convert
amdyrch [pl.] - (n.) <see "amdorch">
amddifad - (adj.) destitute, orphan
amddifad [amddifaid, m.] - (n.) orphan
amddifadrwydd [m.] - (n.) destitution, privation
amddifadu [amddifad-] - (v.) bereave, deprive
amddifaty [amddifatai, m.] - (n.) orphanage
amddifedi [m.] - (n.) destitution, privation
amddiffyn [amddiffynn- &1, amddiffyn- &2+] - (v.) defend, protect
amddiffyn rhag - (v.) defend from, protect from
amddiffynfa [amddiffynfeydd, f.] - (n.) fortress
amddiffyniad [m.] - (n.) protection, defense (defence)
amddiffynnwr [amddiffynnwyr, m.] - (n.) defender, protector
amddiffynnydd [-ion, m.] - (n.) defender, protector
amddyfrwys - (adj.) mighty, rugged; marshy
amenio [ameni-] - (v.)
Americanaidd - (adj.) American
Americanwr [Americanwyr, m.] - (n.) American
Amerig, Yr - (prop.n.) America
amfesur [m.] - (n.) perimeter
amgaee%dig - (adj.) enclosed
amgant [amgannau, m.] - (n.) region, bounds
amgarn [-au, mf.] - (n.) circle; ferrule; ring
amga/u [amg- &a/u] - (v.) enclose, shut in
amgen (amgenach) - (adj. & adv.) different; other, else, otherwise; better
amgen na - (adv.) different from, other than
nid amgen - (adv.) that is to say, namely
os amgen - (adv.) if otherwise
amgrwm [f. amgrom] - (adj.) convex
amgueddfa [amgueddfeydd, f.] - (n.) museum
amgueddfa werin - (n.) folk museum
amgyffred [-ion, m.] - (n.) comprehension
amgyffred [amgyffred-] - (v.) comprehend, comprise
amgyffrediad [m.] - (n.) comprehension
amgylch [-au, -oedd, m.] - (n.) circuit; environs, surroundings; circumscribed circle
o amglych - (prep.) round about, about, around
amgylchedd [-ion, -au, m.] - (n.) circumference; environment
amgylchfyd [m.] - (n.) environment
amgylchfydol - (adj.) environmental
amgylchiad [-au, m.] - (n.) circumstance; occasion
{ (occasion) Amgylchiad is a circumstance. }
amgylchiadol - (adj.) circumstantial
amgylchu [amgylch-] - (v.) surround, encircle
amgylchyn* - (prep.) round about
amgylchynol - (adj.) surrounding
amgylchynu [amgylchyn-] - (v.) surround, beset
amharch [m.] - (n.) <see "amarch">
amharchu [amharch-] - (v.) disrespect, dishonor (dishonour)
amharchus - (adj.) disrespectful, disreputable
amhariad [m.] - (n.) impairment, damage
amharod - (adj.) unprepared, unready
amharodrwydd [m.] - (n.) unreadiness
amharu [amhar-] - (v.) impair, harm, injure, damage
{ You "amharu ar" something. }
amharus - (adj.) decayed
amhechadurusrwydd [m.] - (n.) sinlessness
amhendant (amhenodol) - (adj.) indefinite, vague
amhenfenderfynol - (adj.) irresolute
amhennodol - (adj.) indefinite
amherchi [amherch-] - (v.) dishonor (dishonour), insult
amherffaith - (adj.) imperfect
amherffeithrwydd [m.] - (n.) imperfection
amhersonol - (adj.) impersonal
amherthnasol (amherthynasol) - (adj.) irrelevant, unrelated
{ (irrelevant) Amherthnasol means "not related to". }
amherthynol - (adj.) irrelevant
{ Amherthynol means "not belonging to". }
amheuaeth [-au, f.] - (n.) doubt, skepticism (scepticism)
amheuedd [m.] - (n.) doubt
amheugar - (adj.) suspicious; skeptical (sceptical)
amheuol - (adj.) doubting, doubtful
amheus - (adj.) doubting, suspicious; doubtful, dubious; ambiguous
amheuthun - (adj.) dainty, savory (savoury), choice; rare
amheuthun [-ion, m.] - (n.) dainty, delicacy, treat; rarity
amheuwr [amheuwyr, m.] - (n.) doubter, skeptic (sceptic)
amhiniog (amhinog) [-ion, -au, m.] - (n.) doorpost, threshold; architrave; borderer
amhlaid (amhleidiol; amhleitgar) - (adj.) impartial
amhlantadwy - (adj.) childless, barren
amhleidiaeth [f.] - (n.) impartiality, neutrality
amhleidiol (amhleitgar) - (adj.) impartial
amhoblog - (adj.) sparsely populated
amhoblogaidd - (adj.) unpopular
amhosibl (amhosib) - (adj.) impossible
amhriodol - (adj.) improper
amhrisiadwy - (adj.) priceless
amhrofiadol - (adj.) inexperienced
amhrydlon - (adj.) unpunctual
amhu+r (amhurol) - (adj.) impure, foul
amhurdeb (amhuredd) [-au, m.] - (n.) impurity
amhwrpasol - (adj.) irrelevant
amhwyllo [amhwyll-] - (v.) lose one's senses, go mad
amhwyllog - (adj.) foolish
amhwyllter (amhwylltod; amhwylltra) [m.] - (n.) madness
amhwyllus - (adj.) foolish
aml (amal) - (adv.) often
gan amlaf - (adv.) most often, usually
aml (amal) [aml- &adj] - (adj.) frequent, abundant
amlblwyfydd [-ion, m.] - (n.) pluralist
amlblyg - (adj.) various
amlder (amldra) [m.] - (n.) abundance
aml-ddiwylliannol - (adj.) multicultural
amldduwiad [amldduwiaid, m.] - (n.) polytheist
amldduwiaeth [f.] - (n.) polytheism
amleiriog - (adj.) wordy, verbose, prolix
amlen [-ni, f.] - (n.) envelope, wrapper
amlffurf - (adj.) polymorphic
amlgainc - (adj.) sympodial
amlhad [m.] - (n.) increasing, increase
amlhau [aml- &hau] - (v.) increase, multiply, abound
amlinell [-au, f.] - (n.) outline, contour
amlinelliad [-au, m.] - (n.) outline
amlinellu [amlinell-] - (v.) outline
amliwio [amliwi-] - (v.) change color; become pale; feel ashamed
amlochrog - (adj.) many-sided, multilateral; versatile
amlosgfa [amlosgfeydd, f.] - (n.) crematorium
amlosgi [amlosg-] - (v.) cremate
amlwg [amlyc- &adj] - (adj.) obvious, plain, clear, manifest, evident, apparent; prominent, famous
amlwreiciaeth (amlwreigiaeth) [f.] - (n.) polygamy
amlwreiciwr (amlwreigiwr) [amlwreicwyr, amlwreigwyr, m.] - (n.) polygamist
amlygiad [-au, m.] - (n.) manifestation
amlygrwydd [-au, m.] - (n.) prominence
amlygu [amlyg-] - (v.) manifest, reveal, evince
amlygyn [-nau, m.] - (n.) mark; banner
amlymu [amlym-] - (v.) trim, clear
amnaid [amneidiau, f.] - (n.) beck, nod, sign
{ (sign) Amnaid is the kind of sign you make to your friend from across
the room. }
amneidio [amneidi-] - (v.) beckon, nod
amner [-au, m.] - (n.) purse
amnewid [amnewid-] - (v.) permute
amnewidiad [-au, m.] - (n.) permutation
amnifer - (adj.) countless; unequal
amnifer [-oedd, m.] - (n.) host; odd number
amod [-au, mf.] - (n.) condition, (n.pl.) terms
amodi [amod-] - (v.) agree, covenant; stipulate
amodig - (adj.) in agreement
amodol - (adj.) conditional
amorffus - (adj.) amorphous
amrant [amrannau, -au, m.] - (n.) eyelid
amrantiad [-au, m.] - (n.) wink, twinkling, second, instant
amrantu [amrant-] - (v.) blink
amrantun (amrantyn) [mf.] - (n.) nap, moment
amrantuno [amrantun-] - (v.) doze
amreiniol - (adj.) unprivileged
amrwd - (adj.) uncooked, raw, crude
amrydedd [m.] - (n.) rawness
amryddawn - (adj.) versatile
amryfal - (adj.) sundry, manifold, various
amryfath - (adj.) multifarious
amryfodd - (adj.) various
amryfus - (adj.) erroneous; inadvertent; forgetful
amryfusedd [-au, m.] - (n.) error, oversight, blunder
amryfuso [amryfus-] - (v.) err, blunder
{ (blunder) Amryfuso is blunder as in to make a mistake. }
amrygyr - (adj.) busy, restless
amryliw - (adj.) variegated, multi-colored
amrysain - (adj.) of different sounds
amryw - (adj.) several, sundry, various
amrywedd [m.] - (n.) heterogeneity
amrywiad [-au, m.] - (n.) variation, variant
amrywiaeth [-au, m.] - (n.) variety, diversity
amrywio [amrywi-] - (v.) vary, differ
amrywiol - (adj.) sundry
amrywion [pl.] - (n.) varieties
amser [-au, -oedd, m.] - (n.) time, tempo; tense
{ (tense) Amser is "tense" in the grammatical sense. }
{ (time) Amser is the abstraction -- time as an abstract concept;
also the times of the day ("Beth yw'r amser?" = "What time is it?").
I don't have enough "amser" to do everything. }
bob amser - (adv.) always
trwy'r amser - (adv.) always
{ Trwy'r amser predominates in N. Wales. }
amserach - (adj.)
amseriad [-au, m.] - (n.) timing, dating, date; tempo
amserlen [-ni, f.] - (n.) timetable
amserol - (adj.) timely; temporal
amseroni [%au, m.] - (n.) almanac
amseru [amser-] - (v.) time, date
amserydd [-ion, m.] - (n.) chronologist
amseryddiaeth [f.] - (n.) chronology
amseryddol - (adj.) chronological
amsugniad [m.] - (n.) absorption
amsugno [amsugn-] - (v.) absorb
amwisg [-oedd, f.] - (n.) covering, shroud; garment
amwisgo [amwisg-] - (v.) shroud, enwrap
amws [emys, m.] - (n.) steed
amwyll - (adj.) mad, foolish
amwyll [-ion, m.] - (n.) madness; madman
amwyn - (adj.) contend, seize, defend, support
amwys - (adj.) ambiguous
amwysedd [m.] - (n.) ambiguity
Amwythig - (prop.n.) Shrewsbury
amyd [m.] - (n.) mixed corn
amyn* - (conj. & prep.) unless, except, only; but
amynedd [m.] - (n.) patience
amyneddgar - (adj.) patient
an- (a-; af-) - (pfx.) un-, in-, de-, dis-
{ This prefix causes a nasal mutation to the affixed stem. }
anabledd [m.] - (n.) inability
anach [-au, mf.] - (n.) impediment, disadvantge
anachaidd - (adj.) unlawful, incompatible
anachubol - (adj.) unsaving
anad - (adj.) special
anad - (prep.) before
yn anad - (adv.) above all, more than
yn anad dim - (adv.) above all, more than
yn anad neb - (adv.) more than anyone
anadferadwy - (adj.) irreparable
anadl [-au, -on, mf.] - (n.) breath
diffyg anadl - (n.) asthma
seinio ag anadl - (v.) aspirate
anadliad [m.] - (n.) breath, breathing
anadlu [anadl-] - (v.) breathe
anadnabyddus - (adj.) unknown, strange
anaddas - (adj.) unfit, unsuitable, improper
anaddasu [anaddas-] - (v.) unfit, disqualify
anaddef - (adj.) unpleasant
anaddfwyn* - (adj.) unpleasant, ugly
anaeddfed (anaddfed) - (adj.) unripe
anaeddfedrwydd (anaddfedrwydd) [m.] - (n.) unripeness
anaelau - (adj.) fatal, terrible; extremely
anaelau [m.] - (n.) pain, sadness
anaele - (adj.) awful, direful; incurable
anaf [-au, m.] - (n.) blemish, defect; wound
anafdod [m.] - (n.) defect
anafraid - (adj.) necessary
anafu [anaf-] - (v.) blemish, maim; be hurt
anafus - (adj.) maimed, disabled, blemished, injured
anair [aneiriau, aneiri, m.] - (n.) ill report, slander, infamy
anallu [-oedd, m.] - (n.) inability, impotence
analluedd [m.] - (n.) inability, impotence
analluog - (adj.) unable, incapable
analluogi [analluog-] - (v.) disenable; disable, incapacitate
anaml - (adj.) infrequent, rare
anaml - (adv.) rarely, seldom
anamlwg - (adj.) obscure, inconspicuous
anamserol - (adj.) untimely, mistimed
anap [anhapion, mf.] - (n.) mischance, mishap
hap ac anap - (n.) adventures
anaraf - (adj.) wild
anaraul - (adj.) sunless, cheerless
anarchiaeth [m.] - (n.) anarchy
anarchol - (adj.) anarchic (anarchical)
anarchydd [-ion, m.] - (n.) anarchist
anarferol - (adj.) unusual, extraordinary
anarfog - (adj.) unarmed
anataliad [m.] - (n.) incontinence
anatomaidd - (adj.) anatomical
anatomeg (anatomi) [f.] - (n.) anatomy
anawd [anodau, m.] - (n.) annate
anawdd (anhawdd) - (adj.) hard, difficult
anawsterau [pl.] - (n.) <see "anhawster">
ancr [mf.] - (n.) anchorite, anchoress
ancwyn* [-ion, m.] - (n.) dinner, supper, feast; ration; delicacy
anchwiliadwy - (adj.) unsearchable
andras (andros) [-iaid, m.] - (n.) curse; devil, deuce; evil
andras o - (adj.) a heck of (slang)
Andreas - (prop.n.) Andrew
andwyo [andwy-] - (v.) spoil, ruin, undo, harm
andwyol - (adj.) harmful, ruinous, baneful
anedifeiriol - (adj.) impenitent
aneffeithiol - (adj.) ineffective, ineffectual
aneglur - (adj.) unclear, indistinct, obscure; illegible
anegni [m.] - (n.) inertia
aneiri [pl.] - (n.) <see "anair">
aneiriau [mpl.] - (n.) <see "anair">
aneirif - (adj.) innumerable
anelau [pl.] - (n.) <see "annel">
aneliad [-au, m.] - (n.) drawing of a bow, aim; perplexity
anelio [aneli-] - (v.) anneal
anelion [pl.] - (n.) <see "annel">
anelog - (adj.) guided, aiming
arfau anelog - (n.) guided missiles
anelu [anel-] - (v.) bend, aim; attempt
anelw - (adj.) unprofitable
anelw [m.] - (n.) loss
anenwog - (adj.) unrenowned, ignoble, mean
anerchiad [-au, m.] - (n.) salutation, address, greeting
anerchion [pl.] - (n.) <see "annerch">
anesboniadwy - (adj.) inexplicable
anesgor (anesgorol) - (adj.) inevitable; incurable
anesgusodol - (adj.) inexcusable
anesmwyth - (adj.) uneasy, restless
anesmywthder (anesmywthdra) [m.] - (n.) uneasiness, unrest
anesmywtho [anesmywth-] - (v.) be uneasy, be restless; make uneasy
anesmywthyd [m.] - (n.) uneasiness, disquiet
anesthetig [m.] - (n. & adj.) anesthetic (anaesthetic)
anewyllysgar - (adj.) unwilling
anfad - (adj.) wicked, nefarious, atrocious
anfadrwydd [m.] - (n.) wickedness, villainy
anfadwaith [m.] - (n.) villainy
anfadwr [anfadwyr, m.] - (n.) villain, scoundrel
anfaddeugar - (adj.) unforgiving
anfaddeuol - (adj.) unpardonable
anfanol (anfanwl) - (adj.) rough, uncouth
anfantais [anfanteision, f.] - (n.) disadvantage
anfanteisiol - (adj.) disadvantageous
anfarwol - (adj.) undying, immortal; unforgettable
anfarwoldeb [m.] - (n.) immortality
anfarwoli [anfarwol-] - (v.) immortalize
anfedrus - (adj.) unskillful (unskilful)
anfedrusrwydd [m.] - (n.) unskilfulness (unskillfulness)
anfeddyginiaethol - (adj.) incurable
anfeidraidd - (adj.) infinite
anfeidredd [m.] - (n.) infinity
anfeidrol - (adj.) infinite
anfeidroldeb [m.] - (n.) infinity
anfeidroledd [m.] - (n.) immensity
anferth - (adj.) huge, monstrous
anferthedd [m.] - (n.) hugeness, monstrosity; ugliness
anferthol - (adj.) huge
anferthrwydd [m.] - (n.) ugliness
anferthu [anferth-] - (v.) disfigure
anfodlon - (adj.) unwilling, discontented
anfodloni [anfodlon-] - (v.) discontent, dissatisfy
anfodlonrwydd [m.] - (n.) unwillingness, discontent
anfodd [m.] - (n.) unwillingness, displeasure
anfoddio [anfoddi-] - (v.) displease, disoblige
anfoddog - (adj.) discontented, dissatisfied; unwilling
anfoddogrwydd [m.] - (n.) discontentment, dissatisfaction; unwillingness
anfoddol (anfoddus) - (adj.) unwilling; unseemly
anfoes [-au, f.] - (n.) unseemliness; immorality
anfoesgar - (adj.) unmannerly, rude
anfoesgarwch [m.] - (n.) rudeness, incivility
anfoesol - (adj.) immoral
anfoesoldeb [m.] - (n.) immorality
anfon [anfon-; 3.s. enfyn; 2.s.imp. anfon] - (v.) send, transmit, dispatch
{ (send) Anfon is identical in meaning to "danfon" and "gyrru". }
anfon at - (v.) send to, transmit to, dispatch to
anfonedig - (adj.) sent
anfonedigaeth [-au, m.] - (n.) mission
anfonedigaidd - (adj.) ungentlemanly
anfonheddig - (adj.) ignoble, discourteous
anfoniad [-au, m.] - (n.) sending, transmission
anfonog [-ion, m.] - (n.) delegate
anfri [m.] - (n.) disrespect, dishonor (dishonour), disgrace
anfucheddol - (adj.) immoral
anfuddiol - (adj.) unprofitable
anfwriadol - (adj.) unintentional
anfwyn - (adj.) unkind, ungentle, uncivil
anfynud - (adj.) rough, unrefined, unkind, discourteous
anfynych - (adj.) infrequent, seldom, rare
anfytynaidd - (adj.) clumsy
anfyw - (adj.) inanimate
anfywiol - (adj.) inanimate, inactive
anffaeledig - (adj.) infallible
anffaeledigrwydd [m.] - (n.) infallibility
anffafriol - (adj.) unfavorable (unfavourable)
anffawd [anffodion, f.] - (n.) misfortune
anffodus (anffortunus) - (adj.) unfortunate
anffrwythlon - (adj.) unfruitful, barren
anffurf [-iau, m.] - (n.) disfigurement
anffurfiad [-au, m.] - (n.) disfigurement
anffurfio [anffurfi-] - (v.) disfigure, deform
anffurfiol - (adj.) deformed; informal
anffyddiaeth [f.] - (n.) infidelity, atheism, agnosticism
anffyddiwr [anffyddwyr, m.] - (n.) infidel, atheist, agnostic
anffyddlon - (adj.) unfaithful
anffyddlondeb [m.] - (n.) unfaithfulness
anffynadwy (anffynedig; anffyniannus) - (adj.) unsuccessful
an.guriol (an.giriol) - (adj.) fearful, terrible; painful, dire; cruel
anhaeddedigaeth [f.] - (n.) unworthiness
anhaeddedigrwydd [m.] - (n.) unworthiness
anhaeddiannol - (adj.) undeserved, unmerited
anhaeddiant [m.] - (n.) demerit, unworthiness
anhaeddol - (adj.) undeserved
anhael - (adj.) miserly
anhael [-au?, m.] - (n.) miser
anhaeledd [m.] - (n.) meanness
anhapus - (adj.) unhappy, unlucky
anhardd - (adj.) unhandsome, unseemly, ugly
anharddu [anhardd-] - (v.) defile
anharddwch [m.] - (n.) uncomeliness
anhawdd [anhawdd- &adj; anhawsed; anhaws; anhawsaf] - (adj.) difficult
anhawddgar - (adj.) unamiable, unlovely
anhawster [anawsterau, m.] - (n.) difficulty
anheddau [pl.] - (n.) <see "annedd">
anheddfa [anheddfeydd, -oedd, f.] - (n.) dwelling-place, abode
anheddfan (anheddfod) [mf.] - (n.) abode
anheddle [aneddleoedd, m.] - (n.) dwelling-place, abode
anheddol - (adj.) habitable
anheddu [anhedd-] - (v.) settle
anheddwch [m.] - (n.) contention
anhepgor (anhepgorol) - (adj.) indispensable
anhepgor [-ion, m.] - (n.) essential
anhepgorol - (adj.) essential, indispensable
anhoffter [m.] - (n.) hatred, dislike
anhraethadwy - (adj.) unutterable
anhraethol - (adj.) unspeakable, ineffable
anhrefn [mf.] - (n.) disorder, confusion, chaos, anarchy
anhrefnu [anhrefn-] - (v.) disorder, disarrange, make undity
anhrefnus - (adj.) disorderly, untidy, chaotic
anhreiddiol - (adj.) impervious, impenetrable
anhreuliedig - (adj.) undigested; unspent
anhrin.gar - (adj.) unmanageable
anhrugarog - (adj.) unmerciful, merciless
anhudded [m.] - (n.) covering; shroud
anhuddo [anhudd-] - (v.) cover, engulf
{ (cover) Anhuddo especially has the meaning of covering with fire. }
anhuddol - (adj.) covered, engulfed
anhun [m.] - (n.) sleeplessness
anhunawd - (adj.) awake
anhunedd [m.] - (n.) wakefulness, disquiet, sleeplessness
anhunog (anhunol) - (adj.) sleepless
anhwyl [-iau, -iadau, m.] - (n.) sickness
anhwyldeb (anhwylder) [-au, m.] - (n.) sickness, disorder, ailment; complaint
anhwylus - (adj.) unwell; inconvenient
anhwyluso [anhwylus-] - (v.) make ill
anhwylustod [m.] - (n.) illness; inconvenience
anhyblyg - (adj.) inflexible, stiff, rigid, stubborn
anhydawdd - (adj.) insoluble
anhyder [m.] - (n.) distrust, diffidence, shyness
anhyderus - (adj.) diffident, shy
anhydraidd - (adj.) impermeable
anhydrig - (adj.) uninhabitable, uninhabited
anhydrin - (adj.) unmanageable
anhydwf - (adj.) short
anhydwyth - (adj.) stiff
anhydyn - (adj.) intractable, obstinate
anhydynder (anhydynrwydd) [m.] - (n.) obstinacy
anhyddwyn - (adj.) unbearable
anhyddysg - (adj.) unversed, ignorant
anhyfedr - (adj.) clumsy
anhyfreg - (adj.) perfect, not fragile
anhyfryd - (adj.) unpleasant
anhyfrydu [anhyfryd-] - (v.) become dejected
anhyfrydwch [m.] - (n.) unpleasantness; grief
anhyffordd - (adj.) inaccessible
anhygar - (adj.) unpleasant, unamiable; untidy
anhyglyw - (adj.) inaudible
anhygoel - (adj.) incredible
anhygof - (adj.) not easily remembered, immemorial
anhygyreb - (adj.) inaccessible
anhylaw - (adj.) unhandy, unwieldy, unskillful (unskilful); evil
anhyludd - (adj.) unable to be checked
anhylwydd - (adj.) unfortunate
anhynod - (adj.) indistinctive; uncertain; not famous
anhysbys - (adj.) unknown, anonymous; unversed
anhysbysrwydd [m.] - (n.) uncertainty
anhywaith - (adj.) intractable, refractory; wild, restless
anial - (adj.) desert, wild, desolate; grievous; fine
anial [m.] - (n.) wilderness, desert
anialdir [-oedd, m.] - (n.) wilderness
anialu [anial-] - (v.) lay waste, devastate
anialwch [m.] - (n.) wilderness, desert
anian [-au, f.] - (n.) nature, instinct, genius; temperament
anianaeth [f.] - (n.) physics, natural sciences; physiology
anianawd [m.] - (n.) temperament, disposition
anianeg [f.] - (n.) physiology
anianol - (adj.) natural; innate
anianydd [-ion, m.] - (n.) naturalist, physicist; philosopher
anianyddol - (adj.) physical
aniawn - (adj.) crooked; wrong
anifail [anifeiliaid, m.] - (n.) animal, beast
anifeilaidd - (adj.) beastly, brutish, animal
anifeileiddio [anifeileiddi-] - (v.) animalize, brutalize
anifeilig - (adj.) animal, of animals
anifeilyn [m.] - (n.) small animal
anlwc [m.] - (n.) bad luck, misfortune
anlwcus - (adj.) unlucky
anllad - (adj.) wanton, lascivious, lwed
anlladrwydd [m.] - (n.) wantonness, lewdness
anlladu [anllad-] - (v.) wanton
anllathraid - (adj.) discourteous
anllosgadwy - (adj.) inflammable, incombustible
anllygradwy - (adj.) incorruptible
anllygredig - (adj.) incorrupt, incorruptible, pure
anllygredigaeth [f.] - (n.) incorruption, purity
anllythrennog - (adj.) illiterate
anllywodraeth [f.] - (n.) misrule, anarchy
annaearol - (adj.) unearthly, weird
annatod - (adj.)
annatodol - (adj.) insoluble
annaturiol - (adj.) unnatural
annaturus - (adj.) ill-tempered
annealladwy - (adj.) unintelligible
anneallus - (adj.) unintelligent, lacking in understanding
annedwydd - (adj.) unhappy, miserable
annedwyddwch [m.] - (n.) unhappiness
annedd [anheddau, mf.] - (n.) dwelling, abode
anneddfol - (adj.) lawless
annefnyddiol - (adj.) useless; immaterial
anneilwng - (adj.) unworthy
annel [anelion, anelau, f.] - (n.) trap; purpose; bending; prop
annelwig - (adj.) shapeless, unformed; vague
anner [aneirod, -i, -au, f.] - (n.) heifer
annerbyniol - (adj.) unacceptable
annerch [anerch-] - (v.) salute, greet, address
{ (address) Annerch is "address" in the sense of "address someone
on the street". }
annerch [anerchion, anerchiadau, m.] - (n.) salutation, greeting, address
{ (address) Annerch is "address" in the sense of a greeting. }
annethau - (adj.) clumsy
annewisol - (adj.) ineligible, undesirable
annhangnefedd [m.] - (n.) war
annhebyg - (adj.) unlike, dissimilar
annhebygol - (adj.) unlikely, improbable
annhebygolrwydd [m.] - (n.) unlikelihood, improbability
annhebygrwydd [m.] - (n.) unlikeness
annheg [annhec- &adj] - (adj.) unfair
annhegwch [m.] - (n.) unfairness
annheilwng - (adj.) unworthy
annheilyngdod [m.] - (n.) unworthiness
annherfynol - (adj.) endless, infinite; infinitive
annhiriog - (adj.) landless
annhirion - (adj.) ungentle, cruel
annhosturiol - (adj.) unmerciful, pitiless, ruthless
annhuedd [f.] - (n.) disinclination
annhueddol - (adj.) disinclined, indisposed
annhueddrwydd [m.] - (n.) disinclination
annhyciannol (annhyciannus) - (adj.) unavailing
annhyciant [annhyciannau, m.] - (n.) failure
annhyfiant [m.] - (n.) atrophy
annhymer [-au, -oedd, f.] - (n.) illness
annhymerus - (adj.) ill?
annhymig - (adj.) premature
anni%au - (adj.) uncertain
anniben - (adj.) slow; untidy, slovenly
annibendod [m.] - (n.) slowness; untidiness
annibyniaeth [f.] - (n.) independence
annibynnol (annibynnus) - (adj.) independent
Annibynnwr [Annibynnwyr, m.] - (n.) Independent
annichellgar - (adj.) guileless, simple
annichon (annichonadwy) - (adj.) impossible
anniddan - (adj.) comfortless, miserable
anniddig - (adj.) peevish, irritable, fretful
anniddigrwydd [m.] - (n.) peevishness, uneasiness
anniddos - (adj.) leaky, comfortless
annifai - (adj.) evil
annifeiriol (annifer) - (adj.) innumerable
anniflanedig - (adj.) unfading, imperishable
annifyr - (adj.) miserable, unpleasant
annifyrrwch [m.] - (n.) misery
anniffoddadwy - (adj.) unquenchable
annigonedd [m.] - (n.) insufficiency
annigonol - (adj.) insufficient, inadequate
annigonolrwydd [m.] - (n.) inadequacy
annileadwy - (adj.) indelible, ineffaceable
annilys - (adj.) unauthentic, spurious, doubtful, false
annillyn - (adj.) inelegant; ugly; clumsy; unseemly
anninasol (anninasaidd*) - (adj.) barbaric, uncivil
annioddefol - (adj.) unbearable, intolerable
anniogel - (adj.) unsafe, insecure
anniolch [m.] - (n.) reproof; thanklessness
anniolchgar - (adj.) unthankful, ungrateful
anniolchgarwch [m.] - (n.) ingratitude
annirnadwy - (adj.) incomprehensible
annisgrifadwy - (adj.) indescribable
annisgwyl - (adj.) unexpected
annisgwyliadwy - (adj.) unexpected
anniwair - (adj.) unchaste, incontinent, lewd
anniwall - (adj.) insatiable
anniwarth - (adj.) shameful
anniweirdeb [m.] - (n.) unchastity, incontinence
anniwylliedig - (adj.) uncultured
annoeth - (adj.) unwise, imprudent
annoethineb [m.] - (n.) unwisdom, imprudence, folly
annof - (adj.) wild
annog [anog-; 3.s. annog, ennyg*; 2.s.imp. annog] - (v.) incite, urge; exhort, advise
annormal - (adj.) abnormal, inverted
annos [annos-] - (v.) incite, set on
{ Annos means to set something like a dog on someone. }
annosbarth - (adj.) disorderly
annosbarth [m.] - (n.) disorder
annosbarthus - (adj.) unruly, disorderly
annuw (annuwiad) [annuwiaid, m.] - (n.) athiest
annuwiaeth [f.] - (n.) atheism
annuwiol - (adj.) ungodly, godless
annuwioldeb [m.] - (n.) ungodliness
annwn (annwfn) [m.] - (n.) the underworld, abyss, hell
annwyd [anwydau, -on, m.] - (n.) cold
{ Annwyd is the kind of cold you catch if you don't dress warmly. }
annwyd trwm - (n.) bad cold
annwyd [f.] - (n.) nature; passion; emotion
annwyl - (adj.) dear, beloved
{ (dear) Annwyl means "beloved", so that "He is dear to me" is
"mae o'n annwyl i mi". The salutation is "annwyl gyfaill" (dear
friend) so it is always "annwyl" at the top of a letter. }
annwyl gan - (adj.) dear to, beloved by
annwyl i - (adj.) dear to, beloved by
O'r annwyl! - (interj.) O dear me!
annyledus - (adj.) undue, wrongful
annymunol - (adj.) unpleasant, disagreeable, unpleasant
annynol - (adj.) inhuman, cruel
annysgedig - (adj.) unlearned
annywenydd [m.] - (n.) sadness
anobaith [-m.] - (n.) despair
anobeithio [anobeithi-] - (v.) despair
anobeithiol - (adj.) despairing, hopeless
anochel (anocheladwy) - (adj.) unavoidable, inevitable
anodau [pl.] - (n.) <see "anawd">
anodd - (adj.) hard, difficult
anoddefgar - (adj.) impatient, intolerant
anoddun* - (adj.) very deep
anoddun* [m.] - (n.) abyss, hell; depth; prison
anogaeth [-au, f.] - (n.) admonition, exhortation
anolrheinadwy - (adj.) unsearchable
anolygus - (adj.) unsightly
anonest - (adj.) dishonest
anonestrwydd [m.] - (n.) dishonesty
anorchfygol - (adj.) irresistible, invincible
anorfod - (adj.) insuperable, unconquerable; unavoidable
anorffen - (adj.) endless, unending
anorffenedig - (adj.) incomplete
anorffennol - (adj.) uncompleted; imperfect
anorffwys - (adj.) unrested
anorthrech - (adj.) invincible
anos - (adj.)
anras [m.] - (n.) misfortune; evil
anrasol - (adj.) graceless
anrhaith [anrheithiau, anrheithi, f.] - (n.) prey, spoil, booty; destruction; wealth; herds
anrheg [-ion, f.] - (n.) present, gift
anrhegu [anrheg-] - (v.) present, give, bestow
{ (give) Anrhegu means to give as a gift. }
anrheithi (anrheithiau) [pl.] - (n.) <see "anrhaith">
anrheithio [anrheithi-] - (v.) prey, spoil, plunder; destroy
anrheithiwr [anrheithwyr, m.] - (n.) spoiler
anrhydedd [-au, mf.] - (n.) honor (honour)
anrhydeddu [anrhydedd-] - (v.) honor (honour)
anrhydeddus - (adj.) honorable (honourable)
anrhydeddwr [anrhydeddwyr, m.] - (n.) honorer (honourer)
anrhywiol - (adj.) asexual
ansad - (adj.) unsteady, unstable, fickle
ansadrwydd [m.] - (n.) instability, fickleness
ansafadwy - (adj.) unstable; fickle
ansathredig - (adj.) untrodden, unfrequented; uncommon, obsolete
ansawdd [ansoddau, mf.] - (n.) quality, state, condition, manner, nature
{ (nature) Ansawdd is the kind of nature by which something is
characterized. }
ansefydlog - (adj.) unsettled; unstable; fickle
ansefydlogi [ansefydlog-] - (v.) unsettle
ansicr - (adj.) uncertain, doubtful
ansicrwydd [m.] - (n.) uncertainty, doubt
ansoddair [ansoddeiriau, m.] - (n.) adjective
ansoddau [pl.] - (n.) <see "ansawdd">
ansoddeiriol - (adj.) adjectival
ansoddi [ansodd-] - (v.) qualify
ansyber - (adj.) untidy, slovenly; discourteous
antelop [m.] - (n.) antelope
anterliwt [-iau, mf.] - (n.) interlude
anterliwtiwr [anterliwtwyr, m.] - (n.) composer of interludes
anterth [m.] - (n.) meridian, zenith, prime, height
antiseptig [m.] - (n. & adj.) antiseptic
antur [-iau, f.] - (n.) attempt, venture; adventure
ar antur - (adv.) at random
anturiaeth [-au, f.] - (n.) adventure, enterprise
anturiaethus - (adj.) adventurous, enterprising
anturiaethwr [anturiaethwyr, m.] - (n.) adventurerer
anturio [anturi-] - (v.) venture, adventure
anturus - (adj.) adventurous
anthem [-au, f.] - (n.) anthem
anthropoleg [f.] - (n.) anthropology
anudon [-au, m.] - (n.) false oath, perjury
anudonedd [-au, m.] - (n.) perjury
anudoniaeth [-au, f.] - (n.) perjury
anudonwr [anudonwyr, m.] - (n.) perjurer
anufudd - (adj.) disobedient
anufudd-dod [m.] - (n.) disobedience
anufuddhau [anufudd- &hau] - (v.) disobey
anundeb [m.] - (n.) injustice, iniquity
anunion (anuniongyrchol) - (adj.) indirect
anunion - (adj.) crooked; unjust
anuniondeb [m.] - (n.) injustice, inequity
anurddo [anurdd-] - (v.) spoil, mar, disfigure, blemish
anwadal - (adj.) unstable, fickle, changeable
anwadalu [anwadal-] - (v.) waver, vacillate
anwadalwch [m.] - (n.) fickleness
anwahanadwy - (adj.) inseparable
anwar (anwarddyn) [-iaid, m.] - (n.) wild man, barbarian, savage
anwar [anwar- &adj] - (adj.) wild, barbarous, savage, cruel
{ (savage, wild) Anwar is "uncivilized (uncivilised)". }
anwaraidd - (adj.) uncivilized, barbarous, savage, wild, cruel
{ (savage) Anwaraidd is "like a savage". }
anwarddyn [m.] - (n.) <see "anwar">
anwareidd-dra [m.] - (n.) barbarity
anwariad [anwaraiad, m.] - (n.) barbarian
anwariaeth [f.] - (n.) ferocity
anwastad - (adj.) uneven, unstable; fickle
anwastadrwydd [m.] - (n.) unevenness
anwe [-oedd, f.] - (n.) woof
an-wedd - (adj.) enormous
anwedd [m.] - (n.) vapor (vapour), steam
anweddaidd - (adj.) unseemly, indecent
anweddiad [m.] - (n.) vaporization (vapourization, vapourisation)
anweddu [anwedd-] - (v.) evaporate
anweddus - (adj.) improper, indecent, unseemly
anweledig (anwel) - (adj.) unseen, invisible
anwelladwy - (adj.) incurable
anwes [-au, m.] - (n.) indulgence; caress, fondling; fondness
capel anwes - (n.) chapel of ease
anwesog - (adj.) pampered, affectionate
anwesu [anwes-] - (v.) fondle, caress, pamper, indulge, cherish
anwir - (adj.) untrue, lying, false; wicked
anwiredd [-au, m.] - (n.) untruth; iniquity, lie
anwireddu [anwiredd-] - (v.) falsify, belie
anwireddus - (adj.) untruthful, false, lying
anwiw - (adj.) unworthy
anwr [anwyr, m.] - (n.) wretch, coward
anw+raidd - (adj.) cowardly
anwrteithiedig - (adj.) uncultivated
anwybod [m.] - (n.) ignorance, discourtesy
anwybodaeth [-au, mf.] - (n.) ignorance
anwybodus - (adj.) ignorant
anwybyddu [an- &gwybod] - (v.) ignore
anwych - (adj.) base, wretched
anwydau [pl.] - (n.) <see "annwyd">
anwydog (anwydus) - (adj.) cold, chilly, shivery; having a cold
anwydwst [f.] - (n.) influenza, flu
anwyldeb [m.] - (n.) belovedness, dearness
anwyledd [m.] - (n.) love, fondness, endearment
anwyliaeth (anwylaeth) [f.] - (n.) love, fondness, endearment
anwyliaid [pl.] - (n.) <see "anwylyd" or "anwylyn">
anwyliant [anwyliannau, m.] - (n.) love, fondness, endearment
anwylo [anwyl-] - (v.) cherish, fondle, caress
anwylwch [m.] - (n.) love, fondness, endearment
anwylyd [anwyliaid, mf.] - (n.) beloved,
anwylyn [anwyliaid, m.] - (n.) favorite (favourite)
anwythiad [m.] - (n.) induction
anwytho [anwyth-] - (v.) induce
anwythol - (adj.) inductive
anymarferol - (adj.) impractical, impracticable
anymddiried [anymddiried-] - (v.) mistrust, distrust
anymddiried [m.] - (n.) mistrust, distrust
anymwybodol - (adj.) unconscious
anymwybyddiaeth [f.] - (n.) unconsciousness
anymyrraeth [-au?, f.] - (n.) non-intervention
anynad - (adj.) peevish, petulant; brawling
anysbryd [-oedd, m.] - (n.) evil spirit
anysgrifenedig - (adj.) unwritten
anysgrythurol - (adj.) unscriptural
anystwyth - (adj.) stiff, rigid, inflexible
anystwytho [anystwyth-] - (v.) stiffen
anystyriaeth [f.] - (n.) heedlessness, recklessness, rashness
anystyriol - (adj.) heedless, reckless, rash
anystywallt (anystywell) - (adj.) unmanageable
aparatws [m.] - (n.pl.) apparatus
ape+l [apelion, apelydd, apelau, mf.] - (n.) appeal
apeliad [-au, m.] - (n.) appeal
apelio [apeli-] - (v.) appeal
apeliwr [apelwyr, m.] - (n.) appellant
apelydd [-ion, m.] - (n.) appellant
apocryffaidd - (adj.) apochryphal
apostol [-ion, m.] - (n.) apostle; leader of a reform
apostolaidd (apostolig) - (adj.) apostolic
apostoliaeth [f.] - (n.) apostleship
apothecari [m.] - (n.) apothecary
apwyntio [apwynti-] - (v.) appoint
a+r [m.] - (n.) plowed (ploughed) land, tilth; ground
tir a+r - (n.) arable land
ar [arn- &prep1] - (prep.) on, upon, over, at
a+'r traed ar led - (adv.) astride
ag arno gywilydd - (adj.) ashamed
ag ofn arno - (adj.) afraid
{ The "arno" in "ag ofn arno" is conjugated to reflect the person
who is afraid, as in "Rydw i ag ofn arnaf" = "I am afraid". }
ar adegau - (adv.) sometimes
{ Ar adegau means at some specific or identifiable times. }
ar agor - (adv.) open
ar amcan - (adv.) at random
ar antur - (adv.) at random
ar brydiau - (adv.) at times
ar da+n - (adv.) ablaze, aflame
ar daen - (adv.) abroad, afloat
ar dafodleferydd - (adv.) by rote
ar ddisberod - (adj.) wandering, astray
ar dir - (adv.) aground
ar drai - (adj.) on the decrease
ar draws - (prep.) across
ar droed - (adv.) afoot
ar ei ben ei hun - (adv.) by himself, alone
ar ei gyfyl - (prep.) near him
ar ei ocheliad - (adj.) on his guard
ar ei ogwydd - (adv.) aslant
ar fai - (adv.) amiss
ar ffrwst - (adv.) apace
ar fin - (prep.) on the point of
ar frys - (adv.) quickly, apace
ar fwrdd - (adv.) aboard
ar fyr o dro - (adv.) shortly
ar gael - (adv.) available
ar garlam - (adv.) at a gallop, apace
ar gerdded - (adv.) away, going on
ar goel - (adv.) on credit
ar goll - (adv.) lost
ar groes - (adv.) across
ar grwydr - (adj.) astray
ar gyfeiliorn - (adv.) astray
ar gyfer - (prep.) for; opposite
ar hyd - (adv.) along
ar hyd a lled - (adv.) all over, the length and breadth
ar hyn o bryd - (adv.) at this time
ar lafar - (adv.) spoken, oral
ar lawr - (adv.) on the ground, fallen, aground
ar led - (adv.) abroad, afloat
ar letraws - (adv.) askew, awry
ar log - (adj.) for hire
ar o+l - (prep.) after, left (over), behind
ar osgo - (adv.) askew
ar ran - (prep.) on behalf, on the part
ar waha+n - (adv.) separately, apart, asunder
ar warthaf - (prep.) on top of, upon
ar wasgar - (adv.) scattered, dispersed
ar werth - (adv.) for sale
ar y cyd - (adv.) together, at the same time, in concert
{ (at the same time) Ar y cyd is in co-operation (e.g.,
we will learn at the same time = we will learn together). }
ar y gorau - (adv.) at best
ar y lan - (adv.) ashore
{ Ar y lan is ashore when you're on the shore. }
ar y lleiaf - (adv.) rather too little
ar y mwyaf - (adv.) rather too much
ar y pryd - (adv.) at the time
ar yr un pryd - (adv.) at the same time, simultaneously
{ (at the same time) Ar yr un pryd means simultaneously. }
bod yn rhwymedig ar - (v.) behoove
cipedrych ar - (v.) glance at
codi ar ei sefyll - (v.) he stands up
craffu ar - (v.) look closely at
cymryd arno - (v.) pretend, affect, assume
{ (affect) Cymryd arno is affect in the sense of feigning. }
{ (assume) Cymryd arno is assume in the sense of taking on the
appearance or personality of something or someone. }
{ The "arno" in "cymryd arno" is conjugated to reflect the person doing
the pretending, as in "Rydw i'n cymryd arnaf" = "I am pretending". }
dial ar - (v.) take vengeance upon, revenge on
dibynnu ar - (v.) depend on, rely on
edrych ar - (v.) look at, examine
esgor ar - (v.) give birth to, bear
{ (bear) Esgor ar is bear in the sense of giving birth to a child. }
ffinio ar - (v.) border on, abut
gwadu ar lw - (v.) abjure
gweddi%o ar - (v.) pray to
gwenu ar - (v.) smile at
gwrando ar - (v.) listen to, hearken to
gyrru ar y traeth - (v.) beach
haeru ar ei wir - (v.) asseverate
llywodraethu ar - (v.) rule over, govern
{ (govern) Llwydraethu ar is a transitive verb. }
mynd ar ei lw - (v.) take an oath
oddi ar - (prep.) off of
rhoi ei fryd ar - (v.) set his mind to
rhoi prawf ar berson - (v.) put a person to the test
rhuthro ar - (v.) assail
teyrnasu ar - (v.) reign over
tywynnu ar - (v.) shine on
ymosod ar - (v.) assail, assault, attack
ymylu ar - (v.) border on, abut
arab - (adj.) facetious, merry, pleasant, witty, jocular
Arab [-iaid, m.] - (n.) Arab
arabedd [m.] - (n.) facetiousness, wit, humor (humour)
arabus - (adj.) witty
aradr [erydr, f.] - (n.) plow (plough)
aradru* [aradr-] - (v.) plow (plough)
aradrwr [aradrwyr, m.] - (n.) plowman (ploughman)
aradu* [arad-] - (v.) plow (plough)
araf (arafaidd) [araf- &adj] - (adj.) slow, leisurely, backward
arafeiddiwch [m.] - (n.) deliberation; gentleness
arafiad [-au, m.] - (n.) deceleration
arafu [araf-] - (v.) slow; quiet; moderate; take time
arafwch [m.] - (n.) slowness; moderation
arail - (adj.) attending
arail [arail-] - (v.) guard, care for, foster; cultivate
araith [areithiau, f.] - (n.) speech, oration, address
{ (address) Araith is the kind of address you make in front of an
audience. }
{ (speech) Araith is the speech that is given by a speaker -- an
after-dinner speech, or a political speech, or a lecture. }
arall [pl. eraill] - (adj. & pron.) other, another, else
aralleg [-au, fm.] - (n.) allegory
aralleiriad [-au, m.] - (n.) paraphrase
aralleirio [aralleiri-] - (v.) paraphrase
Aramaeg [f.] - (n.) Aramaic
araul - (adj.) sunny, sunlit; serene
arawd [arodion, f.] - (n.) speech, oration; praise; prayer
arbed [arbed-; 3.s. arbed, erbyd*; 2.s.imp. arbed] - (v.) spare, save, avoid
{ (save) Arbed is "save" when you save someone's life. }
arbedol - (adj.) sparing, saving
arbedwr [arbedwyr, m.] - (n.) miser, savior (saviour)
arbelydriad [m.] - (n.) irradiation
arbelydru [arbelydr-] - (v.) irradiate
arbenigo [arbenig-] - (v.) specialize
arbenigol* - (adj.) royal; particular, specialist
arbenigrwydd [m.] - (n.) speciality, prominence; distinction
arbenigwr [arbenigwyr, m.] - (n.) specialist
arbennig [arbennic- &adj] - (adj.) special
yn arbennig - (adv.) especially
arbetalaidd - (adj.) epipetalous, having petals
arbrawf [arbrofion, m.] - (n.) experiment
arbrofi [arbrof-] - (v.) experiment
arbrofion [mpl.] - (n.) <see "arbrawf">
arbrofol - (adj.) experimental
arc [f.] - (n.) arc
arch [eirch, f.] - (n.) ark, coffin; trunk, waist
bwa'r arch - (n.) rainbow
arch [eirchion, f.] - (n.) request, petition; bidding, behest
archadeiladydd [-ion, m.] - (n.) architect
archaeoleg [f.] - (n.) archaeology
archaeolegwr [archaeolegwyr, m.] - (n.) archaeologist
archangel [archangylion, m.] - (n.) archangel
archdeyrnaeth [-au, f.] - (n.) monarchy, despotism
archdderwydd [-on, m.] - (n.) archdruid
archddiacon (archddiagon) [-iaid, m.] - (n.) archdeacon
archeb [-ion, f.] - (n.) order
{ Archeb is the kind of order you place from a catalog. }
archeb bost - (n.) postal order, mail order
archebu [archeb-] - (v.) order
{ Archebu is what you do when you order from a catalog. }
archen [f.] - (n.) shoe; clothing
archenad [m.] - (n.) shoe; clothing
archesgob [-ion, m.] - (n.) archbishop
archesgobaeth [-au, f.] - (n.) archbishopric
archfa [archfeydd, f.] - (n.) stench
archiad [m.] - (n.) bidding, behest
archoffeiriad [archoffeiriaid, m.] - (n.) high priest
archoll [-ion, mf.] - (n.) wound
archolli [archoll-] - (v.) wound
archwaeth [-au, f.] - (n.) taste, appetite
archwaethu [archwaeth-] - (v.) taste, savor (savour)
archwiliad [-au, m.] - (n.) examination, audit
archwilio [archwili-] - (v.) examine, audit; explore
archwilio cyfrifon - (v.) audit accounts
archwiliwr [archwilwyr, m.] - (n.) auditor; explorer
{ (auditor) Archwiliwr is the kind of auditor who audits accounts. }
ardal [-oedd, f.] - (n.) region, district
{ (district) Ardal is a geographical region. }
ardalaeth [-au, f.] - (n.) region
ardalydd [-ion, m.] - (n.) marquis
ardalyddes [-au, f.] - (n.) marquess
ardreth [-i, f.] - (n.) rent
ardrethol - (adj.) rented, hired
ardrethu [ardreth-] - (v.) rent
ardwy [m.] - (n.) protection, ruler
ardyst - (adj.) attested
ardystiad [-au, m.] - (n.) pledge, attestation, endorsement
ardystiedig - (adj.) attested, endorsed
ardystio [ardysti-] - (v.) pledge, attest, endorse
arddan.gos (arddangos) [arddan.gos-; 3.s. ardden.gys; 2.s.imp. arddan.gos] - (v.) show, exhibit, indicate, demonstrate
arddan.gosfa (arddangosfa) [arddangosfeydd, f.] - (n.) show, exhibition, demonstration
arddan.gosiad (arddangosiad) [-au, m.] - (n.) show, exhibition, demonstration
arddan.goswr (arddangoswr) [arddangoswyr, m.] - (n.) exhibitor, demonstrator
arddel [arddel-] - (v.) avow, own, claim
arddeliad [-au, m.] - (n.) unction, approval, conviction
arddelu (arddelwi) [arddel-] - (v.) claim, own; approve, avouch
ardderchog - (adj.) excellent, noble, splendid
ardderchogrwydd [m.] - (n.) excellency
arddodi [arddod-] - (v.) prefix; impose
arddodiad [-au, m.] - (n.) imposition
arddodiad [arddodiaid, m.] - (n.) preposition
arddu [ardd-] - (v.) plow (plough)
{ Arddu should properly be "aredig". }
arddull [-iau, f.] - (n.) style
arddullio [arddulli-] - (v.) imitate
arddulliwr [arddullwyr, m.] - (n.) imitator; stylist
arddullydd [-ion, m.] - (n.) imitator; stylist
arddun - (adj.) sublime, beautiful
arddunedd [m.] - (n.) sublimity
ardduniad [m.] - (n.) sublimity, beauty; fame, honor (honour)
ardduniant [ardduniannau, m.] - (n.) sublimity
arddunol - (adj.) sublime, beautiful
arddwr [arddwyr, m.] - (n.) plowman (ploughman), farmer
arddwrn [arddyrnau, m.] - (n.) wrist
arddwyrain* [arddwyr-] - (v.) exalt; rise
arddyrchafu (arddyrchafael) [arddyrchaf-] - (v.) exalt; honor (honour)
arddyrnau [mpl.] - (n.) <see "arddwrn">
arddywediad [-au, m.] - (n.) dictation
aredig [ardd-; 3.s. & 2.s.imp. ardd] - (v.) plow (plough)
areitheg [f.] - (n.) rhetoric
areithfa [f.] - (n.) pulpit, platform
areithiau [pl.] - (n.) <see "araith">
areithio [areithi-] - (v.) speak, make a speech
areithiwr [areithwyr, m.] - (n.) speaker, orator
areithydd [-ion, m.] - (n.) speaker, orator
areithyddiaeth [f.] - (n.) oratory, rhetoric; elocution
arel [m.] - (n.) laurel
aren [-nau, f.] - (n.) kidney; (n.pl.) arms
arestiad [-au, m.] - (n.) arrest
arestio [aresti-] - (v.) arrest
areulder (areuledd) [m.] - (n.) pleasantness, serenity
arf [-au, mf.] - (n.) weapon, arm; (n.pl.) arms; tool
{ (arm) Arf is the kind of arm you fire at someone. }
arfau anelog - (n.) guided missiles
arfaeth [-au, f.] - (n.) purpose, design; decree
arfaethu [arfaeth-] - (v.) purpose, plan, intend
arfarnu [arfarn-] - (v.) evaluate
arfdy [arfdai, m.] - (n.) armory (armoury)
arfeddyd [m.] - (n.) purpose, intention
arfer [-ion, mf.] - (n.) custom, habit, practice, use
{ (custom) Arfer is something one is accustomed to do. }
{ (practice) Arfer is something one is accustomed to do, e.g.,
"that's the standard practice in our industry." }
arfer [arfer-; 3.s. & 2.s.imp. arfer] - (v.) use, accustom
{ (use) "arfer" has a sense of being accustomed to doing something --
arfer iaith, to speak a language, to use it (so as not to loose it);
arfer cleddyf, (frequently, usually) to wear and use a sword. It
also has the sense of "use" as in "get used to". }
arferiad [-au, m.] - (n.) custom, habit, practice, use
arferol - (adj.) usual, customary
arfin [-ion, m.] - (n.) knife-edge
arfod [f.] - (n.) stroke of a weapon; battle, fight; armor (armour)
arfod [m.] - (n.) guard; opportunity, occasion
arfog - (adj.) armed
arfogaeth [f.] - (n.) armor (armour), armament
arfogi [arfog-] - (v.) arm, accoutre
arfoll [-au, m.] - (n.) pledge, oath; welcome reception
arfordir [-oedd, m.] - (n.) coast
arfwisg [-oedd, f.] - (n.) armor (armour)
arffed [-au, f.] - (n.) lap
{ Arffed is the kind of lap you have when you sit. }
arffedog (ffedog) [-au, f.] - (n.) apron
argae [-au, m.] - (n.) dam, embankment, weir; enclosed place; barrage
argaen [-iau, m.] - (n.) veneer
argan [-euon, -iadau, m.] - (n.) lamentation
argeisio [argeisi-] - (v.) seek
argel - (adj.) hidden, occult, secret
argel [-ion, mf.] - (n.) concealment, refuge, secret place
arglwydd [-i, m.] - (n.) lord, baron
arglwyddaidd - (adj.) lordly
arglwyddes [-au, f.] - (n.) lady
arglwyddiaeth [-au, f.] - (n.) lordship; dominion
arglwyddiaethu [arglwyddiaeth-] - (v.) have dominion
argoed* [-ydd, m.] - (n.) enclosure of trees, trees, edge of forest
argoel [-ion, f.] - (n.) sign, token, omen
{ (sign) Argoel is the kind of sign that is a sign of the times. }
argoeli [argoel-] - (v.) betoken, portend, augur, bode
yn argoeli'n dda - (adj.) auspicious
argoeliad [-au, m.] - (n.) sign; opinion
{ (sign) Argoeliad is the kind of sign that is a sign of the times. }
argoelus - (adj.) ominous
argraff [-au, -ion, f.] - (n.) print, impression, imprint
argraffdy (argraffty) [argraffdai, argrafftai, m.] - (n.) printing-house, printing-office
argraffedig - (adj.) printed
argraffiad [-au, m.] - (n.) impression; edition
argraffty [argrafftai, m.] - (n.) printing-house
argraffu [argraff-] - (v.) print, impress
argraffwasg [f.] - (n.) printing-press
argraffwr [argraffwyr, m.] - (n.) printer
argraffydd [-ion, m.] - (n.) printer
argrwm (argrwn) [f. argrom] - (adj.) convex
argyfwng [argyfyngau, argyfyngoedd, m.] - (n.) crisis
argyhoeddi [argyhoedd-] - (v.) reprove, rebuke; convince, convict
argyhoeddiad [-au, m.] - (n.) conviction
argyhoeddiadol - (adj.) convincing
argyllaeth [m.] - (n.) grief, mourning
argymell [argymell-] - (v.) urge, recommend
argymhelliad [-au, m.] - (n.) inducement
argyswr (argyswrw) [m.] - (n.) fear
argywedd [m.] - (n.) hurt, harm
ar.holi [ar.hol-] - (v.) examine
ar.holiad [-au, m.] - (n.) examination
ar.holwr [arholwyr, m.] - (n.) examiner
ar.hosfa [arosfeydd, f.] - (n.) abode; stay, stopping-place
ar.hosiad [m.] - (n.) staying, stay
ar.hosol - (adj.) abiding, permanent, lasting
arial [mf.] - (n.) vigor (vigour), mettle
arian [m.] - (n.) silver; money, cash
arian bath - (n.) current money
arian breiniol - (n.) currency
arian bygwth - (n.) blackmail
arian byw - (n.) quicksilver, mercury
arian cochion - (n.) copper money
arian cywir - (n.) exact money
arian drwg - (n.) base coin
arian gleision - (n.) silver money
arian gwynion - (n.) silver money
arian parod - (n.) cash
arian pen - (n.) exact money
arian sychion - (n.) hard cash
arian treigl - (n.) current money
ariandy [ariandai, m.] - (n.) bank
{ Ariandy is the kind of bank you keep money in. }
arian.gar - (adj.) fond of money, avaricious
arian.garwch [-au?, m.] - (n.) love of money, avarice
ariannaid - (adj.) silver, silvern
ariannaidd - (adj.) silvery
ariannog - (adj.) moneyed, wealthy, rich
ariannol - (adj.) financial, monetary
ariannu [ariann- &1, arian- &2+] - (v.) silver; make silvery
ariannydd [arianyddion, m.] - (n.) banker
arien [m.] - (n.) hoar-frost
arlais [arleisiau, f.] - (n.) temple
{ Arlais is the kind of temple you have on your head. }
arloesi [arloes-] - (v.) clear, prepare the way, pioneer
arloeswr [arloeswyr, m.] - (n.) pioneer
arloesydd [-ion, m.] - (n.) pioneer
arlun [-iau, m.] - (n.) portrait, painting, drawing
arluniaeth [f.] - (n.) portraiture, painting
arlunio [arluni-] - (v.) draw, paint, portray
arlunydd [arlunwyr, m.] - (n.) artist
arlwy [-on, -au, f.] - (n.) provision, preparation; feast
arlwyaeth [f.] - (n.) catering, purveyance
arlwyngig [m.] - (n.) sirloin
arlwyo [arlwy-] - (v.) prepare, provide; cook
arlywydd [-ion, m.] - (n.) president
{ Arlywydd is the president of a country. }
arlywyddiaeth [f.] - (n.) presidency
arlliw [-iau, f.] - (n.) varnish, tint, shade, savor (savour), trace
{ (shade) Arlliw is a colo(u)r cast, so this is a shade of
meaning, or a flavo(u)r ("heb arlliw o" -- "with no hint of"). }
arlliwio [arlliwi-] - (v.) color (colour), tint, paint
arllwys [arllwys-] - (v.) pour out, empty
arllwysfa [f.] - (n.) outfall, outlet, vent
armel [m.] - (n.) second milk
armes [f.] - (n.) prophecy, calamity
arnodd - (adv.)
arnodd [-au, mf.] - (n.) plow-beam (plough-beam)
arobryn - (adj.) worthy, prize-winning, meritorious
arodion [pl.] - (n.) <see "arawd">
arofun (arofuned) [m.] - (n.) intention
arofun [arofun-] - (v.) intend, purpose
arogl [-au, -euau, -euon, m.] - (n.) smell, scent, perfume; odor (odour)
arogl-darth [m.] - (n.) incense
arogldarthu [arogldarth-] - (v.) burn incense
arogledd [m.] - (n.) odor (odour), fragrance; sense of smell
arogleuo (arogli) [arogleu-, arogl-] - (v.) scent; smell, give odor (odour)
arogleuog (arogleuol) - (adj.) fragrant, odorous
arogli (arogleuo) [arogl-, arogleu-] - (v.) scent, smell
{ (smell) Arogli (or arogleuo) is the standard word for "smell" in
the modern language. }
arogliad [m.] - (n.) smelling, sense of smell
aroglus - (adj.) odorous
arolwg [arolygon, m.] - (n.) survey
arolygiaeth [f.] - (n.) superintendency, supervision
arolygon [pl.] - (n.) <see "arolwg">
arolygu [arolyg-] - (v.) superintend, survey
arolygwr [arolygwyr, m.] - (n.) superintendent, inspector; surveyor
arolygydd [-ion, m.] - (n.) superintendent, inspector; surveyor
aros [arhos- &1, aros- &2+; 3.s. erys; 2.s.imp. aros] - (v.) wait, await, stay, stop, tarry, abide, remain, bide
{ (wait) Aros is to wait, or to wait for, and tends to mean to
stay, to be passive. However, the title of the translation of
Beckett's play is "Wrth Aros Godot". }
{ (abide) Aros is an intransitive verb meaning abide as in dwell. }
aros wrth - (v.) stay at
arosfeydd [fpl.] - (n.) <see "ar.hosfa">
arswyd [m.] - (n.) dread, terror, horror
rhoi arswyd - (v.) awe
arswydo [arswyd-] - (v.) dread, fear; shudder
arswydus - (adj.) fearful, terrible, dreadful, horrible, awful
arsyllfa [arsyllfeydd, f.] - (n.) observatory
artaith [arteithiau, f.] - (n.) torture, torment; pang, agony
arteithglwyd [-i, f.] - (n.) rack
arteithig* - (adj.) torturing
arteithio [arteithi-] - (v.) torture, rack
arteithiol - (adj.) racking, excruciating
arteithiwr [arteithwyr, m.] - (n.) torturer
artist [m.] - (n.) artist
artistig - (adj.) artistic
arth [eirth, mf.] - (n.) bear
arthes [-au, f.] - (n.) she-bear
arthio (arthu) [arthi-] - (v.) bark, growl
arthog - (adj.) surly
aruchel [aruched; aruwch; aruchaf] - (adj.) lofty, sublime
arucheledd [m.] - (n.) loftiness, sublimity
aruthr - (adj.) marvelous, strange, wonderful, terrible; very; cruel
aruthr [m.] - (n.)
aruthredd [-au, m.] - (n.) amazement, wonder; fear, horror
aruthro [aruthr-] - (v.) amaze
aruthrol - (adj.) huge, prodigious
arwaesaf [m.] - (n.) warrant, guarantor, protector
arwain [arweini-; 3.s. & 2.s.imp. arwain] - (v.) lead, conduct, guide, carry
arwedd [-au, -ion, f.] - (n.) bearing, aspect
arweddu [arwedd-] - (v.) bear
arweddwr [arweddwyr, m.] - (n.) bearer
arweinffon [arweinffyn, f.] - (n.) baton
{ Arweinffon is the kind of baton used by an orchestra's
conductor. }
arweiniad [m.] - (n.) guidance, leadership; introduction
arweiniol - (adj.) leading, introductory
arweinydd [-ion, m.] - (n.) guide, leader; conductor
arweinyddiaeth [f.] - (n.) leadership
arwerthiant [arwerthiannau, m.] - (n.) auction, sale
arwerthu [arwerth-] - (v.) auction, sell by auction
arwerthwr [arwerthwyr, m.] - (n.) auctioneer
arwest [f.] - (n.) string, minstrelsy
arwisg [-oedd, f.] - (n.) outer garment, cloak
arwisgiad [-au, m.] - (n.) investiture
arwisgo [arwisg-] - (v.) enrobe, array, invest
{ (invest) Arwysgo is to invest as in to put on vestments. }
arwr [arwyr, m.] - (n.) hero
arwraidd - (adj.) heroic, epic
arwredd* [m.] - (n.) heroism
arwres [-au, f.] - (n.) heroine
arwrgerdd [-i, f.] - (n.) epic poem
arwriaeth [f.] - (n.) heroism
arwrol - (adj.) heroic, gallant
arwrwas [arwrweision, m.] - (n.) brave man, hero
arwyar - (adj.) bloodstained
arwybod [m.] - (n.) awareness
arwych - (adj.) fine
arwydd (arw+y) [-ion, mf.] - (n.) sign, signal, portent; ensign
{ (sign) Arwydd is a sign you see by the road, or a sign of the
times. }
arwyddair [arwyddeiriau, m.] - (n.) motto
arwyddlun [-iau, m.] - (n.) emblem, symbol
arwyddluniol - (n.) emblematic, symbolic
arwyddnod [-au, m.] - (n.) mark, token
arwyddo [arwydd-] - (v.) sign; signify, betoken
arwyddoca+d [m.] - (n.) signification
arwyddocaol - (adj.) significant
arwyddoca/u [arwyddoc- &a/u] - (v.) signify, denote, indicate; beckon
arwyl (arw+y) [-ion, f.] - (n.) funeral rites, funeral
arwylaidd - (adj.) funereal
arwyliad (arwylad) [-au, m.] - (n.) funeral rites, funeral
arwyliant [arwyliannau, m.] - (n.) funeral rites, funeral
arwylo [arwyl-] - (v.) mourn for the dead, bemoan
arwyneb [-au, m.] - (n.) plane, surface
arwynebedd [m.] - (n.) surface, superficies, area
arwynebol - (adj.) superficial
arwyrain [arwyrein-] - (v.) rise, extol
arwyrain [mf.] - (n.) praise, panegyric
arwystlo [arwystl-] - (v.) pledge, mortgage
arynaig [m.] - (n.) fear, dread
arysgrif [-ion, -au, f.] - (n.) inscription, epigraph
arysgrifen [-nau, f.] - (n.) inscription, epigraph
as [f.] - (n.) ace; particle; donkey
asb [-iaid, f.] - (n.) asp
asbestos [m.] - (n.) asbestos
asbri [m.] - (n.) animation, vivacity, spirits; wickedness
asbri%ol (asbri%og) - (adj.) animated, vivacious, spirited
asen [-nau, ais, f.] - (n.) rib
asen [-nod, f.] - (n.) she-ass, ass
asesu [ases-] - (v.) assess
aseth [f.] - (n.) stake, spar, lath
asethu [aseth-] - (v.) join
asgell [esgyll, f.] - (n.) wing, fin
asgell fraith - (n.) chaffinch
asgellog - (adj.) winged
asgellwr [asgellwyr, m.] - (n.) winger
asgellwynt [-oedd, m.] - (n.) side-wind
asgen [-nau, f.] - (n.) harm; tendency
asgennu [asgenn- &1, asgen- &2+] - (v.) ascend
asgetiaeth [f.] - (n.) asceticism
asgetig - (adj.) ascetic
asglodyn [asglodion, asglod, m.] - (n.) chip
asgre [f.] - (n.) bosom, heart
asgwrn [esgyrn, m.] - (n.) bone
asgwrn tynnu - (n.) wishbone
asgwrn y gynnen - (n.) bone of contention
di-asgwrn-cefn - (adj.) spineless
nerth esgyrn ei ben - (adj.) as loud as he can
asgwrneiddio [asgwrneiddi-] - (v.) ossify
asid [m.] - (n.) acid
asidig - (adj.) acidic
asiedydd [-ion, m.] - (n.) joiner
asio [asi-] - (v.) join, weld; solder; cement
asol [-ydd, -au, f.] - (n.) fallow land
astalch [estylch, f.] - (n.) shield
astell [estyll, ystyllod, f.] - (n.) plank; ledge, shelf
astell ddu - (n.) blackboard
astrus - (adj.) abstruse, difficult, ambiguous
astrusi [m.] - (n.) confusion, ambiguity
astud - (adj.) attentive, diligent
astudiaeth [-au, f.] - (n.) study
astudio [astudi-] - (v.) study
{ Astudio is just an assimilation of the same word as the
English and probably covers more external active things
(including active verbs like "craffu (ar)", to study, as in to
look closely (at)). }
astudrwydd [m.] - (n.) attentiveness, diligence; study
astyllodi [astyllod-] - (v.) split
asu [as-] - (v.)
asur - (adj.) azure
asur [m.?] - (n.) azure
aswy - (adj.) left, left side
aswyno [aswyn-] - (v.) beseech; charm, conjure
asyn [-nod, m.] - (n.) he-ass, ass, donkey
asynnaidd - (adj.) asinine
at [at- &prep1] - (prep.) to, towards; for; at; by
agos at - (prep.) near to
anfon at - (v.) send to, transmit to, dispatch to
cofio at - (v.) remember to
cyfeiriad at - (n.) reference to, allusion to, pointer to
dwyn at - (v.) take, bring to
dychwelyd at - (v.) return to
edrych ymlaen at - (v.) look forward to
hawdd nesu at - (adj.) accessible
{ The "at" needs to reflect the gender and number of the thing modified;
i.e., either "ato", "ati", or "atyn". }
nesu at - (v.) approach
rhedeg at - (v.) run to
troi at - (v.) turn to
tuag at - (prep.) towards
ysgrifennu at - (v.) write to
atafael [atafael-] - (v.) confiscate
atafael [m.] - (n.) distraint
atafaeliad [m.] - (n.) confiscation, distraint
atafaelu [atafael-] - (v.) distrain, confiscate; attach
{ (attach) Atafaelu is attach in the sense of putting a lein on
something. }
atal [-ion, m.] - (n.) hindrance, impediment
atal dweud - (n.) stammering
atal [atali-; 3.s. etyl, eteil*; 2.s.imp. atal] - (v.) stop, prevent, hinder, withhold, arrest
atal rhag - (v.) stop from, prevent from, hinder from, withhold from
atalfa [atalfeydd, f.] - (n.) check; stoppage; prevention, barrier
atalglawdd [atalgloddiau, m.] - (n.) barricade
ataliad [-au, m.] - (n.) check; stoppage; prevention
ataliaeth [-au, f.] - (n.) check; stoppage; prevention
ataliol - (adj.) preventive
atalnod [-au, m.] - (n.) stop, point, period, punctuation mark
atalnodi [atalnod-] - (v.) point, punctuate
atalnodiad [m.] - (n.) punctuation
atalnodiaeth [-f.] - (n.) punctuation
atalnwyd [-au, f.] - (n.) complex, inhibition
{ (complex) Atalnwyd is a "complex" in the psychological sense. }
atbawr [m.] - (n.) remnants
atblyg [-ion, m.] - (n.) reflex
atblygol - (adj.) reflexive
atbor [-ion, m.] - (n.) leavings, scraps, remnants
atchwyl [-iau, m.] - (n.) revolution; consideration
ateb [-ion, m.] - (n.) answer; solution
{ (solution) Ateb is the kind of solution that solves a problem. }
hawl ac ateb - (n.) question and answer
ateb [ateb-; 3.s. etyb, ateb; 2.s.imp. ateb] - (v.) answer, reply
ateb dros - (v.) answer for
atebiad [-au, m.] - (n.) answer
atebol - (adj.) answerable, responsible, accountable, amenable
atecbost [m.] - (n.) prop
ateg [-ion, f.] - (n.) prop, stay, support, abutment
ategiad [m.] - (n.) support, confirmation, corroboration
ategol - (adj.) supporting, confirming, corroborative; auxiliary
ategu [ateg-] - (v.) confirm, support, prop, abet, bolster
atethol - (adj.) contemptuous
atfydd - (adv.) perhaps
atgas (adgas) - (adj.) hateful, dispicable, odious, perverse
{ (odious) Atgas is to do with "atgasedd", hate (so I suppose it
means "hateful", causing itself to be hated). }
atgasedd (atgasrwydd) [m.] - (n.) odiousness, hatefulness, hatred, odium, abhorrence
atgenhedliad [m.] - (n.) regeneration
atgenhedlu [atgenhedl-] - (v.) regenerate
atglaf - (adj.) relapsed
atglafychu [atglafych-] - (v.) relapse
atgno [-au, -eau, -eon, m.] - (n.) remorse; second chewing
atgnofa [atgnofeydd, f.] - (n.) remorse; second chewing
atgnoi [atgno- &i] - (v.) chew the cud
atgof [-ion, m.] - (n.) remembrance, reminiscence
{ (remembrance) Atgof then is a recollection, a memory of
something that you experienced earlier. }
atgofio [atgofi-] - (v.) remember, recollect, remind
{ (remember) Atgofio is more "recall" (like "atgoffa", to remind).
The "ad-" is "re-" in the sense of "back to", or "again". }
atgofus - (adj.) reminiscent
atgoffa (atgoffa/u) [atgoff-, atgoff- &a/u] - (v.) recall, remind
atgor [atgor-] - (v.) return; plow (plough)
atgor [etgyr, -au, m.] - (n.) furrow, plowing (ploughing) team; return
atgrychyn [-nau, m.] - (n.) semiquaver, sixteenth note
atgryfhau [atgryf- &hau] - (v.) reinvigorate
atgwymp [m.] - (n.) relapse
atgwympo [atgwymp-] - (v.) relapse
atgyfannu [atgyfann- &1, atgyfan- &2+] - (v.) reintegrate
atgyfeiriad [-au, m.] - (n.) bearing
atgyflyru [atgyflyr-] - (v.) recondition
atgyfnerthion [pl.] - (n.) reinforcements
atgyfnerthol - (adj.) reinforcing
atgyfnerthu [atgyfnerth-] - (v.) reinforce, support, refresh
atgyfodi [atgyfod-] - (v.) rise again; raise again, revive, resurrect
atgyfodiad [m.] - (n.) resurrection
atgynhyrchu [atgynhyrch-] - (v.) reproduce
atgynnull [atgynnull-] - (v.) reassemble
atgyweiriad [-au, m.] - (n.) repair, restoration
atgyweirio [atgyweiri-] - (v.) repair, mend, restore, refit
atgyweiriwr [atgyweirwyr, m.] - (n.) repairer, mender, restorer
atlas [f.?] - (n.) atlas
atodeg [f.] - (n.) rider
{ Atodeg is the kind of rider you attach to a contract. }
atodi [atod-] - (v.) add, append; affix, augment
atodiad [-au, m.] - (n.) addition, appendix, supplement, adjunct
{ (appendix) Atodiad is the kind of appendix a book has. }
atodlen [-ni, f.] - (n.) supplement; schedule
atodol - (adj.) additional, supplementary; accessory
atolwg - (interj.) prithee
atolygu (atolwg) [atolyg-] - (v.) pray, beseech
atom [-au, mf.] - (n.) atom
atomeg [f.] - (n.) atomics
atomegwr [atomegwyr, m.] - (n.) atomician
atomegydd [-ion, m.] - (n.) atomician
atomeiddio [atomeiddi-] - (v.) atomize (atomise)
atomfa [-+u, atomfeydd, f.] - (n.) atomic power station
atomiaeth [f.] - (n.) atomism
atomig - (adj.) atomic
atosodiad [-au, m.] - (n.) supposition
atreg [m.] - (n.) remorse, delay, support
atroi [atro- &i] - (v.) turn back
atsain [atseiniau, f.] - (n.) echo
atseinio (atsain) [atseini-] - (v.) echo, resound
atseiniol - (adj.) resounding, resonant
atwf [atyfion, m.] - (n.) second growth
atyfiant [atyfiannau, m.] - (n.) regermination
atyfu [atyf-] - (v.) grow again
atynfa [atynfeydd, f.] - (n.) attraction, capillarity
atyniad [-au, m.] - (n.) attraction, capillarity
atyniadol (atynnol) - (adj.) attractive
atynnu [atynn- &1, atyn- &2+] - (v.) attract; withdraw
Athen - (prop.n.) Athens
athletaidd (athletig) - (adj.) athletic
athraidd - (adj.) permeable
athrawaidd - (adj.) apt to teach
athrawes [-au, f.] - (n.) female teacher, governess
athrawiaeth [-au, f.] - (n.) doctrine
athrawiaethol - (adj.) doctrinal
athrawiaethu [athrawiaeth-] - (v.) teach, instruct, indoctrinate
athrawon [mpl.] - (n.) <see "athro">
athrawus - (adj.) apt to teach
athrist - (adj.) very sad, pensive, sorrowful
athro [athrawon, m.] - (n.) teacher, master; professor
athrod [-ion, m.] - (n.) slander, libel
athrodi [athrod-] - (v.) defame, slander, libel
athrodiaeth [f.] - (n.) slander
athrodus - (adj.) libellous
athrodwr [athrodwyr, m.] - (n.) slanderer, libeller
athrofa [-+u, athrofeydd, f.] - (n.) college, academy
athrofaol - (adj.) collegiate, academic, academical
athroniaeth [-au, f.] - (n.) philosophy
athronydd [-ion, athronwyr, m.] - (n.) philosopher
athronyddol - (adj.) philosophical
athronyddu [athronydd-] - (v.) philosophize (philosophise)
athrotgar* - (adj.) slanderous
athrylith [-oedd, f.] - (n.) genius, talent, intuition, ingenuity
{ (genius) Athrylith is the quality of genius. }
athrylithgar - (adj.) of genius, talented, intuitive
athrywyn [athrywyn-] - (v.) mediate, arbitrate
athrywyn [m.] - (n.) mediation, intervention
au [euon, m.] - (n.) liver
aur - (adj.) gold
aur [m.] - (n.) gold
aur coeth - (n.) pure gold, refined gold
aur ma+l - (n.) pure gold, refined gold
awch [m.] - (n.) edge; ardor (ardour), zest, avidity; relish, appetite
awchlym - (adj.) sharp, keen, acute
awchlymu [awchlym-] - (v.) sharpen, whet
awchus - (adj.) sharp, keen; ardent, eager; greedy
awdl [-au, odlau, f.] - (n.) ode
awdlaidd - (adj.) pertaining to an ode
awdur [-on, -iaid, m.] - (n.) author
awduraidd - (adj.) classic
awdurdod [-au, m.] - (n.) authority
awdurdodedig - (adj.) authorized (authorised)
awdurdodi [awdurdod-] - (v.) authorize (authorise), accredit
{ (accredit) Awdurdodi means "accredit" in the sense of giving
official standing to something. }
awdurdodol - (adj.) authoritative
dyn awdurdodol - (n.) autocrat
awdures [-au, f.] - (n.) authoress
awduriaeth [f.] - (n.) authorship
awdwr [awdwyr, m.] - (n.) author
awel [-on, f.] - (n.) breeze, wind
awel o wynt - (n.) gust of wind
awelan [f.?] - (n.) breeze
awelog - (adj.) breezy, windy
awen [-au, f.] - (n.) poetic gift, muse; rein
awenog (awenol) - (adj.) poetic
awenydd [-ion, m.] - (n.) poet
awenyddes [-au, f.] - (n.) poetess
awenyddiaeth [f.] - (n.) poetry, poesy
awenyddol - (adj.) poetical
awenyddu [awenydd-] - (v.) poetize (poetise)
awgrym [-au, -iadau, m.] - (n.) hint, suggestion, beck
awgrymiad [-au, m.] - (n.) suggestion
awgrymiadol (awgrymog) - (adj.) suggestive
awgrymu [awgrym-] - (v.) hint, suggest
awr [oriau, f.] - (n.) hour; time
awrlais [awrleisiau, m.] - (n.) clock
awrlestr [-i, m.] - (n.) hour-glass
awron [f.] - (n.) now
awrwydr [-au, m.] - (n.) hour-glass
Awst [m.] - (n.) August
Awstin - (prop.n.) Augustine
Awstralia - (prop.n.) Australia
Awstria - (prop.n.) Austria
awtarchiaeth [-au?, f.] - (n.) autarchy
awtocrat [-iaid, m.] - (n.) autocrat
awtocratiaeth [f.] - (n.) autocracy
awtocratig - (adj.) autocratic
awtomatig - (adj.) automatic
awydd [-au, m.] - (n.) desire, eagerness, appetite, avidity
awyddfryd [m.] - (n.) vehement desire, zeal
awyddfrydig - (adj.) eager
awyddu [awydd-] - (v.) desire
awyddus - (adj.) desirous, eager, zealous, anxious
{ (anxious) Awyddus is anxious in the sense of eager. }
awyr [f.] - (n.) air, sky
{ (air) Awyr is the kind of air you breathe. }
awyrdrom [-au, f.] - (n.) aerodrome
awyren [-nau, -ni, f.] - (n.) airplane (aeroplane), balloon
awyren hofran - (n.) helicopter
awyrendy [awyrendai, m.] - (n.) hangar
awyrenfa [awyrenfeydd, f.] - (n.) airfield
awyrennwr [awyrennwyr, m.] - (n.) airman, aviator, pilot
awyrgylch [-au, -oedd, mf.] - (n.) atmosphere, air
awyrgylchol - (adj.) atmospheric
awyriad [f.] - (n.) ventilation
awyrlong [-au, f.] - (n.) airship
awyro (awyru) [awyr-] - (v.) air, ventilate, aerate
awyrol - (adj.) aerial, airy baban [-od, m.] - (n.) baby, babe
babanaidd - (adj.) babyish, childlike, childish
babandod [m.] - (n.) babyhood, infancy; beginning
{ (beginning) Babandod is the beginning of a life. }
babanu [baban-] - (v.) pet; grow childish
babi [m.] - (n.) baby
babiaeth [f.] - (n.) babyhood
babiaidd - (adj.) babyish
Babilon - (prop.n.) Babylon
bacas [-au, bacsiau, f.] - (n.) footless stocking; hair on horse's fetlocks
bacilws [-au?, m.] - (n.) bacillus
bacio [baci-] - (v.) back
baco [m.] - (n.) tobacco
bacsiau [fpl.] - (n.) <see "bacas">
bacsu [bacs-] - (v.)
bacteria [mpl.] - (n.) <see "bacteriwm">
bacterioleg [f.] - (n.) bacteriology
bacteriolegwr [bacteriolegwyr, m.] - (n.) bacteriologist
bacteriwm [bacteria, m.] - (n.) bacterium
bacwn [bacynau, m.] - (n.) bacon
bach [-au, mf.] - (n.) hook; hinge; nook, corner, bend
bach a dolen - (n.) hook and eye
bach drws - (n.) door hinge
bach petryal - (n.) square brackets
bach pysgota - (n.) fish hook
bach [lleied; llai; lleiaf] - (adj.) little, small
ar y lleiaf - (adv.) rather too little
plentyn bach - (n.) babe
to bach - (n.) circumflex
ty+ bach - (n.) bathroom
bachdro [-eau, -eon, m.] - (n.) sharp bend, hairpin turn
bachell [-ion, -au, f.] - (n.) nook, corner; snare; clutch
bachgen [bechgyn, m.] - (n.) boy, son
{ Bachgen is the obvious word for "boy", and is used in some
dialects for "son", otherwise "mab". }
bachgendod [m.] - (n.) boyhood
bachgennaidd - (adj.) boyish, childish
bachgennes [-au, f.] - (n.) girl
bachgennyn [bechgynnos, m.] - (n.) lad, little boy, youngster
bachiad [-au, m.] - (n.) hitch
bachigyn [bachigion, m.] - (n.) diminutive, little bit
bachog - (adj.) hooked, incisive, aquiline
bachu (bacho) [bach-] - (v.) hook, grapple; bend; skulk
bachwr [bachwyr, m.] - (n.) hooker, grapple
bachwy [-on, m.] - (n.) bay
bachyn [bachau, m.] - (n.) hook
bad [-au, m.] - (n.) boat
bad mawr - (n.) barge
badwr [badwyr, m.] - (n.) boatman
badd [-au, m.] - (n.) bath
baddo [badd-] - (v.)
baddon [-au, m.] - (n.) bath
bae [-au, m.] - (n.) bay; laurel
{ (bay) Bae is the kind of bay with water. }
baedd [-od, m.] - (n.) boar
baedd coed - (n.) wild boar
baedd gwyllt - (n.) wild boar
baeddu (maeddu) [baedd-, maedd-] - (v.) beat, thump, buffet, belabor (belabour); soil; bait
bael [m.] - (n.) bail
baeol [-au, m.] - (n.) pot, pitcher, bucket
baetio [baeti-] - (v.) bait, maltreat
bag [-iau, -au, m.] - (n.) bag
bagad [-au, mf.] - (n.) host, multitude; cluster, bunch; flock
{ (host) Bagad means "host" in the sense of a large number, as in
"a host of options". }
bagadog - (adj.) bunchy; numerous
bagadu [bagad-] - (v.) cluster
bagedyn [m.] - (n.) small cluster
bagio [bagi-] - (v.) bag; back
bagl [-au, f.] - (n.) crutch; crook; leg
{ (crook) Bagl is the kind of crook a shepherd carries. }
bagl esgob - (n.) crosier
baglan [baglan- ?] - (v.) stumble, trip; run away
baglan [f.] - (n.) crutch
baglog - (adj.)
baglor [-ion, m.] - (n.) bachelor
{ Baglor is the kind of "bachelor" who receives a degree at a
university. }
bagloriaeth [f.] - (n.) bachelorship
baglu [bagl-] - (v.) stumble, trip; entangle, ensnare; run away
bai [beiau, m.] - (n.) fault; vice; blame; defect, blemish
ar fai - (adv.) amiss
baich [beichiau, m.] - (n.) load, burden; main point
bal - (adj.) having a white spot on the forehead; stupid
bala [m.] - (n.) efflux of river from lake
balast [m.?] - (n.) ballast
balc [-iau, m.] - (n.) mistake, fault; balk (baulk)
balcio [balci-] - (v.) balk
balciog - (adj.) full of balks, untidy
balcon [m.?] - (n.) balcony
balch [pl. beilch, beilchion; balch- &adj] - (adj.) proud, glad, arrogant
balch o - (adj.) proud of, glad of, glad to
balchder (balchedd) [m.] - (n.) glory, dignity; pride, vanity, arrogance
balchi%o [balchi%-] - (v.) pride
baldordd [m.] - (n.) babble, clamor (clamour), balderdash
baldorddi (baldorddan) [baldordd-] - (v.) babble
baldorddus - (adj.) babbling
baldorddwr [baldorddwyr, m.] - (n.) babbler
balddu - (adj.)
bale [-oedd?, m.] - (n.) ballet
baled [-i, -au, f.] - (n.) ballad
baledol - (adj.) balladic
baledwr [baledwyr, m.] - (n.) composer of ballads, balladmonger
balisteg [f.] - (n.) ballistics
balm - (adj.)
balm [m.] - (n.) balm
balmaidd - (adj.) balmy
balog [-au, f.] - (n.) tongue; codpiece
{ (tongue) Balog is the tongue of a buckle. }
balot [m.] - (n.) ballot
balustr [m.] - (n.) balluster
balw+n [-au, mf.] - (n.) balloon
ballasg [m.] - (n.) porcupine
ballasg* [m.] - (n.) husks
balleg [f.] - (n.) hamper, net, purse
ballegrwyd [-au, f.] - (n.) dragnet
bambw+ [m.] - (n.) bamboo
ban - (adj.) lofty; loud
ban [-nau, mf.] - (n.) peak; corner, quarter; arm, branch; verse, part of line, stanza
banadl [pl.] - (n.) <see "banhadlen">
banana [-+u?, f.] - (n.)
banc [-iau, m.] - (n.) bank
{ (bank) Banc with plural "banciau" is the kind of bank you keep
money in. }
banc [bencydd, m.] - (n.) mound, bank, hillock
{ (bank) Banc with plural "bencydd" is the kind of bank on the
side of a hill. }
bancaw* [-iau, m.] - (n.) band; tuft
bancawio* [bancawi-] - (v.) bind, fasten
bancio [banci-] - (v.) bank
bancr [m.] - (n.) chair-back; fender
bancwr [bancwyr, m.] - (n.) banker
band [-au, -iau, m.] - (n.) band; binding
bandor [m.] - (n.) banjo
baner [-i, -au, f.] - (n.) banner, flag
banerog - (adj.) bannered
baneru [baner-] - (v.)
banerwr [banerwyr, m.] - (n.) standard-bearer; ensign
banffagl [-au, f.] - (n.) bonfire, blaze
ban.gor [-au, mf.] - (n.) wattle, wattled fence; monastery; college
ban.goren [f.] - (n.) wattle
banhadlen [banadl, f.] - (n.) broom
{ Banhadlen is a broom bush. }
banhadlog - (adj.) full of broom
banhadlos [-au?, f.] - (n.)
baniar [banieri, mf.] - (n.) shout; banner
banigion [pl.] - (n.) <see "bannig">
banllawr [banlloriau, m.] - (n.) platform
banllef [-au, f.] - (n.) loud shout
banlloriau [mpl.] - (n.) <see "banllawr">
bannig [banigion, m.] - (n.) semibreve, whole note
bannod [banodau, f.] - (n.) line, clause, part; definite article
bannog - (adj.) high, elevated; conspicuous, famous; horned; turreted; line
{ (line) Bannog is a line of poetry. }
banodau [pl.] - (n.) <see "bannod">
banon [-au, f.] - (n.) maiden, queen
bapa [-+u?, m.] - (n.)
ba+r [m.] - (n.) anger, fury; adversity; greed
{ (fury) Ba+r is the kind of fury that is a rage. }
bar - (adj.)
bar [-rau, m.] - (n.) bar
{ Bar means "bar" in the following senses: (1) A piece of metal. (2)
A place where prisoners stand in a court. (3) The counter in a tavern.
(4) A measure of poetry or music. }
bar llorwedd - (n.) horizontal bar
barrau cyflin - (n.) parallel bars
barrau gwal - (n.) wall bars
bara [m.] - (n.) bread
bara brith - (n.) currant bread
bara ceirch - (n.) oat bread
bara croyw - (n.) unleavened bread
bara lawr - (n.) laver bread
bara planc - (n.) griddle bread; plank bread
barbaraidd - (adj.) savage, fierce
barbareidd-dra [m.] - (n.) barbarity
barbareiddio [barbareiddi-] - (v.) barbarize
barbareiddiwch [m.] - (n.) barbarity
barbariad [barbariaid, m.] - (n.) barbarian
barbariaeth [m.] - (n.) barbarism
barbio [barbi-] - (v.)
barbwr [barbwyr, m.] - (n.) barber
barc [m.] - (n.) bark
{ Barc is a borrowing of the English "bark" describing what a tree
has. }
barcer [-iaid, m.] - (n.) tanner
barclod [-au, -iau, m.] - (n.) apron
barcty [barctai, m.] - (n.) tannery
barcud (barcut) [-iaid, m.] - (n.) kite
{ Barcud is the kite that is a bird. }
barcuta [barcut-] - (v.)
barcutan [-od, m.] - (n.) kite
{ Barcutan is the kite that is a bird. }
bardas [pl.] - (n.) shrimps
bardd [beirdd, m.] - (n.) bard, poet
barddas [mf.] - (n.) poetry, poetics, bardism
barddol - (adj.) poetic, bardic
barddoni [barddon-] - (v.) compose poetry, poetize
barddoniaeth [f.] - (n.) poetry, verse
{ Barddoniaeth is the whole towering edifice of poetic
endeavor (endeavour). }
barddoni%aidd - (adj.) bardic, affectedly poetic
barddonllyd - (adj.) affectedly poetic
barddonol - (adj.) poetic, poetical
barddrin [f.] - (n.) muse; poetic lore
barddwawd [f.] - (n.) poetry; muse
barf [-au, f.] - (n.) beard, whiskers, barb
{ (barb) Barf is the kind of barb men grow on their faces. }
barfan [-nau?, f.] - (n.)
barfog - (adj.) bearded
barfwr [barfwyr, m.] - (n.) barber
bargeinio (bargenna) [bargeini-, bargenn- &1, bargen- &2+] - (v.) bargain
bargen [bargeinion, -ion, -iau, f.] - (n.) bargain
bargenna - (v.) <see "bargeinio">
bargod [-ion, m.] - (n.) eaves
bargodi [bargod-] - (v.)
bargyfreithiwr [bargyfreithwyr, m.] - (n.) barrister, advocate
bariaeth [mf.] - (n.) evil, grief, wrath
baril [-au, mf.] - (n.) barrel
agor baril - (v.) broach
bario [bari-] - (v.) bar, bolt
{ (bolt) Bario is the kind of bolting you do to a door. }
barito+n [m.] - (n.) baritone
barlad [-au?, m.] - (n.) drake
barlat [-iau?, m.] - (n.)
barlysen [barlys, f.] - (n.) <see "barlysyn">
barlysyn [barlys, m.] - (n.) barley
barllyd - (adj.)
barn [-au, f.] - (n.) opinion; judgement; sentence
{ Barn is the kind of sentence that is passed in a court. }
barnais [f.] - (n.) varnish
barnedigaeth [-au, f.] - (n.) judgement
barneisio [barneisi-] - (v.) varnish
barnllyd - (adj.)
barnol - (adj.) judicial, condemnatory, annoying
barnu [barn-; 3.s. barn, beirn*; 2.s.imp. barn] - (v.) judge, adjudge, adjudicate
barnus - (adj.)
barnwr [barnwyr, m.] - (n.) judge
baromedr [m.] - (n.) barometer
barrau [pl.] - (n.) <see "bar">
barro [barr- &1, bar- &2+] - (v.)
barrug [m.] - (n.) hoar-frost
Bartholomeus - (prop.n.) Bartholomew
barugo [barug-] - (v.) cast hoar-frost
barugog - (adj.) white with hoar-frost
barus - (adj.) voracious, greedy
barwn [-iaid, m.] - (n.) baron
barwnes [-au, f.] - (n.) baroness
barwniaeth [-au, f.] - (n.) barony
barwnig [-iaid, m.] - (n.) baronet
barwnol - (adj.) baronial
bas - (adj.) bass
bas [-au, m.] - (n.) bass
bas [pl. bais, beis] - (adj.) shallow
basaidd - (adj.)
basa+r [m.?] - (n.) bazaar
basged [-i, -au, f.] - (n.) basket
basgedaid (basgeded) [basgedeidiau, f.] - (n.) basketful
basgedu [basged-] - (v.)
basgedwr [basgedwyr, m.] - (n.) basket-maker
basgerfiad [-au, m.] - (n.) bas-relief
basgwch [basgychod, m.] - (n.)
basigrwydd [m.] - (n.)
basle [-oedd, m.] - (n.) shoal
baslun [-iau, m.] - (n.)
baslyn [-noedd, m.] - (n.)
basn [-ys, -au, m.] - (n.) basin, bowl
bastard (bastart) [-iaid, m.] - (n.) bastard
bastardes [-au, f.] - (n.) female bastard
bastardiaeth [f.] - (n.) bastardy
bastardyn [bastardiaid, m.] - (n.)
baster [-oedd?, m.] - (n.)
bastynwr [bastynwyr, m.] - (n.)
baswn [-au?, m.] - (n.)
baswr [baswyr, m.] - (n.)
bat [-iau, m.] - (n.) bat
{ Bat is the kind of bat you hit a ball with. }
bataliwn [m.?] - (n.) battalion
batiad [-au, m.] - (n.)
bating [-au?, mf.] - (n.)
batingen [-nau?, mf.] - (n.)
batingo [bating-] - (v.)
batin [-au?, mf.] - (n.)
batinen [-nau?, mf.] - (n.)
batio [bati-] - (v.) bat
batog [-au, f.] - (n.)
batri [m.] - (n.) battery
batwr [batwyr, m.] - (n.) batter
bath - (adj.)
arian bath - (n.) current money
bath [-au, m.] - (n.) kind, sort; stamp; coin; bath
bathdy [bathdai, m.] - (n.) mint
{ Bathdy is the kind of mint that makes coins. }
bathfa [bathfeydd, f.] - (n.)
bathiad [-au, m.] - (n.) coinage, coining
bathodi [bathod-] - (v.)
bathodyn [bathodau, -nau, m.] - (n.) medal, badge
bathofydd [-ion, m.] - (n.)
bathofyddiaeth [-au?, f.] - (n.)
bathol - (adj.) coin, coined
bathor [-ion, m.] - (n.)
bathoriaeth [-au?, f.] - (n.)
bathu [bath-] - (v.) coin
baw [m.] - (n.) dirt, mire, dung, filth
bawaidd - (adj.) dirty, vile; sordid; mean
bawd [bodiau, bodau, mf.] - (n.) thumb; toe
bawdfedi [bawdfed-] - (v.)
bawdfys [-edd, m.] - (n.)
bawdheglu [bawdhegl-] - (v.)
bawdy [bawdai, m.] - (n.)
bawddyn [-ion, m.] - (n.)
bawedaidd - (adj.)
baweiddrwydd [m.] - (n.)
bawiach [pl.] - (n.)
bawlyd - (adj.)
bawyn [-ion?, m.] - (n.)
becso [becs-] - (v.)
bechan [f.] - (adj.) <see "bychan">
bechanigen [-nau?, f.] - (n.)
bechgyn [pl.] - (n.) <see "bachgen">
bechgynnos [pl.] - (n.) <see "bachgennyn">
Beda - (prop.n.) Bede
bedlam [-od, mf.] - (n.)
bedwen [bedw, f.] - (n.) birch
gwialen fedw - (n.) birch
bedwlwyn [-i, m.] - (n.)
bedydd [-iau, m.] - (n.) baptism, christening
bedyddfa [bedyddfa+u, bedyddfeydd, f.] - (n.) baptistry
bedyddfaen [bedyddfeini, m.] - (n.) font
bedyddfan [-nau, f.] - (n.)
bedyddfeini [mpl.] - (n.) <see "bedyddfaen">
bedyddiad [-au, m.] - (n.)
bedyddiedig - (adj.)
bedyddio [bedyddi-] - (v.) baptize
bedyddiol - (adj.) baptismal; baptized
Bedyddiwr [Bedyddwyr, m.] - (n.) Baptist
bedydd-lestr [-i, m.] - (n.)
bedd [-au, -i, m.] - (n.) grave, tomb, sepulchre
beddadail [-au?, m.] - (n.)
beddargraff [-iadau, m.] - (n.) epitaph
beddfaen [beddfeini, m.] - (n.) tombstone
beddgell [-oedd, f.] - (n.) vault, catacomb
beddrod [-au, m.] - (n.) tomb, sepulchre
befo - (adv.) <used in expression>
hidia befo! - (v.) watch out!, beware!
begegyron [pl.] - (n.)
begian [begi- ?] - (v.)
begio [begi-] - (v.)
beiau [pl.] - (n.) <see "bai">
Beibl [-au, m.] - (n.) Bible
Beiblaidd - (adj.) Bible, biblical
beic [-s, m.] - (n.) bicycle, bike
beichiad [-au?, m.] - (n.)
beichiau [pl.] - (n.) <see "baich">
beichio [beichi-] - (v.) burden; low; sob
beichiog - (adj.) pregnant
beichiogi [-eiau?, m.] - (n.)
beichiogi [beichiog-] - (v.) conceive
beichiogiad [-au?, m.] - (n.)
beichiogrwydd [m.] - (n.)
beichus - (adj.) burdensome, oppresive
beiddgar - (adj.) daring, audacious
beiddgarwch [m.] - (n.) daring, audacity
beiddio [beiddi-; 3.s. & 2.s.imp. baidd] - (v.) dare, presume
beiddiwr [beiddwyr, m.] - (n.)
beilch (beilchion) [pl.] - (adj.) <see "balch">
beili [-%aid, -%au, m.] - (n.) bailiff
beiliaeth [-au?, f.] - (n.)
beio [bei-] - (v.) blame, censure
beiog - (adj.)
beirdd [mpl.] - (n.) <see "bardd">
beirniad [beirniaid, m.] - (n.) adjudicator, arbiter; critic
beirniadaeth [-au, f.] - (n.) adjudication; criticism
beirniadol - (adj.) critical
beirniadu [beirniad-] - (v.) adjudicate; criticise, animadvert
beisfa [beisfeydd, -oedd, f.] - (n.)
beisfan [-nau, mf.] - (n.)
beisfor [-oedd, m.] - (n.)
beisgawn [-au, f.] - (n.) stack, heap of corn sheaves
beisgawnu [beisgawn-] - (v.)
beisio [beisi-] - (v.)
beisle [-oedd, m.] - (n.)
beiston [-nau, f.] - (n.) seashore, beach; surf
beius - (adj.) faulty; blameworthy, culpable
beiusrwydd [m.] - (n.)
beiwr [bewyr, m.] - (n.)
bela [-+u?, m.] - (n.)
belau [bylau, m.] - (n.)
bellach - (adv.) now, at length
ben [-ni, f.] - (n.) wain, wagon (waggon), cart
bencydd [pl.] - (n.) <see "banc">
bendigedig (bendigaid) - (adj.) wonderful, blessed
{ (wonderful) Bendigedig is literally "blessed", and is used as a very
positive adjective, or (by some people) as an exclamation of
approval. }
bendigo [bendig-] - (v.)
bendith [-ion, f.] - (n.) blessing, benediction, boon
bendithio [bendithi-] - (v.) bless
bendithiol - (adj.) conferring blessing
bendithiwr [bendithwyr, m.] - (n.)
benthyca (benthycio) [benthyc-, benthyci-] - (v.) borrow; lend
benthyciad [-au, m.] - (n.)
benthycion [mpl.] - (n.)
benthyciwr [benthycwyr, m.] - (n.) borrower, lender
benthyg - (adj.)
benthyg [benthyg-] - (v.)
benthyg [m.] - (n.) loan, advance
rhoi benthyg - (v.) advance
{ Rhoi benthyg is advance in the sense of giving money ahead of
time. }
benyw - (adj.) female
benyw [-od, f.] - (n.) female, woman
benywaidd - (adj.) feminine; effeminate
{ Benywaidd is the "feminine" that occurs in grammar. }
benyweta [benywet-] - (v.)
benywol - (adj.) feminine, female
be+r [berau, -i, mf.] - (n.) spear; roasting-spit
ber [f.] - (adj.) <see "byr">
bera [-on, mf.] - (n.) rick; pyramid
berdysen [berdys, f.] - (n.) shrimp
berdysyn [berdys, m.] - (n.) shrimp
berem [m.] - (n.) barm
berf [-au, f.] - (n.) verb
berf anghyflawn - (n.) transitive verb
berf cyflawn - (n.) intransitive verb
berfa [berfa+u, berfeydd, f.] - (n.) barrow, wheelbarrow
{ (barrow) Berfa is the kind of barrow you wheel around. }
berfaid [berfeidiau, f.] - (n.)
berfain - (adj.)
berfenw [-au, m.] - (n.) verb-noun
berfol - (adj.)
bergam - (adj.)
beriau [berieuau, f.] - (n.)
beril [-au?, m.] - (n.)
berman [m.] - (n.) barm
Bermo, Y - (prop.n.) Barmouth
berrau [pl.] - (n.)
berroes [-au?, f.] - (n.)
berth - (adj.) beautiful, valuable
berthog - (adj.) wealthy, fair
berw - (adj.) boiling, seething
berw [-on, m.] - (n.) boiling, seething, ebullition
berwad [-au?, m.] - (n.)
berwedig - (adj.) boiling
berwedydd [-ion, m.] - (n.) boiler
berwedd-dy [berwedd-dai, m.] - (n.) brewery
berweddu [berwedd-] - (v.) brew
berwi [berw-] - (v.) boil, seethe, effervesce
berwol - (adj.)
berwr [pl.] - (n.) cress
bery [-on, m.] - (n.) bird of prey, kite
beryren [-nau?, f.] - (n.)
beryw [pl.] - (n.)
bet [-ys, -iau, f.] - (n.) bet
betgwn [mf.] - (n.) bedgown
betingo [beting-] - (v.)
betio [beti-] - (v.) bet
betws [m.] - (n.) oratory, chapel; birch grove
{ (oratory) Betws is "oratory" as in a place where an oration
is given. }
betysen [betys, f.] - (n.) beet
beth - (adv.)
beth - (inter. pron.) what
beth am? - what about?
bethma - (adj.)
bethma [-+u?, m.] - (n.)
beudag [-au?, f.] - (n.)
beudy [beudai, -au, m.] - (n.) cow-house, shippon
beunos (beunoeth) - (adv.) nightly, every night
beunydd - (adv.) daily, every day, always
beunyddiol - (adj.) daily, quotidian
bid [-iau, f.] - (n.)
bidio [bidi-] - (v.)
bidog [-au, mf.] - (n.) dagger; bayonet
bidogan [-nau?, f.] - (n.)
bidogi [bidog-] - (v.) bayonet
biff [m.?] - (n.) beef
{ Biff is a crass borrowing from English. }
bigitian [bigiti- ?] - (v.)
bing [-oedd, m.] - (n.)
bil [-iau, m.] - (n.) bill
bilidowcar [m.] - (n.) cormorant
bilio [bili-] - (v.)
biliwn [-au?, m.] - (n.)
biliwr [bilwyr, m.] - (n.)
bilwg [bilygau, m.] - (n.) billhook
bioleg [f.] - (n.) biology
biolegwr [biolegwyr, m.] - (n.) biologist
biolegydd [-ion?, m.] - (n.)
bi+r [m.] - (n.) beer
bisged [-i, f.] - (n.) biscuit
bisgeden [f.] - (n.) biscuit
bisgien [-nau?, f.] - (n.)
biswail [m.] - (n.) dung
bisweilio [bisweili-] - (v.)
bit [m.] - (n.) bit
{ Bit is a crass borrowing from English. }
bitw - (adj.)
biwbo [-au?, m.] - (n.)
biwrocrat [-iaid, m.] - (n.) bureaucrat
biwrocrataidd - (adj.) bureaucratic
biwrocratiaeth [f.] - (n.) bureaucracy
blaen - (adj.) fore, foremost, first; front, anterior
blaen [-au, -ion, m.] - (n.) point, end, apex, top, tip; front, van, priority, precedence; edge
{ (end) Blaen is end when it is the "pen blaen", the front end,
(the other end from the "pen o+l"). "Blaen" ac "o+l" are the
"deupen" of something. "Blaen" also means the sharp edge (of a
knife, argument, etc) or the sharp point (the end of a pencil, the
end of a sword). }
{ (point) Blaen is point in the sense of something pointy, like
the point of a pencil. }
{ (top, apex) Blaen would be used for the growing tip of a plant. }
ac yn y blaen - (adv.) etc.; and so forth
achub y blaen - (v.) forestall, anticipate
cyhuddo o flaen brawdle - (v.) arraign
o flaen - (prep.) before, ahead
o'r blaen - (adv.) before
pen blaen llong - (n.) bow
{ Pen blaen llong is the kind of bow at the front of a ship. }
taflu yn o+l a blaen - (v.) bandy
blaenaf - (adj.)
blaenafiad [blaenafiaid, m.] - (n.)
blaenasgell [-ion?, f.] - (n.)
blaenasgellwr [blaenasgellwyr, m.] - (n.)
blaenbrawf [blaenbrofion, m.] - (n.) foretaste
blaenbrofi [blaenbrof-] - (v.)
blaenbrofion [pl.] - (n.) <see "blaenbrawf">
blaenbwl - (adj.)
blaendal [-iadau, m.] - (n.) prepayment, deposit
blaendalu [blaendal-] - (v.) prepay
blaendardd [-ion, -au, m.] - (n.)
blaendarddiad [-au?, m.] - (n.)
blaendarddu [blaendardd-] - (v.) sprout
blaendir [-oedd, m.] - (n.)
blaendoriad [-au?, m.] - (n.)
blaendorri [blaendorr- &1, blaendor- &2+] - (v.)
blaendrwch [blaendrychion, m.] - (n.)
blaendrwyth [-au?, m.] - (n.)
blaendrychion [mpl.] - (n.) <see "blaendrwch">
blaendwf [-au?, m.] - (n.)
blaenddod [-iaid, m.] - (n.)
blaenddodi [blaenddod-] - (v.) prefix
blaenddodiad [blaenddodiaid, m.] - (n.) prefix
blaenesgyll [pl.] - (n.)
blaenfain - (adj.)
blaenfyddin [-oedd, f.] - (n.)
blaenffrwyth [-au, m.] - (n.) first-fruits
blaen.gar - (adj.) prominent, progressive
blaen.gnwd [blaengnydau, m.] - (n.)
blaen.groen [blaen.grwyn, m.] - (n.) foreskin
blaen.gynllun [-iau?, m.] - (n.)
blaenhwylbren [-nau?, m.] - (n.)
blaenio [blaeni-] - (v.)
blaenllaw - (adj.) forward, prominent
blaenllith [-oedd, f.] - (n.)
blaenlloer [-oedd?, f.] - (n.)
blaenllym - (adj.) sharp, keen
blaenllymder [-oedd?, m.] - (n.)
blaenllymu [blaenllym-] - (v.) sharpen, whet
blaenor [-iaid, m.] - (n.) leader; elder
blaenori [blaenor-] - (v.) lead, precede
blaenoriaeth [-au, f.] - (n.) preference; precedence
blaenorol - (adj.) previous, antecedent; anterior
blaenrhes [-i, -au, f.] - (n.)
blaenu [blaen-] - (v.) point; outrun; precede
blaenweddi [-eiau?, f.] - (n.)
blaenwelediad [-au?, m.] - (n.)
blaenwr [blaenwyr, m.] - (n.) leader; forward
blagur [mpl.] - (n.) <see "blaguryn">
blaguro [blagur-] - (v.) sprout, bud; flourish
blagurog - (adj.)
blagurol - (adj.)
blagurus - (adj.)
blaguryn [blagur, m.] - (n.) sprout, bud, shoot
blaidd [bleiddiaid, bleiddiau, m.] - (n.) wolf
blaidd-ddyn - (n.) <see "bleidd-ddyn">
blanc [-iau?, m.] - (n.)
blanced [-i, f.] - (n.) blanket
blas [-au, m.] - (n.) taste, savor (savour), relish
blaslyn [-ion?, m.] - (n.)
blasu (blasio) [blas-, blasi-] - (v.) taste
{ Blasu has to do with the sensation of tasting. }
blasus - (adj.) tasty, savory (savoury), delicious
blasusfwyd [-ydd, m.] - (n.)
blasuso [blasus-] - (v.)
blawd [blodiau, blodion, m.] - (n.) flour, meal
ble - (inter. pron.) where
bleddyn - (adj.)
bleddyn [-ion?, m.] - (n.)
bleiddast [bleiddeist, f.] - (n.)
bleidd-ddyn (blaidd-ddyn) [-ion, m.] - (n.) werewolf
bleiddgi [bleiddgwn, m.] - (n.)
bleiddiaid (bleiddiau) [mpl.] - (n.) <see "blaidd">
bleiddian [-od, m.] - (n.)
bleiddyn - (adj.)
bleiddyn [m.] - (n.)
bleind [-iau, m.] - (n.) blind
ble+r - (adj.) untidy, slovenly
blerwch [-au?, m.] - (n.)
blerwm [m.] - (n.) blabberer; blab-blab
blew [mpl.] - (n.) <see "blewyn">
blewcen [-nau?, f.] - (n.)
blewcyn [-ion?, m.] - (n.)
blewiach [pl.] - (n.)
blewog - (adj.) hairy, shaggy
blewyn [blew, m.] - (n.) hair; (n.pl.) hairs, fur
blewynna [blewynn- &1, blewyn- &2+] - (v.)
bliant [m.] - (n.) lawn, fine linen
blif [-iau, m.] - (n.) catapult
blingo [bling-] - (v.) skin, flay
blin [pl. -ion] - (adj.) tired, weary; peevish, irritable; arduous
blinder [-au, -on, -oedd, m.] - (n.) weariness; trouble
blinderog (blinderus) - (adj.) wearisome
blinderwch [-au?, m.] - (n.)
blinedig - (adj.)
blinfyd [m.] - (n.) tribulation
blino [blin-] - (v.) tire, weary, bore; trouble, vex, aggrieve, annoy, bother; ail
{ (bore) Blino is bore when you are very uninteresting. }
wedi blino - (adj.) tired
blith [-ion, m.] - (n.) milk
blith [pl. -ion] - (adj.) milch
blithdraphlith - (adv.) helter-skelter
blith draphlith - (adv.) helter-skelter
blithog - (adj.)
bloc [-iau, m.] - (n.)
blocyn [blociau, m.] - (n.)
blodau [pl.] - (n.) <see "blodyn">
blodeugerdd [-i, f.] - (n.) anthology
blodeuglwm [m.] - (n.) bunch, nosegay, bouquet
blodeugoes [-au, m.] - (n.)
blodeuo [blodeu-] - (v.) flower, bloom, flourish, blossom
blodeuog - (adj.) flowery; flourishing
blodeuol - (adj.)
blodeuyn [m.] - (n.) <see "blodyn">
blodfresychen [blodfresych, f.] - (n.)
blodiau [mpl.] - (n.) <see "blawd">
blodig - (adj.)
blodigyn [-ion?, m.] - (n.)
blodio [blodi-] - (v.)
blodiog - (adj.) floury, mealy
blodionyn [blodion, m.] - (n.)
blodiwr [blodwyr, m.] - (n.)
blodwraig [blodwragedd, f.] - (n.)
blodyn (blodeuyn) [blodau, m.] - (n.) flower, bloom, blossom
{ (bloom) Blodyn is bloom as in a flower. }
bloddest [-au, f.] - (n.) rejoicing, acclamation
bloddest [bloddest-] - (v.)
bloedd [-iau, -iadau, f.] - (n.) shout
bloeddfawr - (adj.)
bloeddgar - (adj.)
bloeddiad [-au, m.] - (n.)
bloeddio (bloeddian) [bloeddi-] - (v.) shout, bawl
bloeddio cymeradwyaeth - (v.) acclaim
bloeddiwr [bloeddwyr, m.] - (n.) shouter
bloeddnad [-au, f.] - (n.)
bloesg - (adj.) lisping, faltering, indistinct
bloesgedd [-au?, m.] - (n.)
bloesgi [bloesg-] - (v.) lisp, falter, speak indistinctly
bloesgni [-eiau?, m.] - (n.)
bloesgwr [bloesgwyr, m.] - (n.)
bloesgyn [-ion?, m.] - (n.)
blong [f.] - (adj.) <see "blwng">
bloneg [m.] - (n.) lard, grease
blonegen [f.] - (n.) lard, grease
blonegog - (adj.)
blonegu [bloneg-] - (v.)
blorai [-eiau?, m.] - (n.)
blorig - (adj.)
blorol - (adj.)
blot [-iau, mf.] - (n.) blot
blotio [bloti-] - (v.) blot
bloty [blotai, m.] - (n.)
blotyn [blotiau, m.] - (n.) blotch
blwch [blychau, blychod, m.] - (n.) box
{ Blwch is the kind of box you store things in. }
blwng [f. blong] - (adj.) sullen, cheerless
blwydd - (adj.) year-old
blwydd [-i, f.] - (n.) year of age; year-old
blwydd-da+l [blwydd-daliadau, m.] - (n.) annuity, pension
blwyddiad [blwyddiaid, m.] - (n.) yearling, annual
blwyddiadur [-on, m.] - (n.) yearbook, annual
blwyddyn [blynyddoedd; blwydd, f.] - (n.) year
blwydd oed - (adj.) years old
{ For example, "chwech blwydd oed" would be six years old. }
blychaid (blyched) [blycheidiau, m.] - (n.) boxful
blychau (blychod) [pl.] - (n.) <see "blwch">
blynedd [pl.] - (n.) years
{ "Blynedd" is used after numerals. }
blynyddoedd [pl.] - (n.) <see "blwyddyn">
blynyddol - (adj.) annual, yearly
cofnodion blynyddol - (n.) annals
blys [-iau, m.] - (n.) craving, lust
blysgar - (adj.)
blysig - (adj.) greedy, lustful
blysigrwydd [m.] - (n.) greediness
blysio [blysi-] - (v.) crave, lust
blysiog - (adj.)
blysu [blys-] - (v.)
bo [-nau, m.] - (n.)
boba [-+u?, f.] - (n.)
bocs [-ys, m.] - (n.) box
{ (box) Bocs is the kind of box you store things in. }
bocs hetiau - (n.) bandbox
pren bocs - (n.) box
{ (box) Pren bocs is the kind of box you store things in. }
bocsach [mf.] - (n.) vaunt, boast, brag, bravado
bocsachu [bocsach-] - (v.)
bocsachus - (adj.)
bocys [-au?, m.] - (n.)
bocyswydden [bocyswydd, f.] - (n.)
boch [-au, f.] - (n.) cheek
bochdwll [bochdyllau, m.] - (n.)
bochgern [-au, f.] - (n.)
bochgoch - (adj.) rosy-cheeked
bochio (bochian) [bochi-] - (v.)
bochog - (adj.)
bod [-au, mf.] - (n.) being, existence
bod [irreg.] - (v.) be
bod yn gefn - (v.) befriend
bod yn rhwymedig ar - (v.) behoove
Mae'n chwith gen i {am} - I'm sorry {about}
Mae'n ddrwg gen i {am} - I'm sorry {about}
siw+r o fod - that's for sure
boda [-od, mf.] - (n.) buzzard
bodfys [-edd, m.] - (n.)
bodiad [-au?, m.] - (n.)
bodio [bodi-] - (v.) thumb, finger
bodiwr [bodwyr, m.] - (n.)
bodlon (boddlon) - (adj.) willing, content
bodlon o - (adj.) willing to, content to
bodlondeb [m.] - (n.)
bodlonedd [-au?, m.] - (n.)
bodlon.gar - (adj.)
bodloni [bodlon-] - (v.) satisfy, content; be content
bodlonrwydd (boddlonrwydd) [m.] - (n.) contentment
bodo [bydoedd, f.] - (n.)
bodol - (adj.)
bodolaeth [f.] - (n.) existence
bodoli [bodol-] - (v.) exist
bodd [m.] - (n.) pleasure, will, consent
rhyngu bodd - (v.) please
wrth ei fodd - (v.) he enjoys
boddfa [boddfeydd, f.] - (n.) flood
boddhad [m.] - (n.) pleasure, satisfaction
boddhaol - (adj.) pleasing, satisfactory
boddhau [bodd- &hau] - (v.) please, satisfy
boddhaus - (adj.) pleased
boddi [bodd-; 3.s. & 2.s.imp. bawdd] - (v.) drown; flood
boddiant [boddiannau, m.] - (n.)
boddiedig - (adj.)
boddineb [-au?, m.] - (n.)
boddio [boddi-] - (v.) please, satisfy
boddiwr [boddwyr, m.] - (n.)
boddlon - (adj.) <see "bodlon">
boddlonrwydd [m.] - (n.) <see "bodlonrwydd">
boddran [boddran- ?] - (v.)
bogail [bogeiliau, mf.] - (n.) navel; boss, hub
bogel [-au, mf.] - (n.)
bogelyn [bogelau, -nau, m.] - (n.)
boglwm [boglymau, m.] - (n.) boss, knob, stud
boglyn [-nau, m.] - (n.)
boglynnog - (adj.)
boglynnu [boglynn- &1, boglyn- &2+] - (v.)
bol (bola) [boliau, m.] - (n.) belly, abdomen
perthynol i'r bol - (adj.) abdominal
bolaid (boled) [boleidiau, m.] - (n.) bellyful
bolau [pl.] - (n.)
bolch [f.] - (adj.)
bolchwydd [-au?, m.] - (n.)
bolchwyddo [bolchwydd-] - (v.)
boldyn - (adj.)
boled - (n.) <see "bolaid">
boleidiau [pl.] - (n.) <see "bolaid">
bolera [boler-] - (v.) gorge, guzzle; sponge
bolerwr [bolerwyr, m.] - (n.) sponge, parasite
bolgar - (adj.)
bolgi [bolgwn, m.] - (n.) gourmand, glutton
bolgno [m.] - (n.) gripes, colic
bolgnofa [bolgnofeydd, f.] - (n.) gripes, colic
bolheulo [bolheul-] - (v.) bask in the sun
boliaid [bolieidiau, m.] - (n.)
bolio [boli-] - (v.) belly, gorge
boliog - (adj.) big-bellied, corpulent
boloch [m.] - (n.) pain, anxiety; destruction
bolrwth - (adj.) gluttonous, greedy
bolrwym - (adj.) costive, constipated
bolrwymedd [-au?, m.] - (n.)
bolrwymiad [-au?, m.] - (n.)
bolrwymyn [-nau, m.] - (n.)
bolrythu [bolryth-] - (v.)
bolsbryd [-au?, m.] - (n.)
bolsothach (bolysothach) [m.] - (n.) hodgepodge (hotchpotch); jargon
bolwst [mf.] - (n.) gripes, colic
bolystyn [-ion?, m.] - (n.)
bollt [-au, -ydd, byllt, m.] - (n.) bolt, bar
bolltaid (bollted) [bollteidiau, f.] - (n.) boltful
bolltio [bollti-] - (v.) bolt
{ (bolt) Bolltio is the kind of bolting you do to a door. }
bolltiog - (adj.)
bom [-iau, f.] - (n.) bomb
bo+n [bonau, bonion, m.] - (n.) bottom; stump, base, breech
{ (base) Bo+n is the kind of base that is at the bottom
of something. }
boncath [-od, m.] - (n.) buzzard
bonclust [-iau, m.] - (n.) box on the ear
taro bonclust - (v.) box
{ Taro bonclust is the kind of boxing you do to someone's ear. }
bonclustio [bonclusti-] - (v.) box
{ Bonclustio is the kind of boxing you do to someone's ear. }
boncyff [-ion, m.] - (n.) stump, trunk, stock
bondid [-au, f.] - (n.)
bondigrybwyll - (adj.)
bondigrybwyll - (adv.) forsooth
bondo [m.] - (n.) eaves
bondrwm - (adj.)
bonedd - (adj.)
bonedd [m.] - (n.) gentility, nobility
boneddigaidd - (adj.) noble; gentlemanly
boneddigeiddrwydd [m.] - (n.) gentlemanliness
boneddiges [-au, f.] - (n.) lady
boneddigion [pl.] - (n.) gentlemen
bonesig [f.] - (n.) lady; Miss
bonet [m.?] - (n.) bonnet
bonffagl [-au, m.] - (n.)
bon.gam - (adj.) bandy-legged
bon.gamu [bon.gam-] - (v.)
bonheddig [pl. boneddigion] - (adj.) noble, gentle, gentlemanly, aristocratic
bonheddwr [bonheddwyr, m.] - (n.) gentleman
bonllef [-au, f.] - (n.) shout
bonllost [-au, f.] - (n.)
bonllwm - (adj.) bare-bottomed, breechless
bonsyg [-iau, f.] - (n.)
Bont-faen, Y - (prop.n.) Cowbridge
bontin [-au?, f.] - (n.)
bonws [-au?, m.] - (n.)
bonyn [bonion, bonau, m.] - (n.) stump
bopa [-+u?, f.] - (n.)
bord [-ydd, -au, f.] - (n.) table, board
border [-oedd?, m.] - (n.)
bore - (adj.) early
yn fore - (adm.) betimes
bore [-au, m.] - (n.) morning
borebryd [-au, m.] - (n.)
boreddydd [-iau, m.] - (n.) daybreak, morning
borefwyd [m.] - (n.) breakfast
boregwaith [-au?, m.] - (n.)
boreol - (adj.) morning
bors [f.] - (n.) hernia
bos [f.] - (n.) palm
{ Bos is the palm you have in your hand. }
bost [-iau, f.] - (n.) boast, brag
bostfawr - (adj.)
bostio [bosti-] - (v.) boast, brag, bounce
{ (bounce) Bostio is bounce in the sense of boast. }
bostiwr [bostwyr, m.] - (n.)
botaneg [-au?, f.] - (n.)
botanegol - (adj.)
botanegwr [botanegwyr, m.] - (n.)
botas (botasen) [botasau, f.] - (n.) boot
botaswr [botaswyr, m.] - (n.)
botwm [botymau, m.] - (n.) button
botwmog - (adj.) buttoned
botymu [botym-] - (v.) button
both [-au, f.] - (n.) nave of wheel; boss
bothog - (adj.)
bow [m.?] - (n.) bow
{ Bow is the kind of bow that is the front of a ship. }
bowlen [-ni, f.] - (n.)
bowliau [pl.] - (n.)
bowlio [bowli-] - (v.)
bowliwr [bowlwyr, m.] - (n.)
brac - (adj.) free, frank, talkative
braced [-i, f.] - (n.) bracket
bracty [bractai, m.] - (n.) malt-house, brewery
brad [-au, m.] - (n.) treason, betrayal; plot
bradfwriadu [bradfwriad-] - (v.) plot, conspire
bradlofrudd [-ion, m.] - (n.) assassin
bradlofruddiaeth [f.] - (n.) assassination
bradlofruddio [bradlofruddi-] - (n.) assassinate
bradog - (adj.)
bradol - (adj.)
bradu [brad-] - (v.)
bradwr [bradwyr, m.] - (n.) traitor
bradwriaeth [f.] - (n.) treason, treachery
bradwriaethol - (adj.)
bradwriaethus - (adj.)
bradwrol - (adj.)
bradwrus - (adj.) traitorous, treacherous
bradychu [bradych-] - (v.) betray
bradychus - (adj.)
bradychwr [bradychwyr, m.] - (n.)
braen - (adj.) rotten, corrupt
braenar [-au, m.] - (n.) fallow
braenaru [braenar-] - (v.) fallow
braenu [braen-] - (v.) rot, putrify
braf - (adj.) fine, bonny
{ Braf, like the Scottish "braw" (grand), has a sense of bigness
and strength about it; "tywydd braf" is fine and sunny and hot. }
{ The adjective "braf" is not mutated after "yn" as most
adjectives are. }
brafiaeth [-au?, f.] - (n.)
brafiwch [-au?, m.] - (n.)
brafri [-eiau?, m.] - (n.)
brag [m.] - (n.) malt
bragad [f.] - (n.) army, battle; offspring
bragaldian (bragaldio) [bragaldi-] - (v.) jabber, gabble, prate
bragio [bragi-] - (v.)
bragod [-au, -ydd, m.] - (n.) bragget
bragu [brag-] - (v.) malt, brew
bragwair [m.] - (n.) moorland hay, coarse grass
bragwr [bragwyr, m.] - (n.) maltster, brewer
braich [breichiau, f.] - (n.) arm; branch
{ (arm) Braich is the kind of arm that comes from your shoulder. }
braidd - (adj.)
braidd - (adv.) rather, somewhat, almost, hardly
{ (rather) Braidd has the positive sense of "almost", "rather"
(meaning something like "almost very"). "Mynd braidd yn gyflym" is
going faster than your maiden aunt or your driving instructor might
approve -- in Britain they say "rather quickly" with this sense.
The understated "really rather good" (that is, exceptionally good)
translates well as "braidd yn dda". ("Sut oedd y cyngerdd? Braidd
yn dda a dweud y gwir!" -- the concert was utterly wonderful)
"Braidd" also has a negative sense: "o'r braidd" is "hardly", "not
really". If it unlikely that he has finished, then "o'r braidd ei
fod wedi gorffen". "Braidd y" (positive) means "hardly" (negative
sense in English) "braidd y coeliech ddim a ddywedai" you would
scarcely believe anything he said (surely, you don't believe what he
says). "Braidd na" (negative) means "almost" (positive sense) so
"braidd na choeliech popeth a ddywedai" you would almost believe
everything he said (he is quite plausible chap). }
{ (almost) Braidd with a negative sense can mean "almost": "braidd
na ddywedwn" -- "I would almost say (that...)" = "I would almost be
prepared to say that..." }
o'r braidd - (adv.) barely
brain [fpl.] - (n.) <see "bra+n">
braint [breintiau, f.] - (n.) privilege
braisg - (adj.) gross, thick, large; pregnant, big
braith [f.] - (adj.) <see "brith">
bral [-au, m.] - (n.)
bralgi [bralgwn, m.] - (n.)
bralog - (adj.)
bram [-au?, f.] - (n.)
bra+n [brain, mf.] - (n.) crow, rook, raven
bran [m.?] - (n.) bran
branes [-i, f.] - (n.)
bras [bras- &adj] - (adj.) fat, broad; coarse; rich, luxuriant
llythyren fras - (n.) capital letter
brasa/u [bras- &a/u] - (v.) grow fat, grow gross
brasbwyth [-au, m.] - (n.)
brasbwytho [brasbwyth-] - (v.) baste, tack
brasgamu [brasgam-] - (v.) stride
brasliain [braslieiniau, m.] - (n.)
braslun [-iau, m.] - (n.) sketch, outline
braslunio [brasluni-] - (v.)
brasnaddu [brasnadd-] - (v.) rough-hew
braster [-au, m.] - (n.) fat
braster morfil - (n.) blubber
brasterog - (adj.) fat, greasy
brasteru [braster-] - (v.) baste
{ Brasteru is baste in the sense of put fat over. }
brastir [-oedd?, m.] - (n.)
brastod [-au?, m.] - (n.)
braswydd - (adj.)
braswydd [pl.] - (n.)
brat [-iau, m.] - (n.) rag, clout; pinafore
bratiaith [f.] - (n.) debased language
bratiog - (adj.) ragged, tattered
brath [-au, m.] - (n.) stab, wound; sting; bite
brathedig - (adj.)
brathgi [brathgwn, m.] - (n.)
brathiad [-au, m.] - (n.)
brathog - (adj.) that bites, biting
brathu [brath-; 3.s. & 2.s.imp. brath] - (v.) stab, wound; sting; bite
brau [pl. breuon; breu- &adj] - (adj.) brittle, fragile; prompt; kindly
braw - (adj.)
braw [-iau, m.] - (n.) terror, dread, fright, alarm
{ (dread) Braw is not something I would normally expect to be used
for "dread" -- more surprise. }
{ (terror) Braw might be used for "terror": "bod mewn braw" might
be ok for "bod mewn ofn". }
brawd [brodiau, f.] - (n.) judgment
brawd [brodyr, m.] - (n.) brother; friar; (n.pl.) brethren
brawdgarwch [m.] - (n.) brotherly love
brawdladdiad [-au, m.] - (n.)
brawdle [-oedd, m.] - (n.) judgement-seat
cyhuddo o flaen brawdle - (v.) arraign
brawdlys [-oedd, m.] - (n.) assize-court
brawdmaeth [m.] - (n.) foster brother
brawdol - (adj.) brotherly, fraternal
brawdoliaeth [-au, f.] - (n.) brotherhood, fraternity
brawdwr [brawdwyr, m.] - (n.) arbiter
brawdwraidd - (adj.)
brawddeg [-au, f.] - (n.) sentence
{ Brawddeg is a grammatical sentence. }
brawddegu [brawddeg-] - (v.) construct sentences
brawedig - (adj.)
brawl [m.] - (n.) boast, brag, bluster; gabble, tattle
brawychedig - (adj.) aghast
brawychu [brawych-] - (v.) frighten, affright, terrify, appall (appal)
brawychus - (adj.) frightful, terrible
brawychwr [brawychwyr, m.] - (n.)
bre - (adj.)
bre [-on, -oedd, f.] - (n.) hill, highland
brebwl [brebyliaid, m.] - (n.) blockhead; prattler
bre+c [-s, m.] - (n.) brake
{ Bre+c is the kind of brake you use to stop your car. }
rhoi'r bre+c - (v.) brake
brecan [mf.] - (n.) <see "brycan">
breci [-%au, m.] - (n.) wort, spree
brecini [-eiau?, m.] - (n.)
brecwast (brecwest) [-au, mf.] - (n.) breakfast
brecwasta [brecwast-] - (v.) breakfast
brech [-au, -od, f.] - (n.) eruption, pox
brech [f.] - (adj.) <see "brych">
brechdan [-au, f.] - (n.) sandwich; slice of bread and butter
brechedig - (adj.)
brechiad [-au, m.] - (n.)
brechlyd - (adj.)
brechlyn [-ion?, m.] - (n.)
bredych [-au, -ion, m.] - (n.) betrayal; fear; rascal
bref [-iadau, -au, f.] - (n.) lowing; bleat; bray
brefad [brefad-] - (v.)
breferad [-au, m.] - (n.) bellowing
breferad [breferad-] - (v.) bellow
brefiad [-au, m.] - (n.) lowing; bleating
brefu [bref-] - (v.) low; bleat; bray
{ (bray) Brefu is the kind of braying an ass does. }
breg - (adj.) fragile, faulty
breg [m.] - (n.) guile, blemish, breach
bregliach [-au?, m.] - (n.)
bregliach [bregliach-, breglia- ?] - (v.) jabber
breglyd - (adj.)
bregus - (adj.) frail, brittle, rickety
bregysu [bregys-] - (v.)
brehyrion (brehyriaid) [pl.] - (n.) <see "bre%yr">
breichdlws [breichdlysau, m.] - (n.)
breicheidio [breicheidi-] - (v.)
breichiau [pl.] - (n.) <see "braich">
breichled [-au, -i, f.] - (n.) bracelet, bangle
breichrwyf [-au, mf.] - (n.) bracelet
breichus - (adj.)
breiniau [pl.] - (n.)
breinig - (adj.)
breinio [breini-] - (v.) privilege, enfranchise
breiniog - (adj.)
breiniol - (adj.) privileged, free
arian breiniol - (n.) currency
breinlen [-ni, -nau, f.] - (n.) charter
breinllys [-oedd, m.] - (n.)
breintal [m.] - (n.) bonus; royalty
breintiau [pl.] - (n.) <see "braint">
breintiedig - (adj.) patented, patent
breintio [breinti-] - (v.) privilege, favor (favour)
breintus - (adj.)
breinus - (adj.)
breisgaidd - (adj.)
breisgau [breisga-] - (v.)
breisgio [breisgi-] - (v.)
breithgad [-au, f.] - (n.)
breithin [-au?, f.] - (n.)
breithlwyd [f.] - (adj.)
brelyn [-ion?, m.] - (n.)
brem [-au?, m.] - (n.)
bremain [bremain- ?] - (v.)
brenhinaidd - (adj.) kingly, regal
brenhindy [brenhindai, m.] - (n.) royal palace
brenhinedd [mpl.] - (n.) <see "brenin">
brenhines [breninesau, f.] - (n.) queen
brenhinfainc [brenhinfeinciau, f.] - (n.) throne
brenhinfraint [-iau?, f.] - (n.)
brenhiniaeth [breniniaethau, f.] - (n.) kingdom
brenhinllin [-au?, f.] - (n.)
brenhinllwyth [-au?, m.] - (n.)
brenhinoedd [mpl.] - (n.) <see "brenin">
brenhinol - (adj.) royal, regal
brenhinyn [m.] - (n.)
breni [bryniau, brenhinoedd, f.] - (n.)
brenigen [-nau?, f.] - (n.)
brenin [brenhinoedd, brenhinedd, m.] - (n.) king
breninesau [fpl.] - (n.) <see "brenhines">
breniniaethau [fpl.] - (n.) <see "brenhiniaeth">
brennig [pl.] - (n.)
brest [-iau, f.] - (n.) breast, chest
caeth ei frest - (adj.) asthmatic
bresychen [bresych, f.] - (n.) cabbage
bretyn [-ion?, m.] - (n.)
brethyn [-nau, m.] - (n.) cloth
brethynnwr [brethynnwyr, m.] - (n.) clothier
brethynnydd [-ion?, m.] - (n.)
breuan [-au, f.] - (n.) quern; print of butter
breuder [m.] - (n.) brittleness, frailty
breuddwyd [-ion, mf.] - (n.) dream
breuddwyd gwrach - (n.) wishful thinking
breuddwydio [breuddwydi-] - (v.) dream
breuddwydiol - (adj.) dreaming, dreamy
breuddwydiwr [breuddwydwyr, m.] - (n.)dreamer
breuhau [breu- &hau] - (v.)
breulyd - (adj.)
breuo [breu-] - (v.)
breuoldeb [m.] - (n.)
breuolder [-oedd?, m.] - (n.)
breuon [pl.] - (adj.) <see "brau">
brewlan [brewlan- ?] - (v.)
bre%yr [brehyrion, brehyriaid, m.] - (n.) nobleman, chief, baron
bri [-eiau?, m.] - (n.) honor (honour), renoun, distinction
briallen [briallu, f.] - (n.) primrose
brib [-ys, m.] - (n.) fragment, scrap
bribsyn [-ion?, m.] - (n.)
bribysyn [bribys, m.] - (n.)
bricio [brici-] - (v.) brick
bricsen [brics, f.] - (n.) brick
bricyllen [bricyll?, f.] - (n.) apricot
brid [-iau, m.] - (n.) breed
bridfa [bridfeydd, f.] - (n.)
bridio [bridi-] - (v.) breed
bridiwr [bridwyr, m.] - (n.)
brifo [brif-] - (v.) hurt
brig [-au, m.] - (n.) top, apex; (n.pl.) twigs
{ (top, apex) Brig has a connotation of smallness at the top. The top
of the popularity charts would be a "brig", as would the top of a
pointed tree or a pointy mountain. }
briga+d [brigadau, f.] - (n.) brigade
brigbori [brigbor-] - (v.)
brigdorri [brigdorr- &1, brigdor- &2+] - (v.)
briger [-au, m.] - (n.) hair of head; top
brigerog - (adj.)
brigeryn [-ion?, m.] - (n.)
brigiad [-au?, m.] - (n.)
brigladd [brigladd-] - (v.)
briglaes - (adj.)
briglwyd - (adj.)
brigo [brig-] - (v.) top; branch
brigog - (adj.) branching; flourishing
brigwyn - (adj.) white-topped, white-crested
brigyn [brigau, m.] - (n.) twig
brigystod [-iau, f.] - (n.)
bril [-iau, m.] - (n.)
brilyn [briliau, m.] - (n.)
brisg [-au?, m.] - (n.)
brisgyn [-ion?, m.] - (n.)
brith [f. braith] - (adj.) speckled, mottled, motley, brindled; indistinct, vague; grey, gray
asgell fraith - (n.) chaffinch
bara brith - (n.) currant bread
brithder [-oedd?, m.] - (n.)
brithgi [brithgwn, m.] - (n.)
brithlas - (adj.)
brithlaw [-iau?, m.] - (n.)
brithlen [-ni, f.] - (n.)
brithlwyd - (adj.)
brithni [-eiau?, m.] - (n.)
britho [brith-] - (v.) mottle, speckle; dazzle
brithryw - (adj.)
brithwaith [-au?, m.] - (n.)
brithwas [brithweision, m.] - (n.)
brithwe [-au?, f.] - (n.)
Brithwr [Brithwyr, m.] - (n.) Pict
brithyd [-au?, m.] - (n.)
brithyll [-od, -iaid, m.] - (n.) trout
briw - (adj.) broken, bruised, sore
briw [-iau, -ydd, m.] - (n.) wound, sore
briwdwll [-ion?, m.] - (n.)
briwdwll [f. briwdoll] - (adj.)
briwedig - (adj.)
briwfwyd [-au?, m.] - (n.)
briwgig [-au?, m.] - (n.)
briwio [briwi-] - (v.) bray
{ (bray) Briwio is bray in the sense of pound. }
briwlan [briwlan- ?] - (v.)
briwlian [briwli-] - (v.)
briwlio [briwli-] - (v.) broil
briwo [briw-] - (v.) wound, hurt
briwsioni [briwsion-] - (v.) crumble
briwsionllyd - (adj.)
briwsionyn [briwsion, m.] - (n.) crumb
briwsyn [briwsion, m.] - (n.)
bro [-ydd, f.] - (n.) land; region; vale
broc - (adj.)
broc [-iau?, m.] - (n.)
brocen [-nau?, f.] - (n.)
brocer [-iaid, m.] - (n.)
broch - (adj.)
broch [-od, -ion, m.] - (n.) badger
broch [m.] - (n.) froth, anger, tumult, bluster
brochi [broch-] - (v.) chafe, fume; bluster
brochlyd - (adj.)
brochus - (adj.) fuming; blustering, bluff, boisterous
brodiad [-au, m.] - (n.)
brodiaeth [-au, f.] - (n.)
brodiau [fpl.] - (n.) <see "brawd">
brodio [brodi-] - (v.) embroider; darn
brodiog - (adj.)
brodir [-oedd, f.] - (n.)
brodor [-ion, m.] - (n.) native
brodordy [brodordai, m.] - (n.)
brodoriaeth [-au, f.] - (n.)
brodorol - (adj.) native
brodwaith [brodweithiau, m.] - (n.)
brodyr [mpl.] - (n.) <see "brawd">
broes [-au, m.] - (n.)
broga [-od, -ed, m.] - (n.) frog
brogaredd [-au?, m.] - (n.)
brogarwch [-au?, m.] - (n.)
brogla - (adj.)
broglau - (adj.)
brogle - (adj.)
brol [-iau, m.] - (n.) boast, brag
brolgi [brolgwn, m.] - (n.)
brolian [broli-] - (v.)
brolio [broli-] - (v.) boast, brag, vaunt
broliwr [brolwyr, m.] - (n.) boaster, braggart
bron - (adv.) almost, nearly
{ (almost) Bron comes to mean "almost" in a negative context:
"bron na ddywedais" -- "I almost said (that...)" = "I only just
avoided saying." }
o'r bron - (adv.) completely, in succession
bron [-nau, -nydd, f.] - (n.) breast
bronegau [pl.] - (n.) <see "bronneg">
bronfraith [bronfreithod, bronfreithiaid, f.] - (n.) thrush
bron.gengl [-au, f.] - (n.)
bron.glwm [-au?, m.] - (n.)
bron.goch [-iaid, mf.] - (n.) robin redbreast
broniallt [-iau?, f.] - (n.)
bronnallt [-iau?, f.] - (n.)
bronneg [bronegau, f.] - (n.)
bronrhuddog [-od, m.] - (n.)
bronrhuddyn [-nod, m.] - (n.)
bront [f.] - (adj.) <see "brwnt">
bronten [-nau?, f.] - (n.)
bronwen - (adj.)
bronwen [f.] - (n.) weasel
bronwyllt - (adj.)
brown - (adj.) brown
brown.goch - (adj.) auburn
bru [-oedd, m.] - (n.) womb
brud [-iau, m.] - (n.) chronicle; divination
brudio [brudi-] - (v.) prognosticate, divine
brudiwr [brudwyr, m.] - (n.) wizard, soothsayer
brwchan [-nau?, m.] - (n.)
brwd - (adj.) hot, fervent
brwd [m.] - (n.) boil, heat
brwdaniaeth [-au?, m.] - (n.)
brwdfrydedd [m.] - (n.) ardor (ardour), enthusiasm
brwdfrydig - (adj.) ardent, enthusiastic
brwdias - (adj.)
brwmstan [m.] - (n.) brimstone, sulfur (sulphur)
brwmstanaidd - (adj.) brimstony, sulfurous (sulphurous)
brwnt [f. bront; pl. bryntion] - (adj.) foul, nasty, dirty; harsh
brws [-ys, m.] - (n.)
brwsio [brwsi-] - (v.)
brwyd - (adj.) variegated; blood-stained; shattered
brwyd [-au, m.] - (n.) embroidering frame; skewer; braid
brwydo [brwyd-] - (v.) embroider, braid
brwydr [-au, f.] - (n.) battle, combat
brwydro [brwydr-] - (v.) battle, combat
brwydrwr [brwydrwyr, m.] - (n.) fighter, combatant
brwydwaith [m.] - (n.) embroidery
brwyliad [brwyliaid, m.] - (n.)
brwylian [brwyli-] - (v.)
brwylio [brwyli-] - (v.) broil
brwyn [m.] - (n.) grief, sadness
brwyna [brwyn-] - (v.)
brwynen [brwyn, f.] - (n.) rush
brwyniad [brwyniaid, m.] - (n.)
brwynog - (adj.) rushy
brwysg - (adj.) drunk; vigorous
brwysged [-i?, f.] - (n.)
brwysgi [-eiau?, m.] - (n.)
brwysgio [brwysgi-] - (v.)
brwysgni [-eiau?, m.] - (n.)
brycan (brecan) [-au, mf.] - (n.) blanket, rug
brych [f. brech] - (adj.) mottled, brindled, freckled
brych [m.] - (n.) afterbirth of a caw
brychan [-od, m.] - (n.)
Brycheiniog - (prop.n.) Brecknock
brycheulyd - (adj.) spotted, brindled
brycheuyn [brychau, m.] - (n.) spots, freckles
brychi [-eiau?, m.] - (n.)
brychiad [brychiaid, m.] - (n.)
brychiedyn [-ion?, m.] - (n.)
brychni [m.] - (n.) spots, freckles
brychu [brych-] - (v.) spot, freckle
bryd [-iau, m.] - (n.) mind, heart, will
rhoi ei fryd ar - (v.) set his mind to
brydaniaeth [-au?, m.] - (n.)
brydio [brydi-] - (v.) burn, inflame, boil, throb
brydiog - (adj.)
brygawthan [-nau?, m.] - (n.)
brygawthan [brygawthan- ?] - (v.) jabber, prate, rant
bryn [-iau, m.] - (n.) hill
Brynbuga - (prop.n.) Usk
bryncyn [-nau, m.] - (n.) hillock
bryndir [-oedd, m.] - (n.)
bryniog - (adj.) hilly
brynnig - (adj.)
bryntion [pl.] - (adj.) <see "brwnt">
bryntni (brynti) [m.] - (n.) filthiness, filth
bryntog - (adj.)
brys - (adj.)
brys [m.] - (n.) haste, hurry
ar frys - (adv.) quickly, apace
bryseb [-au, f.] - (n.)
brysgar - (adj.)
brysgerdded [-i?, m.] - (n.)
brysgerdded [brysgerdd-] - (v.)
brysglwyn [-i, m.] - (n.)
brysiad [-au?, m.] - (n.)
brysio [brysi-] - (v.) hasten, hurry
brysiog - (adj.) hurried, hasty
bryslythyr [-au, m.] - (n.) dispatch
brysneges [-au, f.] - (n.) telegram
Bryste - (prop.n.) Bristol
Brytanaidd - (adj.) British
brytau [bryta-] - (v.)
brytheirio [brytheiri-] - (v.) belch
Brython [-iaid, m.] - (n.) Briton, Welshman
Brythoneg [f.] - (n.) Brythonic, British language
brythwch [m.] - (n.) storm, tumult; groan
bryweddu [brywedd-] - (v.) brew
brywes [-au, m.] - (n.) brewis
brywiog - (adj.)
buail [pl.] - (n.) <see "bual">
buain [pl.] - (adj.) <see "buan">
bual [buail, -au, -od, m.] - (n.) buffalo, bison
buan [pl. buain; cynted; cynt; cyntaf] - (adj.) soon, fast, quick, swift, fleet
{ (fast, quick, swift) Buan means "fast", but has the additional
meaning of "soon". A "tre+n buan" is likely to arrive early, even
if it is coming slowly. }
yn fuan - (adv.) soon
{ Yn fuan can indicate "early", i.e., "early in the day", but also
"early in the future" (soon). "Yn fuan" also has the other meaning
"fast", "swift". }
buander (buandra) [m.] - (n.) swiftness, speed
buandroed - (adj.) swift-footed
buanedd [-au?, m.] - (n.)
buarth [-au, m.] - (n.) yard
buarthfor [-ion?, m.] - (n.)
buartho [buarth-] - (v.)
buarthu [buarth-] - (v.)
buchdraeth [-au, f.] - (n.) biography, memoir
buchedd [-au, f.] - (n.) life, conduct
bucheddol - (adj.) right-living, virtuous
bucheddu [buchedd-] - (v.) live, flourish
buches [-au, -i, f.] - (n.) herd of cows
buchfrechu [buchfrech-] - (v.) vaccinate
buchod [pl.] - (n.) <see "buwch">
budr [pl. -on] - (adj.) dirty, filthy, vile, foul
budrchwil [-od, f.] - (n.)
budrchwilen [-nau?, f.] - (n.)
budreddi [m.] - (n.) filthiness, filth
budrelw [-iau?, m.] - (n.)
budrelwa [budrelw-] - (v.)
budro [budr-] - (v.) dirty, soil, foul
budrogaidd - (adj.)
budd [-ion, m.] - (n.) benefit, profit, gain, advancement, avail, behoof
{ (advancement) Budd is advancement in the sense of betterment. }
buddai [buddeiau, f.] - (n.) churn
buddair [-oedd?, f.] - (n.)
budd-dal [-au?, m.] - (n.)
buddeiau [pl.] - (n.) <see "buddai">
buddel (buddelw) [buddelwydd, mf.] - (n.) cow-house post
buddfawr - (adj.)
buddiant [buddiannau, m.] - (n.) interest
{ Buddiant is the kind of interest you earn at a bank. }
buddio [buddi-] - (v.) profit, avail
buddiol - (adj.) profitable, beneficial, useful, advisable
buddioldeb [m.] - (n.) profitableness
buddioli [buddiol-] - (v.)
buddles [-au?, m.] - (n.)
buddrannau [pl.] - (n.)
buddsodd [-ion, m.] - (n.) investment
buddsoddi [buddsodd-] - (v.) invest
{ Buddsoddi is to invest money. }
buddsoddiad [-au, m.] - (n.) investment
buddsoddwr [buddsoddwyr, m.] - (n.)
Buddug - (prop.n.) Boadicea; Victoria
buddugol - (adj.) winning, victorious
buddugoliaeth [-au, f.] - (n.) victory
buddugoliaethus - (adj.) victorious, triumphant
buddugwr [buddugwyr, m.] - (n.) winner, victor
bufrechiad [m.] - (n.) vaccination
bugail [bugeiliaid, m.] - (n.) shepherd; pastor
bugeilaidd - (adj.)
bugeileg [-ion, f.] - (n.)
bugeiles [-au, f.] - (n.) shepherdess
bugeilffon [bugeilffyn, f.] - (n.)
bugeilgerdd [-i, f.] - (n.)
bugeilgi [bugeilgwn, m.] - (n.)
bugeiliaeth [-au, f.] - (n.) pastorate
bugeiliaid [pl.] - (n.) <see "bugail">
bugeilio (bugeila) [bugeili-] - (v.) watch, shepherd
bugeiliol - (adj.) pastoral
bugeiliwr [bugeilwyr, m.] - (n.)
bugunad [bugunad-] - (v.) bellow
bugunad [m.] - (n.) bellowing, roar
bulwg [-au?, m.] - (n.)
bun (mun) [f.] - (n.) maid, maiden
burgyn [-nod, -iaid, m.] - (n.) carcass, carrion
buria [-+u?, m.] - (n.)
buriau [pl.] - (n.)
burmanog - (adj.)
burmog - (adj.)
burum (burman) [m.] - (n.) barm, yeast
busnes [-au, -ion, mf.] - (n.) business
busnesa [busnes-] - (v.) interfere, meddle
busnesgar (busneslyd) - (adj.) meddlesome
busnesol - (adj.)
busnesu [busnes-] - (v.)
bustach [bustych, m.] - (n.) bullock, steer
bustachu [bustach-] - (v.) buffet about, bungle
bustechyn [-ion?, m.] - (n.)
bustl [-au, m.] - (n.) gall, bile
bustlaidd - (adj.) like gall; bitter as gall
bustlo [bustl-] - (v.)
bustych [pl.] - (n.) <see "bustach">
buwch [buchod, f.] - (n.) cow
bw [-au, m.] - (n.)
bwa [-+u, m.] - (n.) bow; arch, arc
{ (bow) Bwa is the kind of bow you shoot an arrow with. }
bwa'r arch - (n.) rainbow
bwaog - (adj.) arched, vaulted
bwau [bwa-] - (v.)
bwbach [-od, m.] - (n.) bugbear, bogey, scarecrow
bwbachu [bwbach-] - (v.)
bwbi [-eiau?, m.] - (n.)
bwced [-i, mf.] - (n.) bucket
bwcedaid (bwceded) [bwcedeidiau, m.] - (n.) bucketful
bwci [-%od, m.] - (n.) bugbear, bogey, ghost
bwcl [byclau, m.] - (n.) buckle
bwcled [-au, -i, mf.] - (n.) buckler
bwcram [-au?, m.] - (n.)
bwcran [-nau?, m.] - (n.)
bwch [bychod, m.] - (n.) buck
bwch danas - (n.) buck
bwch gafr - (n.) he-goat, billy-goat
bwdram [-au?, m.] - (n.)
bwdran [-nau?, m.] - (n.)
bwgan [-od, m.] - (n.) bogey, ghost, scarecrow
bwgwth - (v.) <see "bygwth">
bwng [byngau, m.] - (n.)
bwhwman [bwhwman- ?] - (v.) beat about; vacillate
bwi [-eiau?, m.] - (n.)
bw+l [bylau, m.] - (n.) globe, ball, knob
bwla [-od, m.] - (n.)
bwlas [-au?, m.] - (n.)
bwlb [m.] - (n.) bulb
bwlch [bylchau, m.] - (n.) gap, aperture; pass; notch
bwldagu [bwldag-] - (v.)
bwled [-i, f.] - (n.) bullet
bwlgan [-au, f.] - (n.)
Bwlgaria - (prop.n.) Bulgaria
bwli [-od, m.] - (n.)
bwliaid [pl.] - (n.)
bwlian [bwli-] - (v.)
bwlio [bwli-] - (v.)
bwlyn [bwliaid, m.] - (n.)
bw+m [m.] - (n.) boom
bwmbart [-iau?, m.] - (n.)
bwmbeili [-eiau?, m.] - (n.)
bwmbwr [bwmbwyr, m.] - (n.)
bwmbwrth [-au?, m.] - (n.)
bwmp [m.] - (n.) <used in expression>
bwmp y gors - (n.) bittern
bwmpa [-+u?, f.] - (n.)
bwn [bynnoedd, byniaid, m.] - (n.) <used in expression>
aderyn y bwn - (n.) bittern
bwncath [-od, m.] - (n.)
bwndel [-i, m.] - (n.) bundle
bwndelu [bwndel-] - (v.)
bwn.gler [-iaid, m.] - (n.) bungler
bwn.glera [bwn.gler-] - (v.) bungle, botch
bwn.gleraidd - (adj.) bungling
bwn.glerwaith [m.] - (n.) bungle, botch
bwn.glerwch [m.] - (n.) clumsiness
bwr (f. byr) - (adj.) fat, big, strong
bwrdais [bwrdeisiaid, m.] - (n.) burgess
bwrdeisiaeth [-au?, f.] - (n.)
bwrdeisiaid [pl.] - (n.) <see "bwrdais">
bwrdeistref [-i, f.] - (n.) borough
bwrdd [byrddau, m.] - (n.) table; board
ar fwrdd - (adv.) aboard
bwriad [-on, -au, m.] - (n.) purpose, intention
bwriadol - (adj.) intentional
bwriadu [bwriad-] - (v.) purpose, intend
bwriadus - (adj.)
bwriadwaith [-au?, m.] - (n.)
bwriant [bwriannau, m.] - (n.) assumption
bwrlwm [byrlyau, m.] - (n.) bubble, blob; gurgling
bwrn [byrnau, m.] - (n.) burden, incubus
bwrnel [-i, mf.] - (n.)
bwrw [bwri-; 2.s.imp. bwrw, bwra] - (v.) cast, shed; strike; imagine, suppose; spend
{ (cast) Bwrw is to throw down, or against. }
{ (imagine, suppose) Bwrw (which is otherwise various things like
"cast") is close to "tybio", but may have more of an element of
doubt about it ("a bwrw fod" -- "just supposing that") and may mean
supposing contrary to expectation. It seems to get the "suppose" or
"imagine" meaning from senses related to casting lots or guessing. }
bwrw cenllysg - (v.) hail
{ Bwrw cenllysg is the kind of hailing the weather does to you. }
bwrw eira - (v.) snow
bwrw glaw - (v.) rain
bwrw yn erbyn - (v.) to run into, to strike against
haearn bwrw - (n.) cast iron
bwrw [m.] - (n.) cast, throw; woof
bws [bysys, -au, m.] - (n.) bus
bwtler [-iaid, m.] - (n.) butler
bwtri [m.] - (n.) buttery, pantry, dairy
bwtsias [pl.] - (n.)
bwtwn [-au?, m.] - (n.)
bwth [bythod, m.] - (n.) hut, booth, cot
bwthyn [bythynnod, m.] - (n.) cottage, cabin, hut
bwyall [f.] - (n.) <see "bwyell">
bwyd [-ydd, m.] - (n.) food
bwyda (bwydo) [bwyd-] - (v.) feed
bwydgell [-oedd, f.] - (n.)
bwydlen [-ni, f.] - (n.)
bwydlys [-iau, m.] - (n.)
bwydlysieuwr [bwydlysieuwyr, m.] - (n.)
bwydo - (v.) <see "bwyda">
bwyd-offrwm [m.] - (n.) meat-offering
bwydwr [bwydwyr, m.] - (n.) feeder
bwyell (bwyall) [bwyeill, bwyyll, -i, -au, f.] - (n.) axe
{ The "y" in "bwyell" has the clear sound, in contrast to the
normal rule. }
bwyellan [-nau?, f.] - (n.)
bwyellgaib [-au?, f.] - (n.)
bwyellig [-au?, f.] - (n.)
bwyellod [-au, f.] - (n.)
bwygilydd - (adv.) to the other (from one)
bwylltid [-au, m.] - (n.) swivel
bwystfil [-edd, -od, m.] - (n.) beast
bwystfilaidd - (adj.) beastly, bestial, brutish
bwystfileiddiwch [-au?, m.] - (n.)
bwystfiles [-au, f.] - (n.) beast
bwyta [bwyt- &a/u; 3.s. bwyty; 2.s.imp. bwyta+] - (v.) eat; corrode
{ (eat) Bwyta is what you and I do, and the general term for consuming
food. }
bwytadwy - (adj.) edible, eatable
bwytawr [bwytawyr, m.] - (n.) eater
bwyteig - (adj.) greedy, voracious
bwyty [bwytai, m.] - (n.)
bwyyll [pl.] - (n.) <see "bwyell">
byclau [pl.] - (n.) <see "bwcl">
byclu [bycl-] - (v.)
bychan [f. bechan; pl. bychain] - (adj.) small, little
bychander (bychandra) [m.] - (n.) littleness, smallness
bychanig - (adj.)
bychanigyn - (adj.)
bychanigyn [bychanigion, m.] - (n.)
bychanu [bychan-] - (v.) belittle, minimize
bychanus - (adj.) derogatory
bychanwr [bychanwyr, m.] - (n.)
bychod [pl.] - (n.) <see "bwch">
byd [-au, -oedd, m.] - (n.) world; state; life
Gwe Fyd Eang - (n.) World Wide Web
gwyn ei fyd y dyn - blessed is the man
pellafoedd byd - (n.pl.) antipodes
bydaf [-au, mf.] - (n.) beehive
bydan [-nau?, m.] - (n.)
byd-eang - (adj.)
byd-enwog - (adj.)
bydio [bydi-] - (v.) live, fare
bydol - (adj.) worldly, secular
bydolaidd - (adj.)
bydoldeb [m.] - (n.)
bydolddyn [-ion, m.] - (n.) worldling
bydolrwydd [m.] - (n.) worldliness
bydwraig [bydwragedd, f.] - (n.) midwife
bydwreigiaeth [-au?, f.] - (n.)
bydyn [bydau, bydoedd, m.] - (n.)
bydysawd [m.] - (n.) universe
byddar [-iaid, byddair, m.] - (n.) deaf person
byddar [pl. byddair] - (adj.) deaf
byddardod [m.] - (n.) deafness
byddarol - (adj.) deafening
byddaru [byddar-] - (v.) deafen, stun
byddarwch [-au?, m.] - (n.)
byddin [-oedd, f.] - (n.) army, host, battalion
byddino [byddin-] - (v.) set army in array, embattle
byddinog - (adj.) with armies
byddinwr [byddinwyr, m.] - (n.)
bygegyr [-au?, m.] - (n.)
bygwl - (adj.)
bygwl [bygylau, m.] - (n.)
bygwth [bygythi-] - (v.) threaten, menace
bygwth [bygythion, bygythiau, m.] - (n.) threat, menace
arian bygwth - (n.) blackmail
bygwthiol - (adj.) threatening, menacing
bygylau [mpl.] - (n.) <see "bygwl">
bygylu [bygyl-] - (v.)
bygylus - (adj.)
bygylwr [bygylwyr, m.] - (n.)
bygythiad [-au, m.] - (n.)
bygythiain [bygythiain- ?] - (v.)
bygythiol - (adj.)
bygythion [pl.] - (n.) <see "bygwth">
byngau [pl.] - (n.) <see "bwng">
byl [-au, f.] - (n.)
bylan [-nau?, mf.] - (n.)
bylau [pl.] - (n.) <see "bw+l">
bylchau [pl.] - (n.) <see "bwlch">
bylchio [bylchi-] - (v.)
bylchog - (adj.) gapped, gappy; notched
bylchu [bylch-] - (v.) make a gap, breach; notch
byllt [pl.] - (n.) <see "bollt">
byniaid [pl.] - (n.) <see "bwn">
bynnag - (pron.) -ever, -soever
bynnoedd [mpl.] - (n.) <see "bwn">
byr [f. ber; pl. -ion] - (adj.) short, brief
ar fyr o dro - (adv.) shortly
byr ei olwg - (adj.) near-sighted, short-sighted, myopic
byr ei wynt - (adj.) asthmatic
byr [f.] - (adj.) <see "bwr">
byrbryd [-iau, -au, m.] - (n.) luncheon
byrbwyll - (adj.) impulsive, rash
byrbwylltra [m.] - (n.) impulsiveness
byrder (byrdra) [m.] - (n.) shortness, brevity
byrdwn [-au?, m.] - (n.) burden, refrain, chorus
byrddau [pl.] - (n.) <see "bwrdd">
byrddiad (byrdded) [byrddeidiau, m.] - (n.) tableful
byrddio [byrddi-] - (v.) board
byrddiwr [byrddwyr, m.] - (n.) boarder
byrddydd [-iau, m.] - (n.)
byrfodd [-au, m.] - (n.)
byrfwch [byrfychod, m.] - (n.)
byrfyfyr - (adj.) impromptu
byrfys [-edd, m.] - (n.)
byrgoed [pl.] - (n.)
byrgofus - (adj.)
byr.had [-au, m.] - (n.)
byr.hau [byr.- &hau] - (v.) shorten, abridge, abbreviate
byr.hoedledd [-au?, m.] - (n.)
byr.hoedlog - (adj.) short-lived
byriau [-oedd?, m.] - (n.)
byrlymau [mpl.] - (n.) <see "bwrlwm">
byrlymu [byrlym-] - (v.) bubble
byrllysg [-au, mf.] - (n.) mace, baton
{ (baton) Byrllysg is baton as a weapon. }
byrnau [mpl.] - (n.) <see "bwrn">
byrnio [byrni-] - (v.)
byrnwr [byrnwyr, m.] - (n.)
bys [-edd, -iau, m.] - (n.) finger; toe; hand of dial
bysedda [bysedd-] - (v.)
byseddu [bysedd-] - (v.)
byseg [-au?, f.] - (n.)
bysio [bysi-] - (v.) finger
bysle [-oedd?, m.] - (n.)
bysledr [-au, m.] - (n.) finger-stall
byslen [-ni, m.] - (n.)
bysu [bys-] - (v.)
bytwn [bytynau, m.] - (n.)
byth - (adv.) ever, for ever, aye
{ (ever) Byth is used with the present and imperfect; "byth" with
a perfect or pluperfect tense refers to what was then (or had then
been) the future. }
byth [-od, m.] - (n.) eternity
bythan [-nau?, m.] - (n.)
bytheiad [bytheiaid, m.] - (n.) hound
bytheiatgi [bytheiatgwn, m.] - (n.)
bytheiriad [-au?, m.] - (n.)
bytheirio [bytheiri-] - (v.) belch
bythfywiol - (adj.) everliving
bythgofiadwy - (adj.) ever-memorable
bythol - (adj.) everlasting, eternal, perpetual
bytholi [bythol-] - (v.) perpetuate
bytholwyrdd - (adj.) evergreen
bytholwyrdd [-ion, m.] - (n.) evergreen
bythwyrdd - (adj.)
bythynnod [pl.] - (n.) <see "bwthyn">
bythynnwr [bythynnwyr, m.] - (n.) cottager
byw - (adj.) alive, living, quick, animate
arian byw - (n.) quicksilver, mercury
glo%yn byw - (n.) butterfly
byw [-ion, -i, m.] - (n.) life
byw [def.] - (v.) live
bywad [m.] - (n.) <see "bywiad">
bywgraffiad [-au, m.] - (n.) biography
bywgraffiadol - (adj.) biographical
bywgraffiadur [-on, m.] - (n.)
bywgraffydd [-ion?, m.] - (n.) biographer
bywgraffyddol - (adj.) biographical
bywhaol - (adj.)
bywhau [byw- &hau] - (v.) animate, vivify, quicken
bywiad [m.] - (n.) soft part of bread
bywiocaol - (adj.)
bywioca/u [bywioc- &a/u] - (v.) animate, vivify, quicken
bywiocaus - (adj.)
bywiog - (adj.) lively, animated, vivacious, active, brisk
bywiogi [bywiog-] - (v.) enliven, animate
bywiogrwydd [m.] - (n.) alacrity, animation
bywiol - (adj.) living, animate
bywiolaethau (bywioliaethau) [pl.] - (n.) <see "bywoliaeth">
bywionen [bywion, f.] - (n.)
bywionyn [bywion, m.] - (n.)
bywoliaeth [bywiolaethau, bywioliaethau, -au, f.] - (n.) living
bywoliaeth eglwysig - (n.) benefice
bywyd [-au, m.] - (n.) life
bywyd gwyllt - (n.) wildlife
bywydaeth [-au?, f.] - (n.)
bywydeg [f.] - (n.) biology
bywydegwr [bywydegwyr, m.] - (n.)
bywydfad [-au, m.] - (n.) lifeboat
bywydol - (adj.) of life, vital
bywyn [-nau, m.] - (n.) pith, core cab [m.] - (n.)
caban [-au, m.] - (n.) cabin, booth
cabarddulio [cabardduli-] - (v.)
cabarlatsio [cabarlatsi-] - (v.)
cabidwl* - (n.) consistory, chapter
cabined [-i?, m.] - (n.)
cabl [-au, m.] - (n.) blasphemy, reviling
cablaidd - (adj.)
cablair [cableiriau, m.] - (n.)
cablawd [-au?, m.] - (n.)
cabledigaeth [-au?, f.] - (n.)
cabledd [-au, m.] - (n.) blasphemy
cableddus - (adj.) blasphemous
cableiriau [pl.] - (n.) <see "cablair">
cablen [-ni, f.] - (n.)
cablu [cabl-] - (v.) blaspheme, revile
cablwr [cablwyr, m.] - (n.) blasphemer
cablyd* [m.] - (n.) blasphemy
cablydd [-ion, m.] - (n.) blasphemer
cabol - (adj.)
cabolaid - (adj.)
caboledig - (adj.)
caboledd [-au?, m.] - (n.)
cabolfaen [cabolfeini, m.] - (n.)
cabolfain [pl.] - (n.)
caboli [cabol-] - (v.) polish
cacen [-ni, -nau, f.] - (n.) cake
cacimwci (cacamwci) [m.] - (n.) burdock
caclwm [-au?, m.] - (n.)
cacynen [cacwn, f.] - (n.) wasp; wild bee
cachadur [-iaid, m.] - (n.)
cachgi [cachgwn, m.] - (n.)
cachgiaidd - (adj.)
cachiad* [m.] - (n.) coward
cachmon [cachmyn, m.] - (n.)
cachu [cach-] - (v.) shit
cachwr [cachwyr, m.] - (n.)
cad [-au, -oedd, f.] - (n.) battle; army, host
cadach [-au, m.] - (n.) cloth, kerchief, clout; rag
cadafarth [-au?, m.] - (n.)
cadair [cadeiriau, f.] - (n.) chair, seat; cradle; udder
cadarn [pl. cedyrn] - (adj.) strong, mighty; firm
cadarnhad [-au?, m.] - (n.)
cadarnhaol - (adj.) affirmative
cadarnhau [cadarn- &hau] - (v.) strengthen, confirm
cadawarth [-au?, m.] - (n.)
cadben - (n.) <see "capten">
cadechyn [-ion?, m.] - (n.)
cadeirfardd [cadeirfeirdd, m.] - (n.) chaired bard
cadeiriau [pl.] - (n.) <see "cadair">
cadeirio [cadeiri-] - (v.) chair
cadeiriog - (adj.) chaired
cadeirydd [-ion, cadeirwyr, m.] - (n.) chairman
cadeiryddes [-au, f.] - (n.) chairwoman
cadernid [m.] - (n.) might, stability
cadfaes [-au?, mf.] - (n.)
cadfan [-nau, m.] - (n.)
cadfarch [cadfeirch, m.] - (n.) war-horse
cadfeysydd [pl.] - (n.)
cadfridog [-ion, m.] - (n.) general
cadfwyell (cadfwyall) [cadfwyeill, cadfwyyll, m.] - (n.) battle-axe
cadgamlan [-nau?, f.] - (n.)
Cadi - (prop.n.) Catherine, Kate
cadi [cedion, mf.] - (n.)
cadis [-au?, m.] - (n.)
cadlas [cadlesydd, f.] - (n.) close, enclosure
cadlong [-au, f.] - (n.) warship, battleship
cadlys [-oedd, m.] - (n.) camp, enclosure
cadlyw [-iaid, m.] - (n.)
cadlywydd [-ion, m.] - (n.)
cadnawes [-au, f.] - (n.) vixen
cadnawon [pl.] - (n.) <see "cadno">
cadno [-id, -aid, cedny, cadnawon, m.] - (n.) fox
cadno%es [-au, f.] - (n.) <see "cadnawes">
cadoediad [-au, m.] - (n.) armistice, truce
cadofydd [-ion, m.] - (n.) tactician, strategist
cadofyddiaeth [f.] - (n.) tactics, strategy
cadofyddol - (adj.) tactical, strategic
cadw [cadw-; 3.s. ceidw; 2.s.imp. cadw] - (v.) keep, preserve, save; hold
cadw oed - (v.) spend time with, keep an appointment, date, have a date
cadw rhag - (v.) keep from
yn cadw draw - (adj.) aloof
cadwalch [cadweilch, m.] - (n.)
cadwedig - (adj.) saved
cadwedigaeth [f.] - (n.) salvation
cadweilch [pl.] - (n.) <see "cadwalch">
cadweinydd [-ion, m.] - (n.)
cadw-mi-gei [m.] - (n.) money box
cadwr [cadwyr, m.] - (n.) keeper
cadwraeth [f.] - (n.) keeping; observance
cadwrfa [cadwrfeydd, f.] - (n.)
cadwrfau [pl.] - (n.)
cadwrus - (adj.)
cadwyn [-i, -au, f.] - (n.) chain
cadwyno [cadwyn-] - (v.) chain
cadwynog - (adj.) chained, in chains
caddug [m.] - (n.) darkness; mist, fog
caddugo [caddug-] - (v.) darken, obscure
cae [-au, m.] - (n.) field
cae* [-au, m.] - (n.) fence, hedge; brooch; chaplet; clasp
caead - (adj.) shut, closed
caead [-au, m.] - (n.) lid, cover, top
{ Caead is the top of a tin or vessel. }
caead [caead-] - (v.)
caeadfrig - (adj.)
caeadle [-oedd, m.] - (n.) enclosure
caee%dig - (adj.) closed, fenced
cael (caffael) [irreg.] - (v.) have, receive, get, find, acquire
{ (receive) Cael is a passive kind of receiving -- "cael braw" is
to receive a shock. }
ar gael - (adv.) available
cael cyfathrach a+ - (v.) have intercourse with, have relations with
cael gafael - (v.) attain
cael gwybod - (v.) ascertain
cael hwyl am ben - (v.) make fun of
caen [-au, f.] - (n.) surface; peel; coating
caenen [-nau, f.] - (n.) layer, film, flake
caenennu [caenenn- &1, caenen- &2+] - (v.)
caentach [-au, f.] - (n.) wrangle, grumbling
caentach [caent-] - (v.) wrangle, grumble
caer [-au, ceyrydd, f.] - (n.) wall; castle; city
Caerdroea - (prop.n.) Troy
Caerdydd - (prop.n.) Cardiff
Caeredin - (prop.n.) Edinburgh
Caerefrog - (prop.n.) York
caerfa [caerfeydd, f.] - (n.) fortress, fort
Caerfyrddin - (prop.n.) Carmarthen
Caergaint - (prop.n.) Canterbury
Caergrawnt - (prop.n.) Cambridge
Caergybi - (prop.n.) Holyhead
Caergystennin - (prop.n.) Constantinople
caeriwrch [caeriyrchod, m.] - (n.) roebuck
Caerliwelydd - (prop.n.) Carlisle
Caerloyw - (prop.n.) Gloucester
Caerludd - (prop.n.) London
Caerlleon - (prop.n.) Chester
Caerllion - (prop.n.) Caerleon
Caernarfon - (prop.n.) Caernarvon
Caerodor - (prop.n.) Bristol
caerog - (adj.) walled, fortified; brocaded
Caersalem - (prop.n.) Jerusalem
caeru [caer-] - (v.)
Caerwrangon - (prop.n.) Worcester
caeth [-ion, m.] - (n.) bondman, slave
caeth [pl. -ion] - (adj.) bond; confined, close
caeth ei frest - (adj.) asthmatic
caethder (caethdra) [m.] - (n.) strictness; restraint; asthma
caethes [-au, f.] - (n.) bondmaid, slave
caethfab [caethfeibion, m.] - (n.) bondman, slave
caethfasnach [f.] - (n.) slave trade
caethfeibion [mpl.] - (n.) <see "caethfab">
caethferch [-ed, f.] - (n.) bondmaid, slave
caethforwyn [caethforynion, f.] - (n.) bondmaid, slave
caethfyd [-au?, m.] - (n.)
caethglud [f.] - (n.) captivity
caethgludiad [-au, m.] - (n.) captivity
caethgludo [caethglud-] - (v.) lead captive
caethgyfle [-oedd?, m.] - (n.)
caethineb [-au?, m.] - (n.)
caethiwed [m.] - (n.) slavery, bondage, captivity
caethiwo [caethiw-] - (v.) bind, confine, enslave
caethiwus - (adj.) confining; confined, tied
caethlong [-au, f.] - (n.) slave-ship, slaver
caethwas [caethweision, m.] - (n.) bondman, slave
caethwasanaeth [m.] - (n.) slavery
caethwasiaeth [f.] - (n.) slavery
caethweision [pl.] - (n.) <see "caethwas">
caethwr [caethwyr, m.] - (n.)
caethwraig [caethwragedd, f.] - (n.)
caewr [caewyr, m.] - (n.)
caewydd [pl.] - (n.)
cafell [-au, f.] - (n.) cell; sanctuary, oracle
cafn [-au, cefnau, m.] - (n.) trough, gutter
cafndra [m.] - (n.)
cafnedd [-au?, m.] - (n.)
cafnio (cafnu) [cafni-, cafn-] - (v.) hollow out, scoop, gouge
cafniog - (adj.)
cafod [-ydd, -au, f.] - (n.) <see "cawod">
caff [-iau, m.] - (n.)
caffael - (v.) <see "cael">
caffaeliad [-au, caffaeliaid, m.] - (n.) acquisition; prey, spoil; boon
caffe [m.] - (n.) cafe
caffel [caffel-] - (v.)
caffell [-au, f.] - (n.)
caffiad [-au?, m.] - (n.)
caffio [caffi-] - (v.) snatch, grapple
caffiwr [caffwyr, m.] - (n.)
cafflo [caffl-] - (v.) cheat; entangle
cagl [-au, m.] - (n.) clotted dirt
caglen [-nod, f.] - (n.)
caglo (caglu) [cagl-] - (v.) befoul, bedraggle
caglog - (adj.)
cangau [fpl.] - (n.) <see "cangen">
cangell [canghellau, f.] - (n.) chancel
cangelloriaeth [f.] - (n.) chancellorship
cangellorion [pl.] - (n.) <see "canghellor">
cangen [canghennau, cangau, f.] - (n.) branch, bough
canghellau [fpl.] - (n.) <see "cangell">
canghellog - (adj.)
canghellor [cangellorion, m.] - (n.)
canghennau [pl.] - (n.) <see "cangen">
canghennog - (adj.) branching
canghennu [canghenn- &1, cangen- &2+] - (v.) branch, ramify
cangog - (adj.)
caib [ceibiau, f.] - (n.) pickaxe, mattock
cail [ceiliau, f.] - (n.) sheepfold, flock of sheep
caill [ceilliau, f.] - (n.) testicle
cain [pl. ceinion; cein- &adj] - (adj.) fair, fine, elegant
{ (fair, fine) Cain has a sense of intricacy or (perhaps
contrived) elegance. "Celfyddyd gain" is "fine art". }
cainc [cangau, ceinciau, f.] - (n.) branch, arm, bough; strand; strain, air
{ (air) Cainc is the kind of air you sing. }
cainc o gorn carw - (n.) antler
Caint - (prop.n.) Kent
cais [ceisiadau, m.] - (n.) application; attempt; try
cal [-iau, f.] - (n.)
cala [-+u?, f.] - (n.)
calaf [-on, -au, f.] - (n.)
calan [m.] - (n.) first day of month
y Calan - (n.) New Year's Day
calc [-iau?, m.] - (n.)
calcio [calci-] - (v.)
calcwlws [-au?, m.] - (n.)
calcyn [-ion?, m.] - (n.)
calch [m.] - (n.) lime
calchaid - (adj.)
calchaidd - (adj.)
calchbost [-iau?, m.] - (n.)
calchen [f.] - (n.) limestone; lump of lime
calchfaen [calchfeini, m.] - (n.) limestone
calchgas - (adj.)
calchiad [m.] - (n.) plaster
calcho (calchu) [calch-] - (v.) lime
calchog - (adj.)
calchol - (adj.)
caled [pl. -ion; calet- &adj] - (adj.) hard, arduous; severe, austere; harsh; dry
glo caled - (n.) anthracite
calededd [-au?, m.] - (n.)
caleden [-nau, f.] - (n.)
caledfyd [-au?, m.] - (n.)
caledi [m.] - (n.) hardness; hardship
calediad [-au?, m.] - (n.)
caledrwydd [m.] - (n.)
caledu [caled-] - (v.) harden, dry
caledwaith [-au?, m.] - (n.)
caledwch [m.] - (n.) hardness
calefyn [-ion?, m.] - (n.)
calen [-ni, -nau, f.] - (n.) whetstone; bar
calendr [-au, m.] - (n.) calendar
calenigwr [calenigwyr, m.] - (n.)
calennig [m.] - (n.) new-year's gift
Calfaria - (prop.n.) Calvary
calibr [-au?, m.] - (n.)
calibrad [-au?, m.] - (n.)
calibro [calibr-] - (v.)
caliwr [calwyr, m.] - (n.)
calongaledwch [-au?, m.] - (n.)
calon [-nau, f.] - (n.) heart
calondid [m.] - (n.) encouragement
calon-dyner - (adj.) tender-hearted
calon-galed - (adj.) hard-hearted
calon-galedwch [m.] - (n.) hard-heartedness
calonnog - (adj.) hearty; high-spirited
calonogi [calonog-] - (v.) hearten, encourage
calonogrwydd [m.] - (n.)
calori [-au, m.] - (n.)
call - (adj.) wise, sensible, rational, astute
calledd [pl.] - (n.)
callestr [f.] - (n.) flint
callestredig - (adj.)
callestrig - (adj.)
callestrol - (adj.)
callineb [m.] - (n.) wisdom, sense
callio [calli-] - (v.)
callodren [callodr, f.] - (n.)
callodryn [callodr, m.] - (n.)
callter [-oedd?, m.] - (n.)
callwr [callwyr, m.] - (n.)
cam [-au, m.] - (n.) step; injury, wrong
cam [pl. ceimion] - (adj.) crooked, wry; wrong
dial cam - (v.) avenge
yn gam - (adv.) askance
cam- - (pfx.) wrong, mis-
{ This prefix causes a soft mutation to the affixed stem. }
camacennu [camacenn- &1, camacen- &2+] - (v.)
camamseriad [-au, m.] - (n.) anachronism
camamseru [camamser-] - (v.)
camarfer [-ion, mf.] - (n.) misuse, malpractice
camarfer [camarfer-] - (v.) misuse, abuse
camargraff [mf.] - (n.) wrong impression
camarwain [camarweini-] - (v.) mislead
camarweiniol - (adj.) misleading
camatal [camatal-; 3.s. cametyl; 2.s.imp. camatal] - (v.)
cambren [-ni, m.] - (n.) swingletree
cambwll [cambyllau, m.] - (n.)
camchwarae [m.] - (n.) foul play
camder (camdra) [m.] - (n.) crookedness
cam-drefn [f.] - (n.) disorder
camdreuliad [m.] - (n.) indigestion
camdreulio [camdreuli-] - (v.) mis-spend
cam-drin [cam-drin-] - (v.) mistreat, ill-treat, abuse
camdriniaeth [f.] - (n.) mistreatment, ill-treatment
cam-dro [-au?, m.] - (n.)
camdro [-au?, m.] - (n.)
cam-droi [cam-dro- &i] - (v.)
cam-dyb [-iau, f.] - (n.)
camdybus - (adj.)
camdyngu [camdyng-] - (v.)
camdystiolaeth [-au, f.] - (n.) false witness
camdystiolaethu [camdystiolaethu-] - (v.) bear false witness
camddarlunio [camddarluni-] - (v.)
camddeall [camddeall-; 3.s. & 2.s.imp. camddeall] - (v.) misunderstand
camddealltwriaeth [-au, m.] - (n.) misunderstanding
camddefnydd [m.] - (n.) misuse, abuse
camddefnyddio [camddefnyddi-] - (v.) misuse, abuse
camddull [-iau, m.] - (n.)
camddywediad [-au, m.] - (n.)
camedd [m.] - (n.) bend, curvature
cameg [-au, cemyg, f.] - (n.) felloe
camel [-od, m.] - (n.) camel
camen [-nau, f.] - (n.)
camenw [-au, m.] - (n.) misnomer
camenwi [camenw-] - (v.) misname
camfa [camfeydd, f.] - (n.) stile
camfarn [-au, f.] - (n.) misjudgement
camfarnu [camfarn-] - (v.) misjudge
camfau [pl.] - (n.)
camfodd [-au, m.] - (n.)
camfrawd [camfrodiau, f.] - (n.)
camfucheddu [camfuchedd-] - (v.)
camgoelio [camgoeli-] - (v.)
camgolledu [camgolled-] - (v.)
cam-gred (camgred) [f.] - (n.) misbelief, heresy
camgredu [camgred-] - (v.) misbelieve
camgwl [m.] - (n.) penalty, fine; blame
camgyfrif [camgyfrif-] - (v.) miscalculate
camgyhuddiad [-au, m.] - (n.) false accusation
camgyhuddo [camgyhudd-] - (v.) accuse falsely
camgymeriad [-au, m.] - (n.) mistake
camgymryd [camgymer-] - (v.) mistake, err
camhyder [-oedd?, m.] - (n.)
camhysbysu [camhysbys-] - (v.)
cami [-eiau?, m.] - (n.)
camlan [-nau?, f.] - (n.)
camlas [-au, camlesydd, camlesi, mf.] - (n.) canal
camleoli [camleol-] - (v.)
camlesi (camlesydd) [pl.] - (n.) <see "camlas">
camliwio [camliwi-] - (v.) misrepresent
camlw [-on, m.] - (n.)
camlwrw [camlyryau, m.] - (n.) forfeit; evil, dosorder
camni [-au, m.] - (n.)
camochri [camochr-] - (v.)
camog [-au, mf.] - (n.) felloe
camosod [camosod-] - (v.)
camosodiad [-au, m.] - (n.)
camp [-au, f.] - (n.) feat, exploit, achievement; game; prize; (n.pl.) antics
campfa [campfeydd, -oedd, f.] - (n.) gymnasium
campio [campi-] - (v.) gambol, frolic, frisk
campus - (adj.) excellent, splendid, grand, admirable
campwaith [campweithiau, m.] - (n.)
campwr [campwyr, m.] - (n.) champion, adept
camre [m.] - (n.) walk, footstep
camsafiad [-au?, m.] - (n.)
camsefyll [camsaf-] - (v.)
camsyniad [-au, m.] - (n.) mistake
camsynied [camsyni-] - (v.) mistake
camsyniol - (adj.) mistaken
camu [cam-] - (v.) bend, bow, stoop; step, stride
camu yn groes i - (v.) bestride
camwedd [-au, m.] - (n.) iniquity, transgression
camweddog - (adj.)
camweddol - (adj.)
camweddu [camwedd-] - (v.) transgress
camweddwr [camweddwyr, m.] - (n.) transgressor
camwerthyd [-au?, f.] - (n.)
camwr [camwyr, m.] - (n.)
camwri [m.] - (n.) injury, wrong
camymddwyn [camymdyg-] - (v.) misbehave
camymddygiad [-au, m.] - (n.) misconduct
camystyr [-on, m.] - (n.) wrong sense
ca+n [canau, caniadau, caneuon, f.] - (n.) song, poem
{ Ca+n tends to be thought of a (musical) song(-with-words),
but could be used for "piece of poetry" just as could the English
word. Let me add that since "cerdd" is really an "art", a "folk
song" -- in the Cecil Sharp sense -- is very definitely a "ca+n"
and nothing to do with "cerdd", although this is not the sense of
"folk" that is common in modern American English. In particular
although "cerdd dant" is "canu" it is most definitely not just
"canu". }
can - (adj.) white
can [m.] - (n.) flour
canbost [canbyst, m.] - (n.)
canclwm [-au?, m.] - (n.)
cancr [m.] - (n.) canker; cancer
cancro [cancr-] - (v.) canker, corrode
candryll - (adj.) shattered, wrecked
caneidrwydd [m.] - (n.)
caneitio [caneiti-] - (v.)
caneuon [pl.] - (n.)
canewin [-au?, f.] - (n.)
canfed - (adj.) hundredth
canfod [can- &fod] - (v.) see, perceive, behold
{ (see) Canfod is "discern" or "discover", something for which
someone might say "see" in English. }
canfyddadwy - (adj.) perceptible
canfyddiad [-au, m.] - (n.) perception
canfyddol - (adj.)
canhwyllarn [canwyllarnau, m.] - (n.)
canhwyllau [pl.] - (n.) <see "cannwyll">
canhwyllbren [canwyllbrennau, canwyllbrenni, mf.] - (n.) candlestick
canhwyllwr [canhwyllwyr, m.] - (n.) chandler
canhwyllydd [-ion?, m.] - (n.)
canhwyllyr [canwyllyron, m.] - (n.)
caniad [-au, m.] - (n.) song, poem
caniadaeth [f.] - (n.) singing, psalmody
caniata+d [m.] - (n.) leave, permission, consent
caniataol - (adj.) permissive; granted
caniata/u [caniat- &a/u] - (v.) permit, allow
caniedydd [-ion, m.] - (n.) singer, songster
canig [-ion, f.] - (n.) song, glee
canlyn [canlyn-] - (v.) follow, pursue
canlyniad [-au, m.] - (n.) consequence, result
canlynol - (adj.) following, consequent
canlynwr [canlynwyr, m.] - (n.) follower
canlynydd [-ion, m.] - (n.)
canllaith - (adj.) tender, kind, calm
canllaw [-iau, m.] - (n.) hand-rail, railing, parapet, battlement
canllawiaeth [-au?, f.] - (n.)
canmlwydd - (adj.) centennial
canmlwyddiant [canmlwyddiannau, m.] - (n.) centenary, centennial
canmol [-ion?, m.] - (n.)
canmol [canmol-] - (v.) praise, commend
canmoladwy - (adj.) praiseworthy
canmoledig - (adj.)
canmoliaeth [-au, f.] - (n.) praise, commendation
canmoliaethol - (adj.)
canmoliaethus - (adj.) eulogistic, complimentary
cannaid - (adj.) white, bright, luminous
cannu [cann- &1, can- &2+] - (v.) whiten, bleach, blanch
cannwr [canwriaid, m.] - (n.) bleacher
cannwyll [canhwyllau, f.] - (n.) candle
cannwyll llygad - (n.) apple of the eye
cannwyr [canwyrau, canwyrion, m.] - (n.) plane
cannyn [pl.] - (n.)
canol - (adj.) center (centre), middle
canol [-au, m.] - (n.) center (centre), middle, midst; waist
canolbarth [-au, m.] - (n.) middle part, midland
canolbris [-iau, m.] - (n.) average
canolbwynt [-iau, m.] - (n.) center (centre)
canolbwyntio [canolbwynti-] - (v.) center (centre)
canoldir [-oedd, m.] - (n.) inland region
canolddydd [m.] - (n.) mid-day, noon
canolfa [canolfeydd, f.] - (n.)
canolfan [-nau, mf.] - (n.) center (centre)
canolfau [fpl.] - (n.)
canolfur [-iau, m.] - (n.)
canolgae [-au, m.] - (n.)
canoli [canol-] - (v.) center (centre)
canoliad [-au?, m.] - (n.)
canolig - (adj.) middling
canoligyn [-ion, m.] - (n.)
canolog - (adj.) central
canolradd (canolraddol) - (adj.) intermediate
canolwr [canolwyr, m.] - (n.) mediator; center (centre)
{ (center) Canolwr is the kind of center who plays football. }
canon [-iaid, -au, mf.] - (n.) canon
canonaidd - (adj.) canonical
canoneiddio [canoneiddi-] - (v.) canonize
canoniaeth [-au, f.] - (n.) canonry
canonwr [canonwyr, m.] - (n.) canon, canonist
canplyg - (adj.)
canradd - (adj.)
canran [-nau, f.] - (n.)
canrif [-oedd, -au, f.] - (n.) century
canrhyg [-au?, m.] - (n.)
cans - (conj.)
cansen [-ni, -nau, f.] - (n.) cane
cansiwn [-au?, m.] - (n.)
cant [-au, m.] - (n.) circle, ring, rim; tyre
cant [cannoedd, -oedd, m.] - (n.) hundred
cantawd [-au, f.] - (n.) cantata
cantel [-au, m.] - (n.) rim, brim
cantell [-au, f.] - (n.)
cantiglau [fpl.] - (n.)
cantor [-ion, m.] - (n.) singer
{ Cantor is old fashioned except for the female "cantores" (a
female performer) and the plural "cantorion". There is a sense that
"cantorion" are more of a choir than "canwyr" who might just be a
bunch of people making a singing noise. "Cantor" may have technical
senses: the church may still use it for precentor (what the rest of
us call "codwr canu"). }
cantores [-au, f.] - (n.) songstress, female singer
cantref [-ydd, -i, m.] - (n.) hundred
cantreg [-au?, f.] - (n.)
cantro - (adj.)
cantroed - (adj.)
cantroed [-i?, m.] - (n.)
cantwr [cantwyr, m.] - (n.) singer, songster
cantwraig [cantwragedd, f.] - (n.) songstress, singer
canu [-au, -oedd, m.] - (n.)
canu [can-; 3.s. & 2.s.imp. ca+n] - (v.) sing, chant; play; crow; ring
{ (play) Canu is "play" when you play an instrument. }
canu utgorn - (v.) blare
codwr canu - (n.) precentor
canw [-iau?, m.] - (n.)
canwaith - (adv.)
canwelw - (adj.)
canwo [canw-] - (v.)
canwr [canwyr, m.] - (n.) singer
{ Canwr is the standard word for "singer" in the modern language. }
canwriad [canwriaid, m.] - (n.) centurion
canwyllarnau [pl.] - (n.) <see "canhwyllarn">
canwyllbrennau [pl.] - (n.) <see "canhwyllbren">
canwyllbrenni [pl.] - (n.) <see "canhwyllbren">
canwyllerni [pl.] - (n.)
canwyllyron [pl.] - (n.) <see "canhwyllyr">
canwyr [-au, -ion, m.] - (n.) plane
canwyrau (canwyrion) [pl.] - (n.) <see "cannwyr">
canwyro [canwyr-] - (v.)
canwyrwr [canwyrwyr, m.] - (n.)
canys - (conj.) because, for
{ Canys is a somewhat old-fashioned word. }
cap [-iau, m.] - (n.) cap
capan [-au, m.] - (n.) cap; lintel
capel [-i, -au, m.] - (n.) chapel
capel anwes - (n.) chapel of ease
capelwr [capelwyr, m.] - (n.) chapel-goer
caplan [-iaid, m.] - (n.) chaplain
caplaniaeth [-au, f.] - (n.) chaplaincy
caprwn [capryniaid, m.] - (n.)
capteiniaeth [-au, f.] - (n.) captaincy
capten [capteiniaid, m.] - (n.) captain
capwl [-au?, m.] - (n.)
capwllt [capylltiaid, m.] - (n.)
capyldiaid [pl.] - (n.)
capylltiaid [pl.] - (n.) <see "capwllt">
ca+r [ceraint] - (n.) friend; relation
car [ceir, m.] - (n.) car
Caradog - (prop.n.) Caratacos, Caractacus
carafan [-au, f.] - (n.)
carbonaidd - (adj.)
carboneiddio [carboneiddi-] - (v.)
carburedur [-au?, m.] - (n.)
carbwl - (adj.) clumsy, awkward
carc [-iau?, m.] - (n.)
carco [carc-] - (v.) take care
carcus - (adj.) solicitous, anxious, careful
carchar [-au, m.] - (n.) prison; restraint
carchardy [carchardai, m.] - (n.) prison-house
carchariad [m.] - (n.) imprisonment
carcharor [-ion, m.] - (n.) prisoner
carcharores [-au, f.] - (n.) prisoner
carcharu [carchar-] - (v.) imprison
carcharwisg [-oedd, f.] - (n.)
carcharwr [carcharwyr, m.] - (n.)
cardail [-au?, m.] - (n.)
cardeiriol - (adj.)
carden [-nau?, f.] - (n.)
cardiau [pl.] - (n.) <see "cerdyn">
cardod [-au, f.] - (n.) charity, alms, dole
cardodol - (adj.)
cardodwen [f.] - (n.) <see "cardydwen">
cardodwyn [f.] - (n.) <see "cardydwyn">
cardota [cardot-] - (v.) beg
{ Cardota is the what a beggar does. }
cardotyn (cardotwr) [cardotwyr, m.] - (n.) beggar
cardydwen (cardodwen) [f.] - (n.) weakest of litter
cardydwyn (cardodwyn) [m.] - (n.) weakest of litter
cardd [m.] - (n.) shame, disgrace
carddychwel - (adj.)
caredig [caredic- &adj] - (adj.) kind
{ Caredig derives from love, from "cariad", so an act of kindness
may betoken "caredigrwydd". }
Caredigion - (prop.n.) Cardiganshire
caredigrwydd [m.] - (n.) kindness
caredd [-au, m.] - (n.) sin, crime
caregan (caregen) [caregos, f.] - (n.) stone, pebble
caregl [-au, m.] - (n.)
caregog - (adj.) stony
caregos [pl.] - (n.) <see "caregan">
caregu [careg-] - (v.) stone; petrify
careiau [fpl.] - (n.) <see "carrai">
caren [-nydd, -nod, mf.] - (n.)
carennydd [m.] - (n.) friendship; kinship
cares [-au, f.] - (n.) female friend, girlfriend; kinswoman
carfaglach [-au?, m.] - (n.)
carfaglau [fpl.] - (n.)
carfaglog - (adj.) clumsy
carfaglu [carfagl-] - (v.)
carfan [-au, f.] - (n.) beam
carfanu [carfan-] - (v.)
cariad [-au, -on, mf.] - (n.) lover, sweetheart
cariad [-au, m.] - (n.) love, affection
{ Cariad is the strongest word for "love". If it is full-blown
head-over-heels it is "cariad". If it is charitable, it is
"cariad". If it is Biblical (do I mean "agape"?) it is "cariad".
If it is a euphemism for sexual intercourse, it is also "cariad". }
cariadfab [cariadfeibion, m.] - (n.) lover, sweetheart
cariadferch [-ed?, f.] - (n.) sweetheart, mistress
cariadlawn - (adj.) full of love, loving
cariadlon - (adj.)
cariadol - (adj.)
cariadus - (adj.) loving, beloved, dear
cariadwledd [-oedd, f.] - (n.) love-feast
cariadwraig [cariadwragedd, f.] - (n.)
cario [cari-] - (v.) carry, bear
cariwr [carwyr, m.] - (n.)
carlam [-au, m.] - (n.) prance, gallop
ar garlam - (adv.) at a gallop, apace
carlamiad [-au, m.] - (n.)
carlamu [carlam-] - (v.) prance, gallop
carlwm [carlymod, m.] - (n.) ermine, stoat
carllwyth [-i, m.] - (n.)
carllyd - (adj.)
carn [-au, f.] - (n.) cairn
carn [-au, m.] - (n.) hoof; hilt, haft, handle
carnben [-nau?, m.] - (n.)
carnboer [-oedd?, m.] - (n.)
carnedd [-i, -au, f.] - (n.) cairn
carneddog - (adj.)
carnleidr [carnladron, m.] - (n.) brigand
carnog (carnol) [pl. -ion] - (adj.) hoofed
carnu [carn-] - (v.)
carnymorddiwes [-au?, m.] - (n.)
carnymorddiwes [carnymorddiwes-] - (v.)
carodog - (adj.)
carodog [-ion?, m.] - (n.)
carol [-au, f.] - (n.) carol
caroli [carol-] - (v.) carol
carolwr [carolwyr, m.] - (n.)
carp [-iau, m.] - (n.) clout, rag
carped [-au, -i, m.] - (n.) carpet
carpedu [carped-] - (v.)
carpio [carpi-] - (v.)
carpiog - (adj.) ragged, tattered
carpu [carp-] - (v.)
carrai [careiau, f.] - (n.) lace, thong
carreg [cerrig, f.] - (n.) stone
carreg fawr - (n.) boulder
glo carreg - (n.) anthracite
cart [ceirt, certi, m.] - (n.)
cartref [-i, -ydd, m.] - (n.) home, abode
cartrefig - (adj.)
cartrefle [-oedd, m.] - (n.) abode
cartreflu [m.] - (n.) militia
cartrefol - (adj.) homely, domestic, home; civil
cartrefolrwydd [m.] - (n.)
cartrefu [cartref-] - (v.) make home, settle
carth [-ion, m.] - (n.) tow, oakum; off-scouring
carthbren [-ni, m.] - (n.)
carthen [-ni, -nau, f.] - (n.) winnowing-sheet
carthfosiaeth [-au?, f.] - (n.)
carthffos [-ydd, f.] - (n.) sewer
carthlyn [-nau, m.] - (n.)
carthu [carth-] - (v.) cleanse, purge, scavenge
carthwr [carthwyr, m.] - (n.) cleanser, scavenger
caru [car-; 3.s. & 2.s.imp. ca+r] - (v.) love, like; court
{ (like) Caru is "like" so much as to "love" it. It would be an
exaggeration if I said that I "caru" coffee. }
hoff o garu - (adj.) amorous
caruaidd - (adj.) loving, kind, affable, affectionate
carueiddrwydd [m.] - (n.)
carueiddwch [-au?, m.] - (n.)
carw [ceirw, m.] - (n.) stag, deer
cainc o gorn carw - (n.) antler
carwas [-au?, f.] - (n.)
carwden [-ni, f.] - (n.) back-chain; tall awkward fellow
carwr [carwyr, m.] - (n.) lover, wooer
carwriaeth [-au, f.] - (n.) courtship, amour
carwriaethol - (adj.) amatory
cas - (adj.) hateful, odious; nasty, disagreeable
cas [caseion, m.] - (n.) hater, foe, enemy
cas [m.] - (n.) hatred, aversion
{ (aversion) Cas is the kind of aversion you avoid. }
casa/u [cas- &a/u] - (v.) hate, detest, abhor
casa/wr [casa/wyr, m.] - (n.) hater
casbeth [-au, m.] - (n.) aversion, nuisance
{ (aversion) Casbeth is the kind of aversion you avoid. }
casddyn [-ion, m.] - (n.)
caseg [cesig, f.] - (n.) mare
caseion [pl.] - (n.) <see "cas">
caset [-iau, m.] - (n.) cassette
casged [-au, f.] - (n.)
casgen (casg) [-ni, casgiau, f.] - (n.) cask, barrel
casgl [-ion, mf.] - (n.) collection
casgliad [-au, m.] - (n.) collection, gathering; abscess, boil; conclusion
{ (conclusion) Casgliad is the kind of conclusion that you draw;
it is the same word as a collection or gathering. }
casglu [casgl-; 3.s. & 2.s.imp. casgl] - (v.) collect, gather, accumulate, amass; infer
{ (collect, gather) Casglu is to make a "casgliad", a collection.
It is essentially equivalent to "hel". You can "ymhel" and
"ymgasglu" more-or-less equally well. There are some unlikely uses
of "casglu", but these are marginal. Some people say "casglu" for
"cronni" (gather into a "cronfa", of course, rather than a
"casgliad") and there is a medical sense of "casglu" (and "cronni")
which is for pus to gather. "Casglu" can also mean "gather" in the
sense of infer, as in "I gather that you're leaving the company." }
casglwr [casglwyr, m.] - (n.) collector
casglydd [-ion, m.] - (n.) collector
casineb [m.] - (n.) hatred, antipathy
Casllwchwr - (prop.n.) Loughor
Casnewydd - (prop.n.) Newport Mon
casnoden [casnod, f.] - (n.)
casnodyn [casnod, m.] - (n.)
casog [-au, f.] - (n.)
cast [-iau, m.] - (n.) vice, knack; cast
castiau digrif - (n.pl.) antics
castan [-au, f.] - (n.) chestnut
castaned [-au, m.] - (n.)
castanwydden [castanwydd, f.] - (n.) chestnut tree
castell [cestyll, m.] - (n.) castle
castellaidd - (adj.)
Castell-nedd - (prop.n.) Neath
Castellnewydd - (prop.n.) Newcastle
castellog - (adj.) castled, castellated
castellu [castell-] - (v.) castle, encamp
castellwr [castellwyr, m.] - (n.)
castellydd [-ion?, m.] - (n.)
castio [casti-] - (v.) trick, cheat; cast, calculate
castiog - (adj.) full of tricks, tricky
castiwr [castwyr, m.] - (n.)
castr [-au, f.] - (n.)
casul [-iau, -au, mf.] - (n.) chasuble, cassock
Caswallon - (prop.n.) Cassivellaunus
caswir - (adj.)
caswir [m.] - (n.) unpalatable truth
cat [-iau, m.] - (n.) bit, piece, fragment; pipe
cataid (cated) [cateidiau, m.] - (n.)
cataledd [-au?, m.] - (n.)
cateidiau [pl.] - (n.) <see "cataid">
catel [pl.] - (n.) chattels; cattle
catffyliaid [mpl.] - (n.)
catgi [catgwn, m.] - (n.)
catgor [-iau, -au, m.] - (n.) ember day
catgorn [catgyrn, m.] - (n.)
catgyrch [-au, m.] - (n.)
catgyrn [pl.] - (n.) <see "catgorn">
catiau [mpl.] - (n.) <see "cetyn">
catrawd [catrodau, f.] - (n.) regiment
Catrin - (prop.n.) Catherine
catrodi [catrod-] - (v.)
catrodol - (adj.)
cath [-od, -au, f.] - (n.) cat
cathaidd - (adj.) catty
cathderig - (adj.)
catherig - (adj.)
cathl [-au, cethlydd, f.] - (n.) melody, hymn, lay
cathlaidd - (adj.)
cathlu [cathl-] - (v.) sing, hymn
cathod [f.] - (n.) cathode
catholig - (adj.) catholic
catholigiaeth [-au?, f.] - (n.)
catholigion [pl.] - (n.)
catholigrwydd [m.] - (n.) catholicity, catholicism
catholigydd [-ion?, m.] - (n.)
cathrenu - (v.) <see "cethrenu">
cau - (adj.) hollow, concave
gaing gau - (n.) gouge
cau [cae-; 3.s. cae; 2.s.imp. cau, caua, caea] - (v.) shut, close, enclose, barricade, block
cau'r llygaid - (v.) blink
caul [ceulion, ceuliau, m.] - (n.) maw; rennet; curd
caw - (adj.)
caw [-iau, -au, m.] - (n.) band, swaddling-clothes
cawci [-%od, m.] - (n.) jackdaw
cawdel [m.] - (n.) hodge-podge (hotchpotch), mess
cawdelu [cawdel-] - (v.)
cawdd [coddion, m.] - (n.) wrath, offence, affliction
cawell [cewyll, m.] - (n.) hamper, basket, cradle
cawell saethau - (n.) quiver
cawellaid (cawelled) [cawelleidiau, m.] - (n.) hamperful, basketful
cawellwr [cawellwyr, m.] - (n.) basket-maker
cawg [-iau, m.] - (n.) basin, bowl, pitcher
cawio [cawi-] - (v.)
cawl [m.] - (n.) broth, soup; hodge-podge (hotchpotch)
cawlach [-au?, m.] - (n.)
cawlen [-nau?, f.] - (n.)
cawna [cawn-] - (v.)
cawnen [cawn, f.] - (n.) reed
cawod [-ydd, -au, f.] - (n.) shower
cawodi [cawod-] - (v.) shower
cawodog - (adj.) showery
cawr [cewri, m.] - (n.) giant
cawraidd - (adj.) gigantic
cawres [-au, f.] - (n.) giantess
cawrfarch [cawrfeirch, m.] - (n.)
cawrfil [-od, m.] - (n.) elephant
caws [m.] - (n.) cheese; curd
cawsa [caws-] - (v.)
cawsai (cawsi) [mf.] - (n.) causeway
cawsaidd - (adj.) cheesy, caseous
cawsellt [-ydd, -i, -au, m.] - (n.) cheese-vat
cawsio [cawsi-] - (v.) curd, curdle
cawsiog - (adj.) curdled
cawsion [pl.] - (n.) curds
cawslestr [-i, m.] - (n.)
cawsu [caws-] - (v.)
cawswasg [-au, f.] - (n.)
cawswr [cawswyr, m.] - (n.)
cebystr [-au, m.] - (n.) tether, halter
cebystru [cebystr-] - (v.)
cec [-ys, m.] - (n.)
cecian [ceci-] - (v.)
cecr [-au?, m.] - (n.)
cecraeth [-au?, f.] - (n.)
cecren [-nod, f.] - (n.) shrew, scold
cecri [-eiau?, m.] - (n.)
cecru [cecr-] - (v.) wrangle, bicker
cecrus - (adj.) cantankerous, quarrelsome, pugilistic, acrimonious
cecryn [-nod, m.] - (n.) wrangler, brawler
cecsyth - (adj.)
cecysen [cecys, f.] - (n.)
cecysyn [cecys, m.] - (n.)
ced [-au, -ion, -oedd, f.] - (n.) bounty, boon
ceden [-od, -au, f.] - (n.) nap
cedenog - (adj.)
cedenu [ceden-] - (v.)
cedny [pl.] - (n.) <see "cadno">
cedor [-au, f.] - (n.)
cedorfa [cedorfeydd, f.] - (n.)
cedowrach [-au?, f.] - (n.)
cedr [pl.] - (n.)
cedrwydd - (adj.)
cedrwydden [cedrwydd, f.] - (n.) cedar
cedw [-iau?, m.] - (n.)
cedyrn [pl.] - (adj.) <see "cadarn">
cedysen [cedys, f.] - (n.)
cefn (cefen) [-au, m.] - (n.) back; garden bed; support
bod yn gefn - (v.) befriend
llwr ei gefn - (adj.) backwards
madruddyn y cefn - (n.) spinal cord
main y cefn - (n.) small of the back
tu cefn - (prep.) behind
yn wysg ei gefn - (adv.) backwards
cefnbant - (adj.)
cefnbeithynen [cefnbeithyn, f.] - (n.)
cefndedyn [m.] - (n.) mesentery; diaphragm, pancreas
cefnder [cefndyr, m.] - (n.) first cousin
cefndir [-oedd, m.] - (n.) background
cefndres [-i, f.] - (n.)
cefndryd [pl.] - (n.)
cefndyr [mpl.] - (n.) <see "cefnder">
cefnddwr [cefnddwyr, m.] - (n.)
cefnen [-nau, f.] - (n.) night-line
cefnfor [-oedd, m.] - (n.) main sea, ocean
cefn.gefn - (adv.)
cefn.grwba - (adj.)
cefn.grwca - (adj.)
cefn.grwm - (adj.) hump-backed
cefnhwrwg - (adj.)
cefnir - (adj.)
cefnlen [-ni, f.] - (n.)
cefnlu [-oedd?, m.] - (n.)
cefnlloer [-au, mf.] - (n.)
cefnllwm - (adj.) bare-backed
cefnog - (adj.) well-off, well-to-do, affluent
cefnogaeth [f.] - (n.) encouragement, support
cefnogi [cefnog-] - (v.) encourage, support, back, abet, advocate
cefnogol - (adj.) encouraging
cefnogwr [cefnogwyr, m.] - (n.)
cefnogydd [-ion, m.] - (n.) accessory (accessary)
cefnrhaff [-au, f.] - (n.)
cefnrhwd - (adj.)
cefnu [cefn-] - (v.) back, turn the back, forsake
cefnwden [-ni, f.] - (n.)
cefnwlad [cefnwledydd, f.] - (n.)
ceffyl [-au, m.] - (n.) horse
ceffyl haearn - (n.) bicycle
ceg [-au, f.] - (n.) mouth
cega [ceg-] - (v.) mouth, prate
cegaid (ceged) [cegeidiau, f.] - (n.) mouthful
cegen [-nau, f.] - (n.) gullet, windpipe
ceges [-au, f.] - (n.)
cegid [-au, f.] - (n.) green woodpecker, jay
cegiden [cegid, cegyr, f.] - (n.) hemlock
cegin [-au, f.] - (n.) kitchen
ceginwrych [m.] - (n.) hair standing on end, agitation
cegog - (adj.)
cegrwth - (adj.) gaping
cegrythu [cegryth-] - (v.)
cegu [ceg-] - (v.)
cegwm [-au?, m.] - (n.)
cegyr [pl.] - (n.) <see "cegiden">
cegyrn [mpl.] - (n.) <see "cogwrn">
cengl [-au, f.] - (n.) band; girth; hank
cenglu [cengl-] - (v.) hank; girth; wind
cenglyn [cenglau, -ion, m.] - (n.)
cei [-au, m.] - (n.) quay
Cei Newydd, Y - (prop.n.) New Quay
ceian [-nau?, f.] - (n.)
ceibiau [pl.] - (n.) <see "caib">
ceibio [ceibi-] - (v.) pick with pickaxe
ceibiwr [ceibwyr, m.] - (n.) picker, digger, navvy
ceibr [-au, m.] - (n.)
ceibren [-ni, m.] - (n.)
ceidwad [ceidwaid, m.] - (n.) keeper, savior (saviour)
ceidwadaeth [f.] - (n.) conservatism, conservancy
ceidwadol - (adj.) conservative
Ceidwadwr [Ceidwadwyr, m.] - (n.) Conservative
ceidwadwy - (adj.)
ceidwaid [mpl.] - (n.) <see "ceidwad">
ceiliagwydd [-au, m.] - (n.) gander
ceiliau [pl.] - (n.) <see "cail">
ceiliog [-od, m.] - (n.) cock, rooster
ceiliog rhedyn - (n.) grasshopper
ceilsen [-nau?, f.] - (n.)
ceilsyn [-ion?, m.] - (n.)
ceilys [pl.] - (n.)
ceillgwd [-au?, m.] - (n.)
ceilliau [pl.] - (n.) <see "caill">
ceimiad [ceimiaid, m.] - (n.)
ceimion [pl.] - (adj.) <see "cam">
ceinach [-od, f.] - (n.) hare
ceinciau [fpl.] - (n.) <see "cainc">
ceincio [ceinci-] - (v.) branch out, ramify
ceinciog - (adj.) branched, branching
ceinciol - (adj.)
ceindeg - (adj.)
ceinder [m.] - (n.) elegance, beauty
ceinfaglog - (adj.)
ceinfalch - (adj.)
ceiniad [ceiniaid, m.] - (n.) singer
ceinioca [ceinioc-] - (v.) gather pennies; beg
ceiniog [-au, f.] - (n.) penny
ceiniogwerth [-i, -au, f.] - (n.) penny-worth
ceinion [pl.] - (adj.) <see "cain">
ceinion [pl.] - (n.) <see "caen">
ceinmyg - (adj.) honorable (honourable), praiseworthy
ceintach [ceintach-] - (v.) grumble, croak
ceintachlyd - (adj.) querulous
ceintachus - (adj.)
ceintachwr [ceintachwyr, m.] - (n.) grumbler, croaker
ceinwych - (adj.)
ceinych [pl.] - (n.)
ceir [pl.] - (n.) <see "caer">
ceirchen [ceirch, f.] - (n.) oat
bara ceirch - (n.) oat bread
ceirchyn [ceirch, m.] - (n.) oat
ceiriosen [ceirios, f.] - (n.) cherry
ceirt [pl.] - (n.) <see "cart">
ceirw [pl.] - (n.) <see "carw">
ceisbwl [ceisbyliaid, m.] - (n.) catchpole, bailiff
ceisiad [ceisiaid, -au, m.] - (n.)
ceisiedydd [-ion, m.] - (n.) seeker; applicant
ceisio [ceisi-; 3.s. & 2.s.imp. cais] - (v.) seek; ask; try, attempt, assay, endeavor (endeavour); fetch, get; buy
{ (buy) Ceisio is used with the sense of "buy" in the
north-eastern dialect. }
{ (try) Ceisio means most of the "attempt" meanings of "try",
including the ones to do with rugby football, and applying for
things and so on. }
ceisio am - (v.) try for
ceisiwr [ceiswyr, m.] - (n.) seeker
ceislen [-ni, f.] - (n.)
ce+l - (adj.) hidden, concealed
ce+l [m.] - (n.) concealment
celain [celanedd, celaneddau, f.] - (n.) dead body, corpse, stiff
celanedd [f.] - (coll.n.) carnage, slaughter
celc [mf.] - (n.) concealment; hoard
celcio [celci-] - (v.)
celcu [celc-] - (v.)
celchyn [-ion?, m.] - (n.)
celf [-au, f.] - (n.) art, craft
celfair [-oedd?, m.] - (n.)
celficyn [celfi, m.] - (n.) tool; (n.pl.) gear, furniture, baggage
celfydd - (adj.) skilled, skillful (skilful), artistic
celfyddgar - (adj.) ingenious; artistic
celfyddgarwch [-au?, m.] - (n.)
celfyddwaith [-au?, m.] - (n.)
celfyddwr [celfyddwyr, m.] - (n.) artificer, artist
celfyddyd [-au, f.] - (n.) art, craft; skill
celfyddydol - (adj.) artificial
celff [-i, m.] - (n.)
celffaint [celffeiniau, m.] - (n.) decayed stump, dilapidated thing
celffeinio [celffeini-] - (v.)
celi (Celi) [m.] - (n.) heaven, God
celrym [-au?, m.] - (n.)
celteg [-au?, f.] - (n.)
celu [cel-] - (v.) hide, conceal
celu rhag - (v.) hide from, conceal from
celwrn [celyrnau, m.] - (n.) tub, bucket, pail
celwydd [-au, m.] - (n.) lie, falsehood, untruth
celwyddgar - (adj.)
celwyddgi [celwyddgwn, m.] - (n.)
celwyddo [celwydd-] - (v.)
celwyddog - (adj.) lying, mendacious; false
celwyddwr [celwyddwyr, m.] - (n.) liar
celyd [pl.] - (adj.)
celynnen [celyn, f.] - (n.) holly
celynnog - (adj.)
celynnog [-ion?, f.] - (n.)
celyrnaid (celyrned) [celyrneidiau, m.] - (n.) tubful, bucketful, pailful
celyrnau [pl.] - (n.) <see "celwrn">
cell [-oedd, -au, f.] - (n.) cell, chamber
celli [-%au, -%oedd, f.] - (n.) grove
cellog - (adj.)
cellwair [cellweir- ?] - (v.) joke, jest, trifle, banter
cellwair [cellweiriau, m.] - (n.) joke, fun, badinage, banter
{ (joke) Cellwair is a native Welsh word for "joke". }
cellweirio [cellweiri-] - (v.)
cellweiriol - (adj.)
cellweiriwr [cellweirwyr, m.] - (n.) jester, trifler
cellweirus - (adj.) playful, jocular, arch
cellystr [fpl.] - (n.)
cemeg [f.] - (n.) chemistry
cemegol - (adj.) chemical
cemegwr [cemegwyr, m.] - (n.) chemist
cemyg [fpl.] - (n.) <see "cameg">
cemyw [-ion, m.] - (n.)
cen [coll.] - (n.) skin, peel, scales, scurf, film, lichen
cenadaethau [fpl.] - (n.) <see "cenhadaeth">
cenadwri [-au, f.] - (n.) message
cenadwriaeth [-au?, f.] - (n.)
cenau [cenawon, m.] - (n.) cub, whelp; rascal
cenawes [-au, f.] - (n.)
cenedl [cenhedloedd, f.] - (n.) nation; gender; race
{ (gender) Cenedl with this sense is grammatical gender. }
{ (race) Cenedl is the sort of race that is genetically related
(cf. "cenhedlu", to breed), as in racial discrimination, and human
race. }
cenedlaethau [fpl.] - (n.) <see "cenhedlaeth">
cenedlaethol - (adj.) national
cenedlaetholdeb [m.] - (n.) nationalism
cenedlaetholi [cenedlaethol-] - (v.) nationalize
cenedlaetholwr [cenedlaetholwyr, m.] - (n.) nationalist
cenedl-ddyn [-ion, m.] - (n.) gentile
cenedledig - (adj.)
cenedlgarwch [-au?, m.] - (n.)
cenedlgarwr [cenedlgarwyr, m.] - (n.)
cenfaint [cenfeiniau, cenfeintiau, f.] - (n.) herd
cenfigen [-nau, f.] - (n.) envy, jealousy
cenfigennu [cenfigenn- &1, cenfigen- &2+] - (v.) envy, be jealous
{ You "cenfigennu wrth" a person. }
cenfigennus (cenfigenllyd) - (adj.) envious, jealous
cenhadaeth [cenadaethau, f.] - (n.) mission
cenhadau [pl.] - (n.) <see "cennad">
cenhades [-au?, f.] - (n.)
cenhadol - (adj.) missionary
cenhadon [pl.] - (n.) <see "cennad">
cenhadu [cenhad-] - (v.) permit
cenhadwr [cenadwriau, m.] - (n.) missionary
cenhedlaeth [cenedlaethau, f.] - (n.) generation
{ Cenhedlaeth is the word you would naturally use if you are
talking about the generations of one family (the generations in a
family tree). }
cenhedlig - (adj.) gentile, pagan
cenhedloedd [fpl.] - (n.) <see "cenedl">
cenhedlu [cenhedl-] - (v.) beget, generate; breed
cenhinen [cennin, f.] - (n.) leek
cenlli [-eiau?, m.] - (n.)
cenllif [m.] - (n.) flood, torrent, deluge
cenllysg [coll.m.] - (n.) hail; hailstones
bwrw cenllysg - (v.) hail
{ Bwrw cenllysg is the kind of hailing the weather does to you. }
cenna [cenn- &1, cen- &2+] - (v.)
cennad [cenhadau, cenhadon, f.] - (n.) leave; messenger
cennin [pl.] - (n.) <see "cenhinen">
cennog - (adj.) scaly, scurfy
cennu [cenn- &1, cen- &2+] - (v.) scale, scurf
cennyn [pl.] - (n.)
ce+r [f.] - (n.) gear, tools, trappings
ceraint [pl.] - (n.) <see "ca+r">
cerbyd [-au, m.] - (n.) chariot, coach, car
cerbydres [-i, f.] - (n.) railway train
cerbydwr [cerbydwyr, m.] - (n.) coachman
cerdin [pl.] - (n.) <see "cerddinen">
cerdyn [cardiau, m.] - (n.) card
cerdd - (adj.)
cerdd [cyrdd, -i, -au, f.] - (n.) song, poem; music, poetry
{ (poetry) Cerdd is literally "art" and could just possibly be
used to refer to various arts such as "barddoniaeth", which is
unlikely to be so in unpretentious use. }
{ (song, poem, music) Cerdd, being a general sort of "art/craft"
comes to mean all sorts of musical and poetic arts, and pieces of
such art. }
cerddber - (adj.)
cerddbrenni [pl.] - (n.)
cerddbresi [pl.] - (n.)
cerdded [-i?, m.] - (n.)
ar gerdded - (adv.) away, going on
cerdded [cerdd-; 3.s. & 2.s.imp. cerdd] - (v.) walk; go; travel
cerddediad [-au, m.] - (n.) walking, going; pace
cerddedwr [cerddedwyr, m.] - (n.)
cerddetan [cerddetan- ?] - (v.)
cerddgar - (adj.) harmonious, musical
cerddinen [cerddin, f.] - (n.) rowan
cerddor [-ion, m.] - (n.) singer, musician
cerddores [-au?, f.] - (n.)
cerddorfa [cerddorfeydd, f.] - (n.) orchestra
cerddoriaeth [f.] - (n.) music
cerddorol - (adj.) musical
cerddwr [cerddwyr, m.] - (n.) walker
cerfddelw [-au, f.] - (n.) graven image, statue
cerfiad [-au, m.] - (n.)
cerfiadaeth [-au, f.] - (n.)
cerfiedig - (adj.)
cerfiedydd [-ion?, m.] - (n.)
cerfio [cerfi-] - (v.) carve
cerfiwr [cerfwyr, m.] - (n.)
cerflun [-iau, m.] - (n.) statue; engraving
cerfluniaeth [f.] - (n.) sculpture
cerflunydd [cerflunwyr, m.] - (n.) sculptor
cerfwaith [m.] - (n.) carving, sculpture
cerfysgrif [-au, f.] - (n.)
ceriach [pl.] - (n.)
cerigog - (adj.)
cerigos [pl.] - (n.)
cerlyn [-ion?, m.] - (n.)
cern [-au, f.] - (n.) cheek, jaw
cernen [-nau, f.] - (n.)
cernod [-iau, f.] - (n.) buffet
cernodio [cernodi-] - (v.)
cernodiwr [cernodwyr, m.] - (n.)
Cernyw - (prop.n.) Cornwall
Cernyweg [f.] - (n.) Cornish
cerpyn [carpiau, m.] - (n.) clout, rag
cerrig [fpl.] - (n.) <see "carreg">
cerrynt [mf.] - (n.) course, road, current
{ (course) Cerrynt is the same word as the English (water, or
electrical) "current" and so "course" only when this means a flow or
a path. }
{ (road) Cerrynt is an unlikely translation of "road", but "road"
might be a good translation of some poetic use of "cerrynt". It is
the same word as the English (water, or electrical) "current". }
cert [-i, f.] - (n.) cart
certiwr [certwyr, m.] - (n.) carter
certwain [certweiniau, f.] - (n.) cart, wain
certwyn [-i, f.] - (n.) cart, wain
certh - (adj.) right; awful
certh [certi, m.] - (n.)
certhern [-au?, f.] - (n.)
cerub (ceriwb) [-iaid, m.] - (n.) cherub
cerwyn [-i, f.] - (n.) tub; vat; winepress
cerwynaid (cerwyned) [cerwyneidiau, f.] - (n.) tubful, vatful
cerydd [-on, m.] - (n.) correction, chastisement; rebuke, reproof, censure, admonition
ceryddgar - (adj.)
ceryddiad [-au?, m.] - (n.)
ceryddol - (adj.) chastising, chastening
ceryddu [cerydd-] - (v.) correct, chastise; rebuke, admonish, animadvert
ceryddwr [ceryddwyr, m.] - (n.) chastiser, rebuker
cesail [ceseiliau, f.] - (n.) armpit; bosom
cesair [pl.] - (n.) hailstones, hail
Cesar - (prop.n.) Caesar
ceseilaid (ceseiled) [ceseileidiau, f.] - (n.) armful
ceseiliau [fpl.] - (n.) <see "cesail">
ceseiren [-nau?, f.] - (n.)
ceseirio [ceseiri-] - (v.)
ceseiryn [-ion?, m.] - (n.)
cesig [fpl.] - (n.) <see "caseg">
cest [-au, -iau, f.] - (n.) belly, paunch
cestog - (adj.) corpulent
cestryn [-ion?, m.] - (n.)
cestyll [mpl.] - (n.) <see "castell">
cestyn [cestiau, m.] - (n.)
cetog [-ion?, f.] - (n.)
cetyn [catiau, m.] - (n.) piece, bit; pipe
cethin - (adj.) dark, fierce, ugly
cethlydd [fpl.] - (n.) <see "cathl">
cethlyddion [pl.] - (n.)
cethr [-i, -au, f.] - (n.) nail, spear
cethren [-nau, f.] - (n.) nail, spear
cethrenu (cathrenu) [cethren-, cathren-] - (v.) drive, goad
cethrin - (adj.)
cethru [cethr-] - (v.)
cethw [-iau?, m.] - (n.)
ceubalfa [ceubalfeydd, f.] - (n.)
ceubont [-ydd, f.] - (n.)
ceubren [-nau, m.] - (n.) hollow tree
ceubwll [ceubyllau, m.] - (n.) pit
ceudod [m.] - (n.) cavity; abdomen; thought, heart
ceudwll [ceudyllau, m.] - (n.)
ceufad [-au, m.] - (n.) canoe
ceufedd [-i?, m.] - (n.)
ceuffordd [ceuffyrdd, f.] - (n.) tunnel
ceuffos [-ydd, f.] - (n.) drain, ditch
ceugrwm - (adj.)
ceulad [-au?, m.] - (n.)
ceulaidd - (adj.)
ceulan [-nau, ceulennydd, f.] - (n.) bank, brink
ceule [-oedd, m.] - (n.)
ceuled [-i?, m.] - (n.)
ceuleden [-nau?, f.] - (n.)
ceulennydd [fpl.] - (n.) <see "ceulan">
ceulfwyd [-ydd, m.] - (n.)
ceuliau (ceulion) [pl.] - (n.) <see "caul">
ceulo [ceul-] - (v.) curdle, coagulate
ceunant [ceunentydd, m.] - (n.) ravine, gorge
ceuol - (adj.)
cewc [-iau?, m.] - (n.)
cewri [mpl.] - (n.) <see "cawr">
cewyll [pl.] - (n.) <see "cawell">
cewyn [-nau, -non, m.] - (n.) swaddling clothes
ceyrydd [fpl.] - (n.) <see "caer">
ci [cw+n, m.] - (n.) dog, hound
ci hela - (n.) hound
ci%aidd - (adj.) dog-like, houndish; brutal
cian [-nau?, m.] - (n.)
cib [-au, m.] - (n.) pod, husk
cibddall - (adj.) purblind
cibo [cib-] - (v.) frown, scowl
cibog - (adj.) scowling
cibwst (cibws) [f.] - (n.) kibes, chilblains
cibyn [-nau, m.] - (n.) shell; husk; half a bushel
cibynnaid (cibyned) [cibynneidiau, cibyneidiau, m.] - (n.) half a bushel full
cic [-iau, mf.] - (n.) kick
cic adlam - (n.) drop kick
cicaion [pl.] - (n.)
cicio [cici-] - (v.) kick
ciconia [m.] - (n.) stork
cidl [-au?, mf.] - (n.)
cidwm [cidymiaid, cidymod, m.] - (n.) wolf; rascal
cidws [cidysod, f.] - (n.)
cieidd-dra [m.] - (n.) houndishness, brutality
cig [-oedd, m.] - (n.) meat, flesh
cig eidion - (n.) beef
{ Cig eidion is the kind of beef you eat. }
cig gwedder - (n.) mutton
cig moch [m.] - (n.) bacon
cigaidd - (adj.)
cigfa [-oedd, f.] - (n.)
cigfach [-au, m.] - (n.)
cigfran [cigfrain, f.] - (n.) raven
cigfreinig - (adj.)
cigliw - (adj.)
ciglyd - (adj.)
cignoeth - (adj.) caustic
cigog - (adj.) fleshy
cigwain [cigweiniau, f.] - (n.) flesh-hook
cigweinio [cigweini-] - (v.)
cigydd [-ion, m.] - (n.) butcher
cigyddiaeth [f.] - (n.) butchery
cigyddio [cigyddi-] - (v.) butcher, slaughter
cigyddlyd - (adj.) brutal, murderous
cigysol - (adj.)
cil [-iau, -ion, m.] - (n.) back; retreat; corner
cilagor [cilagor-] - (v.) open partly
cilagored - (adj.) ajar
cilan [-nau?, f.] - (n.)
cilbost [cilbyst, m.] - (n.) gatepost
cilbren [-nau, m.] - (n.)
cilbyst [pl.] - (n.) <see "cilbost">
cilcyn [-ion?, m.] - (n.)
cilcynnos [pl.] - (n.)
cilchwyrnen* [cilchwyrn, f.] - (n.) gland
cildant [cildannau, m.] - (n.)
cildrem [-iau, f.] - (n.) leer
cildremio [cildremi-] - (v.) leer
cil-droi [cil-dro- &i] - (v.)
cil-dwrn (cildwrn) [m.] - (n.) tip, bribe
cildyn - (adj.) obstinate, stubborn
cildynnu [cildynn- &1, cildyn- &2+] - (v.) be obstinate
cildynnus - (adj.) obstinate, stubborn
cildynrwydd [m.] - (n.) obstinacy, stubbornness
cilddannedd [mpl.] - (n.)
cilddant [cilddannedd, m.] - (n.) molar
cilddor [-ion?, f.] - (n.)
cilfach [-au, f.] - (n.) nook; creek, bay
cilfach wely - (n.) alcove
cilfilyn [-ion?, m.] - (n.)
cilfin [-iau, m.] - (n.)
cilgant [cilgannau, m.] - (n.)
cil-gnoi (cilgnoi) [cil-gno- &i, cilgno- &i] - (v.) chew cud, ruminate
cilgwthio [cilgwthi-] - (v.) push, shove, jostle
cilgynnyrch [-au?, m.] - (n.)
ciliad [-au, m.] - (n.)
cilio [cili-] - (v.) retreat, recede, swerve
cilio rhag - (v.) retreat from, recede from, swerve frmo, flee
cilolwg [cilolygon, f.] - (n.)
cilwen [-au, f.] - (n.) half smile
cilwenu [cilwen-] - (v.) simper, smile, leer
cilwg [cilygon, m.] - (n.) frown, scowl
cilwgu [cilyg-] - (v.)
cilwgus - (adj.)
cilydd [-ion, m.] - (n.) fellow, companion
cilyddol - (adj.) reciprocal
cilygon [mpl.] - (n.) <see "cilwg">
cilyn [cilion, ciliadau, ciliau, m.] - (n.)
cimwch [cimychiaid, m.] - (n.) lobster
cinetig - (adj.) kinetic
cin.groen [f.] - (n.) stink-horn
ciniawa [ciniaw-] - (v.) dine
cinio [ciniawau, mf.] - (n.) dinner
cip [-ion, m.] - (n.) pluck, snatch
cipdrem [-iau, fm.] - (n.) glance, glimpse
cipedrych [cipedrych-] - (v.) glance, glimpse
cipedrych ar - (v.) glance at
cipedrychiad [-au, m.] - (n.)
cipial [cipial- ?] - (v.)
cipio [cipi-] - (v.) snatch
cipiog - (adj.)
cipiwr [cipwyr, m.] - (n.) snatcher
cipolwg [cipolygon, mf.] - (n.) glance, glimpse
ciprys [-au, m.] - (n.) scramble
ciprys [ciprys-] - (v.) scramble
cipyll [-ion, m.] - (n.)
cipysg [pl.] - (n.)
ciried [fm.] - (n.) generosity, bounty
cis [-iau, mf.] - (n.) buffet; slap, touch
cist [-iau, f.] - (n.) chest, coffer, box; bin
{ (box) Cist is the kind of box you store things in. }
cistaid (cisted) [cisteidiau, f.] - (n.) chestful, boxful, binful
cistfaen [cistfeini, f.] - (n.)
ciw [-iau?, m.] - (n.)
ciwb [m.] - (n.) cube
ciwdod [f.] - (n.) tribe, clan, nation
ciwed [coll.f.] - (n.) rabble, mob, crew
ciwt - (adj.) cute, clever, ingenious
cladd [-au, m.] - (n.)
claddedigaeth [-au, mf.] - (n.) burial
claddedigaethol - (adj.)
claddedigol - (adj.)
claddfa [claddfeydd, f.] - (n.) burial ground, cemetery
claddgell [-oedd, f.] - (n.)
claddogof [-au, f.] - (n.)
claddu [cladd-; 3.s. & 2.s.imp. cladd] - (v.) bury
claddwr [claddwyr, m.] - (n.)
claear - (adj.) lukewarm, tepid; mild; cool
claearineb [m.] - (n.) lukewarmness
claearu [claear-] - (v.) make mild, make tepid; soothe
claer - (adj.) clear, bright, shining
claerder [m.] - (n.) clearness, brightness
claeredd [-au?, m.] - (n.)
claerineb [-au?, m.] - (n.)
claerwen [f.] - (adj.) <see "claerwyn">
claerwych - (adj.)
claerwyn [f. claerwen] - (adj.)
claf [cleifion, m.] - (n.) sick person, patient
claf [pl. cleifion] - (adj.) sick, ill
clafaidd - (adj.)
clafdy [clafdai, m.] - (n.) hospital, infirmary
clafeiddio [clafeiddi-] - (v.)
clafr [m.] - (n.) itch, mange
clafrllyd - (adj.)
clafychu [clafych-] - (v.) sicken, fall ill, ail
clai [cleiau, m.] - (n.) clay
clais [cleisiau, m.] - (n.) stripe; bruise
clamp [-iau, m.] - (n.) mass, lump, bunch; monster
clandro [clandr-] - (v.) calculate, reckon
clap [-iau, m.] - (n.) lump
clapgi [clapgwn, m.] - (n.) telltale, tattletale
clapiast [-iau?, f.] - (n.)
clapio (clapian) [clapi-] - (v.) lump; strike; gossip
clapiog - (adj.) lumpy
clared [-i?, m.] - (n.)
clas [m.] - (n.) monastic community, cloister, college
claseglwys [-au?, f.] - (n.)
clastir [-oedd, m.] - (n.)
clasur [-on, m.] - (n.) classic
clasurol - (adj.) classical
clatsien [-nau?, f.] - (n.)
clatsio [clatsi-] - (v.)
clau - (adj.) quick, swift, soon; true; audible
clawdd [cloddiau, m.] - (n.) hedge; dyke, embankment, barrage
clawr [cloriau, m.] - (n.) face, survace; cover, lid; board
clebar (cleber) [mf.] - (n.) idle talk, gossip, tattle, chatter
clebran [clebr-] - (v.) chatter, babble; gossip, tattle
clebren [f.] - (n.) tattler
clebryn [m.] - (n.) tattler
clec [-iau, -s, f.] - (n.) click; clack; crack; gossip
clecen [-nau?, f.] - (n.)
cleci [clecwn, m.] - (n.) telltale
clecian [cleci-] - (v.) click; clack; crack, snap
cleciwr [clecwyr, m.] - (n.)
clecwn [mpl.] - (n.)
clecyn [cleciau, m.] - (n.)
clechdyr - (adj.)
cled [f.] - (adj.) <see "clyd">
cledr [-au, f.] - (n.) pole; rail; palm
{ (palm) Cledr is the kind of palm you have on your hand. }
cledren [-nau, -ni, f.] - (n.) pale, pole, rail
cledrffordd [cledrffyrdd, f.] - (n.) railway
cledro [cledr-] - (v.)
cledru [cledr-] - (v.)
cledrwaith [-au?, m.] - (n.)
cledd - (adj.)
cleddyf (cledd; cleddau) [-au, m.] - (n.) sword; brace
cleddyfan [-nau?, m.] - (n.)
cleddyfod [-au?, m.] - (n.)
cleddyfog - (adj.)
cleddyfwr [cleddyfwyr, m.] - (n.) swordsman
clefyd [-au, -on, m.] - (n.) disease; fever
clefyd melyn - (n.) jaundice
clegar [-au?, m.] - (n.)
clegar [clegar-] - (v.) clack, cluck, cackle
clegr (clegyr) [-au, m.] - (n.) rock; cairn, stony place
clegyrog - (adj.)
cleiau [pl.] - (n.) <see "clai">
cleibwll [cleibyllau, m.] - (n.)
cleidir [-oedd, m.] - (n.)
cleien [-nau?, f.] - (n.)
cleifion [mpl.] - (n.) <see "claf">
cleiled [f.] - (adj.) <see "cleilyd">
cleilenwi [cleilenw-] - (v.)
cleilyd [f. cleiled] - (adj.)
cleio [clei-] - (v.)
cleiog - (adj.) clayey
cleirch [-au?, m.] - (n.)
cleiriach [m.] - (n.) decrepit one
cleisiau [pl.] - (n.) <see "clais">
cleisio [cleisi-] - (v.) bruise
cleisiog - (adj.) bruised
clem [-iau, f.] - (n.) slice, sole-piece; notion; (n.pl.) grimaces
clemio [clemi-] - (v.) patch sole of boot
cle+n - (adj.) affable
clenc [-iau?, f.] - (n.)
clep [-iau, f.] - (n.) clack, clap; gossip
clepgi [clepgwn, m.] - (n.) babbler; telltale, tattletale, blab
clepian [clepi-] - (v.) clap; slam, bang; blab
clepyn [clepiau, -nau, m.] - (n.)
cle+r [coll.f.] - (n.) itinerant minstrels; bards
clera [cler-] - (v.) stroll as minstrels
clerc [-od, m.] - (n.) clerk
clercio [clerci-] - (v.) serve as clerk
cleren [cle+r, f.] - (n.) fly
clerigol - (adj.) clerical
clerigwr [clerigwyr, m.] - (n.) clergyman
clerwr [clerwyr, m.] - (n.) itinerant minstrel
clerwraidd - (adj.)
clerwriaeth [f.] - (n.) minstrelsy
clet [f.] - (n.)
clewt [-iau, m.] - (n.) clout
clewtian [clewti-] - (v.) clout
clewyn [-nau, m.] - (n.)
clicied [-au, -i, f.] - (n.) clicket; trigger
cliciedu [clicied-] - (v.) latch, fasten
climach [-od, m.] - (n.)
clindarddach [clindardd-] - (v.) crackle
clindarddach [m.] - (n.) crackling
clip [-iau?, m.] - (n.)
clipen [-nau?, f.] - (n.)
clipfwrdd [clipfyrddau, m.] - (n.) clipboard
clipio [clipi-] - (v.)
clipsen [-nau?, f.] - (n.)
clir - (adj.) clear
clirio [cliri-] - (v.) clear
clo [-eau, -eon, m.] - (n.) lock, conclusion
{ (conclusion) Clo is a lock, so something that completes and
closes, the close of a letter, the close of a speech, the bit at the
end that sums it up and ties up loose ends, the signing off. }
cload [-au?, m.] - (n.)
cloadur [m.] - (n.) closure
cloben [f.] - (n.) monster
clobyn [m.] - (n.) monster
cloc [-iau, m.] - (n.) clock
clocian [cloci-] - (v.) cluck
clociwr [clocwyr, m.] - (n.)
clocs [fpl.] - (n.)
clocsen [clocsiau, f.] - (n.) clog
clocsio [clocsi-] - (v.)
clocsiwr [clocswyr, m.] - (n.)
cloch [clych, clychau, f.] - (n.) bell
o'r gloch - (adj.) o'clock
clochaidd - (adj.) sonorous, noisy
clochdar [clochdar-] - (v.) cluck, cackle
clochdran [clochdran- ?] - (v.)
clochdy [clochdai, m.] - (n.) belfry, steeple
clochi [cloch-] - (v.)
clochog - (adj.)
clochydd [-ion, m.] - (n.) bellman; sexton
clod [-ydd, mf.] - (n.) praise, fame, renown
clodfawr - (adj.)
clodforedd [-au?, m.] - (n.)
clodfori [clodfor-] - (v.) praise, extol
clodforus - (adj.)
clodwiw - (adj.) commendable, praiseworthy
cloddfa [cloddfeydd, f.] - (n.) quarry, mine
cloddiad [-au, m.] - (n.)
cloddiau [mpl.] - (n.) <see "clawdd">
cloddilion [pl.] - (n.)
cloddio [cloddi-] - (v.) dig, delve; quarry, mine
cloddiwr [cloddwyr, m.] - (n.) digger, navvy
cloddolion [pl.] - (n.)
cloe%dig - (adj.) locked, closed
cloe%digaeth [-au?, f.] - (n.)
cloen [cloynnau, -au, f.] - (n.)
cloer [-au, -iau, mf.] - (n.) locker; niche, embracure
cloff - (adj.) lame
cloffi [cloff-] - (v.) lame, halt
cloffni (cloffi) [m.] - (n.) lameness
cloffrwym [-au, m.] - (n.) fetter, hobble
cloffrwym y cythraul - (n.) great bindweed
cloffrwym y mwci - (n.) great bindweed
cloffrwymo [cloffrwym-] - (v.)
clog [-au, f.] - (n.) rock, precipice
clog [-au, mf.] - (n.) cloak
clogfaen [clogfeini, m.] - (n.) boulder
cloglai [-eiau?, m.] - (n.)
clogwrn [clogyrnau, m.] - (n.)
clogwyn [-i, -au, m.] - (n.) cliff, crag, precipice, bluff
clogwynog - (adj.) craggy, precipitous
clogyn [clogau, -nau, m.] - (n.)
clogyrnach [-au?, m.] - (n.)
clogyrnaidd - (adj.) rough, rugged, clumsy
clogyrnau [pl.] - (n.) <see "clogwrn">
clogyrnog - (adj.)
cloi [clo- &i; 3.s. cly*; 2.s.imp. clo] - (v.) lock
cloig [-ion, f.] - (n.)
cloigo [cloig-] - (v.)
clompen [-nau?, f.] - (n.)
clompyn [-ion?, m.] - (n.)
clonc - (adj.) addled
clonc [-iau, f.] - (n.) clank; gossip
cloncian [clonci-] - (v.)
cloncio [clonci-] - (v.)
clonciog - (adj.)
cloncwy [-au?, m.] - (n.)
clop [m.] - (n.)
clopa [-+u, fm.] - (n.) noddle; knob; club
clopanau [pl.] - (n.)
clopyn [clopau, m.] - (n.)
cloren [clor, -nau, f.] - (n.) rump, tail
clorian [-nau, mf.] - (n.) pair of scales, balance
{ (balance) Clorian is the kind of balance you use to weigh
things. }
cloriannu [cloriann- &1, clorian- &2+] - (v.) weigh, balance
cloriau [pl.] - (n.) <see "clawr">
clorio [clori-] - (v.)
cloronen [cloron, f.] - (n.) potato
clo\s - (adj.) close
clos [-au, m.] - (n.) pair of breeches
clos [-ydd, m.] - (n.) yard
clos [f.] - (adj.) <see "clws">
closio [closi-] - (v.) close, near
clown [cloynnau, m.] - (n.)
cloyn [cloeon, cloeau, -nau, m.] - (n.)
clud [mf.] - (n.) luggage, baggage
cludadwy - (adj.) portable
cludair [cludeiriau, f.] - (n.) heap, load, wood-pile
cludbridd [-au?, m.] - (n.)
cludeiriau [pl.] - (n.) <see "cludair">
cludiad [-au, m.] - (n.) carriage
cludiant [cludiannau, m.] - (n.)
cludo [clud-] - (v.) carry, convey, port, bear
cludwr [cludwyr, m.] - (n.) porter
cludydd [-ion, m.] - (n.) porter
clugiar [clugieir, f.] - (n.)
clu+l [-iau, m.] - (n.) knell
clun [-iau, f.] - (n.) hip, haunch, thigh, leg
clun [m.] - (n.) meadow, moor; brushwood
clunhecian [clunheci-] - (v.)
clunhercian [clunherci-] - (v.)
clunhercyn [-ion?, m.] - (n.)
clunllaes - (adj.)
clunwst [-iau?, f.] - (n.)
cluro [clur-] - (v.) rub, smear
clust [-iau, mf.] - (n.) ear; handle
clusten [-nau?, f.] - (n.)
clustew - (adj.)
clustfeinio [clustfeini-] - (v.) prick up the ears; eavesdrop
clustfodrwy [-au, f.] - (n.)
clustfyddar - (adj.)
clustgell [-ion?, f.] - (n.)
clustgyffes [f.] - (n.) auricular confession
clustiog - (adj.)
clustlws [clustlysau, m.] - (n.) earring
clustnodi [clustnod-] - (v.)
clustod [-au?, f.] - (n.)
clustog [-au, fm.] - (n.) cushion, pillow
clustogwlad [clustogwledydd, f.] - (n.)
clustrwm - (adj.)
clwb [clybiau, m.] - (n.) club
clwc - (adj.) addled
clwc [-ion, m.] - (n.)
clwcian [clwci-] - (v.) cluck
clwff [clyffiau, m.] - (n.)
clwm (cwlwm) [clymau, m.] - (n.) knot, tie
cwlwm gwythi - (n.) cramp
cwlwm llin.glwm - (n.) tight knot
clwpa [-od, m.] - (n.) knob, boss; club; dolt
clws [f. clos] - (adj.) pretty, nice
clwstwr [clystyrau, m.] - (n.) cluster
clwt [clytiau, m.] - (n.) patch, clout, rag
clwtyn [-ion?, m.] - (n.)
clwyd [-au, -i, -ydd, f.] - (n.) hurdle; gate; roost
clwyden [-ni, f.] - (n.)
clwydo [clwyd-] - (v.) roost
clwyf [-au, m.] - (n.) wound; disease
clwyfedig [pl. -ion] - (adj.)
clwyfo [clwyf-] - (v.) wound
clwyfog - (adj.)
clwyfus - (adj.) wounded; sore; sick
clybiau [mpl.] - (n.) <see "clwb">
clybio [clybi-] - (v.)
clybodeg [f.] - (n.) acoustics
clych (clychau) [pl.] - (n.) <see "cloch">
clyd [f. cled] - (adj.) warm, sheltered, snug, cosy
clydwch (clydwr) [m.] - (n.) warmth, shelter
clyfar - (adj.) clever; pleasant, agreeable
clyfrwch [-au?, m.] - (n.)
clyffiau [pl.] - (n.) <see "clwff">
clymau [pl.] - (n.) <see "clwm">
clymblaid [clymbleidiau, f.] - (n.) clique, cabal
clymbleidiaeth [-au?, f.] - (n.)
clymog - (adj.) knotty, entangled
clymu [clym-] - (v.) knot, tie
clystyrau [pl.] - (n.) <see "clwstwr">
clytiau [pl.] - (n.) <see "clwt">
clytio [clyti-] - (v.) patch, piece
clytiog - (adj.) patched; ragged
clytwaith [m.] - (n.) patchwork
clyw [m.] - (n.) sense of hearing, hearing
trwm ei glyw - (adj.) hard of hearing
clywadwy - (adj.) audible
clywed [clyw-; 3.s. & 2.s.imp. clyw] - (v.) hear; feel; taste; smell
{ Clywed has tended to come to mean only the sense of hearing but
older people use it for other senses, so that as well as "clywed
sw+n" you can also "clywed blas" (more recently "blasu") and "clywed
arogl" (more recently "arogleuo") and also to feel an emotion
("clywed a+'r galon"). }
clywed am - (v.) hear about
clywedig - (adj.)
clywedigaeth [f.] - (n.) hearing
clywedydd [-ion, m.] - (n.) hearer, auditor
{ (auditor) Clywedydd is the kind of auditor who listens to something. }
cnaf [-on, -iaid, m.] - (n.) knave, rascal
cnafaidd - (adj.) knavish, rascally
cnaif [cneifion, cneifiau, m.] - (n.) shearing, fleece
cnap [-iau, m.] - (n.) lump, knob, boss
cnapan [-au, m.] - (n.) ball, bowl
cnapiog - (adj.) lumpy
cnau [pl.] - (n.) <see "cneuen">
cnawd [m.] - (n.) flesh, brawn
cnawdol - (adj.) fleshy, carnal, fleshly
cnawdoli [cnawdol-] - (v.)
cnawdoliaeth [-au?, f.] - (n.)
cnawdolrwydd [m.] - (n.)
cnec [-iau, f.] - (n.)
cnecian [cneci-] - (v.)
cnecu [cnec-] - (v.)
cneifdy [cneifdai, m.] - (n.)
cneifiau (cneifion) [pl.] - (n.) <see "cnaif">
cneifio [cneifi-] - (v.) shear, fleece
cneifiwr [cneifwyr, m.] - (n.) shearer
cnepyn [-ion?, m.] - (n.)
cneua [cneu-] - (v.)
cneuen [cnau, f.] - (n.) nut
cnewyllaidd - (adj.)
cnewyllog - (adj.)
cnewyllol - (adj.)
cnewyllyn [cnewyll, m.] - (n.) kernel
cnipell [-ion?, f.] - (n.)
cnith [-iau, -ion, m.] - (n.) slight touch, blow; pluck
cnithio [cnithi-] - (v.)
cno [-eon, m.] - (n.) bite, chewing, gnawing
cnoad [-au, m.] - (n.) bite
cnoc [-iau, mf.] - (n.) knock
cnocell [-au, f.] - (n.)
cnocellu [cnocell-] - (v.)
cnocio [cnoci-] - (v.)
cnodiog - (adj.)
cnodwe [-oedd, f.] - (n.)
cnofa [cnofeydd, f.] - (n.) gnawing, pang
cnofain [cnofain- ?] - (v.)
cnoi [cno- &i; 3.s. cny*; 2.s.imp. cno] - (v.) gnaw, chew, bite; ache
cnot [-iau, m.] - (n.) know, bunch
cnotyn [cnotiau, m.] - (n.)
cnowr [cnowyr, m.] - (n.)
cnu [-au, f.] - (n.) fleece
cnuch [-au?, m.] - (n.)
cnuchio [cnuchi-] - (v.)
cnud [-oedd, f.] - (n.) pack
cnuf [-iau, -au, f.] - (n.) fleece
cnu\l [-iau, m.] - (n.) knell
cnulio [cnuli-] - (v.)
cnwc [cnycau, m.] - (n.)
cnwch [-au?, m.] - (n.)
cnwd [cnydau, m.] - (n.) crop; covering
{ (crop) Cnwd is the kind of crop you grow in the fields. }
cnwpa [-+u?, m.] - (n.)
cnycau [pl.] - (n.) <see "cnwc">
cnyciog - (adj.)
cnydau [pl.] - (n.) <see "cnwd">
cnydfawr - (adj.) fruitful, productive
cnydio [cnydi-] - (v.) crop, yield increase
cnydiog - (adj.) fruitful, productive
cnydiol - (adj.)
cnyw [-ion, m.] - (n.)
co\b [-iau, mf.] - (n.) cop, embankment
cob [-au, mf.] - (n.) coat, cloak
coban [-au, f.] - (n.)
coban nos - (n.) nightshirt
cobler [-iaid, m.] - (n.)
coblera [cobler-] - (v.)
cobleraidd - (adj.)
coblyn [-nod, m.] - (n.) sprite, goblin, imp
cobog - (adj.)
cobyn [cobiau, cobau, -nau, m.] - (n.)
cocian [coci-] - (v.)
cocos [pl.] - (n.) cogs
olwyn gocos - (n.) cogwheel
cocraeth [-au?, m.] - (n.)
cocsen [cocos, cocs, f.] - (n.) cockle
cocyn [-ion?, m.] - (n.)
coch [pl. -ion; coch- &adj] - (adj.) red
arian cochion - (n.) copper money
cochder [m.] - (n.) redness
cochddu - (adj.)
coch-gam [f.] - (n.) robin
cochi [coch-] - (v.) redden, blush
cochi [m.] - (n.) redness
cochiad [cochiaid, m.] - (n.)
cochl [-au, mf.] - (n.) mantle, cloak
cochlas - (adj.)
cochli [cochl-] - (v.)
cochni [-eiau?, m.] - (n.)
cochrudd - (adj.)
cod [-au, f.] - (n.) bag, pouch
codaid (coded) [codeidiau, f.] - (n.) bagful, pouchful
coden [-ni, -nau, f.] - (n.)
codennog - (adj.)
codi (cyfodi) [cod-, cyfod-; 3.s. cwyd, cyfyd, cod; 2.s.imp. cod, cwyd-] - (v.) raise, rise, arise, lift, erect, accrue, amount
{ (rise) Codi is the usual word for "rise". }
codi ar ei sefyll - (v.) he stands up
codi gwrychyn - (v.) bristle
wedi codi - (adv.) astir
codiad [-au, m.] - (n.) rise, rising
codl [-au?, f.] - (n.)
codlo [codl-] - (v.)
codlwr [codlwyr, m.] - (n.)
codog - (adj.) baggy
codog [-ion, mf.] - (n.) rich man; miser
codowrach [-au?, f.] - (n.)
codwarth [-au?, m.] - (n.)
codwm [codymau, m.] - (n.) fall, tumble
codwr [codwyr, m.] - (n.) riser; raiser, lifter
codwr canu - (n.) precentor
codymau [mpl.] - (n.) <see "codwm">
codymu [codym-] - (v.)
codded [m.] - (n.) anger; grief
coddi [codd-; 3.s. & 2.s.imp. cawdd] - (v.) anger, offend
coddion [mpl.] - (n.) <see "cawdd">
coeden [coed, f.] - (n.) tree; (n.pl.) woods, wood, timber
{ (tree) Coeden may be more common in some dialects than in others. }
{ (wood) Coed can mean either "a wood": "mynd am dro yn y coed" to
go for a walk in the wood, or the substance wood, timber. }
baedd coed - (n.) wild boar
gwaith coed - (n.) woodwork, woodworking
sgrech y coed - (n.) jay
taradr y coed - (n.) woodpecker
coediar [coedieir, f.] - (n.)
coedio [coedi-] - (v.) timber
coediog - (adj.) wooded, wood
coediwr [coedwyr, m.] - (n.)
coedlan [-nau, f.] - (n.)
coedol - (adj.)
coedwal [-au, f.] - (n.)
coedwig [-oedd, f.] - (n.) wood, forest
coedwigaeth [f.] - (n.) afforestation
coedwigo [coedwig-] - (v.)
coedwigwr [coedwigwyr, m.] - (n.) woodman, forester
coedyn [coed, m.] - (n.)
coedd - (adj.) public
coeg - (adj.) empty, vain; one-eyed, blind
coegbeth [-au, m.] - (n.)
coegddall - (adj.)
coegddigrif - (adj.)
coegddyn [-ion, m.] - (n.) fop, coxcomb, fool
coegedd [m.] - (n.) emptiness, silliness
coegen [-nau?, f.] - (n.) minx, coquette
coegfalch - (adj.) vain, foppish
coegfall - (adj.)
coegfeddyg [-on, m.] - (n.)
coegfeddyginiaeth [-au?, f.] - (n.)
coegi [coeg-] - (v.) jeer at, mock
coegio [coegi-] - (v.)
coeglyd - (adj.) vain, sarcastic
coegni [m.] - (n.) vanity; spite; sarcasm
coegsiarad [-au?, m.] - (n.)
coegwr [coegwyr, m.] - (n.) fool
coegwych - (adj.) gaudy, garish, tawdry
coegyn [-nod, m.] - (n.) coxcomb, beau
coegynnaidd - (adj.)
coel [-ion, f.] - (n.) belief, trust, credit
{ (belief, trust) Coel is ultimately to do with omens and casting
lots, and tends to get associated with "ofergoel" (superstition) but
apart from overtones like this, it is essentially interchangeable
with "cred" and it shouldn't ever cause offence to use either to
tell someone that you believe what they say, or anything like
that. }
ar goel - (adv.) on credit
coelbren [-nau, -ni, m.] - (n.) lot
{ Coelbren is the kind of lot you cast. }
coelcerth [-i, f.] - (n.) bonfire, blaze, beacon
coelfain [m.] - (n.) reward; good news
coelgrefydd [-au, f.] - (n.) superstition
{ Coelgrefydd (coel-grefydd = cast lot-religion) would be a
system of (pagan, unsubstantiated, disapproved of) beliefs. }
coelgrefyddol - (adj.) superstitious
{ Coelgrefyddol would be relating to a system of (pagan,
unsubstantiated, disapproved of) beliefs. }
coelio [coeli-] - (v.) believe, credit, trust, accredit
{ (believe) Coelio means "believe" in both a religious and
non-religious context, such as believing what someone says. }
{ (accredit) Coelio means "accredit" as in "believe". }
coeliwr [coelwyr, m.] - (n.) creditor
coes [-au, f.] - (n.) leg, shank
coes [-au, mf.] - (n.) handle; stem, stalk
coesarf [-au, f.] - (n.)
coesgam - (adj.) bandy-legged
coesgoch - (adj.)
coesgoch [-au?, m.] - (n.)
coesgroes - (adj.)
coesgyn [-ion?, m.] - (n.)
coeta [coet-] - (v.)
coetan [coetennau, f.] - (n.)
coeten [-nau, f.] - (n.)
coetgae [m.] - (n.) hedge; enclosure
coetgi [coetgwn, m.] - (n.)
coetir [-oedd, m.] - (n.)
coetre (coetref) [f.] - (n.) woodland homestead
coetwch [-au?, f.] - (n.)
coety [coetai, m.] - (n.)
coeth - (adj.) fine, refined; elegant
aur coeth - (n.) pure gold, refined gold
coethder [m.] - (n.) refinement, elegance
coethedig - (adj.)
coethi [coeth-] - (v.) refine; chastise; babble, bark
coethwr [coethwyr, m.] - (n.) refiner
cof [-ion, m.] - (n.) memory; remembrance
{ (remembrance) Cof could be the communal memory of something. }
cof dros dro - (n.) scratch memory
cofadail [cofadeiladau, cofadeiliau, f.] - (n.) monument
cofeb [-ion, f.] - (n.) memorandum, memorial
cofgolofn [-au, f.] - (n.) monument
cofiadur [-on, -iaid, m.] - (n.) recorder
cofiadwy - (adj.) memorable
cofiannau [mpl.] - (n.) <see "cofiant">
cofiannol - (adj.)
cofiannu [cofiann- &1, cofian- &2+] - (v.)
cofiannydd [cofianyddion, m.] - (n.) biographer
cofiant [cofiannau, m.] - (n.) memoir, biography
cofianyddion [mpl.] - (n.) <see "cofiannydd">
cofiedydd [-ion, m.] - (n.) remembrancer
cofio [cofi-] - (v.) remember, recollect
{ Cofio is the usual word for "remember". }
cofio am - (v.) remember about
cofio at - (v.) remember to
cofiwr [cofwyr, m.] - (n.)
cofl [f.] - (n.) embrace; bosom
coflaid [cofleidiau, f.] - (n.) armful; bundle
coflech [-au, f.] - (n.) memorial tablet
cofleidiad [-au, m.] - (n.)
cofleidiau [fpl.] - (n.) <see "coflaid">
cofleidio [cofleidi-] - (v.) embrace, hug
coflyfr [-au, m.] - (n.) record, chronicle
cofnod [-ion, m.] - (n.) memorandum, minute
{ Cofnod is the kind of minute you take at a meeting. }
cofnodion blynyddol - (n.) annals
cofnodi [cofnod-] - (v.) record, register
cofrestr [-i, -au, f.] - (n.) register, roll
cofrestru [cofrestr-] - (v.) register
cofrestrwr [cofrestrwyr, m.] - (n.)
cofrestrydd [-ion, m.] - (n.) registrar
cofrodd [-ion, f.] - (n.)
cofus - (adj.) mindful
cofweini [cofweinydd-] - (v.)
cofweinydd [-ion, m.] - (n.)
coffa [-on, coffeion, m.] - (n.) remembrance
coffa [coff-] - (v.) remember
coffa+d [m.] - (n.) remembrance
coffadwriaeth [-au, f.] - (n.) remembrance, memory
coffadwriaethol - (adj.) memorial
coffadwy - (adj.)
coffa/u [coff- &a/u] - (v.) remember; remind; commemorate
coffeion [pl.] - (n.) <see "coffa">
coffi [m.] - (n.) coffee
coffr [-au, m.] - (n.) coffer, trunk, chest
cofftio [coffti-] - (v.)
cog [-au, f.] - (n.) cuckoo
cog [-au, m.] - (n.) cook
cogail [cogeiliau, m.] - (n.)
cogeilgorff [cogeilgyrff, m.] - (n.)
cogeiliau [mpl.] - (n.) <see "cogail">
cogeilyn [m.] - (n.)
coges [-au, f.] - (n.)
cogfran [cogfrain, f.] - (n.)
coginiaeth [f.] - (n.) cookery
coginio [cogini-] - (v.) cook
cogio [cogi-] - (v.) cog; sham, feign, pretend, bluff
cogiwr [cogwyr, m.] - (n.)
cogor [cogor-] - (v.) chatter, caw, croak
cogor [m.] - (n.) chattering
cogorus - (adj.)
cogr-droi [cogr-dro- &i] - (v.)
cogwrn [cogyrnau, cegyrn, m.] - (n.) knob, cone; cock; shell
{ (cock) Cogwrn is the kind of cock that corn has. }
cogydd [-ion, m.] - (n.) cook
cogyddes [-au, f.] - (n.) cook
cogyddiaeth [f.] - (n.) cookery
cogyrnau [mpl.] - (n.) <see "cogwrn">
congl [-au, f.] - (n.) corner
conglfaen [conglfeini, m.] - (n.)
conglfain [pl.] - (n.)
conglog - (adj.)
co+l [f.] - (n.) bosom, embrace
col [-ion, m.] - (n.) awn
col y+d - (n.) beard
cola [-+u?, m.] - (n.)
colbio [colbi-] - (v.)
coledd (coleddu) [coledd-] - (v.) cherish, foster
coleddiad [-au, m.] - (n.)
coleddwr [coleddwyr, m.] - (n.) cherisher, fosterer
coleg [-au, m.] - (n.) college
colegol - (adj.) collegiate
colegwr [colegwyr, m.] - (n.) collegian
coler [-i, -au, fm.] - (n.) collar
colero [coler-] - (v.)
colfach [-au, m.] - (n.)
colfachu [colfach-] - (v.)
colfen [-ni, -nau, f.] - (n.) bough, branch; tree
colio [coli-] - (v.)
coliog - (adj.)
colofn [-au, f.] - (n.) column, pillar
colofnfa [colofnfeydd, f.] - (n.)
coloid [-iau?, m.] - (n.)
coloidaidd - (adj.)
colomen [-nod, f.] - (n.) dove, pigeon
colomendy [colomendai, m.] - (n.) dove-cot
colomennaidd - (adj.) dovelike
colres [-i, f.] - (n.)
colsyn [cols, m.] - (n.)
coluddyn [coluddion, coludd, m.] - (n.) bowel
coluddyn crog - (n.) appendix
{ Coluddyn crog is the kind of appendix in your body. }
enyniad y coluddyn crog - (n.) appendicitis
coluro [colur-] - (v.) color (colour), paint; conceal
colwyn [-od, m.] - (n.) puppy
colyn [-nau, m.] - (n.) pivot; sting
colynnog - (adj.) stinging
colynnu [colynn- &1, colyn- &2+] - (v.) sting
coll - (adj.)
coll [-iadau, m.] - (n.) loss; defect, failing
ar goll - (adv.) lost
colladwy - (adj.) perishable
collddail - (adj.)
colled [-ion, f.] - (n.) loss
colledig - (adj.)
colledigaeth [f.] - (n.) perdition
colledu [colled-] - (v.) occasion loss
colledus - (adj.) fraught with loss
colledwr [colledwyr, m.] - (n.) loser
collen [cyll, f.] - (n.) hazel
collfarn [-au, f.] - (n.) doom, condemnation
collfarnu [collfarn-] - (v.) doom, condemn
colli [coll-; 3.s. cyll; 2.s.imp. coll] - (v.) lose; be lost, perish; spill, shed
collnod [-au, m.] - (n.) apostrophe
collwr [collwyr, m.] - (n.) loser
collwydden [collwydd, f.] - (n.)
collwyn [-i, collwydd, m.] - (n.)
coma [m.] - (n.)
comed [-au, f.] - (n.) comet
comedi [-%au, fm.] - (n.) comedy
comediwr [comedwyr, m.] - (n.)
comfforddus - (adj.) comfortable
comin [-au?, m.] - (n.)
comisiwn [-au?, m.] - (n.)
comiwnydd [-ion, m.] - (n.) communist
comiwnyddiaeth [f.] - (n.) communism
comiwnyddol - (adj.) communist
compod [-au, m.] - (n.) compass
conach [conach-, con- ?] - (v.) grumble
conan [conan- ?] - (v.)
concro [concr-] - (v.) conquer
concwerwr [concwerwyr, m.] - (n.) conquerer
concwest [-au, f.] - (n.) conquest, victory
condemniad [-au, m.] - (n.) condemnation
condemnio [condemni-] - (v.) condemn
conell [-au, f.] - (n.)
confensiynol - (adj.) conventional
conffirmasiwn [m.] - (n.) confirmation
conffirmio [conffirmi-] - (v.) confirm
conio [coni-] - (v.)
conion [pl.] - (n.) <see "conyn">
cono [m.] - (n.) rascal; wag; old fogey
consuriaeth [f.] - (n.) conjuring
consurio [consuri-] - (v.) conjurer
consuriwr [consurwyr, m.] - (n.) conjurer
cont [-iau, f.] - (n.)
Conwy - (prop.n.) Conway
conyn [-nod, conion, m.] - (n.)
cop [m.] - (n.) <see "copyn">
copa [-+u, -on, m.] - (n.) top, apex, crest, summit; head
{ (head) Copa is usually the top of a mountain, something like
that, although "pob copa walltog" is a cliche for everyone ("every
hairy head"). It does get used for the human head I suppose, but I
would expect to translate it as "summit". }
{ (top, apex) Copa specifically means the top of a mountain or summit. }
copi [-%au, m.] - (n.) copy; copy-book
copi%o [copi%-] - (v.) copy
copi%wr [copi%wyr, m.] - (n.) copyist, transcriber
copog - (adj.)
copr [m.] - (n.) copper
copraidd - (adj.)
copyn (cop) [copynnod, copynnau, m.] - (n.) spider
co+r [corau, m.] - (n.) choir; stall, pew
cor [-rod, m.] - (n.) dwarf; spider
coraches [-au, f.] - (n.) dwarf, pygmy
corachod [mpl.] - (n.) <see "corrach">
corawl - (adj.) choral
corberth [-i, f.] - (n.)
corbibydd [-ion?, m.] - (n.)
corbwll [corbyllau, m.] - (n.) whirlpool; puddle
corbys [pl.] - (n.)
corc [-iau?, m.] - (n.)
corcio [corci-] - (v.)
corcyn [cyrc, m.] - (n.) cork
cord [-iau, m.] - (n.) cord; chord
cordeddog - (adj.)
cordeddu [cordedd-] - (v.) twist, twine
corden [-ni, cordynion, f.] - (n.)
cordwal [m.] - (n.) cordwain, Cordovan leather
cordyn [cordiau, -ion, m.] - (n.)
corddi [cordd-] - (v.) churn; turn, agitate
corddiad [-au, m.] - (n.) churning
corddlan [-nau, f.] - (n.)
corddwr [corddwyr, m.] - (n.) churner
corddyn [corddiadau, -ion, m.] - (n.)
cored [-au, f.] - (n.) weir, dam
corf [-au, mf.] - (n.)
corfan [-nau, m.] - (n.) foot
{ Corfan is the kind of foot that occurs when scanning poetry.
Examples are dactyls and spondees. }
corfaniaeth [f.] - (n.) scansion
corfannu [corfann- &1, corfan- &2+] - (v.)
corfedwen [corfedw, f.] - (n.)
corfran [corfrain, f.] - (n.)
corff [cyrff, m.] - (n.) body
corffilyn [corffilod, m.] - (n.)
corfflosgfa [corfflosgfeydd, f.] - (n.)
corfflu [-oedd, m.] - (n.) corps
corffog - (adj.)
corffol - (adj.) corpulent
corffolaeth [f.] - (n.) bodily form; stature
corffoledd [-au?, m.] - (n.)
corffoli [corffol-] - (v.)
corfforaeth [-au, f.] - (n.) corporation
corfforaethol - (adj.) corporate
corffori [corffor-] - (v.) embody, incorporate
corfforol - (adj.) bodily, corporeal, corporal
corffyn [-ion?, m.] - (n.)
corgan [-au, f.] - (n.) chant
corganu [corgan-] - (v.) chant
corgeiniad [corgeiniaid, m.] - (n.)
corgi [corgwn, m.] - (n.) cur
corgimwch [corgimychiaid, m.] - (n.) prawn
cor.hwyad [corhwyaid, f.] - (n.) teal; moorhen
coriar [corieir, f.] - (n.) bantam
corlan [-nau, f.] - (n.) fold, enclosure, pen
corlannu [corlann- &1, corlan- &2+] - (v.) fold
corn [cyrn, m.] - (n.) horn; pipe, tube; roll; corn
cainc o gorn carw - (n.) antler
cornaid (corned) [corneidiau, m.] - (n.) pipeful, tubeful
cornaidd - (adj.)
cornant [cornentydd, f.] - (n.) brook, rill
cornboer [m.] - (n.) phlegm
cornchwiglen [cornchwiglod, f.] - (n.) lapwing
corned - (n.) <see "cornaid">
corneidiau [pl.] - (n.) <see "cornaid">
cornel [-i, -au, mf.] - (n.) corner
cornelog - (adj.)
cornelu [cornel-] - (v.) corner
cornelyn [cornelau, corneli, m.] - (n.)
cornentydd [pl.] - (n.) <see "cornant">
cornicyll [-od, m.] - (n.) lapwing, plover, peewit
cornio [corni-] - (v.) horn, butt
corniog - (adj.) horned
cornor [-ion, m.] - (n.)
cornwyd [-ydd, -on, m.] - (n.) boil, abscess, sore
corodyn [m.] - (n.) trifle, toy; baggage
coron [-au, fm.] - (n.) crown
{ Coron is the kind of crown placed on a head to indicate royalty. }
coronbleth [-au, f.] - (n.)
coroni [coron-] - (v.) crown
coroni [m.] - (n.) coronation
coroniad [-au, m.] - (n.) coronation
coronig [-au?, f.] - (n.)
coronog - (adj.) crowned
corpws [m.] - (n.) body
{ Corpws is a facetious word for body. }
corrach [corachod, m.] - (n.) dwarf, pygmy
corres [-au?, f.] - (n.)
corryn [corynnod, m.] - (n.) spider
cors [-ydd, f.] - (n.) bog, swamp
bwmp y gors - (n.) bittern
corsen [-nau, cyrs, f.] - (n.) reed; stem, stalk; cane
corsennaidd - (adj.)
corsennog - (adj.)
corslyd - (adj.)
corsog - (adj.)
corstir [-oedd, m.] - (n.)
corswigen [-nau?, f.] - (n.)
cortyn [-nau, m.] - (n.) cord, rope
corun [-au, m.] - (n.) crown; tonsure
{ (crown) Corun is the kind of crown Jack fell down and broke. }
corwg (corwgl; cwrwg; cwrwgl) [corygau, coryglau, cwrygau, cwryglau, m.] - (n.) coracle
corwynt [-oedd, m.] - (n.) tornado, whirlwind, hurricane
corygau [pl.] - (n.) <see "corwg">
coryglau [pl.] - (n.) <see "corwgl">
corynnod [mpl.] - (n.) <see "corryn">
cos [-au?, m.] - (n.)
cosb [-au, f.] - (n.) punishment, penalty
cosbadwy - (adj.) punishable
cosbedigaeth [f.] - (n.) punishment
cosbedigaethol - (adj.)
cosbedigol - (adj.)
cosbi [cosb-] - (v.) punish
cosbol - (adj.) punitive, penal
cosbwr [cosbwyr, m.] - (n.) punisher
cosbydd [-ion, m.] - (n.)
cosfa [cosfeydd, f.] - (n.) itch, itching; thrashing
cosi [cos-] - (v.) scratch, itch
cosi [m.] - (n.) itching
cost [-au, fm.] - (n.) cost, expense
costawci [-eiau?, m.] - (n.)
costfawr - (adj.)
costio [costi-] - (v.) cost
costog - (adj.) surly
costog [-ion, m.] - (n.) mastiff; cur
costrel [-i, -au, f.] - (n.) bottle
costrelaid (costreled) [costreleidiau, f.] - (n.) bottleful
costrelu [costrel-] - (v.) bottle
costus - (adj.) costly, expensive
cosyn [-nau, -nod, m.] - (n.) a cheese
cot (co+t) [cotiau, f.] - (n.) coat
cota [f.] - (adj.) <see "cwta">
cotiar [cotieir, f.] - (n.)
cotwm [cotymau, m.] - (n.) cotton
cotymaidd - (adj.)
cotymau [pl.] - (n.) <see "cotwm">
cowlaid [cowleidiau, f.] - (n.)
cowlas [-au, mf.] - (n.) bay of building; hay-mow
crab [-ys, m.] - (n.)
crabaidd - (adj.)
crabas [pl.] - (n.)
crabed - (adj.)
crabi [-eiau?, m.] - (n.)
crabio [crabi-] - (v.)
crablyd - (adj.)
crabysen [crabys, f.] - (n.)
crabysyn [crabys, m.] - (n.)
crac - (adj.)
crac [-iau, m.] - (n.) crack
cracio [craci-] - (v.) crack
craciog - (adj.) cracked
crach - (adj.) scabby; petty
crachach [pl.] - (n.) snobs
crachboer [m.] - (n.) phlegm
crachen [crach, f.] - (n.) scab
crachennu [crachenn- &1, crachen- &2+] - (v.)
crachfardd [crachfeirdd, m.] - (n.) poetaster
crachfeddyg [-on, m.] - (n.) quack
{ Crachfeddyd is the kind of quack you don't want treating your
illnesses. }
crachfeirdd [mpl.] - (n.) <see "crachfardd">
crachfonedd [-au?, m.] - (n.)
crachfonheddig - (adj.)
crachfonheddwr [crachfonheddwyr, m.] - (n.) snob
crachlyd - (adj.)
crachog - (adj.)
craen [-iau, m.] - (n.)
craf [coll.] - (n.) garlic
crafangau [fpl.] - (n.) <see "crafanc">
crafangio (crafangu) [crafangi-] - (v.) claw, grab
crafangwr [crafangwyr, m.] - (n.)
crafanc [crafangau, f.] - (n.) claw; talon; clutch
crafell [-ion?, f.] - (n.)
crafiad [-au, m.] - (n.) scratch
crafion [pl.] - (n.)
crafog - (adj.) cutting, sarcastic
crafu [craf-; 3.s. & 2.s.imp. craf] - (v.) scratch, scrape
crafu [m.] - (n.) itch
crafwr [crafwyr, m.] - (n.) scraper
craff - (adj.) close; keen, acute, astute; sagacious
{ (acute) Craff is acute in the sense of having keen senses. }
craff [-au, mf.] - (n.) hold, grip
craffaidd - (adj.)
craffter [m.] - (n.) keenness, sagacity, acumen
craffu [craff-; 3.s. & 2.s.imp. craff] - (v.) look closely, observe intently, scrutinize (scrutinise)
craffu ar - (v.) look closely at
craffus - (adj.) keen, sagacious
cragen [cregyn, f.] - (n.) shell
crai - (adj.) new, fresh, raw
craidd [creiddiau, m.] - (n.) middle, center (centre)
craidd disgyrchiant - (n.) center (centre) of gravity
craif [pl.] - (n.)
craiff - (adj.)
craig [creigiau, f.] - (n.) rock
cwymp creigiau - (n.) rockslide
crair [creiriau, m.] - (n.) relic
craith [creithiau, f.] - (n.) scar
crallo [-au?, m.] - (n.)
cramen [-nau, f.] - (n.) crust, scab
cramennog - (adj.)
cramennu [cramenn- &1, cramen- &2+] - (v.)
cramenogion [pl.] - (n.)
cramwythen [cramwyth, f.] - (n.)
cranc [-od, -iau, m.] - (n.) crab
crand - (adj.) grand
crandrwydd [m.] - (n.) grandeur, finery
crap [-iau, m.] - (n.) hold; smattering
crapio [crapi-] - (v.) grapple; pick up
cras [pl. creision] - (adj.) parched, dry, arid; harsh
crasboeth - (adj.)
crasfa [crasfeydd, f.] - (n.)
crasgalaf [pl.] - (n.)
crasgnoi [crasgno- &i] - (v.)
crasiad [m.] - (n.) baking
craslyd - (adj.) harsh, grating
crasog - (adj.)
crastant [crastannau, m.] - (n.)
craster [m.] - (n.) dryness; harshness
crastir [-oedd, m.] - (n.)
crasu [cras-] - (v.) parch, scorch; bake
craswr [craswyr, m.] - (n.)
crasyd [-au?, m.] - (n.)
crau [creuau, m.] - (n.) hole, eye, socket; sty; stockade
crau [mf.] - (n.) blood, gore
crawc [-iau, f.] - (n.)
crawcian (crawcio) [crawci-] - (v.) croak, caw
crawcwellt [pl.] - (n.)
crawen [-nau, f.] - (n.) crust
crawennog - (adj.)
crawennu [crawenn- &1, crawen- &2+] - (v.)
crawn [m.] - (n.) matter, pus
crawni [crawn-] - (v.) gather, suppurate
crawnio [crawni-] - (v.)
crawnllyd - (adj.) purulent
cread [m.] - (n.) creation
creadigaeth [-au, f.] - (n.) creation
creadigol - (adj.) creative
creadur [-iaid, m.] - (n.) creature; animal
creadur deudroed - (n.) biped
creadures [-au, f.] - (n.) creature
creawdwr [creawdwyr, m.] - (n.) creator
creawdydd [-ion?, m.] - (n.)
crebach - (adj.) shrunk, withered
crebachlyd - (adj.) crabbed, wrinkled
crebachu [crebach-] - (v.) shrink, shrivel, wrinkle, pucker
crebwyll [-ion, m.] - (n.) invention, fancy
crec [-iau, -iadau, f.] - (n.)
creciad [-au, m.] - (n.)
crecian [creci-] - (v.) cluck; crackle
creciar [crecieir, f.] - (n.)
crech [f.] - (adj.) <see "crych">
crechwen (crechwenu) [crechwen-] - (v.) laugh loud, guffaw
crechwen [f.] - (n.) loud laughter, guffaw
cred [-au, f.] - (n.) belief; trust; pledge, troth
{ (belief, trust) Cred is a faith, a religion, a belief. }
credadun - (adj.)
credadun [credinwyr, -ion, m.] - (n.) believer
credadwy - (adj.) believable, credible
crediniaeth [-au, f.] - (n.) belief
crediniol - (adj.) believing
credo [-au, mf.] - (n.) creed, belief
credu [cred-; 3.s. & 2.s.imp. cred] - (v.) believe, accredit
{ (believe) Credu predominantly means to believe in a religious sense. }
{ (accredit) Credu means "accredit" as in "believe". }
credwr [credwyr, m.] - (n.) believer
credyd [-au, m.] - (n.)
cree%dig - (adj.)
cref [f.] - (adj.) <see "cryf">
crefu [cref-] - (v.) crave, beg, implore
{ You "crefu ar" a person. }
crefydd [-on, -au, f.] - (n.) religion
crefydda [crefydd-] - (v.) profess religion, practice (practise) religion
crefydd-dy [crefydd-dai, m.] - (n.)
crefyddes [-au, f.] - (n.)
crefyddgar - (adj.)
crefyddol - (adj.) religious, pious
crefyddolder (crefyddoldeb) [m.] - (n.) religiousness, piety
crefyddwr [crefyddwyr, m.] - (n.) religioner, religionist
crefft [-au, f.] - (n.) handicraft, trade
crefftwaith [-au?, m.] - (n.)
crefftwr [crefftwyr, m.] - (n.) craftsman, artificer, artisan
crefftwra [crefftyr-] - (v.)
crefftwraidd - (adj.)
crefftwrol - (adj.)
crefftwrus - (adj.)
creffyn [-nau, m.] - (n.)
creffynnu [creffynn- &1, creffyn- &2+] - (v.)
creg [f.] - (adj.) <see "cryg">
creglach [pl.] - (n.)
cregyn [fpl.] - (n.) <see "cragen">
cregynna [cregynn- &1, cregyn- &2+] - (v.)
cregynnem [-au?, mf.] - (n.)
cregynnog - (adj.)
cregynnydd [cregynyddion, m.] - (n.)
crehyren [-nau?, f.] - (n.)
crehyrod [mpl.] - (n.) <see "cre%yr">
crehyryn [m.] - (n.)
creider [m.] - (n.) freshness
creiddiau [mpl.] - (n.) <see "craidd">
creiddio [creiddi-] - (v.)
creifion [pl.] - (n.) scrapings
creigardd [creigerddi, f.] - (n.)
creigfa [creigfeydd, f.] - (n.)
creighalen [-nau?, m.] - (n.)
creigiau [pl.] - (n.) <see "craig">
creigiog - (adj.) rocky
creigiwr [creigwyr, m.] - (n.) quarryman
creiglan [creiglennydd, -nau, f.] - (n.)
creigle [-oedd, m.] - (n.) rocky place
creiglennydd [pl.] - (n.) <see "creiglan">
creiglethrau [pl.] - (n.)
creinio [creini-] - (v.) wallow, lie down, fall down; cringe
creiniog - (adj.)
creiniol - (adj.)
creirfa [creirfeydd, -oedd, f.] - (n.) reliquary; museum
creiriau [pl.] - (n.) <see "crair">
creision [pl.] - (adj.) <see "cras">
creision [pl.] - (n.)
creisioni [creision-] - (v.)
creithen [-nau, f.] - (n.)
creithiau [fpl.] - (n.) <see "craith">
creithio [creithi-] - (v.)
creithiog - (adj.)
crempog [-au, f.] - (n.) pancake
defnydd crempog - (n.) batter
crempogen [-nau?, f.] - (n.)
crensio [crensi-] - (v.) grind
{ Crensio is specifically grinding your teeth. }
crension [pl.] - (n.)
creol - (adj.)
crepach - (adj.) numb
crepach [f.] - (n.) numbness
crepianog [-ion?, m.] - (n.)
crest [m.] - (n.) crust, scurf
cresten [crest, f.] - (n.)
crestennu [crestenn- &1, cresten- &2+] - (v.)
crestog - (adj.)
creu [cre-] - (v.) create, beget
creuau [pl.] - (n.) <see "crau">
creulon - (adj.) cruel
creulondeb [-au, m.] - (n.) cruelty
creulonder [-au, m.] - (n.)
creuloni [creulon-] - (v.)
creulys [-au?, f.] - (n.)
crewcian [crewci-] - (v.)
cre%wr [crewyr, m.] - (n.) creator
crewtian [crewti-] - (v.)
crewtio [crewti-] - (v.)
crewyn [-nau, m.] - (n.)
cre%yr [crehyrod, m.] - (n.) heron
cri - (adj.) fresh, new, raw; unleavened
cri [-au, f.] - (n.) cry, clamor (clamour)
criafolen [criafol, f.] - (n.) mountain ash
criafon [pl.] - (n.)
criawol [pl.] - (n.)
crib [-au, fm.] - (n.) comb, crest; ridge, brow
cribddail [-au?, m.] - (n.)
cribddeilgar - (adj.)
cribddeiliedig - (adj.)
cribddeilio [cribddeili-] - (v.) grab, extort
cribddeiliwr [cribddeilwyr, m.] - (n.) extortioner
cribell [-au, f.] - (n.)
cribin [-iau, fm.] - (n.) rake; skinflint
cribinio [cribini-] - (v.) rake
cribiniwr [cribinwyr, m.] - (n.)
cribo [crib-] - (v.) comb; card
cribog - (adj.)
cribwr [cribwyr, m.] - (n.)
cric [-iau, -iaid, m.] - (n.)
criced [m.] - (n.) cricket
cricedwr [cricedwyr, m.] - (n.)
criciedyn [-ion?, m.] - (n.)
cricsyn [crics, m.] - (n.)
criglyn [-nau, m.] - (n.)
cringoch - (adj.)
crimog [-au, f.] - (n.) shin
crimogi [crimog-] - (v.)
crimp - (adj.)
crimp [-iau, -au, m.] - (n.) shin
crimpen [-nau?, f.] - (n.)
crimpio [crimpi-] - (v.)
crimpiog - (adj.)
crin [pl. -ion] - (adj.) withered, sear, dry, arid
crinder [-oedd?, m.] - (n.)
crindir [-oedd, m.] - (n.)
crinellu [crinell-] - (v.)
criniad [-au, m.] - (n.)
crinllyd - (adj.)
crinllys [pl.] - (n.)
crino [crin-] - (v.) wither, dry up
crintach (crintachlyd) - (adj.) niggardly, stingy
crintachrwydd [m.] - (n.) niggardliness, stinginess
crintachu [crintach-] - (v.) scrimp, skimp, stint
crintachwr [crintachwyr, m.] - (n.)
crinwydd [pl.] - (n.)
crio [cri-] - (v.) cry, weep
crip [-iau, -iadau, mf.] - (n.)
cripiad [-au, m.] - (n.)
cripian [cripi-] - (v.)
cripio [cripi-] - (v.) scratch; climb, creep
crisbin - (adj.) crisp, parched; withered
cris-groes [f.] - (n.) cross-cross
crisial - (adj.) crystal
crisial [-au, m.] - (n.) crystal
crisialu [crisial-] - (v.)
Crist [m.] - (prop.n.) Christ, Messiah
Iesu Grist - (prop.n.) Jesus Christ
Cristion [Cristnogion, m.] - (n.) Christian
Cristnogaeth [f.] - (n.) Christianity
Cristnogol - (adj.) Christian
criw [-iau, m.] - (n.) crew
cri%wr [cri%wyr, m.] - (n.) crier
crocbont [-ydd, crocbynt, f.] - (n.) suspension bridge
crocbren [-ni, mf.] - (n.) gallows, gibbet
crocbris [-iau, m.] - (n.) exorbitant price
crocbynt [pl.] - (n.) <see "crocbont">
croch - (adj.) loud, vehement
yn groch - (adv.) aloud
crochan [-au, m.] - (n.) pot, cauldron, boiler
crochanaid (crochaned) [crochaneidiau, m.] - (n.) potful
crochenydd [-ion, m.] - (n.) potter
crochenyn [-ion?, m.] - (n.)
crochlais - (adj.)
crochlais [crochleisiau, m.] - (n.)
crochlefain [crochlef-] - (v.) bawl
crochlefwr [crochlefwyr, m.] - (n.)
crochleisiau [mpl.] - (n.) <see "crochlais">
crochwaedd [-au?, f.] - (n.)
crochweiddi [crochweidd-] - (v.)
croengaled - (adj.)
croen [crwyn, m.] - (n.) skin, hide; peel, rind
croendenau - (adj.)
croendew - (adj.)
croeni (croenio) [croen-, croeni-] - (v.) form skin, skin over
croeniach - (adj.)
croenlan - (adj.)
croenllwm - (adj.)
croenog - (adj.)
croenol - (adj.)
croenyn [-nau, m.] - (n.)
croes - (adj.) cross, contrary, adverse
{ (cross) Croes tends to mean across the direction of something
else (like the cross-piece of a cross). A "croesbren" is one
attached at right angles to a vertical post. "Yn groes i'r ffordd"
is at right angles to the traffic on the road. "Yn groes i" can
also mean "in the opposite direction to": "mynd yn groes i bawb
arall" -- "going against the traffic". }
peth croes i reol - (n.) anomaly
croes [-au, f.] - (n.) cross
ar groes - (adv.) across
camu yn groes i - (v.) bestride
eistedd yn groes i - (v.) bestride
croes [m.] - (n.) transept
croesair [croeseiriau, m.] - (n.) crossword
croesan [-iaid, -aid, -od, m.] - (n.) jester; buffoon
croesanair [croesaneiriau, m.] - (n.) obscenity, insult, mockery
croesaw [m.] - (n.) <see "croeso">
croesawgar - (adj.) hospitable
croesawiad [m.] - (n.) welcome, reception
croesawu [croesaw-] - (v.) welcome
croesawus - (adj.) hospitable
croesbren [-nau, -ni, mf.] - (n.) cross
croesddweud [croesddweud-] - (v.)
croesddywediad [-au, m.] - (n.)
croeseiriau [pl.] - (n.) <see "croesair">
croesfa [croesfeydd, f.] - (n.)
croesfau [fpl.] - (n.)
croesffordd [croesffyrdd, f.] - (n.) crossroad
croesffurf - (adj.)
croesffurfiog - (adj.)
croesffyrdd [pl.] - (n.) <see "croesffordd">
croesgad [-au, f.] - (n.) crusade
croesgadwr [croesgadwyr, m.] - (n.) crusader
croeshoeliad [m.] - (n.) crucifixion
croeshoeliedig - (adj.)
croeshoelio [croeshoeli-] - (v.) crucify
croeshoeliwr [croeshoelwyr, m.] - (n.)
croesholi [croeshol-; 3.s. & 2.s.imp. croeshawl] - (v.) cross-examine
croesholiad [-au, m.] - (n.) cross-examination
croesi [croes-] - (v.) cross
croesineb [-au, m.] - (n.)
croeslath [-au, f.] - (n.)
croesni [-eiau?, m.] - (n.)
croeso (croesaw) [m.] - (n.) welcome, you're welcome
croesog - (adj.)
Croesoswallt - (prop.n.) Oswestry
croesryw - (adj.)
croesryw [-iau?, m.] - (n.)
croestoriad [-au?, m.] - (n.)
croestorri [croestorr- &1, croestor- &2+] - (v.)
croestynnu [croestynn- &1, croestyn- &2+] - (v.)
croeswr [croeswyr, m.] - (n.)
croeswynt [-oedd, m.] - (n.)
croesymgroes - (adj.) cross-cross; vice versa
croew [f.] - (adj.) <see "croyw">
crofen [-nau, -ni, f.] - (n.) rind, cruse
crofft [-ydd, -au, f.] - (n.)
crofften [-nau?, f.] - (n.)
crog - (adj.) hanging
coluddyn crog - (n.) appendix
{ Coluddyn crog is the kind of appendix in your body. }
enyniad y coluddyn crog - (n.) appendicitis
crog [-au, f.] - (n.) cross, rood
crogardd [crogerddi, f.] - (n.)
crogedigaeth [-au?, f.] - (n.)
crogerddi [pl.] - (n.) <see "crogardd">
crogfa [crogfeydd, f.] - (n.)
crogi [crog-] - (v.) hang, suspend
crogiedig - (adj.)
croglath [-au, f.] - (n.) springe, snare
croglen [-ni, -nau, f.] - (n.)
Croglith [-iau, mf.] - (n.) <used in expression for Good Friday>
Dydd Gwener y Groglith - (n.) Good Friday
croglofft [-ydd, -au, f.] - (n.) garret; rood-loft
crogwely [-au, m.] - (n.)
crogwr [crogwyr, m.] - (n.) hangman
crogyn [crogau, m.] - (n.)
cronglwyd [-i, f.] - (n.) <used in expression>
tan fy nghronglwyd - (adv.) under my roof
crom [f.] - (adj.) <see "crwm">
crombeithynen [crombeithyn, f.] - (n.)
crombil [-iau, f.] - (n.) crop; gizzard; bowels
{ (crop) Crombil is the kind of crop that birds have. }
cromell [pl.] - (n.)
cromellau [pl.] - (n.)
cromen [-ni, -nau, f.] - (n.) dome
cromennog - (adj.)
cromfach [-au, f.] - (n.) bracket, parenthesis
cromgell [-oedd, f.] - (n.)
cromlech [-i, -au, f.] - (n.) cromlech
cromlin [-iau, f.] - (n.)
cromnen [-nau, f.] - (n.)
cromosom [-au, m.] - (n.) chromosome
cron [f.] - (adj.) <see "crwn">
cronadur [-on, m.] - (n.) accumulator
cronellau [fpl.] - (n.) <see "cronnell">
cronfa [cronfeydd, f.] - (n.) reservoir; fund
{ (fund) Cronfa is the kind of fund you keep money in. }
croniad [-au, m.] - (n.)
cronicl [-au, m.] - (n.) chronicle
croniclo [cronicl-] - (v.) chronicle
cronnell [cronellau, f.] - (n.) sphere, globe
cronni [cronn- &1, cron- &2+] - (v.) collect, accumulate, amass; hoard; dam
{ (collect) Cronni is to collect a substance rather than
individuals. There is a sense of a sump, or a reservoir, or of a
fund perhaps. }
cropa [-od, f.] - (n.)
cropian [cropi-] - (v.) creep, crawl, grope
cropiedydd [-ion?, m.] - (n.)
crosiet [m.] - (n.) crochet
croten [-nod, f.] - (n.) brat
crotes [-i, -au, f.] - (n.)
crotyn [-ion?, m.] - (n.)
croth [-au, f.] - (n.) womb; calf
{ (calf) Croth is the kind of calf you have on your leg. }
crothaid (crothed) [crotheidiau, f.] - (n.)
crothell [-au, f.] - (n.)
crothog - (adj.)
croyw [f. croew; pl. -on] - (adj.) clear, plain; fresh, new; unleavened
bara croyw - (n.) unleavened bread
croywber - (adj.)
croywder [m.] - (n.) clearness; freshness
croywi [croyw-] - (v.) clear, clarify; freshen
Crucywel - (prop.n.) Crickhowell
crud [-au, m.] - (n.) cradle
crug [-iau, m.] - (n.) hillock, barrow; tumulus; heap; multitude; abscess, blister
{ (barrow) Crug is the kind of barrow you might bury
someone under. }
cruglwyth [-i, -au, m.] - (n.) heap, pile
cruglwytho [cruglwyth-] - (v.) heap, pile up; overload
crugo [crug-] - (v.) fester, vex, plague
crugyn [crugiau, -nau, m.] - (n.)
crwb [-au?, m.] - (n.)
crwba [-nod, m.] - (n.)
crwbach - (adj.)
crwbach [-au?, m.] - (n.)
crwban - (adj.)
crwban [-od, m.] - (n.) tortoise, turtle
crwbi - (adj.) aquiline
crwbi [-%od, m.] - (n.) hump
crwc [cryciau, m.] - (n.) pail
crwca - (adj.) crooked, bowed, bent
crwm [f. crom; crwm- &adj] - (adj.) convex, curved, bowed
crwmach [-au?, m.] - (n.)
crwman [crymanau, -od, m.] - (n.)
crwmp [-iau?, m.] - (n.)
crwn [f. cron; pl. crynion] - (adj.) round; complete
crwn fel modrwy - (adj.) annular
to+n gron - (n.) round
{ To+n gron is the kind of round you sing with your friends. }
crwner [-iaid, m.] - (n.) crowner, coroner
crwno [cryn-] - (v.)
crwst [crystiau, m.] - (n.) crust
crwt [m.] - (n.) brat
crwtyn [m.] - (n.) brat
crwth [crythau, m.] - (n.) crowd, fiddle; purring; hump
crwthi - (adj.)
crwybr [-au, m.] - (n.) honeycomb; mist; hoarfrost
crwydr [-au, m.] - (n.) wandering
ar grwydr - (adj.) astray
crwydrad - (adj.)
crwydrad [-au, m.] - (n.)
crwydraidd - (adj.)
crwydredig - (adj.)
crwydren [-nau?, f.] - (n.)
crwydriad [crwydriaid, m.] - (n.)
crwydro [crwydr-] - (v.) wander, stray, roam
crwydrol (crwydrus) - (adj.) wandering
crwydrwr [crwydrwyr, m.] - (n.) wanderer, rover
crwydryn [crwydriaid, m.] - (n.) vagrant, vagabond, tramp
crwyn [mpl.] - (n.) <see "croen">
crwynwr [crwynwyr, m.] - (n.) skinner, currier
crwys [-au, f.] - (n.) cross, crucifix
dan ei grwys - (adj.) laid out for burial
crybwyll [-ion, m.] - (n.) mention
{ Crybwyll is a specific mention, a reference (to) something.
"Cofia peidio crybwyll y rhyfel dros ginio", remember not to bring
up the war at dinner. }
crybwyll [crybwyll-] - (v.) mention
crybwylliad [-au, m.] - (n.) mention, notice, allusion
cryciau [pl.] - (n.) <see "crwc">
crych [-iau, -ion, m.] - (n.)
crych [f. crech] - (adj.) rippling; curly; quavering
crychdon [-nau, f.] - (n.)
crychdonni [crychdonn- &1, crychdon- &2+] - (v.)
crychedd [crychyddion, m.] - (n.)
crychiad [-au, m.] - (n.)
crychias - (adj.)
crychio [crychi-] - (v.)
crychiog - (adj.)
crychlais [crychleisiau, m.] - (n.) trill, tremolo
crychlam [-au, m.] - (n.)
crychlyd - (adj.) wrinkled, puckered
crychnaid [crychneidiau, f.] - (n.) leap, gambol
crychneidio [crychneidi-] - (v.) skip, frisk, gambol
crychni [m.] - (n.) curliness; wrinkle
crychnod [-au, m.] - (n.)
crychnodwydd [-au, f.] - (n.)
crychrawn - (adj.)
crychu [crych-] - (v.) wrinkle, pucker; ruffle, ripple
crychwaith [-au?, m.] - (n.)
crychydd [-ion, m.] - (n.)
crychyn [crychiau, crychion, crychiadau, -nau, m.] - (n.)
cryd [-iau, m.] - (n.) shivering; fever; ague
crydio [crydi-] - (v.)
crydu [cryd-] - (v.)
crydus - (adj.)
crydwellt [-iau?, m.] - (n.)
crydwst [-iau?, f.] - (n.)
crydd [-ion, m.] - (n.) cobbler, shoemaker
crydda [crydd-] - (v.) cobble
cryddaniaeth [f.] - (n.)
cryddiaeth [f.] - (n.) shoemaking
cryddu [crydd-] - (v.) shrink, pine
cryf [f. cref; pl. -ion; cryf- &adj] - (adj.) strong
cryfbair [-oedd?, m.] - (n.)
cryfder (cryfdwr) [m.] - (n.) strength
cryfhaol - (adj.) strengthening
cryfhau [cryf- &hau] - (v.) strengthen, brace; grow strong
cryffa [cryff-] - (v.)
cryg [f. creg] - (adj.) hoarse
crygi [-eiau?, m.] - (n.)
cryglais [crygleisiau, m.] - (n.)
crygleisio [crygleisi-] - (v.)
cryglyd - (adj.) hoarse, raucous
crygni [m.] - (n.) hoarseness
crygu [cryg-] - (v.) hoarsen
crygwst [-iau?, m.] - (n.)
crymachau [mpl.] - (n.)
cryman [-au, m.] - (n.) reaping hook, sickle
crymanu [cryman-] - (v.)
crymanwr [crymanwyr, m.] - (n.) reaper
crymder [-oedd?, m.] - (n.)
crymedd [-au?, m.] - (n.)
crymffast [-iau, m.] - (n.)
crymgledd [-au, m.] - (n.)
crymiad [-au, m.] - (n.)
crymlinell [-au, f.] - (n.)
crymu [crym-] - (v.) bow, stoop, bend
cry+n [crynion, m.] - (n. & adj.) shivering
cryn - (adj.) considerable, much
crynder [m.] - (n.) roundness
cryndo [-eau, -eon, m.] - (n.)
cryndod [m.] - (n.) trembling, shivering
crynddyn [-ion, m.] - (n.)
crynedig - (adj.) trembling, tremulous
crynfa [crynfeydd, f.] - (n.) tremble, tremor
crynfau [pl.] - (n.)
crynfyd [-oedd, m.] - (n.)
cryn.gylch [-au, -oedd, m.] - (n.)
crynhau [cryn- &hau] - (v.)
crynhoad [crynoadau, m.] - (n.) collection, digest
crynhofa [crynhofeydd, f.] - (n.) abscess
crynhoi [crynho- &i] - (v.) gather together, collect
cryniad [-au, m.] - (n.)
cryno - (adj.) compact; neat, tidy
crynoadau [mpl.] - (n.) <see "crynhoad">
crynodeb [-au, m.] - (n.) summary, abstract
crynodebu [crynodeb-] - (v.)
crynodedig - (adj.)
crynoder [-oedd?, m.] - (n.)
crynoddisg [-iau, m.] - (n.) compact disk
crynofa [crynofeydd, f.] - (n.)
crynswth [m.] - (n.) mass, bulk, whole, aggregate
crynu [cryn-; 3.s. & 2.s.imp. cry+n, cryn] - (v.) shiver, tremble, quake
Crynwr [crynwyr, m.] - (n.) Quaker
crynwraidd - (adj.)
crynwreiddiog - (adj.)
crynydd [-ion, m.] - (n.)
crynyddiaeth [-au?, f.] - (n.)
crys [-au, m.] - (n.) shirt
crysbais [crysbeisiau, f.] - (n.) jacket, jerkin
crystiau [mpl.] - (n.) <see "crwst">
crystyn [crystiau, m.] - (n.) crust
crythau [pl.] - (n.) <see "crwth">
crythor [-ion, m.] - (n.) fiddler, violinist
crythorio [crythori-] - (v.)
crythwr [crythwyr, m.] - (n.)
cryw [-iau, m.] - (n.) creel; weir
crywyn [crywiau, m.] - (n.)
cu - (adj.) dear, fond, kind, beloved
cu [-oedd?, m.] - (n.)
cuaidd - (adj.)
cuall - (adj.) quick, rash, foolish
cuall [m.] - (n.) blockhead, fool
cuan [-od, f.] - (n.) owl
cuchiau [pl.] - (n.) <see "cuwch">
cuchio [cuchi-] - (v.) scowl, frown
cuchiog - (adj.) scowling, frowning
cuchiol - (adj.)
cuchiwr [cuchwyr, m.] - (n.)
cudeb [m.] - (n.)
cuder [-oedd?, m.] - (n.)
cudwalch [-au?, m.] - (n.)
cudyll [-od, m.] - (n.) hawk
cudyn [-nau, m.] - (n.) lock, tuft
{ (lock) Cudyn is the kind of lock that hairs comprise. }
cudynnog - (adj.)
cudd - (adj.) hidden, concealed
cudd [-iau, -ion, m.] - (n.)
cuddfa [cuddfeydd, f.] - (n.) hiding place; hoard
cuddfan [-nau, f.] - (n.)
cuddfau [pl.] - (n.)
cuddiad [-au, m.] - (n.) hiding
cuddiedig - (adj.) hidden, concealed
cuddio [cuddi-] - (v.) hide, conceal
cuddiwr [cuddwyr, m.] - (n.)
cuddle [-oedd, m.] - (n.)
cuddlen [-ni, -nau, f.] - (n.)
cuddon [-nau?, f.] - (n.)
cuddserch [-ed?, m.] - (n.)
cuddswyddog [-ion, m.] - (n.) detective
cuedd [m.] - (n.) Papal indulgence
cuert [m.] - (n.) shelter
cufydd [-au, m.] - (n.) cubit
cufyddol - (adj.)
cul [pl. -ion] - (adj.) narrow, lean
culaidd - (adj.)
culder [-oedd?, m.] - (n.)
culdir [-oedd, m.] - (n.)
culfa [culfeydd, -oedd, f.] - (n.)
culfarn [-au, f.] - (n.)
culfor [-oedd, m.] - (n.) strait
culffordd [culffyrdd, f.] - (n.)
culhau [cul- &hau] - (v.) narrow; grow lean
culni [m.] - (n.) narrowness
culwas [culweision, m.] - (n.)
culwr [culwyr, m.] - (n.)
cun (cuniad) [cuniaid, m.] - (n.) lord
cun - (adj.)
cunnog [cunogau, f.] - (n.) pail
cunogyn [m.] - (n.)
cur [-iau, m.] - (n.) throb, ache, pain, beat; care, trouble
curad [-iaid, m.] - (n.) curate
curadiaeth [-au, f.] - (n.) curacy
curan [-au, m.] - (n.)
curfa [curfeydd, f.] - (n.) beating, flogging
curfau [fpl.] - (n.)
curiad [-au, m.] - (n.) beat, throb, pulse
curiedig - (adj.) wasted
curio [curi-] - (v.) pine, waste
{ Curio is an unlikely word for "to waste away", "to pine". At
least, I would never use "curio", although I might use "curiedig". }
curlaw [m.] - (n.) pelting rain
curn [-au, f.] - (n.) mound, core, rick
curnen [-nau, f.] - (n.) mound, core, rick
curnennu [curnenn- &1, curnen- &2+] - (v.) heap, stack
curnol - (adj.)
curo [cur-] - (v.) beat, strike, knock, bang, batter; throb; clap; belabor (belabour)
curo dwylo - (v.) clap, applaud
curwr [curwyr, m.] - (n.) beater
curyll [-od, m.] - (n.) hawk
cusan [-au, fm.] - (n.) kiss
cusanu [cusan-] - (v.) kiss
cusanwr [cusanwyr, m.] - (n.) kisser
cut [-iau, m.] - (n.) hovel, shed, sty
cuwch - (adj.)
cuwch [cuchiau, m.] - (n.) scowl, frown
cwafr [-au, m.] - (n.) quaver
cwafrio [cwafri-] - (v.) quaver, trill
cwafftio [cwaffti-] - (v.)
cwar [-rau, m.] - (n.) quarry
cward [-i, m.] - (n.) pane
cwato [cwat-] - (v.)
cwb [cybiau, m.] - (n.)
cwbl - (adj.) all, whole, absolute
cwbl [m.] - (n.) all, whole, total
o gwbl - (adv.) at all
yn gyfan gwbl - (adv.) altogether, quite
cwbledd [-au?, m.] - (n.)
cwblgyfan - (adj.)
cwblhad [m.] - (n.) fulfillment (fulfilment)
cwblhau [cwbl- &hau] - (v.) fulfill (fulfil), complete, finish, accomplish, achieve
cwcw [-od, f.] - (n.) cuckoo
cwcwallt [-iaid, -od, m.] - (n.) cuckold
cwcwalltu [cwcwallt-] - (v.) cuckold
cwcwll [cycyllau, m.] - (n.) hood, cowl
cwcwy [-au, m.] - (n.)
cwcwyo [cwcwy-] - (v.)
cwch [cychod, m.] - (n.) boat; hive, beehive
hysbyddu cwch - (v.) bail, bale
cwd [cydau, cydiau, m.] - (n.) pouch, bag
cwdyn [cydynnau, m.] - (n.)
cweir [-oedd?, f.] - (n.)
cweryl [-on, -au, m.] - (n.) quarrel
cweryla [cweryl-] - (v.) quarrel
cwerylgar - (adj.) quarrelsome
cwerylwr [cwerylwyr, m.] - (n.) quarreler
cwest [-iynau, -au, m.] - (n.)
cwestio [cwesti-] - (v.)
cwestiwn [cwestiynau, m.] - (n.) question
cwestiynu [cwestiyn-] - (v.) question
cwfaint [-iau?, mf.] - (n.)
cwfert [m.] - (n.) cover, shelter
cwfl [cyfleon, cyflau, m.] - (n.)
cwff [cyffion, cyffiau, m.] - (n.)
cwffas [-au?, f.] - (n.)
cwffast [-iau?, f.] - (n.)
cwffio [cwffi-] - (v.) fight, box
{ (box) Cwffio is the king of boxing you do in a boxing ring. }
cwffiwr [cwffwyr, m.] - (n.) boxer
cwgn [cygnau, m.] - (n.) knot; knuckle; joing
cwhwfan - (v.) <see "cyhwfan">
cwhwfan [-nau?, m.] - (n.)
cwil [-au?, m.] - (n.)
cwilsyn [-nau, m.] - (n.)
cwilt [-iau, m.] - (n.)
cwis - (n.) quiz
cw+l [cyliau, m.] - (n.) offence, wrong
cwla - (adj.) poorly, feeble
cwlbren [-ni, -nau, m.] - (n.) bludgeon
cwlff (cwlffyn) [cylffiau, m.] - (n.) chunk
cwling [-od, m.] - (n.)
cwlin [-au?, m.] - (n.)
cwlio [cwli-] - (v.)
cwlwm [m.] - (n.) <see "clwm">
cwllffyn [-ion?, m.] - (n.)
cwlltr [-au?, m.] - (n.)
cwlltwr [cylltyrau, m.] - (n.) coulter
cwm [cymau, cymoedd, m.] - (n.) valley, cwm
{ (valley) Cwm is actually an English word, which Webster's
helpfully defines as "cirque"; Webster's defines "cirque" as "a deep
steep-walled basin on a mountain shaped like half a bowl". A "cwm"
is something in the mountains, it has a distinct "pen" or "blaen"
where it is closed; I have no sense of its being broad and lush.
Cwm Pennant is a valley that ends at the ridge by Rhyd Ddu in the
middle of Snowdonia and you wouldn't try to grow much more than
sheep in it, even though it is broad. }
cwman [cymanod, m.] - (n.) rump; stoop
cwmanu [cwman-] - (v.)
cwmni [cwmni%au, cwmni%oedd, m.] - (n.) company, firm
cwmni%aeth [f.] - (n.) companionship
cwmniwr [cwmnwyr, m.] - (n.)
cwmniydd [-ion?, m.] - (n.)
cwmpas [-oedd, -au, m.] - (n.) round
o gwmpas - (prep.) around, about
cwmpasog - (adj.) round about, circuitous
cwmpasu [cwmpas-] - (v.) round, wind, surround
cwmpawd [cwmpodau, m.] - (n.) compass
cwmpeini (cwmpni) [m.] - (n.) company
cwmpeiniaeth [-au?, f.] - (n.)
cwmpodau [pl.] - (n.) <see "cwmpawd">
cwmwd [cymydau, m.] - (n.) commot
cwmwl [cymylau, m.] - (n.) cloud
cwmwr [cwmwyr, m.] - (n.)
cw+n [mpl.] - (n.) <see "ci">
cwndid [-au, m.] - (n.) song, carol; conduit; channel
cwndid [m.] - (n.) escort, safe conduct
cwningen [cwningod, f.] - (n.) rabbit, hare
cwnnad [-au?, m.] - (n.)
cwnnu [cynn- &1, cyn- &2+] - (v.)
cwnsel [-au, -oedd, -i, m.] - (n.) council; counsel, advice, secret
cwnseler [-iaid ,m.] - (n.) counsellor
cwnstabl [-iaid, m.] - (n.) constable
cwpan [-au, mf.] - (n.) cup
cwpanaid (cwpaned) [cwpaneidiau, mf.] - (n.) cupful
cwpeliad [-au, m.] - (n.)
cwpelu [cwpel-] - (v.)
cwpl [cyplau, m.] - (n.) couple; tie-beam
cwpla [cypl-] - (v.)
cwpla+d [m.] - (n.) <see "cwblhad">
cwpla/u - (v.) <see "cwblhau">
cwpled [-i, -au, m.] - (n.) couplet
cwpledig - (adj.)
cwplws [cyplysau, m.] - (n.) coupling; brace
cwpon [-au, m.] - (n.) coupon
cwpwrdd [cypyrddau, m.] - (n.) cupboard
cwr [cyrrau, m.] - (n.) edge, border, skirt
cwrachau [mpl.] - (n.) <see "cwrrach">
cwrb [cyrbau, m.] - (n.)
cwrbyn [-ion?, m.] - (n.)
cwrcath [-od, m.] - (n.)
cwrcwd [m.] - (n.) stooping, squatting
cwrcyn [-nod, m.] - (n.)
cwrdd (cwrddyd) [cyrdd-] - (v.) meet
{ Cwrdd a+ and "cyfarfod" are more or less interchangeable. }
{ You "cwrdd a+" a person. }
cwrdd [cyrddau, m.] - (n.) meeting
cwrel [-au, m.] - (n.) coral
cwrian [cwri-] - (v.)
cwriwcwlwm [m.] - (n.) curriculum
cwrlid [-au, m.] - (n.) coverlid
cwrlig [-au?, m.] - (n.)
cwrlip [-iau?, m.] - (n.)
cwrnad [-au, mf.] - (n.) hubbub
cwrnad [cwrnad-] - (v.) bawl, nag
cwrp [-iau?, m.] - (n.)
cwrrach [cwrachau, -od, m.] - (n.) tatered volume
cwrs [cyrsiau, m.] - (n.) course
{ Cwrs is a borrowed word that has the technical meaning of an
educational experience, or a course of treatment, or perhaps a
running track or golf course. }
cwrs addysg - (n.) curriculum
wrth gwrs - (adv.) of course
cwrt [cyrtiau, m.] - (n.) court
cwrtais - (adj.) courteous
cwrteisi (cwrteisrwydd) [m.] - (n.) courtesy
cwrtiwr [cwrtwyr, m.] - (n.)
cwrw [cyrfau, m.] - (n.) ale, beer
cwrwgl [m.] - (n.) <see "corwg">
cwsg - (adj.)
cwsg [m.] - (n.) sleep
yng nghwsg - (adv.) asleep
cwsmer [-iaid, m.] - (n.) customer, patron
cwsmeriaeth [f.] - (n.) custom
cwt [cytiau, cytau, fm.] - (n.) tail, skirt, queue
cwt [cytiau, cytau, m.] - (n.) hut, sty
cwta [f. cota] - (adj.) short, curt
cwtanu [cwtan-] - (v.)
cwtau [cwta-] - (v.)
cwter [-i, -ydd, f.] - (n.) gutter, channel
cwtiad [-au, cwtiaid, m.] - (n.)
cwtiar [cwtieir, f.] - (n.)
cwtio [cwti-] - (v.)
cwtogi [cwtog-] - (v.) shorten, curtail, abridge
cwtogiad [-au, m.] - (n.)
cwtoglaw - (adj.)
cwtogwr [cwtogwyr, m.] - (n.)
cwtsach [-au?, f.] - (n.)
cwtws [cytysau, m.] - (n.) lot, portion
cwtws [f.] - (n.) tail
cwtwslonni [cwtwslonn- &1, cwtwslon- &2+] - (v.)
cwtyn [cwtiadau, cwtiaid, m.] - (n.)
cwthr* [cythrau, m.] - (n.) anus, rectum
cwthwal [-au?, m.] - (n.)
cwthwm [cythymau, m.] - (n.) puff of wind, storm, gust
cwyddo [cwydd-] - (v.)
cwyddog - (adj.)
cwymp [-au, m.] - (n.) fall, tumble
cwymp creigiau - (n.) rockslide
cwymp eira - (n.) avalanche
cwympedig [pl. -ion] - (adj.)
cwympiad [-au, m.] - (n.)
cwympo [cwymp-; 3.s. & 2.s.imp. cwymp] - (v.) fall; fell
{ (fall) Cwympo prevails in S. Wales. }
cwympod [-ion, -au, m.] - (n.)
cwympwr [cwympwyr, m.] - (n.)
cwyn [-ion, -au, mf.] - (n.) complaint, plaint
cwynad [-au?, m.] - (n.)
cwynfan (cwynfanu) [cwynfan-] - (v.) complain, lament
cwynfan [-ion, -au, mf.] - (n.)
cwynfanllyd - (adj.) querulous
cwynfanus - (adj.) plaintive, mournful
cwyno (cwynfan; cwynofain) [cwyn-] - (v.) complain, lament, bewail; whine
cwynofain [-au?, m.] - (n.)
cwynos [-au, mf.] - (n.) supper, meal
cwynus - (adj.)
cwynwr [cwynwyr, m.] - (n.)
cwyr [-au, m.] - (n.) wax
cwyraidd - (adj.)
cwyrdeb [-au, m.] - (n.)
cwyredig - (adj.)
cwyrel [-au?, m.] - (n.)
cwyren [-nau, f.] - (n.)
cwyro [cwyr-] - (v.) wax
cwys [-i, -au, f.] - (n.) furrow slice, furrow
cwysed [-i, f.] - (n.)
cwysiad [-au, m.] - (n.)
cwyso [cwys-] - (v.)
cwyswr [cwyswyr, m.] - (n.)
cybiau [mpl.] - (n.) <see "cwb">
cybo+l [m.] - (n.) nonsense, rubbish
cybolfa [cybolfeydd, f.] - (n.) hodge-podge (hotchpotch), medley
cyboli [cybol-] - (v.) muddle; talk nonsense; mess, bother
cybolwr [cybolwyr, m.] - (n.)
cybydd - (adj.)
cybydd [-ion, m.] - (n.) miser, niggard
cybydda [cybydd-] - (v.) stint, hoard
cybyddaidd - (adj.)
cybydd-dod (cybydd-dra) [m.] - (n.) miserliness, avarice
cybyddes [-au, f.] - (n.)
cybyddlyd - (adj.) miserly, avaricious
cycyllau [pl.] - (n.) <see "cwcwll">
cycyllog - (adj.) hooded, cowled
cycyllu [cycyll-] - (v.)
cychaid (cyched) [cycheidiau, m.] - (n.) boatful; hiveful
cychio [cychi-] - (v.)
cychod [mpl.] - (n.) <see "cwch">
cychu [cych-] - (v.)
cychwi%or - (adj.) like, equal
cychwi%or [m.] - (n.) like, equal; mate
cychwr [cychwyr, m.] - (n.) boatman
cychwyn [cychwynn- &1, cychwyn- &2+; 3.s. cychwyn] - (v.) start, rise, stir
{ (rise) Cychwyn is begin (to do) and so "rise" only in the sense
of "stir", "rise up (and)". I can only think of "heb gychwyn o'i
wely" (not having got out of bed). }
{ (start) Cychwyn is start in the sense of begin. }
cychwyn [m.] - (n.) start
o'r cychwyn - (adv.) from the start, all along
cychwynfa [cychwynfeydd, -u, f.] - (n.) start, starting point
cychwyniad [-au, m.] - (n.) start, beginning
cychwynnol - (adj.)
cychwynnwr [cychwynnwyr, m.] - (n.)
cychwynnydd [cychwynyddion, m.] - (n.)
cyd - (adj.) joint, united, common; fellow
{ (united) cyd means parallel or co-operating. You would never
refer to the Unitest States as "Cyd Daleithiau"; it would suggest a
very loose federation. }
cyd - (conj.)
cyd [-iau, -au, m.] - (n.) coupling, joining, junction; copulation
ar y cyd - (adv.) together, at the same time, in concert
{ (at the same time) Ar y cyd is in co-operation (e.g.,
we will learn at the same time = we will learn together). }
i gyd - (adj.) all, altogether
cyd- - (pfx.) co-, together
{ This prefix causes a soft mutation to the affixed stem. }
cydadrodd [cydadrodd-; 3.s. cydedrydd; 2.s.imp. cydadrodd] - (v.)
cydaddoli [cydaddol-] - (v.)
cydaid (cyded) [cydeidiau, m.] - (n.) bagful
cydamserol - (adj.)
cydawr - (adj.)
cydawr [f.] - (n.)
cydbartiaeth [-au?, f.] - (n.)
cydbwysedd [m.] - (n.) balance
{ Cydbwysedd is the kind of balance you maintain when you
walk a tightrope. }
cydbwyso [cydbwys-] - (v.)
cyd-destun [m.] - (n.) content, context
cyd-dynnu [cyd-dynn- &1, cyd-dyn- &2+] - (v.)
cyd-ddigwyddiad [-au, m.] - (n.) coincidence
cyd-ddwyn a+ [cyd-ddyg-] - (v.) bear with, brook
cyd-ddyn [-ion, m.] - (n.)
cyded - (n.) <see "cydaid">
cydeidiau [pl.] - (n.) <see "cydaid">
cydenw [-iau?, m.] - (n.)
cydfaeth - (adj.)
cydfarn [-au?, f.] - (n.)
cydfod [-au, m.] - (n.) agreement, concord, accord
cydfrad [-au?, m.] - (n.)
cydfwriad [-au?, m.] - (n.)
cydfwriadu [cydfwriad-] - (v.)
cyd-fynd (cyd-fyned) [cyd-- &mynd] - (v.) go with, concur, agree
cyd-fyw [def.] - (v.) cohabit
cydffurfio [cydffurfi-] - (v.) conform
cydffurfiol - (adj.) conforming
cydganlyn [cydganlyn-] - (v.)
cydganu [cydgan-] - (v.)
cydgasglu [cydgasgl-] - (v.)
cydgeisio [cydgeisi-] - (v.)
cydgeisiwr [cydgeiswyr, m.] - (n.)
cydgenedl [-au?, f.] - (n.)
cydgenedlaethol - (adj.)
cydgerdded [cydgerdd-] - (v.)
cydgnawdio [cydgnawdi-] - (v.)
cydgordiad [-au?, m.] - (n.)
cydgordio [cydgordi-] - (v.) agree, harmonize
cydgreirio [cydgreiri-] - (v.)
cydgroesi [cydgroes-] - (v.)
cydgrynhoi [cydgrynho- &i] - (v.)
cydgyfalaf [-au?, m.] - (n.)
cydgyfarch [-au?, m.] - (n.)
cydgyfarfyddiad [-au, m.] - (n.)
cydgyfeirio [cydgyfeiri-] - (v.)
cydgyfnewidiad [-au, m.] - (n.)
cydgyfrannog - (adj.)
cydgyfrannog [cydgyfranogion, m.] - (n.)
cydgyfranogi [cydgyfranog-] - (v.)
cydgyfranogion [mpl.] - (n.) <see "cydgyfrannog">
cydgyngor [cydgynghorion, m.] - (n.)
cydgynnull [cydgynnull-] - (v.)
cydhanfod [-au, m.] - (n.)
cydiad [-au, m.] - (n.)
cydiaith [-au?, f.] - (n.)
cydio [cydi-] - (v.) join; abut, adjoin, annex; bite; take hold
{ (join) Cydio is to make "ynghyd", together, and so seems more
intimate. }
cydio yn - (v.) take hold of
cydiog - (adj.)
cydiol - (adj.)
cydiwr [cydwyr, m.] - (n.)
cydladd [cydladd-] - (v.)
cydlais - (adj.)
cydlais [-au?, m.] - (n.)
cydlef - (adj.)
cydlef [-au, f.] - (n.)
cydles [-au?, m.] - (n.)
cydletya [cydlety-] - (v.)
cydlif [-au, m.] - (n.)
cydnabod [-au?, m.] - (n.)
cydnabod [cydna- &bod] - (v.) acknowledge, avow
cydnabod [m.] - (n.) acquaintance
cydnabyddedig - (adj.)
cydnabyddiad [-au, m.] - (n.)
cydnabyddiaeth [-au, f.] - (n.) acquaintance, recognition, acknowledgment
cydnabyddion [pl.] - (n.)
cydnabyddol - (adj.)
cydnabyddus - (adj.) acquainted; familiar
cydnaws - (adj.) congenial
cydnaws [-au?, m.] - (n.)
cydnerth - (adj.) well set
cydoed - (adj.)
cydoed [-i?, m.] - (n.)
cydoesi [cydoes-] - (v.)
cydoesol - (adj.)
cydoeswr [cydoeswyr, m.] - (n.)
cydol - (adj.) whole
cydol [fm.] - (n.) whole
cydolwg [-au?, m.] - (n.)
cydolygol - (adj.)
cydolygu [cydolyg-] - (v.)
cyd-olygydd [-ion?, m.] - (n.)
cydorwedd [cydorwedd-] - (v.)
cydradd - (adj.) equal
cydraddau [pl.] - (n.)
cydraddol [pl. -ion] - (adj.)
cydraddoldeb [m.] - (n.) equality
cydraddoli [cydraddol-] - (v.)
cydran [-nau, f.] - (n.)
cydrannog - (adj.)
cydrannu [cydrann- &1, cydran- &2+] - (v.)
cydredol - (adj.)
cydrodd [-ion, -iadau, f.] - (n.)
cydroddi [cydrodd-] - (v.)
cydroddiad [-au, m.] - (n.)
cydrychiol (cydrychol) - (adj.) present
cydryw - (adj.)
cydrywiaeth [-au?, f.] - (n.)
cydrywiog - (adj.)
cydrywiol - (adj.)
cydrywogaeth [-au, f.] - (n.)
cyd-rhwng - (prep.) between, betwixt
cydsefyll [cydsaf-] - (v.)
cydseiniad [-au, m.] - (n.)
cydseinio [cydseini-] - (v.)
cydseiniol - (adj.)
cydseiniwr [cydseinwyr, m.] - (n.)
cydsyniad [-au, m.] - (n.) consent, assent
cydsynied [cydsyni-] - (v.)
cydsynio [cydsyni-] - (v.) consent, accede, acquiesce, assent
cydsynio a+ - (v.) consent to, accede to, acquiesce to
cydsyniol - (adj.)
cydsyniwr [cydsynwyr, m.] - (n.)
cydwaed - (adj.)
cydwastad - (adj.) level, even
cydwastadrwydd [m.] - (n.)
cydwedd - (adj.)
cydwedd [-iaid, -ion, -au, mf.] - (n.)
cydweddiad [cydweddiaid, -au, m.] - (n.) analogy
cydweddog - (adj.) conjugal
cydweddog [-ion, m.] - (n.)
cydweddol - (adj.)
cydweddoldeb [m.] - (n.)
cydweddu [cydwedd-] - (v.) accord, agree
cydweddu a+ - (v.) accord with, agree with
cydweddus - (adj.)
cydweithio [cydweithi-] - (v.)
cydweithiol - (adj.)
cydweithiwr [cydweithwyr, m.] - (n.)
cydweithrediad [-au, m.] - (n.) co-operation
cydweithredu [cydweithred-] - (v.) co-operate
cydweithredwr [cydweithredwyr, m.] - (n.)
cydweithredydd [-ion?, m.] - (n.)
cyd-weld (cydweled) [cyd-wel-, cydwel-] - (v.) agree
cydwelediad [-au, m.] - (n.)
Cydweli - (prop.n.) Kidwelly
cydwely [-au?, m.] - (n.)
cydwerth - (adj.)
cydwladol - (adj.) international
cydwladwr (cyd-wladwr) [cydwladwyr, m.] - (n.) compatriot
cydwybod [-au, f.] - (n.) conscience
cydwybodol - (adj.) conscientious
cydwybodoldeb [m.] - (n.)
cydwybodolder [-oedd?, m.] - (n.)
cydymagweddu [cydymagwedd-] - (v.)
cydymaith [cymdeithion, m.] - (n.) companion, associate
cydymdeimlad [-au, m.] - (n.) sympathy
cydymdeimladol - (adj.) sympathetic
cydymdeimlo [cydymdeiml-] - (v.) sympathize
cydymdrech [-ion, mf.] - (n.)
cydymddwyn [cydymdyg-] - (v.)
cydymffurfiad [-au, m.] - (n.) conformity
cydymffurfiaeth [-au, f.] - (n.)
cydymffurfio [cydymffurfi-] - (v.) conform
cydymffurfiwr [cydymffurfwyr, m.] - (n.)
cydymgais [cydymgeisiau, m.] - (n.) competition, rivalry
{ (competition) Cydymgais is competition in the abstract. }
cydymgeisiaeth [-au?, f.] - (n.)
cydymgeisiau [pl.] - (n.) <see "cydymgais">
cydymgeisiol - (adj.)
cydymgeisiwr (cydymgeisydd) [cydymgeiswyr, m.] - (n.) rival
cydyn [cydiadau, cydiau, cydau, -nau, m.] - (n.)
cydystyried [cydystyri-] - (v.)
cydystyrio [cydystyri-] - (v.)
cydystyrol - (adj.)
cyfadran [-nau, f.] - (n.) faculty; period
{ (faculty) Cyfadran is the kind of faculty that teaches in a college. }
{ (period) Cyfadran is the musical period. }
cyfaddas - (adj.) fit, suitable, convenient
cyfaddasiad [-au, m.] - (n.) adaptation
cyfaddasol - (adj.)
cyfaddasrwydd [m.] - (n.)
cyfaddaster [m.] - (n.) fitness, suitability
cyfaddasu [cyfaddas-] - (v.) fit, adapt
cyfaddawd [-au, cyfaddodau, m.] - (n.) compromise
cyfaddawdu [cyfaddawd-] - (v.)
cyfaddef [cyfaddef-; 3.s. & 2.s.imp. cyfaddef] - (v.) confess, own, admit, acknowledge
{ (own) Cyfaddef is "own" in the sense of owning up to something. }
{ (admit) Cyfaddef is "admit" in the sense of confessing something. }
cyfaddefiad [-au, m.] - (n.) confession, admission
{ (admission) Cyfaddefiad is the kind of admission that announces
guilt. }
cyfaddefol - (adj.)
cyfaddefwr [cyfaddefwyr, m.] - (n.)
cyfaddodau [mpl.] - (n.) <see "cyfaddawd">
cyfaenad [m.] - (n.) harmonious song
cyfagos - (adj.) near, adjacent, neighboring (neighbouring)
cyfagosrwydd [m.] - (n.)
cyfaill [cyfeillion, m.] - (n.) friend
{ Cyfaill is a native word for "friend". }
cyfain [pl.] - (adj.) <see "cyfan">
cyfaint [cyfeintiau, m.] - (n.)
cyfair (cyfairer) [m.] - (n.) <see "cyfer">
cyfair [cyfeiriau, cyfeiri, m.] - (n.) acre
cyfalaf [m.] - (n.) capital
cyfalafiaeth [-au?, f.] - (n.)
cyfalafol - (adj.)
cyfalafwr [cyfalafwyr, m.] - (n.)
cyfalafydd [-ion?, m.] - (n.)
cyfalaw [-on, f.] - (n.)
cyfalawiad [-au?, m.] - (n.)
cyfalle (cyfalledd) [mf.] - (n.) union, spouse
cyfallwy - (adj.) adequate, perfect, sharp
cyfamod [-au, m.] - (n.) covenant
cyfamodi [cyfamod-] - (v.) covenant
cyfamodol - (adj.) federal; covenanted
cyfamodwr [cyfamodwyr, m.] - (n.) covenanter
cyfamser [-au, -oedd, m.] - (n.) meantime
cyfamserol - (adj.) timely; synchronous
cyfamseru [cyfamser-] - (v.)
cyfan [-ion, m.] - (n.) whole
cyfan [pl. cyfain] - (adj.) whole, all
yn gyfan gwbl - (adv.) altogether, quite
cyfander [-oedd?, m.] - (n.)
cyfandir [-oedd, m.] - (n.) continent
cyfandirol - (adj.) continental
cyfandraed [mpl.] - (n.)
cyfandroed - (adj.)
cyfandroed [-i?, m.] - (n.)
cyfandwf - (adj.)
cyfaneddfau [fpl.] - (n.)
cyfanfod [-au?, m.] - (n.)
cyfanfor [-oedd, m.] - (n.) main sea, ocean
cyfanfyd [-au?, m.] - (n.) whole world, universe
cyfanfydol - (adj.) universal
cyfan.gorff [m.] - (n.) whole, bulk, mass
cyfanhau [cyfan- &hau] - (v.)
cyfanheddau (cyfanheddion) [pl.] - (n.) <see "cyfannedd">
cyfanheddfa [cyfanheddfeydd, f.] - (n.)
cyfanheddle [-oedd, m.] - (n.)
cyfanheddol - (adj.) habitable, inhabited
cyfanheddu [cyfanhedd-] - (v.) dwell, inhabit
cyfanheddwr [cyfanheddwyr, m.] - (n.)
cyfaniad [-au, m.] - (n.)
cyfanian - (adj.)
cyfannedd - (adj.) inhabited
cyfannedd [cyfanheddau, cyfanheddion, m.] - (n.) inhabited place, habitation
cyfannol - (adj.)
cyfannu [cyfann- &1, cyfan- &2+] - (v.) make whole, complete
cyfanrif [-au, m.] - (n.)
cyfanrwydd [m.] - (n.) wholeness, entirety
cyfansawdd - (adj.) composite, compound
cyfansawdd [cyfansoddion, m.] - (n.) compound
cyfansoddair [cyfansoddeiriau, m.] - (n.)
cyfansoddi [cyfansodd-] - (v.) compose, constitute
cyfansoddiad [-au, m.] - (n.) composition; constitution
cyfansoddiadaeth [-au?, f.] - (n.)
cyfansoddiadol - (adj.) constitutional
cyfansoddion [mpl.] - (n.) <see "cyfansawdd">
cyfansoddol - (adj.)
cyfansoddwr [cyfansoddwyr, m.] - (n.) composer
cyfansoddydd [-ion?, m.] - (n.)
cyfansoddyn [cyfansoddiadau, m.] - (n.)
cyfanswm [cyfansymiau, m.] - (n.) total, aggregate
cyfantoledd [-au?, m.] - (n.)
cyfantoli [cyfantol-] - (v.)
cyfanwaith [cyfanweithiau, m.] - (n.)
cyfanwerth - (adj.)
cyfanwerth [-au?, m.] - (n.)
cyfanwerthol - (adj.)
cyfanwerthu [cyfanwerth-] - (v.)
cyfanwerthwr [cyfanwerthwyr, m.] - (n.)
cyfarch [cyfarch-] - (v.) greet, salute, address, accost
cyfarchgar - (adj.)
cyfarchiad [-au, m.] - (n.) greeting, salutation
cyfarchion [pl.] - (n.)
cyfarchol - (adj.)
cyfarchus - (adj.)
cyfarchwel (cyfarchwyl) [m.] - (n.) shelter, care, oversight
cyfarchwylio [cyfarchwyli-] - (v.) observe, survey
cyfaredd [-ion, -au, f.] - (n.) charm, spell
cyfareddol - (adj.) enchanting
cyfareddu [cyfaredd-] - (v.) charm, enchant
cyfareddus - (adj.)
cyfareddwr [cyfareddwyr, m.] - (n.)
cyfarfod [-ydd, m.] - (n.) meeting
cyfarfod [cyfar- &fod] - (v.) meet
{ Cyfarfod is "meet" in the common sense of coming together
with other people. }
cyfarfyddiad [-au, m.] - (n.) meeting
cyfariaith [-au?, f.] - (n.)
cyfaros [cyfaros-] - (v.)
cyfarpar [cyfarpar-] - (v.)
cyfarpar [m.] - (n.) provision, equipment; diet
cyfarpar rhyfel - (n.) munitions of war
cyfarparu [cyfarpar-] - (v.)
cyfartal - (adj.) equal, even
cyfartaledd [m.] - (n.) proportion, average
cyfartalion [pl.] - (n.)
cyfartalog - (adj.)
cyfartalrif [-au?, m.] - (n.)
cyfartalrwydd [m.] - (n.)
cyfartalu [cyfartal-] - (v.) proportion, equalize
cyfartalwch [-au?, m.] - (n.)
cyfarth [cyfarth-] - (v.) bark, bay
{ (bark) Cyfarth is what a dog does. }
cyfarth [m.] - (n.) bay
{ Cyfarth is the kind of bay you do at the moon. }
cyfarthfa [cyfarthfeydd, f.] - (n.)
cyfarthiad [-au, m.] - (n.) bark
{ Cyfarthiad is the kind of bark a dog produces. }
cyfarthwr [cyfarthwyr, m.] - (n.)
cyfarwain [cyfarweini-] - (v.)
cyfarws (cyfarwys) [-au, m.] - (n.) gift, reward
cyfarwydd - (adj.) familiar; skilled
un cyfarwydd - (n.) adept
cyfarwydd [-iau, -iaid, -ion, -iadau, m.] - (n.)
cyfarwydd-deb [m.] - (n.)
cyfarwydd-der [-oedd?, m.] - (n.)
cyfarwyddiad [-au, cyfarwyddiaid, m.] - (n.)
cyfarwyddiadur [-on, m.] - (n.)
cyfarwyddineb [-au?, m.] - (n.)
cyfarwyddlyfr [-au, m.] - (n.)
cyfarwyddo [cyfarwydd-] - (v.) direct; become familiary
cyfarwyddol - (adj.)
cyfarwyddwr [cyfarwyddwyr, m.] - (n.) director
cyfarwyddyd [-iadau, m.] - (n.) direction, instruction, advice
cyfarystlys - (adv.)
cyfatal - (adj.) unsettled, hindering
cyfatal [cyfatal-] - (v.)
cyfataliad [-au?, m.] - (n.)
cyfateb [cyfateb-] - (v.) correspond, agree, tally
cyfatebiad [-au, m.] - (n.)
cyfatebiaeth [-au, f.] - (n.) correspondence, analogy
{ (correspondence) Cyfatebiaeth is the kind of correspondence you
draw between two things. }
cyfatebol - (adj.) corresponding, proportionate
cyfatebolrwydd [m.] - (n.)
cyfatebrwydd [m.] - (n.)
cyfatebwch [-au?, m.] - (n.)
cyfathiant [cyfathiannau, m.] - (n.)
cyfathrach [-iadau, f.] - (n.) affinity, alliance; intercourse
cael cyfathrach a+ - (v.) have intercourse with, have relations with
cyfathrachiad [-au, m.] - (n.)
cyfathrachol - (adj.)
cyfathrachu [cyfathrach-] - (v.) have intercourse
cyfathrachwr [cyfathrachwyr, m.] - (n.) kinsman
cyfathreb [-au, f.] - (n.)
cyfathrebu [cyfathreb-] - (v.)
cyfddydd [-iau, m.] - (n.) daybreak, dawn
cyfeb (cyfebr) - (adj.) pregnant
{ Cyfeb is used when describing mares or ewes. }
cyfeb [-ion, f.] - (n.)
cyfebol - (adj.)
cyfebr [-ion, -iadau, f.] - (n.)
cyfebriad [-au, m.] - (n.)
cyfebru [cyfebr-] - (v.)
cyfebu [cyfeb-] - (v.)
cyfeddach [-au, f.] - (n.) carousal
cyfeddach [cyfedd-] - (v.) carouse
cyfeddachwr [cyfeddachwyr, m.] - (n.) carouser
cyfeiliant [cyfeiliannau, m.] - (n.) musical accompaniment
cyfeilio [cyfeili-] - (v.) accompany
{ Cyfeilio is to accompany in a musical sense. }
cyfeiliorn [-au, m.] - (n.) error, aberration
ar gyfeiliorn - (adv.) astray
cyfeiliornad [-au, m.] - (n.) error, heresy
cyfeiliorni [cyfeiliorn-] - (v.) err, stray
cyfeiliornus - (adj.) erroneous, mistaken
cyfeiliornwr [cyfeiliornwyr, m.] - (n.)
cyfeiliornydd [-ion?, m.] - (n.)
cyfeiliwr [cyfeilwyr, m.] - (n.)
cyfeilydd [-ion, m.] - (n.) accompanist
cyfeillach [-au, f.] - (n.) fellowship; fellowship meeting
cyfeillachgar - (adj.)
cyfeillachu [cyfeillach-] - (v.) associate
cyfeillachwr [cyfeillachwyr, m.] - (n.)
cyfeilles [-au, f.] - (n.) female friend
cyfeillgar - (adj.) friendly, amicable
cyfeillgarwch [m.] - (n.) friendship
cyfeillion [pl.] - (n.) <see "cyfaill">
cyfeiniol - (adj.)
cyfeintiau [pl.] - (n.) <see "cyfaint">
cyfeirfys [-edd, m.] - (n.)
cyfeirgi [cyfeirgwn, m.] - (n.)
cyfeiri [pl.] - (n.) <see "cyfair">
cyfeiriad [-au, m.] - (n.) direction; address; reference, allusion, pointer
{ (direction) Cyfeiriad is the directing-towards sort of
direction, one which one might give a lost driver, or indeed the
address on the outside of an envelope. It is also the direction in
which the lost driver would set off once so directed. }
{ (address) Cyfeiriad is the kind of address you live at. }
cyfeiriad at - (n.) reference to, allusion to, pointer to
cyfeiriadol - (adj.)
cyfeiriadur [-on, m.] - (n.)
cyfeiriau [pl.] - (n.) <see "cyfair">
cyfeirio [cyfeiri-] - (v.) direct, point; refer, allude; address
cyfeiriol - (adj.)
cyfeiriwr [cyfeirwyr, m.] - (n.)
cyfeirlyfr [-au, m.] - (n.)
cyfeirnod [-au, m.] - (n.)
cyfelin [-au, f.] - (n.) cubit, eighteen inches
cyfencyd [-au?, m.] - (n.)
cyfenw [-au, m.] - (n.) surname; namesake
cyfenwad [-au, m.] - (n.)
cyfenwi [cyfenw-] - (v.) surname
cyfer (cyfair) [m.] - (n.) direction
ar gyfer - (prep.) for; opposite
cyferbwynt [-iau, m.] - (n.)
cyferbyn - (adj.) opposite
cyferbyn a+ - (prep.) opposite to, opposite
cyferbyniad [-au, m.] - (n.) contrast
cyferbyniaeth [-au?, f.] - (n.)
cyferbyniol - (adj.) opposing, opposite
cyferbynnu [cyferbynn- &1, cyferbyn- &2+] - (v.) contrast, compare
cyfergyr [f.] - (n.) contest, battle
cyfernod [-au, m.] - (n.) coefficient
cyfesur - (adj.)
cyfethol [cyfethol-] - (v.)
cyfewin - (adj.)
cyfiaith - (adj.) of the same language
cyfiawn - (adj.) just, righteous
cyfiawn [-au?, m.] - (n.)
cyfiawnadwy - (adj.)
cyfiawnder [-au, m.] - (n.) justice, righteousness
cyfiawnedd [-au?, m.] - (n.)
cyfiawnhad [m.] - (n.) justification
cyfiawnhaol - (adj.)
cyfiawnhau [cyfiawn- &hau] - (v.) justify
cyfiawnhawr [m.] - (n.)
cyfieithiad [-au, m.] - (n.) translation, version
cyfieithu [cyfieith-] - (v.) translate, interpret
{ Cyfieithu is to translate from one language to another one. }
cyfieithydd (cyfieithwr) [cyfieithwyr, m.] - (n.) translator
cyfieuad [-au, m.] - (n.)
cyfieuaeth [-au, f.] - (n.)
cyfieuo [cyfieu-] - (v.)
cyfisol - (adj.) of the same month, instant
cyflafan [-au, f.] - (n.) outrage; massacre
cyflafar - (adj.)
cyflafar [-au?, m.] - (n.)
cyflafareddiad [-au, m.] - (n.) arbitration
cyflafareddol - (adj.)
cyflafareddu [cyflafaredd-] - (v.) arbitrate
cyflafareddwr [cyflafareddwyr, m.] - (n.) arbitrator
cyflaith [m.] - (n.) toffee
cyflau [mpl.] - (n.) <see "cwfl">
cyflawn - (adj.) complete, entire, full, ample
{ (full) Cyflawn is full when it means "complete" (in the sense of
"whole".) }
berf cyflawn - (n.) intransitive verb
cyflawnder [m.] - (n.) fullness; abundance
cyflawnedig - (adj.)
cyflawni [cyflawn-] - (v.) fulfill (fulfil), perform, commit, accomplish, achieve
cyflawniad [-au, m.] - (n.) fulfillment (fulfilment), performance, achievement
cyflawnwr [cyflawnwyr, m.] - (n.)
cyfle [-on, -adau, -oedd, m.] - (n.) opportunity, chance; place
achub y cyfle - (v.) seize the opportunity
cyflead [-au, m.] - (n.)
cyfled - (adj.) as broad as
cyflegr [-au, m.] - (n.) gun, cannon, battery
{ (battery) Cyflegr is the kind of battery that is
a heavy weapon. }
cyflegru [cyflegr-] - (v.)
cyflenwad [-au, m.] - (n.) supply
cyflenwi [cyflenw-] - (v.) supply
cyflenwr [cyflenwyr, m.] - (n.)
cyfles - (adj.)
cyfleu [cyfle-] - (v.) place, set, array, allocate; convey
cyfleus - (adj.) convenient
cyfleuster (cyfleustra) [cyfleusterau, m.] - (n.) opportunity, convenience
cyfleyddiaeth [-au?, f.] - (n.)
cyflifiad [-au, m.] - (n.)
cyflin - (adj.) parallel
barrau cyflin - (n.) parallel bars
cyflin [-au?, f.] - (n.)
cyflinell [-au, f.] - (n.)
cyflinog [-au, m.] - (n.)
cyflith - (adj.)
cyfliwio [cyfliwi-] - (v.)
cyflo - (adj.) in calf
cyflog [-au, mf.] - (n.) hire, wage, wages
cyflogaeth [-au?, f.] - (n.)
cyflogddyn [-ion, m.] - (n.)
cyflogedig - (adj.)
cyflogi [cyflog-] - (v.) hire, engage in service
cyflogwr [cyflogwyr, m.] - (n.) hirer, employer
cyflogydd [-ion?, m.] - (n.)
cyfloi [cyflo- &i] - (v.)
cyfloyw - (adj.)
cyflun - (adj.)
cyflun [-iau, -iadau, m.] - (n.)
cyflunedd [-au?, m.] - (n.)
cyfluniad [-au, m.] - (n.)
cyfluniaeth [-au?, f.] - (n.)
cyfluniant [cyfluniannau, m.] - (n.)
cyflunio [cyfluni-] - (v.)
cyfluniol - (adj.)
cyfluniwr [cyflunwyr, m.] - (n.)
cyflunydd [-ion?, m.] - (n.)
cyflusg [-au?, f.] - (n.)
cyflwr [cyflyrau, m.] - (n.) condition; case
cyflwr dienw - (n.) anonymity
cyflwynedig - (adj.)
cyflwyniad [-au, m.] - (n.) presentation; dedication
cyflwyno [cyflwyn-] - (v.) present, bestow; dedicate
cyflwynol - (adj.)
cyflwynwr [cyflwynwyr, m.] - (n.)
cyflwynydd [-ion?, m.] - (n.)
cyflychwr [cyflychwyr, m.] - (n.) evening twilight, dusk
cyflyfr [-au, m.] - (n.)
cyflym [cyflym- &adj; cynted; cynt; cyntaf] - (adj.) quick, fast, swift
{ Cyflym means "fast", so a "tre+n cyflym" would arrive quickly. }
cyflymder (cyflymdra) [m.] - (n.) swiftness, speed
cyflymedd [cyflymyddion, m.] - (n.)
cyflymiad [-au, m.] - (n.)
cyflymu [cyflym-] - (v.) accelerate, speed
cyflymydd [-ion, m.] - (n.)
cyflyn - (adj.)
cyflyniad [-au, m.] - (n.)
cyflynu [cyflyn-] - (v.)
cyflyrau [pl.] - (n.) <see "cyflwr">
cyflyru [cyflyr-] - (v.) condition
cyflythreniad [-au, m.] - (n.) alliteration
cyflythrennog - (adj.)
cyflythrennol - (adj.)
cyfneisiaid [pl.] - (n.)
cyfnerth - (adj.)
cyfnerth [-ion, -iadau, -oedd, m.] - (n.)
cyfnerthiad [-au, m.] - (n.)
cyfnerthol - (adj.)
cyfnerthu [cyfnerth-] - (v.) confirm; aid, help
cyfnerthwr [cyfnerthwyr, m.] - (n.)
cyfnerthydd [-ion, m.] - (n.)
cyfnes [-au?, m.] - (n.)
cyfnesaf - (adj.) next, nearest
cyfnesaf [-iaid, cyfneseifiaid, m.] - (n.) next of kin, kinsman
cyfnesafiaeth [-au?, f.] - (n.)
cyfnewid [-iau, m.] - (n.) barter
cyfnewid [cyfnewid-] - (v.) change, exchange, barter
cyfnewidfa [cyfnewidfeydd, -oedd, -u, f.] - (n.) exchange
cyfnewidiad [-au, m.] - (n.) change, alteration
cyfnewidiog - (adj.)
cyfnewidiol - (adj.) changeable
cyfnewidiwr [cyfnewidwyr, m.] - (n.) changer, trader
cyfnifer [-oedd, m.] - (n.)
cyfnither [-oedd, f.] - (n.) female cousin
cyfnod [-au, m.] - (n.) period
cyfnodedig - (adj.)
cyfnodol - (adj.) periodic, periodical
cyfnodolyn [cyfnodolion, m.] - (n.) periodical
cyfnos [-au, m.] - (n.) evening twilight, dusk
cyfnosi [cyfnos-] - (v.)
cyfnosol - (adj.)
cyfnyddu [cyfnydd-] - (v.)
cyfochr - (adj.)
cyfochraeth [-au, f.] - (n.)
cyfochredd [-au, m.] - (n.) parallelism
cyfochri [cyfochr-] - (v.)
cyfochrog - (adj.) parallel
cyfochrol - (adj.)
cyfoden [-nau, f.] - (n.)
cyfodi - (v.) <see "codi">
cyfodiad [-au, m.] - (n.) rise, rising
cyfodol - (adj.)
cyfodoli [cyfodol-] - (v.)
cyfodwr [cyfodwyr, m.] - (n.)
cyfoed - (adj.) contemporary, coeval
{ Cyfoed means "of the same age" -- children in the same class are
"cyfoed". }
cyfoed [-ion, m.] - (n.) contemporary
cyfoedi [cyfoed-] - (v.)
cyfoen - (adj.)
cyfoes - (adj.) contemporary
{ Cyfoes means "from the same period", or sometimes "the same
period as us", i.e., "modern". }
cyfoes [-au?, m.] - (n.)
cyfoesi [cyfoes-] - (v.) be contemporary
cyfoesol - (adj.)
cyfoesolion [mpl.] - (n.)
cyfoeswr [cyfoeswyr, m.] - (n.) contemporary
cyfoeth [m.] - (n.) power; riches, wealth
cyfoethog - (adj.) powerful; rich, wealthy, affluent
cyfoethog [-ion, m.] - (n.)
cyfoethogi [cyfoethog-] - (v.) make rich, enrich; grow rich
cyfoethogiad [-au, m.] - (n.)
cyfoethogrwydd [m.] - (n.)
cyfog [m.] - (n.) sickness
cyfogi [cyfog-] - (v.) vomit
cyfogiad [-au, m.] - (n.)
cyfoglyn [-ion?, m.] - (n.)
cyfogydd [-ion?, m.] - (n.)
cyfongl - (adj.)
cyfongl [-au, f.] - (n.)
cyfolwg - (adj.)
cyfolwg [cyfolygon, m.] - (n.)
cyfor - (adj.) entire, brim-full
cyfor [m.] - (n.) flood, abundance; rim, brim, edge
cyfori [cyfor-] - (v.)
cyforio [cyfori-] - (v.)
cyforiog - (adj.) brim-full, overflowing
cyfosod [-iadau, m.] - (n.)
cyfosod [cyfosod-] - (v.)
cyfosodiad [-au, m.] - (n.) opposition
cyfosodol - (adj.)
cyfradd - (adj.) of equal rank
cyfradd [-au, f.] - (n.) rate
cyfradd log - (n.) interest rate
cyfraddol - (adj.)
cyfrangau [pl.] - (n.) <see "cyfranc">
cyfraid [cyfreidiau, m.] - (n.) necessity
cyfraith [cyfreithiau, f.] - (n.) law
cyfran [-nau, f.] - (n.) part, portion, share, allotment
cyfranc [cyfrangau, fm.] - (n.) meeting; combat; incident; story, tale
cyfranddaliwr [cyfranddalwyr, m.] - (n.) shareholder
cyfraniad [-au, m.] - (n.) contribution
cyfraniadol - (adj.)
cyfraniaeth [-au?, f.] - (n.)
cyfrannedd [-au?, m.] - (n.)
cyfrannog - (adj.) participating, partaking
cyfrannog [cyfranogion, m.] - (n.)
cyfrannol - (adj.) contributing
cyfrannu [cyfrann- &1, cyfran- &2+] - (v.) contribute; impart
cyfrannwr [cyfrannwyr, m.] - (n.) contributor
cyfrannydd [-ion?, m.] - (n.)
cyfranogi [cyfranog-] - (v.) participate, partake
cyfranogion [pl.] - (n.) <see "cyfrannog">
cyfranogol - (adj.) communicable, accessory
cyfranogwr [cyfranogwyr, m.] - (n.) partaker
cyfrdrist - (adj.)
cyfrdroad [-au, m.] - (n.)
cyfrdroi [cyfrdro- &i] - (v.)
cyfrddwyn [cyfrdyg-] - (v.)
cyfred - (adj.)
cyfred [-i?, m.] - (n.)
cyfredeg [cyfred-] - (v.)
cyfreidiau [mpl.] - (n.) <see "cyfraid">
cyfreithiau [pl.] - (n.) <see "cyfraith">
cyfreithio [cyfreithi-] - (v.) go to law, litigate
cyfreithiol - (adj.) legal
cyfreithiwr [cyfreithwyr, m.] - (n.) lawyer, barrister, attorney
cyfreithlon - (adj.) lawful, legal, legitimate
cyfreithlondeb [m.] - (n.) lawfulness
cyfreithloni [cyfreithlon-] - (v.) legalize; justify
cyfreithlonrwydd [m.] - (n.)
cyfres [-i, -au, f.] - (n.) series
cyfresol - (adj.)
cyfresu [cyfres-] - (v.)
cyfresymiad [-au, m.] - (n.) syllogism
cyfresymu [cyfresym-] - (v.)
cyfrgoll - (adj.)
cyfrgoll [-ion?, m.] - (n.)
cyfrgolledig - (adj.)
cyfrgolledigaeth [-au?, f.] - (n.)
cyfrgolli [cyfrgoll-] - (v.) lose utterly, damn
cyfrgrwn [f. cyfrgron] - (adj.)
cyfrgwbl - (adj.)
cyfrif [-on, -au, m.] - (n.) reckoning, account
archwilio cyfrifon - (v.) audit accounts
cyfrif [cyfrif-] - (v.) reckon, compute; account, ascribe, impute, attribute
cyfrifedig - (adj.)
cyfrifiad [-au, m.] - (n.) counting; census
cyfrifiadeg - (adj.) computing
cyfrifiadur [-on, m.] - (n.) computer
cyfrifiadureg - (adj.) computational
cyfrifiadurol - (adj.) related to computers
cyfrifiaeth [-au?, f.] - (n.)
cyfrifiannu [cyfrifiann- &1, cyfrifian- &2+] - (v.)
cyfriflyfr [-au, m.] - (n.)
cyfrifol - (adj.) responsible, accountable, amenable, answerable; of repute
cyfrifoldeb [-au, m.] - (n.) responsibility
cyfrifydd [-ion, m.] - (n.) reckoner, accountant; actuary
cyfrifyddiaeth [f.] - (n.) accounting
cyfrin - (adj.) secret, subtle
{ (secret) Cyfrin is something being kept secret or arcane. }
cyfrinach [-au, f.] - (n.) secret
cyfrinachol - (adj.) secret, private, confidential
cyfrinachu [cyfrinach-] - (v.)
cyfrinachwr [cyfrinachwyr, m.] - (n.)
cyfrinfa [cyfrinfeydd, -oedd, -u, f.] - (n.) lodge of friendly society
cyfrin-gyngor [cyfrin-gynghorau, m.] - (n.) privy council
cyfriniaeth [f.] - (n.) mystery; mysticism
cyfriniol - (adj.) mysterious, mystic
cyfrinion [pl.] - (n.)
cyfriniwr [cyfrinwyr, m.] - (n.) mystic
cyfrinydd [-ion?, m.] - (n.)
cyfrodedd - (adj.) twisted, twined
cyfrodeddu [cyfrodedd-] - (v.) twist, twine
cyfrol [-au, f.] - (n.) volume
{ Cyfrol is the kind of volume that is part of a series. }
cyfrwng - (prep.)
cyfrwng [cyfryngau, m.] - (n.) medium, means, agency
trwy gyfrwng - (prep.) by means of
cyfrwy [-au, m.] - (n.) saddle
cyfrwymo [cyfrwym-] - (v.)
cyfrwyo [cyfrwy-] - (v.) saddle
cyfrwys - (adj.) cunning, artful, astute
cyfrwystra (cyfrwyster) [m.] - (n.) cunning
cyfrwywr [cyfrwywyr, m.] - (n.) saddler
cyfryngau [pl.] - (n.) <see "cyfrwng">
cyfryngdod [m.] - (n.) mediation, intercession; mediatorship
cyfryngiad [-au, m.] - (n.) mediation; intervention
cyfryngol - (adj.) mediatorial
cyfryngu [cyfryng-] - (v.) mediate; intervene
cyfryngwr [cyfryngwyr, m.] - (n.) mediator
cyfryngwriaeth [f.] - (n.) mediatorship
cyfrysedd [-au, mf.] - (n.) conflict, strife, battle
cyfryw - (adj.) like, such
cyfuchlinedd [-au?, m.] - (n.)
cyfuchliniau [pl.] - (n.)
cyfun - (adj.)
cyfundeb [-au, m.] - (n.) union; connection (connexion)
cyfundebol - (adj.) connectional (connexional)
cyfundrefn [-au, f.] - (n.) system
cyfundrefniaeth [-au?, f.] - (n.)
cyfundrefnol - (adj.) systematic
cyfundrefnu [cyfundrefn-] - (v.) systematize
cyfuniad [-au, m.] - (n.) combination
cyfunioni [cyfunion-] - (v.) align
cyfuno [cyfun-] - (v.) combine, unite, amalgamate
cyfunol - (adj.) united
cyfurdd - (adj.)
cyfuwch (cuwch) - (adj.) as high
{ Eq. of "uchel". }
cyfwerth - (adj.) equivalent
cyfwng [cyfyngau, m.] - (n.) space; interval
cyfwrdd [cyfyrdd-] - (v.) meet
cyfwyneb - (adj.)
cyfyng - (adj.) narrow, confined; difficult
cyfyngau [pl.] - (n.) <see "cyfwng">
cyfyngder [-au, m.] - (n.) trouble, distress
cyfyngdra [m.] - (n.) narrowness; distress
cyfyng-gyngor [m.] - (n.) perplexity
cyfyngu [cyfyng-] - (v.) narrow, confine, limit
cyfyl [m.] - (n.) neighborhood (neighbourhood)
ar ei gyfyl - (prep.) near him
cyfymliw [cyfymliw-] - (v.) reproach, expostulate
cyfyrder [cyfyrdyr, m.] - (n.) second cousin
cyfyrderes [-au, f.] - (n.) female second cousin
cyfyrdryd [pl.] - (n.)
cyfyrdyr [pl.] - (n.) <see "cyfyrder">
cyfys [m.] - (n.) temple
{ Cyfys is the kind of temple on your forehead. }
cyfystlys - (adj.) side by side
cyfystrawd [-au?, m.] - (n.)
cyfystyr - (adj.) synonymous
cyfystyr [-on, m.] - (n.)
cyfystyredd [-au?, m.] - (n.)
cyfystyrol - (adj.)
cyfystyron [pl.] - (n.) synonyms
cyff [-ion, -iau, m.] - (n.) stock, block
cyffaith [cyffeithiau, m.] - (n.) confection
cyffelyb - (adj.) like, similar
cyffelyb i - (adj.) like to, similar to
yn gyffelyb - (adv.) alike
cyffelybiaeth [-au, f.] - (n.) likeness
cyffelybiaethol - (adj.) figurative
cyffelybrwydd [m.] - (n.) likeness, similarity
cyffelybu [cyffelyb-] - (v.) liken, compare
cyffer [m.] - (n.) <see "cyffur">
cyffes [-ion, f.] - (n.) confession
cyffesgell [-oedd, f.] - (n.) confessional
cyffesiad [-au, m.] - (n.)
cyffesu [cyffes-] - (v.) confess
cyffeswr [cyffeswyr, m.] - (n.) confessor
cyffesydd [-ion, m.] - (n.) confessor
cyffglo [-au?, m.] - (n.)
cyffin [-iau, -ydd, fm.] - (n.) border, confine, bound
{ (bound) Cyffin is bound in the sense of boundary. }
cyffindir [-oedd, m.] - (n.)
cyffinio [cyffini-] - (v.)
cyffiniwr [cyffinwyr, m.] - (n.)
cyffinydd [-ion?, m.] - (n.)
cyffio [cyffi-] - (v.) stiffen; fetter
cyffion [pl] - (n.) stocks
cyfflogod [pl.] - (n.)
cyffni [-eiau?, m.] - (n.)
cyffoden [-nod, f.] - (n.) concubine, mistress
cyffordd [cyffyrdd, f.] - (n.) junction
{ Cyffordd is a railway junction. }
cyfforddus (cyffyrddus) - (adj.) comfortable
cyffredin - (adj.) common, banal; general
cyffredinedd [-au?, m.] - (n.)
cyffrediniad [-au?, m.] - (n.)
cyffredino [cyffredin-] - (v.)
cyffredinol - (adj.) general, universal
yn gyffredinol - (adv.) in general, generally
cyffredinoli [cyffredinol-] - (v.) universalize
cyffredinrwydd [m.] - (n.) universality
cyffredinwch [m.] - (n.) commonness
cyffro [-adau, -au, m.] - (n.) motion, stir; excitement
cyffroad [-au, m.] - (n.)
cyffroe%dig - (adj.)
cyffroi [cyffro- &i; 3.s. cyffry] - (v.) move, excite, disturb, stir, agitate, arouse; actuate; provoke, bestir
{ (arise) Cyffroi is arouse in the sense of excite. }
mewn cyffro - (adv.) astir
cyffrous - (adj.) exciting; excited
cyffryd [m.] - (n.) trembling, shaking
cyffrydio [cyffrydi-] - (v.)
cyffur (cyffer) [-iau, m.] - (n.) ingredient, drug
cyffuriwr [cyffurwyr, m.] - (n.) apothecary, druggist
cyffwrdd [cyffyrdd-] - (v.) touch, meet, adjoin
{ You "cyffwrdd a+" something. }
cyffylog [-od, m.] - (n.) woodcock
cyffyrdd [pl.] - (n.) <see "cyffordd">
cyffyrddiad [-au, m.] - (n.) touch, contact
cyffyrddus - (adj.) <see "cyfforddus">
cygnau [mpl.] - (n.) <see "cwgn">
cygnog - (adj.) knotted, gnarled
cyngaf (cyngaw) [m.] - (n.) burdock, burs
cyngan - (adj.) suitable, harmonious
cynganeddion [pl.] - (n.) <see "cynghanedd">
cynganeddol - (adj.) in cynghanedd
cynganeddu [cynganedd-] - (v.) form cynghanedd; harmonize
cynganeddwr [cynganeddwyr, m.] - (n.)
cyngaw [m.] - (n.) <see "cyngaf">
cyngaws [cynghawsau, -ion, m.] - (n.) lawsuit, action
cyngerdd [cyngherddau, cyngherddi, mf.] - (n.) concert
cynghanedd [cynganeddion, f.] - (n.) music, harmony; Welsh metrical alliteration
cyngherddau [pl.] - (n.) <see "cyngerdd">
cyngherddi [pl.] - (n.) <see "cyngerdd">
cynghorau [pl.] - (n.) <see "cyngor">
cynghordy [cynghordai, m.] - (n.)
cynghorfynnus - (adj.)
cynghorfynt [-iau?, m.] - (n.) jealousy, envy, malice
cynghori [cynghor-] - (v.) counsel, advise; exhort
cynghorion [pl.] - (n.) <see "cyngor">
cynghorwr [cynghorwyr, m.] - (n.) councillor; counsellor; exhorter
cynghorydd [-ion?, m.] - (n.)
cynghraff [-au?, m.] - (n.)
cynghraffu [cynghraff-] - (v.)
cynghrair [cynghreiriau, mf.] - (n.) alliance, league
cynghreiddig - (adj.)
cynghreiriad [cynghreiriaid, m.] - (n.) confederate, ally
cynghreiriau [mpl.] - (n.) <see "cynghrair">
cynghreirio [cynghreiri-] - (v.) league, confederate, ally
cynghreiriwr [cynghreirwyr, m.] - (n.) confederate, ally
cyngnaif [-au?, m.] - (n.)
cyngor [cynghorau, m.] - (n.) council
cyngor [cynghorion, m.] - (n.) advice, counsel
cyngres [-au, -i, f.] - (n.) congress
cyngwystl [-on, -ion, mf.] - (n.) wager, pledge, bet
cyhafal - (adj.)
cyhoedd - (adj.) public
cyhoedd [m.] - (n.) public
cyhoeddebau [pl.] - (n.)
cyhoeddi [cyhoedd-] - (v.) announce, publish
cyhoeddiad [-au, m.] - (n.) publication, announcement; engagement, appointment
{ (appointment) Cyhoeddiad is the kind of appointment you place in your
calendar. }
cyhoeddus - (adj.) public
cyhoeddusrwydd [m.] - (n.) publicity
cyhoeddwr [cyhoeddwyr, m.] - (n.) publisher
cyhuddedig - (adj.)
cyhuddiad [-au, m.] - (n.) accusation, charge
{ (charge) Cyhuddiad is the king of charge you file in court. }
cyhuddo [cyhudd-] - (v.) accuse, charge
{ (charge) Cyhuddo is charging someone of a crime. }
cyhuddo o flaen brawdle - (v.) arraign
cyhuddol - (adj.) accusative
{ Cyhuddol is accusative in the sense of bring accusations. }
cyhuddwr [cyhuddwyr, m.] - (n.) accuser
cyhwfan (cwhwfan) [cyhwfan-, cyhw-?, cwhw-?] - (v.) wave, heave
cyhyd - (adj.) as long, so long
cyhydedd [mf.] - (n.) equator
cyhydeddol - (adj.)
cyhydeddu [cyhydedd-] - (v.)
cyhydnos [-au, f.] - (n.)
cyhyr [-au, m.] - (n.) flesh, muscle
cyhyraeth [-au?, f.] - (n.)
cyhyrog - (adj.) muscular
cyhyrwayw [-iau?, m.] - (n.)
cyhyryn [m.] - (n.) piece of flesh; muscle
cylch - (prep.)
cylch [-au, -oedd, m.] - (n.) circle, round, sphere, hoop
o gylch y pegwn deheuol - (adj.) antarctic
cylcharwain [cylcharweini-] - (v.)
cylchdaith [cylchdeithiau, f.] - (n.) circuit
cylchdro [-eon, -adau, m.] - (n.) orbit
cylchdroi [cylchdro- &i] - (v.) rotate, revolve
cylched [-au, m.] - (n.) coverlet, blanket
cylchedd [-au, m.] - (n.) compass, circle, circuit
cylchen [-nau, f.] - (n.)
cylchfa [-oedd, f.] - (n.)
cylchfau [pl.] - (n.)
cylchfordwyo [cylchfordwy-] - (v.)
cylchgan [-nau?, f.] - (n.)
cylchganeuon [fpl.] - (n.)
cylchgrawn [cylchgronau, m.] - (n.) magazine
cylchig [-au?, f.] - (n.)
cylchio [cylchi-] - (v.)
cylchlwybr [-au, m.] - (n.)
cylchlythyr [-au, m.] - (n.) circular
cylchlythyru [cylchlythyr-] - (v.)
cylchog - (adj.)
cylchol - (adj.)
cylchredeg [cylchred-] - (v.) circulate
cylchrediad [m.] - (n.) circulation
cylchredol - (adj.) circulatory
cylchres [-i, f.] - (n.) round, rota
cylchrwy [-au, m.] - (n.)
cylchu [cylch-] - (v.)
cylchwr [cylchwyr, m.] - (n.)
cylchwyl [-iau, f.] - (n.) anniversary, festival
cylchyn [cylchoedd, cylchau, m.] - (n.)
cylchynol - (adj.) surrounding
cylchynu [cylchyn-] - (v.) surround, encompass
cylffiau [pl.] - (n.) <see "cwlff">
cyliau [pl.] - (n.) <see "cwl">
cylionen [cylion, f.] - (n.) fly, gnat
cylionyn [cylion, m.] - (n.) fly, gnat
cyloren [cylor, f.] - (n.)
cylymu [cylym-] - (v.) knot, tie
cyll [pl.] - (n.) <see "collen">
cylla [-on, m.] - (n.) stomach
cyllell [cyllyll, f.] - (n.) knife
cyllellu [cyllell-] - (v.)
cyllellwr [cyllellwyr, m.] - (n.)
cyllid [-au, m.] - (n.) revenue, income
cyllideb [-au, f.] - (n.) budget
cyllidfa [cyllidfeydd, -oedd, f.] - (n.)
cyllidol - (adj.)
cyllidus - (adj.)
cyllidwr [cyllidwyr, m.] - (n.) taxgatherer, revenue officer, excise officer, financier
cyllidydd [-ion, m.] - (n.) taxgatherer, revenue officer, excise officer, financier
cylltyrau [mpl.] - (n.) <see "cwlltwr">
cyllyll [pl.] - (n.) <see "cyllell">
cymaint - (adj.) as big, as much, as many
{ Eq. of "mawr". }
cymal [-au, m.] - (n.) joint
cymalog - (adj.)
cymalu [cymal-] - (v.) articulate
{ Cymalu means articulate in the sense of bending a joint. }
cymalwst [f.] - (n.) rheumatism
cyman - (adj.) complete, entire
cyman [f.] - (n.) assembly, host
cymanfa [-oedd, f.] - (n.) assembly; festival
cymanfaol - (adj.)
cymanod [mpl.] - (n.) <see "cwman">
cymantoledd [-au?, m.] - (n.)
cymanwlad [f.] - (n.) commonwealth
cymar [cymheiriaid, m.] - (n.) fellow
cymarebol - (adj.)
cymaresau [fpl.] - (n.) <see "cymhares">
cymariaethau [pl.] - (n.) <see "cymhariaeth">
cymath - (adj.)
cymathiad [m.] - (n.) assimilation
cymathu [cymath-] - (v.) assimilate
cymau [mpl.] - (n.) <see "cwm">
cymdeithas [-au, f.] - (n.) society, association
cymdeithaseg [-au?, f.] - (n.)
cymdeithasegwr [cymdeithasegwyr, m.] - (n.)
cymdeithasfa [-oedd, f.] - (n.) association
cymdeithasgar - (adj.) sociable
cymdeithasol - (adj.) social
cymdeithasu [cymdeithas-] - (v.) associate
cymdeithgar - (adj.)
cymdeithion [pl.] - (n.) <see "cydymaith">
cymdogaeth (cymydogaeth) [-au, f.] - (n.) neighborhood (neighbourhood)
cymdogaethol (cymydogaethol) - (adj.) neighboring (neighbouring)
cymdoges (cymydoges) [-au, f.] - (n.) neighbor (neighbour)
cymdogion [pl.] - (n.) <see "cymydog">
cymdogol (cymydogol) - (adj.) neighborly (neighbourly)
cymedr [-au?, m.] - (n.)
cymedrig - (adj.)
cymedrol - (adj.) moderate, temperate, abstemious, abstinent
cymedroldeb [m.] - (n.) moderation, temperance
cymedrolder [-oedd?, m.] - (n.)
cymedroli [cymedrol-] - (v.) moderate
cymedrolwr [cymedrolwyr, m.] - (n.) moderator; moderate drinker
cymell [cymhell- &1, cymell- &2+; 3.s. & 2.s.imp. cymell] - (v.) urge, press, persuade, induce, actuate
cymelliadol - (adj.)
cymen - (adj.) wise, skillful (skilful), neat, becoming
cymer [-au, m.] - (n.) confluence
cymeradwy - (adj.) acceptable, approved
derbyn yn gymeradwy - (v.) accept
cymeradwyaeth [-au, f.] - (n.) approval, approbation; applause, acclamation
bloeddio cymeradwyaeth - (v.) acclaim
cymeradwyo [cymeradwy-] - (v.) approve; recommend; applaud
cymeradwyol - (adj.) commendatory
cymeriad [-au, m.] - (n.) character, reputation
cymeryd - (v.) <see "cymryd">
cymesur - (adj.) proper, proportionate
cymesuredd [m.] - (n.) proportion
cymesurol - (adj.) commensurate, proportionate
cymhareb [-au?, f.] - (n.)
cymhares [cymaresau, f.] - (n.) one of a pair
cymhariaeth [cymariaethau, f.] - (n.) comparison
cymharol - (adj.) comparative
cymharu [cymhar-] - (v.) compare; pair
cymharus - (adj.)
cymheiriaid [mpl.] - (n.) <see "cymar">
cymhelri [-eiau?, m.] - (n.)
cymhelliad [cymhellion, m.] - (n.) motive, inducement
cymhellwr [cymhellwyr, m.] - (n.)
cymhendod [m.] - (n.) knowledge; proficiency; tidiness; eloquence; affectation
cymhenllyd - (adj.)
cymhennaidd - (adj.)
cymhennu [cymhenn- &1, cymen- &2+] - (v.) put in order, trim; scold, reprove
cymhercyn - (adj.) limping, infirm
cymhibau [pl.] - (n.)
cymhleth - (adj.) complicated; complex
cymhlethdod [m.] - (n.) complexity
cymhlethu [cymhleth-] - (v.)
cymhlyg - (adj.)
cymhortha [cymhorth-] - (v.)
cymhorthdal [cymorthdaloedd, m.] - (n.) subsidy, grant
cymhwysiad [m.] - (n.) application
cymhwyso [cymhwys-] - (v.) apply; accommodate; adjust
cymhwysol - (adj.)
cymhwyster [cymwysterau, m.] - (n.) fitness, suitability; (n.pl.) qualifications
cymhwystra [m.] - (n.)
cymod [m.] - (n.) reconciliation, atonement
cymodi [cymod-] - (v.) reconcile; be reconciled
cymodlon - (adj.)
cymodol - (adj.) reconciliatory, propitiatory
cymodwr [cymodwyr, m.] - (n.) reconciler
cymoedd [mpl.] - (n.) <see "cwm">
cymon - (adj.) orerly, tidy; seemly
cymonedd - (adj.)
cymoni [cymon-] - (v.)
cymonwr [cymonwyr, m.] - (n.)
cymorth [cymorth-] - (v.) aid, assist, help
{ Cymorth is a native Welsh word. }
cymorth [m.] - (n.) aid, assistance, help
{ Cymorth is a native Welsh word. }
cymorthdaloedd [mpl.] - (n.) <see "cymhorthdal">
cymowta [cymowt-] - (v.)
Cymraeg - (adj.) pertaining to the Welsh language
Cymraeg [f.] - (n.) Welsh language
{ Cymraeg is used specifically of the language Welsh.
whereas Cymreig means more generally pertaining to Wales or
the Welsh culture. "Cymraeg" is stressed on the last syllable. }
Cymraes [f.] - (n.) Welshwoman
cymrawd [cymrodyr, m.] - (n.) comrade, fellow
Cymreictod [m.] - (n.) Welshness
Cymreig - (adj.) Welsh
Cymreigaidd - (adj.) Welshy
cymreigeiddio [cymreigeiddi-] - (v.)
cymreiges [-au, f.] - (n.)
Cymreigio [Cymreigi-] - (v.) translate into Welsh
Cymreigydd [-ion, m.] - (n.) Welsh scholar
Cymro [Cymry, m.] - (n.) Welshman
Cymroaidd - (adj.) Welsh, Welshy
cymrodedd [m.] - (n.) arbitration; compromise
cymrodeddu [cymrodedd-] - (v.)
cymrodeddwr [cymrodeddwyr, m.] - (n.)
cymrodor [-ion, m.] - (n.) consociate, fellow
cymrodoriaeth [f.] - (n.) fellowship
cymrodyr [pl.] - (n.) <see "cymrawd">
Cymru [f.] - (prop.n.) Wales
cymrwd [m.] - (n.) mortar, plaster
Cymry [pl.] - (n.) <see "Cymro">
cymryd (cymeryd) [cymer-; 3.s. & 2.s.imp. cymer] - (v.) take, accept
{ Cymryd is really to accept, so you would have to use this (or
"derbyn") for "take" meaning "receive"; also for "take" meaning
"ingest" (medicine). You could probably use "cymryd" for taking by
theft. }
cymryd arno - (v.) pretend, affect, assume
{ (affect) Cymryd arno is affect in the sense of feigning. }
{ (assume) Cymryd arno is assume in the sense of taking on the
appearance or personality of something or someone. }
{ The "arno" in "cymryd arno" is conjugated to reflect the person doing
the pretending, as in "Rydw i'n cymryd arnaf" = "I am pretending". }
cymryd rhan {yn} - (v.) take part {in}
cymudo [cymud-] - (v.)
cymudwr [cymudwyr, m.] - (n.)
cymun (cymundeb) [m.] - (n.) communion, fellowship
cymuned [-au, f.] - (n.) community
cymuno [cymun-] - (v.) commune
cymunol - (adj.) communal
cymunwr [cymunwyr, m.] - (n.) communicant
cymw+edd [cymwedd-] - (v.) jest, mock
cymwy [-au, m.] - (n.) affliction
cymwynas [-au, f.] - (n.) kindness, favor (favour)
cymwynasgar - (adj.) obliging, kind
cymwynasgarwch [-au?, m.] - (n.) obligingness, kindness
cymwynaswr [cymwynaswyr, m.] - (n.) benefactor
cymwys - (adj.) fit, proper, suitable, apt; exact
cymwysedig - (adj.) applied
cymwysiadol - (adj.) applicable
cymwysterau [pl.] - (n.) <see "cymhwyster">
cymydau [pl.] - (n.) <see "cwmwd">
cymydog [cymdogion, m.] - (n.) neighbor (neighbour)
cymydogaeth [-au, f.] - (n.) <see "cymdogaeth">
cymydogaethol - (adj.) <see "cymdogaethol">
cymydoges [-au, f.] - (n.) <see "cymdoges">
cymydogol - (adj.) <see "cymdogol">
cymylau [pl.] - (n.) <see "cwmwl">
cymylog - (adj.) cloudy, clouded
cymylu [cymyl-] - (v.) cloud, dim, obscure
cymyn [m.] - (n.)
cymynai [-eiau?, f.] - (n.)
cymyndod [m.] - (n.) committal
cymynnol - (adj.)
cymynnu [cymynn- &1, cymyn- &2+] - (v.) bequeath
cymynnwr [cymynnwyr, m.] - (n.)
cymynrodd [-ion, f.] - (n.) legacy, bequest
cymynroddi [cymynrodd-] - (v.) bequeath
cymynu [cymyn-] - (v.) hew, fell
cymynwr [cymynwyr, m.] - (n.) hewer, feller
cymysg - (adj.) mixed
cymysgedd [mf.] - (n.) mixture, admixture, blend
cymysgfa [cymysgfeydd, f.] - (n.) mixture, medley, hodge-podge (hotchpotch)
cymysgiad [m.] - (n.) admixture
cymysgliw - (adj.) motley
cymysglyd - (adj.) muddled, confused
cymysgryw - (adj.) mongrel; heterogeneous
cymysgu [cymysg-] - (v.) mix, blend, amalgamate; confuse
cymysgwch [-au?, m.] - (n.)
cymysgwr [cymysgwyr, m.] - (n.) mixer, blender
cy+n [cynion, m.] - (n.) wedge, chisel
cyn - (adv.) as
cyn - (conj.)
cyn - (prep.) before
cyn bo hir - (adv.) soon
{ Cyn bo hir means "before a long time has passed" and so, soon,
shortly into the future. }
cyn- - (pfx.) first, previous, former, pre-, ex-
{ This prefix causes a soft mutation to the affixed stem. }
cyna [cyn-] - (v.)
cynadledda [cynadledd-] - (v.) meet in conference
cynadleddau [pl.] - (n.) <see "cynhadledd">
cynaeafa (cynhaeafa) [cynaeaf-] - (v.) dry in the sun
cynaeafau [pl.] - (n.) <see "cynhaeaf">
cynaeafu (cynhaeafu) [cynaeaf-] - (v.) harvest
cynaeafwr (cynhaeafwr) [cynaeafwyr, cynhaeafwyr, m.] - (n.) harvester
cynaeafydd [-ion, m.] - (n.)
cynamserol - (adj.) premature, untimely
cynaniad [-au, m.] - (n.) pronunciation
cynaniadol - (adj.)
cynaniaeth [-au?, f.] - (n.)
cynanu [cynan-] - (v.) pronounce, articulate
{ (articulate) Cynanu means articulate in the sense of pronounce
clearly. }
cynben [pl. cynbyn] - (adj.)
cynbrawf [cynbrofion, m.] - (n.) foretaste
cyndad [-au, m.] - (n.) ancestor, forefather
cyn-drigolion [pl.] - (n.) aborigines
cyndyn - (adj.) stubborn, obstinate
cyndynnu [cyndynn- &1, cyndyn- &2+] - (v.) be obstinate
cyndynrwydd [m.] - (n.) stubbornness, obstinacy
cynddail [pl.] - (n.)
cynddaredd [f.] - (n.) madness; rabies
cynddeiriog - (adj.) mad, rabid
cynddeiriogi [cynddeiriog-] - (v.) madden, enrage
cynddeiriogrwydd [m.] - (n.) rage, fury
{ Cynddeiriogwydd is the kind of fury that is a rage. }
cynddelw [-iau?, f.] - (n.)
cynddilywaidd - (adj.) antediluvian
cynddrwg - (adj.) as bad
{ Eq. of "drwg". }
cynddrws [-au?, m.] - (n.)
cynddrygedd [-au?, m.] - (n.)
cynddydd [m.] - (n.) daybreak, dawn
cynebryngau [pl.] - (n.)
cyneddfau [pl.] - (n.) <see "cynneddf">
cyneddfu [cyneddf-] - (v.)
cynefin - (adj.) acquainted, accustomed, familiar
cynefin [m.] - (n.) haunt, habitat
cynefindra (cynefinder) [m.] - (n.) use, familiarity
cynefino [cynefin-] - (v.) get used, become accustomed
cynefinol - (adj.) usual, accustomed
cynefod [-au, f.] - (n.) custom, usage
cyneginyn [-ion?, m.] - (n.)
cynelwad [-au?, m.] - (n.)
cynfab [cynfeibion, m.] - (n.)
cynfardd [cynfeirdd, m.] - (n.)
cynfas [-au, fm.] - (n.) sheet, bedsheet; canvas
cynfebyd [-au?, m.] - (n.)
cynfeirdd [pl.] - (n.) <see "cynfardd">
cynflas [-au?, m.] - (n.)
cynflith [-ion, m.] - (n.)
cynfrodor [-ion, m.] - (n.)
cynfrodorol - (adj.)
cynfyd [m.] - (n.) primitive world, antiquity
cynfyl [m.] - (n.) strife, contention
cynffon [-nau, f.] - (n.) tail
cynffonna [cynffonn- &1, cynffon- &2+] - (v.) fawn, toady, cringe
cynffonnwr [cynffonnwyr, m.] - (n.) toady, sycophant
cynffonwen [-nau?, f.] - (n.)
cynffrwyth [-au, m.] - (n.)
cynhadledd [cynadleddau, f.] - (n.) conference
cynhaeaf [cynaeafau, m.] - (n.) harvest
cynhaeafa - (v.) <see "cynaeafa">
cynhaeafu - (v.) <see "cynaeafu">
cynhaeafwr [m.] - (v.) <see "cynaeafwr">
cynhaig - (adj.)
cynhaliad [cynheiliaid, m.] - (n.)
cynhaliaeth [f.] - (n.) maintenance, support
cynhaliol - (adj.) sustaining
cynhaliwr [cynhalwyr, m.] - (n.) supporter, sustainer
cynharlaw [-iau?, m.] - (n.)
cynharwch [-au?, m.] - (n.)
cynhebrwng [cynhebryngau, m.] - (n.) funeral
cynheica [cynheic-] - (v.)
cynheiliad [cynheiliaid, m.] - (n.)
cynheilydd [-ion?, m.] - (n.)
cynhenid - (adj.) innate
cynhennau [pl.] - (n.) <see "cynnen">
cynhennu [cynhenn- &1, cynnen- &2+] - (v.) contend, quarrel
cynhennus - (adj.) contentious, quarrelsome
cynhennwr [cynhenwyr, m.] - (n.) wrangler
cynherrig - (adj.)
cynhesol - (adj.) agreeable, amiable
cynhesrwydd [m.] - (n.) warmth
cynhesu [cynhes-] - (v.) warm, get warm
cynhinio [cynhini-] - (v.)
cynhiniog - (adj.)
cynhinion [pl.] - (n.) <see "cynnin">
cynhinnen [-nau?, f.] - (n.)
cynhinnyn [-ion?, m.] - (n.)
cynhorau (cynhorion) [pl.] - (n.) <see "cynnor">
cynhorthwy [cynorthwyon, m.] - (n.) help, aid
cynhwynol - (adj.) natural, congenital, innate
cynhwysedd [-au?, m.] - (n.)
cynhwysfawr - (adj.) comprehensive
cynhwysiad [m.] - (n.) contents
cynhwysion [pl.] - (n.) <see "cynnwys">
cynhwysrif [-au?, m.] - (n.)
cynhwysydd [-ion?, m.] - (n.)
cynhyrchiad [cynyrchiadau, m.] - (n.)
cynhyrchiol - (adj.) productive
cynhyrchion [mpl.] - (n.) <see "cynnyrch">
cynhyrchu [cynhyrch-; 3.s. cynnyrch*; 2.s.imp. cynnyrch] - (v.) produce
cynhyrchydd [-ion?, m.] - (n.)
cynhyrfau [pl.] - (n.)
cynhyrfiad [cynyrfiadau, m.] - (n.) stirring, agitation
cynhyrfiol - (adj.) stirring, thrilling
cynhyrfu [cynhyrf-] - (v.) stir, agitate
cynhyrfus - (adj.) agitated; exciting
cynhyrfwr [cynhyrfwyr, m.] - (n.) agitator, disturber
cynhysgaeth [f.] - (n.) dower, portion, fortune
cyni [-on, m.] - (n.) anguish, distress, adversity
cynifer - (adj.) as many, so many
cyniferydd [-ion?, m.] - (n.)
cynigiad [-au, m.] - (n.) proposal, motion
cynigion [pl.] - (n.) <see "cynnig">
cynigiwr [cynigwyr, m.] - (n.) proposer, mover
cynigydd [-ion, m.] - (n.) proposer, mover
cynildeb [m.] - (n.) frugality, economy
cynilion [pl.] - (n.) savings
cynilo [cynil-] - (v.) save, economize
cynio [cyni-] - (v.) chisel, gouge
cynired [cynir-] - (v.) go to and fro, resort
cyniwair [cyniwair-] - (v.) go to and fro, frequent
cyniweirfa [cyniweirfeydd, f.] - (n.) resort, haunt
cyniweirio [cyniweiri-] - (v.)
cyniweirydd [-ion, m.] - (n.) wayfarer
cynllaeth [-au?, m.] - (n.)
cynllun [-iau, m.] - (n.) plan, design; pattern
cynlluniad [-au?, m.] - (n.)
cynllunio [cynlluni-] - (v.) plan, design
cynllunydd [-ion, cynllunwyr, m.] - (n.) designer, planner
cynllwyn [-ion, m.] - (n.) plot, ambush
cynllwyn [cynllwyn-] - (v.) plot, conspire; ambush, beset
cynllwyno [cynllwyn-] - (v.)
cynllwynwr [cynllwynwyr, m.] - (n.) conspirator
cynllyfan [-au, m.] - (n.)
cynllyfanu [cynllyfan-] - (v.)
cynnal [cynhali-; 3.s. cynnal, cynneil*; 2.s.imp. cynnal] - (v.) support, uphold, hold, sustain, maintain
cynnan - (adj.)
cynnar [cynhar- &adj; cynted; cynt; cyntaf] - (adj.) early
cynnau [cyneu-; 3.s. cynnau] - (v.) kindle, light
cynneddf [cyneddfau, f.] - (n.) quality, faculty
cynnen [cynhennau, f.] - (n.) contention, strife
asgwrn y gynnen - (n.) bone of contention
cynnes [cynhes- &adj] - (adj.) warm
cynnig [cynigi-] - (v.) offer; attempt, assay; propose, move; bid; apply
{ (move) Cynnig is move when you move that we adjourn. }
cynnig am - (v.) apply for
cynnig [cynigion, m.] - (n.) offer; attempt; motion
{ (motion) Cynnig is the kind of motion you make at a meeting. }
cynnil - (adj.) economical; delicate
cynnin [cynhinion, m.] - (n.)
cynnoes [cynoesoedd, f.] - (n.) antiquity
cynnor [cynhorau, cynhorion, fm.] - (n.) doorpost
cynnu [cynn- &1, cyn- &2+] - (v.)
cynnud [m.] - (n.) firewood, fuel
cynnull [cynnull-] - (v.) collect, gather, assemble
cynnwrf [m.] - (n.) stir, commotion, agitation
cynnwys [cynhwys- &1, cynwys- &2+] - (v.) contain, hold, include, comprise, comprehend
{ (hold) Cynnwys means to contain, to hold in the way that a book
or bottle or tank does. I suspect that "potel yn cynnwys peint"
would contain a pint of whatever it was meant to hold. }
cynnwys [cynhwysion, m.] - (n.) contents
cynnwys [m.] - (n.) contents
cynnydd [m.] - (n.) increase, growth, progress
cynnyrch [cynhyrchion, m.] - (n.) produce, product; (n.pl.) productions
cynodiad [-au?, m.] - (n.)
cynoesoedd [pl.] - (n.) <see "cynnoes">
cynoesol - (adj.)
cynoeswr [cynoeswyr, m.] - (n.)
cynorthwyo [cynorthwy-] - (v.) help, assist, abet, aid
cynorthwyol - (adj.) auxiliary; assistant, accessory
cynorthwyon [pl.] - (n.) <see "cynhorthwy">
cynorthwywr [cynorthwywyr, m.] - (n.) helper, assistant, accessory (accessary), auxiliary
cynorthwywr mewn trosedd - (n.) accomplice
cynosodiad [-au, m.] - (n.)
cynradd - (adj.)
cynrychiolaeth [f.] - (n.) representation
cynrychioli [cynrychiol-] - (v.) represent
cynrychioliad [-au?, m.] - (n.)
cynrychiolwr [cynrychiolwyr, m.] - (n.) representative, delegate
cynrychiolydd [-ion, m.] - (n.) representative, delegate
cynrhaith [-au?, f.] - (n.)
cynrhan [-nau, f.] - (n.)
cynrhoni [cynrhon-] - (v.) breed maggots
cynrhonllyd - (adj.) maggoty
cynrhonyn [cynrhon, m.] - (n.) maggot
cynsail [cynseiliau, f.] - (n.)
cynt - (adj.) earlier; quicker; former
{ Comp. of "cynnar" and "cyflym". }
na chynt na chwedyn - (adv.) neither before nor after
cynt - (adv.) more quickly
cyntaf - (adj.) first
{ Sup. of "cynnar". }
cyntaf - (adv.) firstly
cyntaf-anedig - (adj.) firstborn
cyntaid [cynteidiau, f.] - (n.)
cynted - (adj.)
cyntedd [-au, m.] - (n.) court; porch
{ (court) Cyntedd is court in the sense of courtyard. }
cyntefig [pl. -ion] - (adj.) prime, primitive
cyntefin [-au?, m.] - (n.)
cynteidiau [pl.] - (n.) <see "cyntaid">
cyntun [m.] - (n.) nap
cynulleidfa [-oedd, f.] - (n.) congregation, assembly, audience
cynulleidfaol - (adj.) congregational
cynulliad [-au, m.] - (n.) gathering
cynuta [cynut-] - (v.) gather fuel
cynutwr [cynutwyr, m.] - (n.)
cynwysedig - (adj.)
cynydd [-ion?, m.] - (n.)
cynyddiad [-au?, m.] - (n.)
cynyddol - (adj.) increasing, growing
cynyddu [cynydd-] - (v.) increase
cynyrchiadau [pl.] - (n.) <see "cynhyrchiad">
cynyrfiadau [mpl.] - (n.) <see "cynhyrfiad">
cynysgaeddu [cynysgaedd-] - (v.) endow, endue
cyplau [mpl.] - (n.) <see "cwpl">
cyplu [cypl-] - (v.) couple
cyplysau [mpl.] - (n.) <see "cwplws">
cyplysnod [-au, m.] - (n.)
cyplysu [cyplys-] - (v.) couple
cypyrddau [mpl.] - (n.) <see "cwpwrdd">
cyraeddadwy - (adj.) attainable, reachable
cyraeddiadau [pl.] - (n.) <see "cyrhaeddiad">
cyrains (cyrans) [pl.] - (n.) currants
cyrbau [pl.] - (n.) <see "cwrb">
cyrbibyn [cyrbibion, m.] - (n.) atom, smithereen
cyrc [mpl.] - (n.) <see "corcyn">
cyrcydau [mpl.] - (n.)
cyrcydu [cyrcyd-] - (v.) squat, cower
cyrch [-au, -oedd, m.] - (n.) attack
cyrchfa [cyrchfeydd, f.] - (n.) resort
cyrchiad [-au, m.] - (n.)
cyrchle [-oedd, m.] - (n.)
cyrchu [cyrch-; 3.s. & 2.s.imp. cyrch] - (v.) attack; go, resort, repair, fetch, bring, approach, frequent
cyrdd [fpl.] - (n.) <see "cerdd">
cyrddau [mpl.] - (n.) <see "cwrdd">
cyrfau [mpl.] - (n.) <see "cwrw">
cyrfu [cyrf-] - (v.)
cyrfydd [-ion, m.] - (n.)
cyrff [pl.] - (n.) <see "corff">
cyrgam - (adj.)
cyr.haeddbell - (adj.)
cyr.haeddgar - (adj.) telling, incisive
cyr.haeddiad [cyraeddiadau, m.] - (n.) attainment, reach
cyr.haeddyd - (v.) <see "cyrraedd">
cyrliog - (adj.) curly
cyrn [mpl.] - (n.) <see "corn">
cyrnen [cyrn, -nau, f.] - (n.)
cyrnig - (adj.)
cyrnio [cyrni-] - (v.)
cyrraedd (cyrhaeddyd) [cyrhaedd- &1, cyraedd- &2+; 3.s. cyrraedd, cyrraidd*; 2.s.imp. cyrraedd] - (v.) reach, attain; arrive at; amount
{ (arrive at) Do not be tempted to use a preposition with "cyrraedd"
when it means "arrive at". For example, "cyrraedd Llanbedr" means
to arrive in Llanbedr. }
cyrrau [pl.] - (n.) <see "cwr">
cyrrith - (adj.)
cyrs [fpl.] - (n.) <see "corsen">
cyrsiau [pl.] - (n.) <see "cwrs">
cyrtiau [pl.] - (n.) <see "cwrt">
cysain [-au?, f.] - (n.)
cysawd [cysodau, m.] - (n.) system; constellation
cysefiaeth [-au?, f.] - (n.)
cysefin - (adj.) original, primordial
cysegr [-au, -oedd, m.] - (n.) sanctuary
cysegredig [cysegredic- &adj] - (adj.) consecrated, sacred
cysegredigrwydd [m.] - (n.) sacredness
cysegrfa [cysegrfeydd, f.] - (n.)
cysegriad [-au, m.] - (n.) consecration
cysegr-ladrad [m.] - (n.) sacrilege
cysegr-la+n - (adj.) holy
cysegru [cysegr-] - (v.) consecrate, dedicate, devote
cyseilio [cyseili-] - (v.)
cyseinedd [m.] - (n.) alliteration
cyseinio [cyseini-] - (v.)
cysetlyd - (adj.) fastidious
cysgadrwydd [m.] - (n.) sleepiness, drowsiness
cysgadur [-iaid, m.] - (n.) sleeper
cysglyd - (adj.) sleepy
cysgod [-au, -ion, m.] - (n.) shadow, shade; shelter; type
{ (shade) Cysgod is shadow, so shade from the sun. }
{ (type) Cysgod is "type" in the technical sense of something that
foreshadows another, as in "Moses's staff that was lifted up is a
type of Christ". }
cysgodi [cysgod-] - (v.) shadow, shade; shelter
cysgodlen [-ni, f.] - (n.) awning
cysgodlun [-iau, m.] - (n.)
cysgodog - (adj.)
cysgodol - (adj.) shady, sheltered
cysgog [-ion?, m.] - (n.)
cysgogi [cysgog-] - (v.) shake, move
cysgu [cysg-; 3.s. & 2.s.imp. cwsg] - (v.) sleep
yn cysgu - (adv.) asleep
cysidro [cysidr-] - (v.) consider
cysodau [pl.] - (n.) <see "cysawd">
cysodi [cysod-] - (v.) set type, compose
cysodwr [cysodwyr, m.] - (n.) compositor
cysodydd [-ion, m.] - (n.) compositor
cyson - (adj.) constant, consistent
cysondeb [m.] - (n.) consistency; regularity
cysoni [cyson-] - (v.) harmonize; reconcile
cysonwr [cysonwyr, m.] - (n.) harmonist
cysonydd [-ion, m.] - (n.) harmonist
cystadlaethau [pl.] - (n.)
cystadleuaeth [-au, f.] - (n.) competition, contest
cystadleuol - (adj.) competitive
cystadleuwr [cystadleuwyr, m.] - (n.) competitor
cystadleuydd [-ion, m.] - (n.) competitor
cystadlu [cystadl-] - (v.) compete; compare
cystal - (adj.) as good, so good
{ Eq. of "da". }
cystal - (adv.) as well, so well
cystedlydd [-ion?, m.] - (n.)
Cystennin - (prop.n.) Constantine
cystrawen [-nau, f.] - (n.) construction, syntax
cystrawennol - (adj.)
cystrawennu [cystrawenn- &1, cystrawen- &2+] - (v.)
cystrawiaeth [-au?, f.] - (n.)
cystudd [-iau, m.] - (n.) affliction; illness
cystuddiedig - (adj.) afflicted, contrite
cystuddiedig [-ion?, m.] - (n.)
cystuddio [cystuddi-] - (v.) afflict, trouble
cystuddiol - (adj.) afflicted
cystuddiwr [cystuddwyr, m.] - (n.) afflicter, oppresor
cystwyad [-au?, m.] - (n.)
cystwyo [cystwy-] - (v.) chastise, castigate, trounce
cysur [-on, m.] - (n.) comfort, consolation
cysuro [cysur-] - (v.) comfort, console
cysurus - (adj.) comfortable
cysurwr [cysurwyr, m.] - (n.) comforter
cyswllt [cysylltiadau, cysylltau, m.] - (n.) connection (connexion), joint, junction
cyswyn - (adj.)
cysylltair [cysyllteiriau, m.] - (n.) conjunction
cysylltau [pl.] - (n.) <see "cyswllt">
cysylltben - (adj.)
cysyllteiriau [mpl.] - (n.) <see "cysylltair">
cysylltiad [-au, m.] - (n.) connection (connexion), joining
cysylltiad [cysylltiaid, m.] - (n.) conjunction
cysylltiedig - (adj.) connected
cysylltiol - (adj.) connecting; connected
cysylltnod [-au?, m.] - (n.)
cysylltu [cysyllt-] - (v.) connect, join, annex
{ (join {with}) Cysylltu is to make a connection. There is no
mediating link (cyswllt) in "cydio" -- it is the difference between
hitching a wagon to a train (cysylltu) and gluing two things
together (cydio). }
cysylltu a+ - (v.) connect to, join with
cysylltwr [cysylltwyr, m.] - (n.)
cytal [cytal-] - (v.)
cytau [pl.] - (n.) <see "cwt">
cytbell - (adj.)
cytbwys - (adj.) of equal weight
cytgan [-au, mf.] - (n.) refrain, chorus
cytgnawd [-au?, m.] - (n.)
cytgord [m.] - (n.) concord
cytgroes - (adj.)
cytiau [mpl.] - (n.) <see "cwt">
cytio [cyti-] - (v.) pen, sty
cytir [-oedd, m.] - (n.) common
cytras - (adj.) allied, related; cognate
cytrasedd [-au?, m.] - (n.)
cytsain [cytseiniaid, f.] - (n.) consonant
cytseiniol - (adj.) consonantal
cytser [-au, m.] - (n.)
cytstad - (adj.)
cytu+n - (adj.) of one accord, agreed, unanimous
cytundeb [-au, m.] - (n.) agreement, consent
cytuniad [-au, m.] - (n.)
cytuno [cytun-] - (v.) agree, consent, accede, accord
cytuno a+ - (v.) agree with, consent to, accede to, accord with
cytunus - (adj.)
cytyn [m.] - (n.)
cytysau [mpl.] - (n.) <see "cwtws">
cythlwng [m.] - (n.) fasting, fast, hunger
cythrau [pl.] - (n.) <see "cwthr">
cythraul [cythreuliaid, m.] - (n.) demon, devil
cloffrwym y cythraul - (n.) great bindweed
cythreuldeb [m.] - (n.)
cythreules [-au, f.] - (n.) she-devil, fury
{ (fury) Cythreules is the kind of fury that's a female fiend. }
cythreuliaid [pl.] - (n.) <see "cythraul">
cythreulig - (adj.) devilish, fiendish
cythreuligrwydd [m.] - (n.)
cythru [cythr-] - (v.)
cythrudd [-ion, m.] - (n.) annoyance, irritation
cythruddo [cythrudd-] - (v.) annoy, provoke, irritate
cythrwbl [-au?, m.] - (n.)
cythrwfl [m.] - (n.) uproar, tumult
cythryblaeth [-au?, f.] - (n.)
cythryblu [cythrybl-] - (v.) trouble, agitate
cythryblus - (adj.) troubled, agitated
cythryblwr [cythryblwyr, m.] - (n.) agitator
cythymau [pl.] - (n.) <see "cwthwm">
cyw [-ion, m.] - (n.) chick, young bird, chicken
cywain [cywain- ?] - (v.) convey, carry; garner
cywair - (adj.)
cywair [cyweiriau, cyweirion, m.] - (n.) order; key; tune
cywaith [cyweithiau, cyweithion, m.] - (n.)
cywarch [f.] - (n.) hemp
cywarchen [-nau?, f.] - (n.)
cywasgiad [-au, m.] - (n.)
cywasgrwydd [m.] - (n.)
cywasgu [cywasg-] - (v.)
cyweirdant [cyweirdannau, m.] - (n.)
cyweirdeb [m.] - (n.)
cyweirgorn [cyweirgyrn, m.] - (n.)
cyweiriad [-au?, m.] - (n.)
cyweiriadur [-on?, m.] - (n.)
cyweiriau (cyweirion) [mpl.] - (n.) <see "cywair">
cyweirio [cyweiri-] - (v.) set in order; prepare, dress, attune
cyweirnod [-au, m.] - (n.) keynote
cyweithas - (adj.) sociable, kind, gentle
cyweithas [m.] - (n.) company, society
cyweithiau (cyweithion) [pl.] - (n.) <see "cywaith">
cywely [mf.] - (n.) bedfellow
cywen [-nod, f.] - (n.) pullet, young hen
cywennen [-nau?, f.] - (n.)
cywerthydd [-ion?, m.] - (n.)
cywilydd [m.] - (n.) shame; shyness
ag arno gywilydd - (adj.) ashamed
cywilydd-dra [m.] - (n.)
cywilyddgar - (adj.) bashful, shy
cywilyddio [cywilyddi-] - (v.) shame; be ashamed, abash
cywilyddus - (adj.) shameful, disgraceful, arrant
cywir [cywir- &adj] - (adj.) correct, accurate, true, faithful
{ (true) Cywir can mean faithful but usually means correct (as
opposed to incorrect). }
arian cywir - (n.) exact money
cywirdeb [m.] - (n.) correctness, accuracy; integrity
cywiriad [-au, m.] - (n.) correction
cywiriedig - (adj.)
cywiro [cywir-] - (v.) correct, amend; make good, perform
cywirwr [cyrirwyr, m.] - (n.) corrector
cywrain - (adj.) skillful (skilful); curious
cywreinbeth [-au, cywreinion, m.] - (n.) curiosity
{ Cywreinbeth is a curiosity, i.e., something curious. }
cywreindeb [m.] - (n.)
cywreindod [-au?, m.] - (n.)
cywreinfa [cywreinfeydd, f.] - (n.) museum
cywreinio [cywreini-] - (v.)
cywreinion [pl.] - (n.) <see "cywreinbeth">
cywreinrwydd [m.] - (n.) curiosity
{ Cywreinrwydd is the abstract concept of curiosity. }
cywydd [-au, m.] - (n.) <Welsh alliterative poem>
cywydda [cywydd-] - (v.)
cywyddwr [cywyddwyr, m.] - (n.) chdi - (pron.) <alternate form of "ti">
chi (chwi) - (pron.) you
{ "Chwi" is the literary form of "chi". }
{ Chi is the plural or formal word for "you". }
chithau (chwithau) - (pron.) you (pl.) also
chwa [-on, -oedd, f.] - (n.) puff, gust, breeze, blast
chwaer [chwiorydd, f.] - (n.) sister
chwaerfaeth [-au?, f.] - (n.)
chwaeroliaeth [-au, f.] - (n.)
chwaeth [-au, f.] - (n.) taste
chwaethach - (adv.) much less
chwaethu [chwaeth-] - (v.) taste
chwaethus - (adj.) tasteful; decent
chwaff - (adj.)
chwaff - (adv.)
chwaff [-iau, m.] - (n.)
chwain [pl.] - (n.) <see "chwannen">
chwaith - (adv.) nor either, neither
chwaldod [-au?, m.] - (n.)
chwalfa [chwalfeydd, f.] - (n.) upset, rout
chwaliad [-au, m.] - (n.)
chwalpen [-nau?, f.] - (n.)
chwalpio [chwalpi-] - (v.)
chwalu [chwal-; 3.s. & 2.s.imp. chwa+l] - (v.) scatter, spread; demolish
chwalwr [chwalwyr, m.] - (n.) scatterer
chwannen [chwain, f.] - (n.) flea
chwannog - (adj.) desirous; addicted
chwant [-au, m.] - (n.) lust, desire, craving, appetite
chwanta (chwantu) [chwant-] - (v.) desire, lust, covet
chwantach [-au?, m.] - (n.)
chwantus - (adj.) lustful
chwap - (adj.)
chwarae (chware) [chwarae-; 3.s. chwery] - (v.) play
chwarae am - (v.) play for
chwarae dros - (v.) play for
chwarae mig - (v.) play bo-peep
chwarae [-on, m.] - (n.) play
chwaraedy [chwaraedai, m.] - (n.) playhouse, theater (theatre)
chwaraefwrdd [chwaraefyrddau, m.] - (n.) stage
chwaraegar - (adj.) playful, sportive
chwaraegerdd [-i, f.] - (n.) drama
chwaraele [-oedd?, m.] - (n.)
chwaraewr [chwaraewyr, m.] - (n.) player
chwaraeydd [-ion, m.] - (n.) actor
chwarddiad [-au, m.] - (n.) laugh
chware - (v.) <see "chwarae">
chware [m.] - (n.) <see "chwarae">
chwarel [-au, -i, -ydd, fm.] - (n.) quarry
chwarel [-au, f.] - (n.) pane of glass
chwarelwr [chwarelwyr, m.] - (n.) quarryman
chwarennau [pl.] - (n.) <see "chwarren">
chwarennu [chwarenn- &1, chwaren- &2+] - (v.)
chwareus - (adj.) playful
chwarfan [-nau, f.] - (n.)
chwarren [chwarennau, f.] - (n.) gland; kernel
chwart [-iau, m.] - (n.) quart
chwarter [-i, -au, m.] - (n.) quarter
chwarterol - (adj.) quarterly
chwarterolyn [chwarterolion, m.] - (n.)
chwarteru [chwarter-] - (v.) quarter
chwaryddiaeth [-au?, f.] - (n.)
chwau [pl.] - (n.)
chwe - (adj.) six
{ Chwe occurs only before a noun. }
chwech - (adj.) six
{ Chwech is used when counting. }
chwech [-au, m.] - (n.) six; sixpence
chweched - (adj.) sixth
chwecheiniog [-au, m.] - (n.) sixpence
chwedl [-au, f.] - (n.) story, tale, anecdote
{ (story) chwedl is a tale, a legend. The only time it is
important for one's self-preservation to distinguish it from "hanes"
is when describing a piece of gossip passed on -- when to call it a
"chwedl" would perhaps be to convey the impression of a lie. }
chwedlaidd - (adj.)
chwedleua [chwedleu-] - (v.) talk, gossip
chwedleugar - (adj.) talkative
chwedleuon [fpl.] - (n.)
chwedleuwr [chwedleuwyr, m.] - (n.)
chwedloniaeth [f.] - (n.) mythology
chwedlonol - (adj.) mythological, mythical
chwedlonydd [-ion, m.] - (n.) mythologist
chwedyn - (adv.) <used in a phrase>
na chynt na chwedyn - (adv.) neither before nor after
Chwefror (Chwefrol) [m.] - (n.) February
chweg - (adj.) sweet, pleasant
chwegr [f.] - (n.) mother-in-law
chwegrwn [m.] - (n.) father-in-law
chwelydr [-au, f.] - (n.)
chwen [chwyn, f.] - (n.) weed
chwennych - (v.) <see "chwenychu">
chwenychiad [-au, m.] - (n.)
chwenychu (chwennych) [chwenych-; 3.s. & 2.s.imp. chwennych] - (v.) desire, covet
chweongl [-au, m.] - (n.)
chwepyn [-ion?, m.] - (n.)
chwephlyg - (adj.) sixfold
chwerfan [-nau, f.] - (n.)
chwerthin [chwardd-; 3.s. & 2.s.imp. chwardd] - (v.) laugh
chwerthin am ben - (v.) laugh at
chwerthin [m.] - (n.) laughter
chwerthin.gar - (adj.)
chwerthiniad [-au, m.] - (n.) laugh
chwerthinllyd - (adj.) laughable, ridiculous
chwerthinog - (adj.)
chwerw [chwerw- &adj] - (adj.) bitter, severe, sharp, acrid, acrimonious
chwerwder (chwerwdod; chwerwedd) [m.] - (n.) bitterness
chwerwi [chwerw-] - (v.) grow bitter, embitter, become rough
chwerwlys [-au?, m.] - (n.)
chweugain - (adj.) six score, one hundred twenty
chweugain [chweugeiniau, m.] - (n.) ten shillings
chwi - (pron.) <see "chi">
chwib [-au?, m.] - (n.)
chwiban - (v.) <see "chwibanu">
chwiban [m.] - (n.) whistle
{ Chwiban is whistle as an act, as in "give me a whistle when you're
done." }
chwibaniad [-au?, m.] - (n.) whistling, whistle
chwibanogl [-au, f.] - (n.) whistle, flute
{ (whistle) Chwibanogl is the kind of whistle that is an object. }
chwibanu (chwiban) [chwiban-] - (v.) whistle
chwibl - (adj.)
chwiblo [chwibl-] - (v.)
chwibol - (adj.)
chwibol [-au, mf.] - (n.)
chwibon [-iaid, m.] - (n.)
chwidl - (adj.)
chwidlo [chwidl-] - (v.)
chwidr - (adj.) wild, foolish, rash
chwifio [chwifi-] - (v.) wave, flourish, brandish
chwifiwr [chwifwyr, m.] - (n.)
chwiffiad [-au, m.] - (n.) whiff, jiffy
chwil - (adj.) whirling, reeling
chwil [-od, mf.] - (n.) beetle, chafer
chwilboeth - (adj.) scorching, piping hot
chwildroi [chwildro- &i] - (v.) whirl, spin
chwilen [chwilod, f.] - (n.) beetle
chwilenna [chwilenn- &1, chwilen- &2+] - (v.) rummage; pry; pilfer
chwiler [-od, m.] - (n.)
chwilfa [chwilfeydd, f.] - (n.) search, scrutiny
chwilfriw - (adj.) smashed to atoms
chwilfriwio [chwilfriwi-] - (v.) smash, shatter
chwilfrydedd [m.] - (n.) curiosity
chwilfrydig - (adj.) curious, inquisitive
chwilgar - (adj.) curious, inquisitive
chwilgarwch [m.] - (n.) inquisitiveness
chwilgi [chwilgwn, m.] - (n.) prying dog, busybody
chwilgorn - (adj.)
chwilibawa [chwilibaw-] - (v.)
chwilibawan [chwilibawan- ?] - (v.)
chwilio [chwili-] - (v.) search, look for; examine
{ (examine) Chwilio is to search, for example to examine a place
for evidence or a lost object. }
chwiliwr [chwilwyr, m.] - (n.) searcher
chwil-lys [m.] - (n.) inquisition
chwilmanta [chwilmant-] - (v.)
chwilmantan [chwilmantan- ?] - (v.)
chwilod [fpl.] - (n.) <see "chwilen">
chwilog [-ion?, m.] - (n.)
chwiloges [-au?, f.] - (n.)
chwilolau [-oedd?, m.] - (n.)
chwilota [chwilot-] - (v.) rummage, pry
chwilotwr [chwilotwyr, m.] - (n.)
chwim - (adj.) nimble, quick, agile
chwimder (chwimdra) [m.] - (n.) nimbleness
chwimiad [-au?, m.] - (n.)
chwimiadur [-on, m.] - (n.) accelerator
chwimio [chwimi-] - (v.) move, stir, accelerate
chwimwth - (adj.) nimble, brisk
chwinc [-iau?, m.] - (n.)
chwinciad [m.] - (n.) twinkling, trice
chwincio [chwinci-] - (v.)
chwiorydd [fpl.] - (n.) <see "chwaer">
chwip - (adj.)
chwip - (adv.)
chwip [-iau, f.] - (n.) whip; whipping
chwipio [chwipi-] - (v.) whip, birch
chwipyn - (adv.) instantly
chwired [-ion, -au, m.] - (n.)
chwirligwgan [m.] - (n.) whirligig
chwisgi [m.] - (n.) whisky
chwistl [-au?, f.] - (n.)
chwistlen [-nau?, f.] - (n.)
chwistrell [-au, -i, f.] - (n.) squirt, syringe
chwistrellu [chwistrell-] - (v.) squirt, syringe, inject
chwit - (adj.)
chwit [-iau?, f.] - (n.)
chwit-chwat - (adj.) fickle, inconstant
chwith - (adj.) left; wrong; sad, sorry; strange
{ (strange) Chwith is "strange" in the sense of "all things
counter, original, spare, strange" (Gerard Manley Hopkins). It
means "left" and has the the odd senses that go with "sinister" in
English; also counter, running counter to desire, to expectation:
"mynd o chwith", to go wrong; "mae'n chwith gen i", I am sorry (to
hear that). }
{ (sad) Chwith is sad on account of something unfortunate,
something regretted. "Chwith" is on the boundary between "sorry"
and "sad": "mae'n chwith gen i am hynny" -- "I am sorry for that / I
am sad about that", "chwith clywed" -- "I am sad to hear that". }
Mae'n chwith gen i {am} - I'm sorry {about}
o chwith - (adv.) awry
tu chwith - (adv.) inside out
chwithau - (pron.) you also, you
{ (you) Chwithau means "you" in the sense of "you, on your part". }
chwithdod (chwithdra) [m.] - (n.) strangeness; sadness
{ (sadness) Chwithdod is sadness on account of something
unfortunate, something regretted. }
chwithig - (adj.) strange, wrong, awkward, bizarre
chwithigrwydd [m.] - (n.) awkwardness
chwithio [chwithi-] - (v.) feel dismayed, feel offended
chwithrwd [chwithryd-] - (v.) rustle, hiss
chwiw [-iau, f.] - (n.) fit, attack, maldy
chwiwbigo [chwiwbig-] - (v.) pilfer
chwiwell [-ion?, m.] - (n.)
chwiwgi [chwiwgwn, m.] - (n.) sneak; thief; rogue
chwiwiad [-au?, m.] - (n.)
chwiwladrata [chwiwladrat-] - (v.) pilfer
chwiwleidr [chwiwladron, m.] - (n.) pilferer
chwychwi - (pron.) you yourselves
chwy+d [m.] - (n.) vomit
chwydalau [fpl.] - (n.)
chwydalen [-nau?, f.] - (n.)
chwydfa [chwydfeydd, -oedd, f.] - (n.)
chwydiad [-au, m.] - (n.) vomit
chwydu [chwyd-] - (v.) vomit, spue
chwydd (chwyddi) [m.] - (n.) swelling
chwyddedig - (adj.) bombastic
chwyddiaeth [f.] - (n.) bombast
chwyddiant [chwyddiannau, m.] - (n.)
chwyddo [chwydd-] - (v.) swell, increase, magnify, bloat
chwyddwydr [-au, m.] - (n.) microscope
chwyf [-au?, m.] - (n.)
chwy+l [-iau, mf.] - (n.) turn, rotation
chwyldro [-ion, -eon, m.] - (n.) rotation; orbit
chwyldroad [-au, m.] - (n.) revolution
chwyldroadol - (adj.) revolutionary
chwyldroadwr [chwyldroadwyr, m.] - (n.) revolutionary
chwyldroi [chwyldro- &i] - (v.) whirl, revolve, rotate
chwylolwyn [-ion, f.] - (n.)
chwyn - (adv.)
chwyn [pl.] - (n.) <see "chwen">
chwyniad [-au?, m.] - (n.)
chwynnog - (adj.) weedy
chwynnu [chwynn- &1, chwyn- &2+] - (v.) weed
chwynnwr [chwynnwyr, m.] - (n.) weeder
chwyrli%o [chwyrli%-] - (v.) whirl, spin, speed
chwyrn - (adj.) rapid, swift
chwyrndra [m.] - (n.) rapidity, swiftness
chwyrnell [-ion?, m.] - (n.)
chwyrnellu [chwyrnell-] - (v.) whirl, whiz
chwyrniad [m.] - (n.) snore, snoring, snarl
chwyrnogl [-au?, f.] - (n.)
chwyrnu [chwyrn-] - (v.) hum; snore; snarl
chwyrnwr [chwyrnwyr, m.] - (n.) snorer; snarler
chwys [m.] - (n.) sweat, perspiration
chwysfa [chwysfeydd, f.] - (n.)
chwysiad [cwysiadau, m.] - (n.)
chwysiant [chwysiannau, m.] - (n.)
chwysig - (adj.)
chwysigen [chwisigod, f.] - (n.) blister, bladder
chwysigennu [chwysigenn- &1, chwysigen- &2+] - (v.) blister
chwyslyd - (adj.) sweaty
chwystwll [chwystyllau, m.] - (n.) pore
chwysu [chwys-] - (v.) sweat, perspire; exude
chwyswr [chwyswyr, m.] - (n.) sweater
chwyth (chwythad) [m.] - (n.) breath
chwythbib [-au, f.] - (n.) blowpipe
chwythell [-i, f.] - (n.)
chwythiad [-au, m.] - (n.) blast
chwythu [chwyth-] - (v.) blow, blast; breathe; hiss
ffwrnais chwythu - (n.) blast furnace
chwythwr [chwythwyr, m.] - (n.) blower
chyda - (prep.) with
{ "Chyda" is a literary form of "gyda" that can appear in a
context that requires the aspirate mutation. } da [-oedd, m.] - (n.) good; goods; stock, cattle
da [cystal, -%ed; gwell; gorau] - (adj.) good
{ Da is the usual word for "good". }
os gwelwch yn dda - (adv.) please
yn argoeli'n dda - (adj.) auspicious
dacw - (adv.) there is, there are; behold there
dad- (dat-) - (pfx.) un-, dis-, re-, back
{ This prefix causes a soft mutation to the affixed stem. }
da-da [m.] - (n.) sweets
dadafael [dadafael-] - (v.)
dadafaeliad [-au, m.] - (n.)
dadannudd [m.] - (n.) disclosure, uncovering
dadansoddi [dadansodd-] - (v.) analyze (analyse)
dadansoddiad [-au, m.] - (n.) analysis
dadansoddol - (adj.) analytical
dadansoddwr [dadansoddwyr, m.] - (n.) analyst
dad-ddyfrio [dad-ddyfri-] - (v.)
dadebru [dadebr-] - (v.) resuscitate, revive
dadelfeniad [-au, m.] - (n.) analysis
dadelfennu [dadelfenn- &1, dadelfen- &2+] - (v.) analyze (analyse)
dadeni [daden-] - (v.) regenerate, reanimate
dadeni [m.] - (n.) rebirth, renascence, renaissance
dadfachu [dadfach-] - (v.) unhook
dadfathiad [-au, m.] - (n.) dissimulation
dadfeilio [dadfeili-] - (v.) fall to ruin, decay
dadflino [dadflin-] - (v.) rest
{ Dadflino is to rest after exertion. }
dadl [-euon, -au, f.] - (n.) debate; doubt; plea; controversy, argument
dadlaith [-au?, m.] - (n.)
dadlaith [dadlaith-] - (v.)
dadlau [dadla-] - (v.) argue, debate; plead, advocate
dadlau a+ - (v.) argue with, debate with
dadlau am - (v.) argue about, debate about
dadlau dros - (v.) plead for
dadleniad [-au, m.] - (n.) disclosure, exposure
dadlennol - (adj.)
dadlennu [dadlenn- &1, dadlen- &2+] - (v.) disclose, expose
dadleoli [dadleol-] - (v.)
dadleoliad [-au, m.] - (n.)
dadleuaeth [-au?, f.] - (n.)
dadleuol - (adj.) controversial, polemical
dadleuon [pl.] - (n.) <see "dadl">
dadleuwr [dadleuwyr, m.] - (n.) debater, contraversialist; advocate
dadleuydd [-ion, m.] - (n.) debater, contraversialist; advocate
dadluddedu [dadludded-] - (v.) rest
{ Dadluddedu is to rest after exertion. }
dadlwytho [dadlwyth-] - (v.) unload, unburden
dadmer [-oedd?, m.] - (n.)
dadmer [dadmer-] - (v.) thaw; dissolve
dadmodd [-au?, m.] - (n.)
dadneitreiddiad [-au?, m.] - (n.)
dadolwch (dadolychu) [dadolych-] - (v.) worship, seek forgiveness
dadolwch [m.] - (n.) propitiation
dadorchuddio [dadorchuddi-] - (v.) unveil, uncover
dadrith [-au?, m.] - (n.)
dadrithiad [-au?, m.] - (n.)
dadrithio [dadrithi-] - (v.)
dadroddi [dadrodd-] - (v.)
dadsefydliad [m.] - (n.) disestablishment
dadsefydlu - (v.) disestablish
daduno [dadun-] - (v.)
dadwaddoli [dadwaddol-] - (v.) disendow
dadwaddoliad [m.] - (n.) disendowment
dadweinio [dadweini-] - (v.)
dadwenwyniad [-au?, m.] - (n.)
dadwino [dadwin-] - (v.)
dadwisgo [dadwisg-] - (v.)
dadwneud (dadwneuthur) [dadwn- &mynd] - (v.) undo, unmake
dadwrdd [dadyrdd-] - (v.) bruit
dadwrdd [m.] - (n.) noise, uproar, hubbub
dadwreiddio [dadwreiddi-] - (v.)
dadymchwel (dadymchwelyd) [dadymchwel-] - (v.) overturn, overthrow
dadyrddu [dadyrdd-] - (v.)
dadyrddus - (adj.)
daear [-oedd, f.] - (n.) earth, ground, soil
{ (earth) Daear is the planet and the substance and probably the
electrical sink. }
{ (ground) Daear means earth, both as in "Earth", the planet, and
"ground", that on which one has two feet firmly planted some of the
time. It is also probably the electrical sink. }
mochyn daear - (n.) badger
twrch daear - (n.) mole
daeardy [daeardai, m.] - (n.) dungeon
daeareg [f.] - (n.) geology
daearegol - (adj.) geological
daearegwr [daearegwyr, m.] - (n.) geologist
daearegydd [-ion, m.] - (n.) geologist
daearen [-nau?, f.] - (n.)
daearfochyn [daearfoch, m.] - (n.)
daeargell [-oedd, f.] - (n.)
daeargi [daeargwn, m.] - (n.) terrier
daeargryd [-iau, m.] - (n.)
daeargryn [-fa+u, -feydd, mf.] - (n.) earthquake
daearlen [-ni, f.] - (n.)
daearol - (adj.) earthly, terrestrial, earthy
daearu [daear-] - (v.) earth; inter
daearyddiaeth [f.] - (n.) geography
daearyddol - (adj.) geographical
daearyddwr [daearyddwyr, m.] - (n.) geographer
daer [f.] - (n.) earth
daethid [daethid-] - (v.)
dafad [defaid, f.] - (n.) sheep; wart
dafaden [-nau, f.] - (n.) wart
dafadennog - (adj.) warty
dafates [-au, f.] - (n.)
dafn [-au, m.] - (n.) drop
dafnu [dafn-] - (v.)
Dafydd (Dewi) - (prop.n.) David
dagr [-au, m.] - (n.)
dagrau [mpl.] - (n.) <see "deigryn">
dagreuol - (adj.) teary
dail [pl.] - (n.) <see "dalen">
dain - (adj.)
daint [m.] - (n.) <see "dant">
daioni [m.] - (n.) goodness, good, bounty
daionus - (adj.) good; beneficial; beneficent, benevolent
dal (dala) [dali-; 3.s. dail, deil; 2.s.imp. dal] - (v.) continue, last; hold, catch; arrest
{ (continue, last) Dal has much the same meaning as "parhau":
"Parhau i wneud" and "dal i wneud" (to continue to do) have
identical meanings. On the other hand, you would not use "para" for
"yn dal yma" (= "yn dal i fod yma") (is still here). }
{ (hold) Dal is always used for holding with the hand (and also
means "to catch"). I suspect that "potel yn dal peint" would have
that capacity but might contain less. }
dal am - (v.) bet
daliwch ymlaen - keep it up
dalen [dail, -nau, -ni, f.] - (n.) leaf
dalfa [dalfeydd, f.] - (n.) hold; arrest, custody
dalfod [-au?, m.] - (n.)
dalgylch [-oedd, m.] - (n.)
daliad [-au, m.] - (n.) holding; tenet; spell
daliadaeth [-au, f.] - (n.)
daliant [daliannau, m.] - (n.)
daliwr [dalwyr, m.] - (n.)
dalus - (adj.)
dalyn [-nau, m.] - (n.)
dall [deillion, m.] - (n.) blind person
dall [pl. deillion] - (adj.) blind
dallbleidiaeth [f.] - (n.) bigotry
dallbleidiol - (adj.) bigoted
dallbleidiwr [dallbleidwyr, m.] - (n.) bigot
dalles [-au, f.] - (n.)
dallgeibio [dallgeibi-] - (v.) blunder
{ Dallgeibio is blunder as in walking in the dark. }
dallineb [m.] - (n.) blindness
dallt [dallt-] - (v.)
dallter [-oedd?, m.] - (n.)
dallu [dall-] - (v.) blind; dazzle
damcaniaeth [-au, f.] - (n.) theory
damcaniaethol - (adj.) theoretical
damcaniaethwr [damcaniaethwyr, m.] - (n.) theoretician
damcanu [damcan-] - (v.) theorize, speculate
dameg [damhegion, f.] - (n.) parable
damhegion [pl.] - (n.) <see "dameg">
damhegol - (adj.) parabolic, parabolical, allegorical
damhegu [damheg-] - (v.)
damhegwr [damhegwyr, m.] - (n.)
damnedig - (adj.)
damnedigaeth [f.] - (n.) damnation, condemnation
damnio [damni-] - (v.) damn
damniol - (adj.) damning, damnatory
damsang [damsang-] - (v.) tread, trample
damsel [damsel-] - (v.)
damwain [damweiniau, f.] - (n.) accident, chance, fate
damweinio [damweini-] - (v.) befall, happen, betide
damweiniol - (adj.) accidental, causal, adventitious
damwyno [damwyn-] - (v.)
dan - (prep.) <see "tan">
danad [pl.] - (n.)
danadl [pl.] - (n.) <see "danhadlen">
danas [coll.] - (n.) deer
bwch danas - (n.) buck
dandi [m.?] - (n.) bantam
danfon [danfon-; 3.s. denfyn; 2.s.imp. danfon] - (v.) send, convey; escort
{ (send) Danfon is identical in meaning to "anfon" and "gyrru". }
danfoniad [-au?, m.] - (n.)
dan.gos (dangos) [dangos-; 3.s. dengys; 2.s.imp. dangos] - (v.) show
dan.goseg [-ion, f.] - (n.) index
dan.gosol - (adj.)
danhadlen [danadl, f.] - (n.) nettle
danheddog - (adj.)
danheddu [danhedd-] - (v.)
danhogen [-nau?, f.] - (n.)
dannau [pl.] - (n.)
dannedd [pl.] - (n.) <see "dant">
dannod [dannod-] - (v.) reproach, upbraid, taunt, twit
dannodd [-au?, f.] - (n.)
dannoedd [f.] - (n.) toothache
dannog [pl.] - (n.)
danodd - (adv.)
dansoddol - (adj.) abstract
dant (daint) [dannedd, m.] - (n.) tooth
dant y llew - (n.) dandelion
danteithfwyd [danteithion, m.] - (n.) dainty
danteithiol - (adj.) dainty, delicious
danteithion [pl.] - (n.) delicacies
danto [dant-] - (v.)
danwyn - (adj.)
darbod [-ion, m.] - (n.) provision
darbod [dar- &bod] - (v.) prepare, provide
darbodaeth [f.] - (n.) providence, thrift
darbodol - (adj.)
darbodus - (adj.) provident, thrifty
darbwyll [-ion?, m.] - (n.)
darbwyllo [darbwyll-] - (v.) persuade, convince
darfath [-au?, m.] - (n.)
darfelydd [-ion, m.] - (n.) imagination
darfod [dar- &fod] - (v.) perish, end, finish; happen
{ (finish) Darfod is to be over, (to make) no longer to be, to be
(or make) dead. "Rydw i wedi darfod" means that "I am dead". }
darfodadwy - (adj.)
darfodedig - (adj.) perishable, transient
darfodedigaeth [m.] - (n.) consumption
darfyddiad [-au?, m.] - (n.)
darganfod [dargan- &fod] - (v.) discover
darganfyddiad [-au, m.] - (n.) discovery
darganfyddwr [darganfyddwyr, m.] - (n.) discoverer
dargludiad [-au?, m.] - (n.)
dargludo [darglud-] - (v.)
dargyfeirio [dargyfeiri-] - (v.)
darlith [-iau, -oedd, f.] - (n.) lecture
darlithio [darlithi-] - (v.) lecture
darlithiwr [darlithwyr, m.] - (n.) lecturer
darlithydd [-ion, m.] - (n.) lecturer
darlosgi [darlosg-] - (v.)
darlun [-iau, m.] - (n.) picture
darlundy [darlundai, m.] - (n.)
darluniad [-au, m.] - (n.) portrayal, description
darluniadol - (adj.) pictorial, illustrated
darlunio [darluni-] - (v.) picture, portray, depict, describe
darllaw [darllaw-] - (v.) brew
darllawdy [darllawdai, m.] - (n.) brewery
darllawr [darllorion, m.] - (n.)
darllawydd [-ion, darllawwyr, m.] - (n.) brewer
darllediad [-au, m.] - (n.)
darlledu [darlled-] - (v.)
darlledwr [darlledwyr, m.] - (n.)
darllen [darllen-; 3.s. & 2.s.imp. darllen] - (v.) read
darllenadwy - (adj.) readable, legible
darllenawd [-au, m.] - (n.)
darllenfa [darllenfeydd, f.] - (n.) reading room; reading desk; lectern
darllen.gar - (adj.) fond of reading, studious
darlleniad [-au, m.] - (n.) reading
darllenwr [darllenwyr, m.] - (n.) reader
darllenydd [-ion, m.] - (n.) reader
darn [-au, m.] - (n.) part; piece, fragment
{ (part) Darn is a part of the whole, and may be broken and
isolated. }
darn.guddio [darn.guddi-] - (v.) conceal a part, withhold a part
darnio [darni-] - (v.) cut up, hack
darnodi [darnod-] - (v.) distinguish, denote, define
darnodiad [-au, m.] - (n.) definition
darogan (daroganu) [darogan-] - (v.) predict, foretell, forebode, augur
darogan [-au, f.] - (n.) prediction, foreboding, bode
daroganwr [daroganwyr, m.] - (n.)
darostwng [darostyng-] - (v.) lower, abase; subdue; subject; humble, humiliate
darostyngedig - (adj.)
darostyngiad [-au, m.] - (n.) humiliation; subjection
darpar - (adj.) intended, elect
darpar - (v.) <see "darparu">
darpar [-ion, -iadau, m.] - (n.) preparation, provision
darpariad [-au, m.] - (n.)
darpariaeth [-au, f.] - (n.) preparation, provision
darparu (darpar) [darpar-; 3.s. & 2.s.imp. darpar] - (v.) prepare, provide
darparwr [darparwyr, m.] - (n.) provider
darpar-wyl [-ion?, f.] - (n.)
darsyllu [darsyll-] - (v.)
dart [-au, m.] - (n.)
daru [{not conjugated}] - (v.) <helping verb for making past tense in N. Wales>
darwden [f.] - (n.) ringworm
darymred [-i?, m.] - (n.)
darymred [darymred-] - (v.)
das [-au, deisi, f.] - (n.) rick, stack
dat- - (pfx.) <see "dad-">
datblygiad [-au, m.] - (n.) development, evolution
datblygu [datblyg-] - (v.) develop, evolve
datfforestu [datfforest-] - (v.) deforest
datgan [datgan-] - (v.) declare, announce; recount; render
datganiad [-au, m.] - (n.) declaration; rendering
datganoli [datganol-] - (v.)
datganu [datgan-] - (v.) declare; sing, render
datgeiniad [datgeiniaid, m.] - (n.) singer
datgeliad [-au, m.] - (n.)
datgelu [datgel-] - (v.)
datglo - (adj.)
datgloi [datglo- &i] - (v.) unlock
datgorffori [datgorffor-] - (v.) dissolve
{ Datgyffori is dissolve when you dissolve parliament. }
datgorfforiad [m.] - (n.) dissolution
datgudd [m.] - (n.)
datguddiad [-au, m.] - (n.) revelation, disclosure, apocalypse
datguddio [datguddi-] - (v.) reveal, disclose
datgyffesiad [m.] - (n.) recantation
datgyffesu [datgyffes-] - (v.) recant
datgymaliad [-au, m.] - (n.)
datgymalu [datgymal-] - (v.)
datgysylltiad [m.] - (n.) disestablishment
datgysylltu [datgysyllt-] - (v.) disconnect; disestablish
datgysylltwr [datgysylltwyr, m.] - (n.) disestablisher
datod [datod-; 3.s. datod, detyd*; 2.s.imp. datod] - (v.) undo, untie, dissolve
datodiad [-au?, m.] - (n.)
datrannu [datrann- &1, datran- &2+] - (v.)
datrys [datrys-] - (v.) solve
datrysiad [-au?, m.] - (n.)
datseilio [datseili-] - (v.)
datseinio [datseini-] - (v.) resound, reverberate
dathliad [-au, m.] - (n.) celebration
dathlu [dathl-] - (v.) celebrate
dau [-oedd?, m.] - (n.)
dau- (deu-) - (pfx.) two, bi-
{ This prefix causes a soft mutation to the affixed stem. }
dau [f. dwy] - (adj.) two
deheuig a+'i ddwy law - (adj.) ambidextrous
ill dau - (pron.) both
y ddau - (pron.) both
daudafodiog - (adj.)
daufiniog - (adj.) two-edged
dauwynebog - (adj.)
daw [dofion, m.] - (n.) son-in-law
dawn [doniau, f.] - (n.) gift, talent
dawns [-iau, f.] - (n.) dance, ball
{ (ball) Dawns is the kind of ball you dance at. }
dawnsfa [f.] - (n.) ball
{ Dawnsfa is the kind of ball you dance at. }
dawnsio [dawnsi-] - (v.) dance
dawnsiwr [dawnswyr, m.] - (n.) dancer
dawnus - (adj.) gifted, talented
dawon [pl.] - (n.)
de (deau) - (adj.) right; south
de (deau) [mf.] - (n.) right; south
deall (deallt) [deall-; 3.s. & 2.s.imp. deall] - (v.) understand
deall [m.] - (n.) understanding, intellect, intelligence
dealladwy - (adj.) understandable, intelligible
deallgar - (adj.) intelligent
deallol - (adj.) intellectual
dealltwriaeth [-au, f.] - (n.) understanding, intelligence
deallus - (adj.) understanding, intelligent
deallusrwydd [m.] - (n.)
deau - (adj.) <see "de">
deau [mf.] - (n.) <see "de">
decplyg - (adj.) tenfold
decsill - (adj.)
dectant [m.] - (n.) ten-stringed instrument
dechau - (adj.)
dechrau [dechreu-; 3.s. & 2.s.imp. dechrau] - (v.) begin
dechrau [m.] - (n.) beginning
dechreuad [-au, m.] - (n.) beginning
dechreunos [f.] - (n.) nightfall, dusk
dechreuol - (adj.) initial
dechreuwr [dechreuwyr, m.] - (n.) beginner
dedfryd [-au, -on, f.] - (n.) verdict; sentence, arbitrament
{ (sentence) Dedfryd is the kind of sentence passed down by a jury. }
dedfrydu [dedfryd-] - (v.) sentence
dedwydd - (adj.) happy, blessed
dedwyddwch (dedwyddyd) [m.] - (n.) happiness, bliss
deddf [-au, f.] - (n.) statute, law, act
{ (act) Deddf is the kind of act passed by a legislative body. }
deddfeg [-au?, f.] - (n.)
deddflyfr [-au, m.] - (n.)
deddfol - (adj.) lawful, legal
deddfoldeb [m.] - (n.) legality
deddfu [deddf-] - (v.) legislate, enact
deddfwr [deddfwyr, m.] - (n.) legislator
deddfwriaeth [-au, f.] - (n.) legislation, legislature
defaid [pl.] - (n.) <see "dafad">
defeidiog [-au, f.] - (n.)
defion [pl.] - (n.) rights; rites, customs
defni [defn-] - (v.) drip, trickle
defni [pl.] - (n.)
defnydd [-iau, m.] - (n.) material, stuff; use
defnydd crempog - (n.) batter
defnyddio [defnyddi-; 3.s. & 2.s.imp. defnydd] - (v.) use, utilize, employ (utilise)
{ (use) Defnyddio is to make actual use of some object or technique. }
defnyddiol - (adj.) useful
defnyddioldeb [m.] - (n.) usefulness, utility
defnyddiwr [defnyddwyr, m.] - (n.) user
defnyn [-nau, m.] - (n.) drop
defnynnu [defnynn- &1, defnyn- &2+] - (v.) drop, drip, dribble, distill (distil)
defod [-au, f.] - (n.) custom; rite, ceremony
{ (custom) Defod is a ceremony. }
defodaeth [f.] - (n.) ritualism
defodol - (adj.) ritualistic
defosiwn [defosiynau, m.] - (n.) devotion
defosiynol - (adj.) devotional, devout
deffro (deffroi) [deffro- &i; 3.s. deffry; 2.s.imp. deffro] - (v.) rouse, arouse; wake, awake
{ (arouse) Deffro (deffroi) is arouse in the sense of wake from sleep. }
deffroad [-au, m.] - (n.) waking, awakening
deffroi - (v.) <see "deffro">
deg - (adj.) ten
degaid [degeidiau, m.] - (n.)
degau [pl.] - (adj.)
degfed - (adj.)
degiad [-au, m.] - (n.)
degol - (adj.)
degol [-ion, m.] - (n.)
degoli [degol-] - (v.)
degwm [degymau, m.] - (n.) tenth, tithe
degymu [degym-] - (v.) tithe
deng - (adj.) ten
{ Deng is used before certain words such as "mlynedd". }
dengair [-oedd?, m.] - (n.)
dengyn - (adj.) strong, mighty, stubborn
dehau (deheu) - (n. & adj.) <see "de">
deheubarth [-au, m.] - (n.) southern region, south
deheudir [-oedd, m.] - (n.) southern region, south
deheuig - (adj.) dextrous, skillful (skilful), adroit
deheuig a+'i ddwy law - (adj.) ambidextrous
deheulaw* [f.] - (n.) right hand
deheuol - (adj.) southern
o gylch y pegwn deheuol - (adj.) antarctic
deheurwydd [m.] - (n.) dexterity, skill
deheuwr [deheuwyr, m.] - (n.) southerner, southman
deheuwynt [-oedd, m.] - (n.) south wind
dehongli [dehongl-] - (v.) interpret
{ Dehongli is to explain or convey the meaning. }
dehongliad [-au, m.] - (n.) interpretation
dehonglwr [dehonglwyr, m.] - (n.) interpreter
dehonglydd [-ion, m.] - (n.) interpreter
deholiad [-au?, m.] - (n.)
deial [-au?, m.] - (n.)
deifiad [m.] - (n.) blast
deifio [deifi-] - (v.) scorch, singe; blast, blight
deifiol - (adj.) scorching, scathing
deifiwr [deifwyr, m.] - (n.)
deigr [-au?, m.] - (n.)
deigryn [dagrau, m.] - (n.) tear
deilbridd [-au?, m.] - (n.)
deildy [deildai, m.] - (n.) bower, arbor (arbour), alcove
deilen [dail, f.] - (n.) leaf
deilgoll [deilgyll, f.] - (n.)
deiliad [-on, deiliaid, m.] - (n.) tenant; subject
deiliadaeth [-au, f.] - (n.)
deilio [deili-] - (v.) leaf
deiliog - (adj.) leafy
deilw [-iau?, m.] - (n.)
deilliad [-au, m.] - (n.)
deilliant [deilliannau, m.] - (n.)
deillio [deilli-] - (v.) proceed, emanate, issue, accrue
deillion [mpl.] - (n.) <see "dall">
deillion [pl.] - (adj.) <see "dall">
deinamig - (adj.)
deinamo [-au?, m.] - (n.)
deincod (dincod) [m.] - (n.) teeth on edge
deincryd [m.] - (n.) chattering, gnashing
{ Deincryd refers specifically to teeth chattering or gnashing. }
deintio [deinti-] - (v.)
deintiol - (adj.)
deintrod [-au, f.] - (n.)
deintydd [-ion, m.] - (n.) dentist
deintyddiaeth [f.] - (n.) dentistry
deir - (adj.)
deirton [f.] - (n.) ague
{ Deirton is specifically tertian ague. }
deiryd (deirydu) [deiryd-] - (v.) pertain, belong
deiseb [-au, f.] - (n.) petition
deisebu [deiseb-] - (v.) petition
deisebwr [deisebwyr, m.] - (n.) petitioner
deisebydd [-ion, m.] - (n.) petitioner
deisi [fpl.] - (n.) <see "das">
deisyf (deisyfu) [deisyf-] - (v.) desire, wish; beseech, entreat, supplicate, beg
deisyf [-ion, -iadau, m.] - (n.)
deisyfiad [-au, m.] - (n.) request, petition, supplicatation
del - (adj.) pretty, neat
delbren [-nau?, m.] - (n.)
delfryd [-au, mf.] - (n.) ideal
delfrydiaeth [f.] - (n.) ideality
delfrydol - (adj.) ideal
delfrydu [delfryd-] - (v.)
delff [m.] - (n.) churl, oaf, dolt, rascal
delffaidd - (adj.)
delffu [delff-] - (v.)
delio [deli-] - (v.) deal
delor [-ion?, m.] - (n.)
delw [-au, f.] - (n.) image; form, mode, manner
delw-addoli [delw-addol-] - (v.)
delwedd [-iadau, -au, f.] - (n.)
delweddiad [-au, m.] - (n.)
delweddu [delwedd-] - (v.) portray
delwi [delw-] - (v.)
delysg [-au?, m.] - (n.)
dellni [-eiau?, m.] - (n.)
dellten [dellt, -ni, -nau, f.] - (n.) lath, splinter; (n.pl.) lattice
delltennog - (adj.)
delltio [dellti-] - (v.)
delltu [dellt-] - (v.)
democratiaeth [f.] - (n.) democracy
den.gar - (adj.) attractive
den.garwch [m.] - (n.) attractiveness
deniadau [pl.] - (n.) attractions, allurements
deniadol - (adj.) attractive
denu [den-] - (v.) attract, allure, entice
deol [deol-] - (v.) banish
deoledig - (adj.)
deon [-iaid, m.] - (n.) dean
deondy [deondai, m.] - (n.) deanery
deoniaeth [-au, f.] - (n.) deanery
deor [deor-] - (v.) brood, hatch, incubate
{ (brood) Deor is brood in the sense of incubate. }
deorfa [deorfeydd, f.] - (n.)
deorfau [fpl.] - (n.)
deori [deor-] - (v.)
deoriad [-au?, m.] - (n.)
deorydd [-ion, m.] - (n.)
dera [f.] - (n.) fiend; the staggers
derbyn [derbyni-; 3.s. & 2.s.imp. derbyn] - (v.) receive, meet; accept; admit
{ (meet) Derbyn is "receive", and the only place I can think of at
the moment to connect "derbyn" to "meet" is in welcoming people at
the door of some formal occasion, and even here "croesawu"
("welcome") would be better. }
{ (receive) Derbyn is what you do when you receive a guest. }
{ (admit) Derbyn is to admit in the sense of let in. }
derbyn yn gymeradwy - (v.) accept
derbynebau [pl.] - (n.) <see "derbynneb">
derbyniad [-au, m.] - (n.) receipt; reception, admission, admittance
{ (admission) Derbyniad is the kind of admission you have to a
concert. }
derbyniol - (adj.) acceptable
derbyniwr [derbynwyr, m.] - (n.) receiver, acceptor
derbynneb [derbynebau, derbynebion, f.] - (n.) receipt, voucher
derbynnydd [derbynyddion, m.] - (n.) receiver, acceptor
deri [pl.] - (n.) <see "derwen">
derlwyn [-i, m.] - (n.)
derllyddu [derllydd-] - (v.)
dernyn [-nau, m.] - (n.) piece, scrap, bit
dernynnach [pl.] - (n.)
derwen [derw, deri, f.] - (n.) oak tree; oak
derwreinen [-nau?, f.] - (n.)
derwydd [-on, m.] - (n.) druid
derwyddiaeth [f.] - (n.) druidism
derwyddol - (adj.) druidical, druidic
deryn - (n.) <see "aderyn">
desg [-iau, f.] - (n.) desk
destl - (adj.)
destl [-au?, f.] - (n.)
destlus - (adj.) neat
destlusrwydd [m.] - (n.) neatness
dethau - (adj.)
dethol - (adj.) select
dethol [dethol-] - (v.) select, pick, choose
detholedig - (adj.)
detholiad [-au, detholion, m.] - (n.) selection
detholus - (adj.)
detholwr [detholwyr, m.] - (n.)
deu- - (pfx.) <see "dau-">
deuair [m.] - (n.) two words
deuawd [-au, mf.] - (n.) duet
deuban - (adj.)
deubar - (adj.)
deubar [-au?, m.] - (n.)
deubarthol - (adj.)
deubeth [-au?, m.] - (n.)
deublyg - (adj.) twofold, double
deudroed - (adj.) biped
creadur deudroed - (n.) biped
deuddarn [-au?, m.] - (n.)
deuddeg - (adj.) twelve
deuddegfed - (adj.) twelfth
deuddeng - (adj.) twelve
{ Deuddeng is used before certain words, like "mlynedd". }
deuddyblyg - (adj.)
deuddydd [-ion?, m.] - (n.)
deuddyn [-ion?, m.] - (n.)
deufel [-oedd, m.] - (n.)
deufwy - (adj.)
deufwy - (adv.)
deugain - (adj.) forty
deugeinfed - (adj.) fortieth
deulais - (adj.)
deulais [-au?, m.] - (n.)
deulin [-au?, m.] - (n.)
deulun - (adj.)
deunaw - (adj.) eighteen
deunawfed - (adj.) eighteenth
deune - (adj.) twice the color (colour) of, twice as bright as
deunydd [-iau, m.] - (n.) material, stuff
deuoedd [-au?, m.] - (n.)
deuol - (adj.) dual
deuoliaeth [-au, f.] - (n.) duality
deuparth [m.] - (n.) two-thirds
deupen [m.] - (n.)
deurod [f.] - (n.) bicycle
deurudd [m.] - (n.) cheeks
deuryw - (adj.)
deusain [-au?, f.] - (n.)
deusill - (adj.)
deusillaf - (adj.)
deuswllt [-iau?, m.] - (n.)
deutu [m.] - (n.) both sides
o ddeutu - (adv.) about
dewin [-iaid, m.] - (n.) mage, diviner, magician, wizard, augur
dewindabaeth [-au, f.] - (n.)
dewines [-au, f.] - (n.) witch, sorceress
dewiniaeth [f.] - (n.) witchcraft, divination, augury
dewiniaidd - (adj.)
dewinio (dewino) [dewini-, dewin-] - (v.) divine
dewis [dewis-] - (v.) choose, select
dewis [m.] - (n.) choice
dewisach - (adj.)
dewisddyn [-ion, m.] - (n.)
dewisedig - (adj.)
dewisiad [-au, m.] - (n.) choice, option
dewisol - (adj.) choice, desirable
dewiswr [dewiswyr, m.] - (n.)
dewr [-ion, m.] - (n.) brave man, hero
dewr [pl. -ion] - (adj.) brave
dewrder [m.] - (n.) bravery, valor (valour)
dewredd [-au?, m.] - (n.)
di- - (pfx.) without, not, un-, non-, -less
{ This prefix causes a soft mutation to the affixed stem. }
diacen - (adj.)
diacon [-iaid, m.] - (n.) deacon
diaconaidd - (adj.) deaconly
diacones [f.] - (n.) deaconess
diaconiaeth [-au, f.] - (n.) diaconate
diachles - (adj.)
diachos - (adj.)
diachudd - (adj.)
diadell [-au, -oedd, f.] - (n.) flock
diadellu [diadell-] - (v.) flock
diadlam - (adj.) not to be recrossed
diadwaith - (adj.)
diaddurn - (adj.) unadorned, plain, rude
diaelodi [diaelod-] - (v.) dismember; expel a member
diafael - (adj.)
diafol [diefyl, dieifl, m.] - (n.) devil
diangen - (adj.)
diangfau [pl.] - (n.)
dianghenraid - (adj.) unnecessary, needless
dianghenu [dianghen-] - (v.)
diangof - (adj.)
di-ail - (adj.) unequaled, unrivaled
dial [-on, -au, m.] - (n.) vengeance, revenge
dial [dial-; 3.s. & 2.s.imp. dial] - (v.) avenge, revenge
dial ar - (v.) take vengeance upon, revenge on
dial cam - (v.) avenge
dialaeth - (adj.)
dialedd [-au, m.] - (n.) vengeance, nemesis
dialeddgar - (adj.)
dialgar - (adj.) vengeful, revengeful, vindictive
dialgarwch [m.] - (n.) vindictiveness
dialog [-au, m.] - (n.)
dialwr [dialwyr, m.] - (n.) avenger
dialydd [-ion, m.] - (n.) avenger
diallu - (adj.)
diamau - (adj.) doubtless
diamcan - (adj.)
diamdlawd - (adj.)
diamddiffyn - (adj.)
diamedr [-au, m.] - (n.)
diamgen - (adj.)
diamgyffred - (adj.)
diamheuaeth - (adj.)
diamheuol - (adj.) undoubted, indisputable
diamheus - (adj.)
diamod - (adj.)
diamod [m.] - (n.) absolute
diamodaeth [-au?, f.] - (n.)
diamodol - (adj.) unconditional, unqualified; absolute
diamwys - (adj.) unambiguous
diamynedd - (adj.) impatient
dianaf - (adj.)
dianair - (adj.)
dianc (diengyd; dihengyd) [dihang- &1, diang- &2+; 3.s. & 2.s.imp. dianc] - (v.) escape, abscond, bolt
{ ( bolt) Dianc is the kind of bolting a horse does. }
diannod - (adj.) without delay, forthwith
dianrhydedd - (adj.)
dianrhydedd [-au?, m.] - (n.)
dianrhydeddu [dianrhydedd-] - (v.)
dianrhydeddus - (adj.)
dianwadal - (adj.) unwavering, immutable
dianwadalwch [m.] - (n.) immutability
diarbed - (adj.)
diarchenu [diarchen-] - (v.) take off shoes, undress
diardreth - (adj.)
diarddel [diarddel-] - (v.) expel, excommunicate
diarddeliad [-au, m.] - (n.) expulsion, excommunication
diarfog - (adj.) disarmed
diarfogi [diarfog-] - (v.) disarm
diarfogiad [m.] - (n.) disarmament
diarffordd - (adj.) out of the way, inaccessible
diargyhoedd - (adj.) blameless
diaros - (adj.)
diarswyd - (adj.)
diarwybod - (adj.)
diarhebion [pl.] - (n.) <see "dihareb">
diarhebol - (adj.) proverbial
diarhebu [diarheb-] - (v.)
diasbad [-au, f.] - (n.) cry, scream
diasbedain [def.] - (v.) resound, ring
diasgellu [diasgell-] - (v.)
diatal - (adj.)
diatreg - (adj.) immediate
diau - (adj.) true, certain; doubtless
{ (true, certain) Diau means without doubt, so is often
interchangeable with "sicr". }
diawen - (adj.)
diawl [-iaid, m.] - (n.) devil
diawledig - (adj.)
diawledigrwydd [m.] - (n.)
diawlineb [-au?, m.] - (n.)
diawlio [diawli-] - (v.)
diawydd - (adj.)
di-baid (dibaid) - (adj.) unceasing, ceaseless
diball - (adj.) unfailing, infallible, sure
dibechod - (adj.)
diben [-ion, m.] - (n.) end, purpose, aim
di-ben-draw - (adj.)
dibeniad [-au?, m.] - (n.)
dibennol - (adj.)
dibennu [dibenn- &1, diben- &2+] - (v.) end, conclude, finish
dibenyddiaeth [-au?, f.] - (n.)
dibenyddiol - (adj.)
diberfeddu [diberfedd-] - (v.) disembowel, eviscerate
dibetrus - (adj.) unhesitating
dibl [-au, m.] - (n.) border, edge
diblannu [diblann- &1, diblan- &2+] - (v.)
diboblogi [diboblog-] - (v.)
diboen - (adj.)
dibriddo [dibridd-] - (v.)
dibrin - (adj.) abundant, plentiful
dibriod - (adj.) unmarried, single
dyn dibriod - (n.) bachelor
dibris - (adj.) reckless, contemptuous
dibrisio [dibrisi-] - (v.) depreciate, despise
dibristod [m.] - (n.) depreciation, contempt
dibrofiad - (adj.)
dibroffes - (adj.)
dibryder - (adj.)
dibwl - (adj.)
dibwyll - (adj.)
dibwys - (adj.) trivial, unimportant
dibyn [-nau, m.] - (n.) steep, precipice
dibynadwy - (adj.)
dibyn-dobyn - (adj.)
dibyniad [-au, m.] - (n.) dependence
dibyniaeth [-au, f.] - (n.)
dibynnol - (adj.) dependent, depending; subjunctive
modd dibynnol - (n.) subjunctive mood
dibynnu [dibynn- &1, dibyn- &2+] - (v.) depend, rely
dibynnu ar - (v.) depend on, rely on
dibynnydd [dibynyddion, m.] - (n.) dependent
dicllon (digllon) - (adj.) angry, wrathful
dicllonedd [-au?, m.] - (n.)
diclloni [-eiau?, m.] - (n.)
diclloni [dicllon-] - (v.)
dicllonrwydd [m.] - (n.) wrath, indignation
dicra - (adj.) squeamish, fastidious, slow
dicter [-au, m.] - (n.) wrath, anger, displeasure
dichell [-ion, f.] - (n.) wile, craft, guile, artifice
dichellddrwg - (adj.) cunning and malicious
dichellgar - (adj.) wily, crafty, cunning, artful
dichelltro [-au?, m.] - (n.)
dichellu [dichell-] - (v.)
dichellus - (adj.)
dichellwaith [-au?, m.] - (n.)
dichlyn - (adj.) careful, circumspect, exact
dichlyn [dichlyn-] - (v.) choose, pick
dichlynaidd - (adj.) well-behaved, circumspect
dichlynder [-oedd?, m.] - (n.)
dichlynrwydd [m.] - (n.)
dichon - (adv.)
dichon [def.] - (v.) be able; it may be
{ (be able) Dichon expresses an abstract sort of potentiality: it
is usually translated as if it were the adverb "perhaps" (= it might
be that). "Fe ddichon fod": it might be (that). There is a school
of thought that says that "dichon" is archaic; since I use it myself
I do not subscribe to this. }
dichonadwy - (adj.) possible, practicable
dichonolrwydd [m.] - (n.)
di-chwaeth - (adj.)
did [-au, m.] - (n.)
di-dal - (adj.)
didalent - (adj.)
didaro - (adj.) unaffected, unconcerned, cool, apathetic
di-daw - (adj.)
dideimlad - (adj.)
dideimladrwydd [m.] - (n.) anesthesia (anaesthesia)
dideler - (adj.)
didelerau - (adj.)
diden [-nau, f.] - (n.) nipple, teat
didennog - (adj.)
diderfyn - (adj.)
diderfysg - (adj.)
didol - (adj.)
didoli (didol) [didol-] - (v.) separate, segregate
didoliad [-au, m.] - (n.) separation, segregation
didolnod [-au, mf.] - (n.) diaeresis
didolwr [didolwyr, m.] - (n.)
didolydd [-ion, m.] - (n.)
didonni [didonn- &1, didon- &2+] - (v.)
di-dor (didor) - (adj.) unbroken, uninterrupted
didoreth - (adj.) shiftless, silly, fickle
didoriad - (adj.) unbroken, untamed, rough
didoriant [didoriannau, m.] - (n.)
didostur - (adj.)
didosturi - (adj.)
didrachwant - (adj.)
didrafferth - (adj.)
didraha - (adj.)
di-drai - (adj.)
didramgwydd - (adj.)
didranc - (adj.)
di-draul - (adj.)
didrefn - (adj.)
didreftadu [didreftad-] - (v.)
didroedio [didroedi-] - (v.)
didrugaredd - (adj.)
didrwst - (adj.)
diduedd - (adj.) unbiased, impartial
didwrw - (adj.)
didwyll - (adj.) guileless, sincere
didwylledd [m.] - (n.) guilelessness, sincerity
didwyllo [didwyll-] - (v.) undeceive, disillusion
didynnu [didynn- &1, didyn- &2+] - (v.)
didda - (adj.)
di-ddadl - (adj.) unquestionable, indisputable
di-ddal - (adj.)
diddan - (adj.) amusing, diverting, pleasant
diddanion [pl.] - (n.) pleasantries, jokes
diddanol - (adj.)
diddanu [diddan-] - (v.) amuse, divert; comfort
diddanus - (adj.)
diddanwch [m.] - (n.) comfort, consolation
diddanwr [diddanwyr, m.] - (n.) comforter
diddanydd [-ion, m.] - (n.) comforter
diddarbodaeth [-au?, f.] - (n.)
diddarbodus - (adj.)
diddarfod - (adj.)
di-ddau - (adj.)
diddawn - (adj.)
diddawr - (adj.)
diddeall - (adj.)
diddefnydd - (adj.)
di-dderbyn-wyneb - (adj.)
diddestl - (adj.)
diddichell - (adj.)
diddidol - (adj.)
diddiflanedig - (adj.)
diddiffyg - (adj.)
diddig - (adj.) contented, pleased
diddigrwydd [m.] - (n.) contentment, placidity
diddim - (adj.) void
diddim [m.] - (n.) void
diddiolch - (adj.)
diddiwedd - (adj.)
diddordeb [-au, m.] - (n.) interest
{ Diddordeb is the kind of interest you show for things. }
diddori [diddor-] - (v.) interest
diddorol - (adj.) interesting
diddos - (adj.) watertight, sheltered; snug
diddos [-au?, m.] - (n.)
diddosi [diddos-] - (v.) shelter
diddosrwydd [m.] - (n.) shelter, safety
diddrwg - (adj.)
didduw - (adj.)
didduwiaeth [-au?, mf.] - (n.)
diddwythiad [-au, m.] - (n.) deduction
diddwytho [diddwyth-] - (v.)
diddwythol - (adj.)
diddyfniad [-au?, m.] - (n.)
diddyfnu [diddyfn-] - (v.) wean
diddymdra (diddymder) [m.] - (n.) nothingness, void
diddymiad (diddymiant) [diddymiannau, m.] - (n.) annihilation
diddymol - (adj.)
diddymu [diddym-] - (v.) annihilate, abolish, abrogate, annul
diddysg - (adj.)
diedfyd - (adj.)
diedifar - (adj.)
diedifeiriol - (adj.)
diedlin - (adj.)
diedyll [pl.] - (n.)
dieflig - (adj.) devilish, diabolical, fiendish
dieflyn [-nod, m.] - (n.)
diefyl [pl.] - (n.) <see "diafol">
dieffaith - (adj.)
diegni - (adj.)
diegwan - (adj.)
diegwyddor - (adj.) unprincipled
diengyd - (v.) <see "dianc">
dieifl [mpl.] - (n.) <see "diafol">
dieilfydd - (adj.)
dieisiau - (adj.) unnecessary, needless
dieithr - (adj.) strange, alien, foreign
dieithr [-iaid, m.] - (n.) stranger
dieithriad - (adj.)
dieithriaid [pl.] - (n.) <see "dieithr">
dieithrio [dieithri-] - (v.) estrange, alienate
dieithrwch [m.] - (n.) strangeness
dieithryn [dieithriaid, m.] - (n.)
di-elw - (adj.)
diemwnt [m.] - (n.) adamant
dienaid - (adj.) soulless, senseless
peiriant dienaid - (n.) autaomaton
dienbyd - (adj.)
dienbydrwydd [m.] - (n.)
diencil - (adj.)
dieneidio [dieneidi-] - (v.)
dienw - (adj.) nameless, anonymous
cyflwr dienw - (n.) anonymity
dienwaededig - (adj.)
dienwir - (adj.)
dienyddiad [-au, m.] - (n.) execution
dienyddio [dienyddi-] - (v.) put to death, execute
dienyddiwr [dienyddwyr, m.] - (n.) executioner
dienyddu [dienydd-] - (v.)
diepil - (adj.)
diepiledd [-au?, m.] - (n.)
diesgyrnu [diesgyrn-] - (v.)
dieteteg [-au?, f.] - (n.)
dietifedd - (adj.)
dieuog - (adj.) guiltless, innocent
dieuogi [dieuog-] - (v.)
dieuogrwydd [m.] - (n.) innocence
difa [dif-] - (v.) consume, destroy, devour
difaddau - (adj.)
di-fael - (adj.)
difai - (adj.) blameless, faultless
difalch - (adj.) humble
difancoll [f.] - (n.) total loss, perdition
difannu [difann- &1, difan- &2+] - (v.) disappear, vanish
difant [m.] - (n.) perdition, loss
difantais - (adj.)
difaol - (adj.) consuming, devouring
difarw - (adj.)
difater - (adj.) indifferent, unconcerned, apathetic
difaterwch [m.] - (n.) indifference, apathy
difawr [m.] - (n.)
difedr - (adj.)
difedydd - (adj.)
difeddiannu [difeddiann- &1, difeddian- &2+] - (v.) dispossess, deprive
difeddiant - (adj.)
difeddwl - (adj.)
difeddyginiaeth - (adj.)
difeddyginiaethol - (adj.)
difefl - (adj.)
difeio [difei-] - (v.) exculpate
difeius - (adj.) blameless, faultless
difenw [-iau?, m.] - (n.)
difenwad [-au?, m.] - (n.)
difenwi [difenw-] - (v.) revile, abuse, belittle, blaspheme
difenwr [difenwyr, m.] - (n.) reviler
difer [m.] - (n.)
diferiad [-au?, m.] - (n.)
diferiog - (adj.) wily, crafty
diferion [mpl.] - (n.) <see "diferyn">
diferlif [-au?, m.] - (n.)
diferllyd - (adj.)
diferol - (adj.) dripping, dropping
diferu [difer-] - (v.) drip, drop, dribble, distil
diferyn [-nau, diferion, m.] - (n.) drop
diferynnu [diferynn- &1, diferyn- &2+] - (v.)
difesur - (adj.)
difesuredd [-au?, m.] - (n.)
di-feth (difeth) - (adj.) infallible
difetha [difeth-] - (v.) destroy, spoil, waste
difethdod [m.] - (n.) destruction, waste
difethgar - (adj.) wasteful
difethiad [-au?, m.] - (n.)
difethwr [difethwyr, m.] - (n.)
Difiau [m.] - (n.) Thursday
di-fin - (adj.) blunt
{ Di-fin is blunt in the way a knife can be blunt. }
diflanbwynt [-iau, m.] - (n.)
diflanedig [diflanedic- &adj] - (adj.) evanescent, fleeting
diflaniad [-au, m.] - (n.)
diflannol - (adj.)
diflannu [diflann- &1, diflan- &2+] - (v.) disappear, vanish
diflanrwydd [m.] - (n.) evanescence
diflas [diflas- &adj] - (adj.) insipid, boring
dyn diflas - (n.) bore
{ (bore) Dyn diflas is the kind of bore you avoid at parties. }
diflasrwydd [m.] - (n.)
diflaster [-oedd?, m.] - (n.)
diflastod [m.] - (n.) disgust
diflasu [diflas-] - (v.) disgust; weary, surfeit, bore
{ (bore) Diflasu is bore when you are very uninteresting. }
diflin (diflino) - (adj.) untiring, indefatigable
difloesg - (adj.)
difloesgni - (adj.)
difodi [difod-] - (v.) annihilate, exterminate
difodiad (difodiant) [difodiannau, m.] - (n.) annihilation
difodiaeth [-au?, f.] - (n.)
di-foes (difoes) - (adj.) rude, unmannerly
difraw - (adj.) indifferent, apathetic
difrawder [m.] - (n.) indifference, apathy
difreiniad [m.] - (n.) disfranchisement
difreinio [difreini-] - (v.) disfranchise, deprive
difri%ad [m.] - (n.) aspersion
difri%aeth [f.] - (n.) abuse, calumny
difrif - (adj.)
difrif [m.] - (n.) seriousness, earnestness
o ddifrif - (adj.) serious
{ O ddifrif means you're serious about something. }
difrifddwys - (adj.) solemn
difrifol - (adj.) serious, earnest, solemn, grave
{ (serious) Difrifol is serious for example when you have a serious
injury. }
difrifoldeb [m.] - (n.) <see "difrifwch">
difrifoli [difrifol-] - (v.) sober, solemnize
difrifwch (difrifoldeb) [m.] - (n.) seriousness, earnestness, solemnity
difri%o [difri%-] - (v.) scold, abuse, malign, blackguard
difri%ol - (adj.)
difrod [-iau, m.] - (n.) waste, havoc, damage
difrodaeth [-au?, f.] - (n.)
difrodedd [-au?, m.] - (n.)
difrodi [difrod-] - (v.) waste, spoil, ravage
{ (waste) Difrodi is to lay waste, to damage, to cause damage to. }
difrodol - (adj.)
difrodus - (adj.)
difrodwr [difrodwyr, m.] - (n.) spoiler, devastator
difrychau - (adj.)
difrycheulyd - (adj.) spotless, immaculate
difrys - (adj.)
di-fudd - (adj.) unprofitable, useless, futile
difuddio [difuddi-] - (v.) deprive, bereave
difurio [difuri-] - (v.)
di-fwlch (difwlch) - (adj.) without a break, continuous
difwriad - (adj.)
difwyniant - (adj.)
difwyniant [difwyniannau, m.] - (n.)
difwyno [difwyn-] - (v.) mar, soil, sully, defile
difyfyr - (adj.) impromptu
difyniad [-au, m.] - (n.)
difynio [difyni-] - (v.)
difyr - (adj.) pleasant, diverting, amusing
difyrion [pl.] - (n.) amusements, diversions
difyrru [difyrr- &1, difyr- &2+] - (v.) divert, amuse, beguile
difyrrus - (adj.) diverting, amusing
difyrrwch [m.] - (n.) diversion, amusement, fun
difyrrwr [difyrwyr, difyrrwyr, m.] - (n.) entertainer
difywyd - (adj.)
di-ffael - (adj.)
diffaith - (adj.) waste, desert; base, mean
{ (mean) Diffaith means mean in the sense of lowly. }
diffaith [diffeithydd, m.] - (n.) wilderness, desert
diffals - (adj.)
diffeithdir [-oedd, m.] - (n.)
diffeithio [diffeithi-] - (v.) lay waste
diffeithwch [m.] - (n.) desert, wilderness
diffeithwr [diffeithwyr, m.] - (n.)
diffeithydd [mpl.] - (n.) <see "diffaith">
diffiniad [-au, m.] - (n.) definition
diffinio [diffini-] - (v.) define
diffodiad [-au?, m.] - (n.)
diffodd (diffoddi) [diffodd-; 3.s. diffydd; 2.s.imp. diffodd] - (v.) quench, extinguish, turn out
{ (turn out) Diffodd is turn out when you turn out your lights. }
diffoddiad [m.] - (n.) quenching, extinction
diffoddiedig - (adj.)
diffoddwr [diffoddwyr, m.] - (n.) quencher
diffoddydd [-ion, m.] - (n.) quencher
diffrwyth - (adj.) barren; numb, paralyzed (paralysed)
diffrwythdra (diffrwythder) [m.] - (n.) barrenness; numbness
diffrwytho [diffrwyth-] - (v.) make barren; paralyze (paralyse), benumb
diffryd [diffr- ?] - (v.)
diffuant - (adj.) unfeigned, sincere, genuine
diffuantrwydd [m.] - (n.) genuineness
diffurf - (adj.) amorphous
diffwys - (adj.) wild, waste; high, steep; huge, awful
diffyg [-ion, m.] - (n.) defect, want, lack; eclipse
diffyg anadl - (n.) asthma
diffyg gwaed - (n.) anemia (anaemia)
diffygiad [-au, m.] - (n.)
diffygio [diffygi-] - (v.) fail; faint, weary
diffygiol - (adj.) defective; faint, weary
diffygiwr [diffygwyr, m.] - (n.)
diffyn [-ion?, m.] - (n.)
diffyn [diffyn-] - (v.)
diffyndoll [-au, f.] - (n.)
diffyndollaeth [f.] - (n.) protectionism
diffyndollwr [diffyndollwyr, m.] - (n.) protectionist
diffyniad [-au?, m.] - (n.)
diffynnwr [diffynnwyr, m.] - (n.)
diffynnydd [diffynyddion, m.] - (n.) defendant
diffynnyddes [-au, f.] - (n.) defendant
dig [dic- &adj] - (adj.) angry, wrathful
dig [m.] - (n.) anger, wrath
digabl - (adj.)
digabol - (adj.)
digalon - (adj.) disheartened, depressed, dejected, sad
digalondid [m.] - (n.) depression, dejection
digalonni [digalonn- &1, digalon- &2+] - (v.) dishearten, discourage, appall (appal)
digamsyniol - (adj.) unmistakable
digaredd - (adj.)
digaregu [digareg-] - (v.)
digartref - (adj.)
digasedd [m.] - (n.) hatred, enmity, animosity
digasog - (adj.) hating, hateful, hated
di-gelc - (adj.)
digellwair - (adj.)
digenfigen - (adj.)
digennu [digenn- &1, digen- &2+] - (v.)
digerydd - (adj.)
digid [-au, m.] - (n.)
digio [digi-] - (v.) anger, offend; take offence, become angry
digio wrth - (v.) take offence at, become angry at, become angry with
di-glem - (adj.) inept
diglwyf - (adj.)
digllon - (adj.) <see "dicllon">
digofaint [m.] - (n.) anger, wrath, indignation
digofus - (adj.) angry, indignant
digoll - (adj.)
digolledu [digolled-] - (v.) indemnify, compensate
digon - (adj.) done; ample, enough
{ (done) Digon is used in cooking to mean something is done. }
digon [m.] - (n. & adv.) enough, plenty
digonedd [m.] - (n.) abundance, plenty
digoni [digon-] - (v.) suffice; satisfy; cook
digonol - (adj.) satisfying; sufficient, abundant, adequate; satisfied
digonoldeb [m.] - (n.)
digonolrwydd [m.] - (n.) sufficiency, abundance
digosb - (adj.)
digost - (adj.)
di-gred - (adj.)
digree%dig - (adj.)
digrefydd - (adj.)
digri - (adj.)
digrif (digrifol) - (adj.) mirthful, funny, humorous (humourous)
castiau digrif - (n.pl.) antics
digrifwas [digrifweision, m.] - (n.)
digrifwch [m.] - (n.) mirth, fun, amusement
digrifwyl [-ion?, f.] - (n.)
digrin - (adj.)
digroeni [digroen-] - (v.) bark, skin
{ (bark) Digroeni is removing the outer covering of
something. }
digroeniad [-au?, m.] - (n.)
digroeso - (adj.)
digryn - (adj.)
digrynedig - (adj.)
digryno - (adj.)
diguro - (adj.)
digwmwl - (adj.)
digwsg - (adj.)
digwydd [digwydd-; 3.s. & 2.s.imp. digwydd] - (v.) happen, befall, betide, occur; accrue
digwydd pob yn ail - (v.) alternate
digwyddiad [-au, m.] - (n.) happening, occurrence, event
digwyddol - (adj.)
digwyn - (adj.)
digwyno - (adj.)
digyfeiliorn - (adj.)
digyfnewid - (adj.)
digyfrif - (adj.)
digyfrwng - (adj.)
digyfryngedd [-au?, m.] - (n.)
digyffelyb - (adj.)
digyffro - (adj.)
digymar - (adj.)
digymell - (adj.)
digymeriad - (adj.)
digymhellrwydd [m.] - (n.)
digymorth - (adj.)
digymwynas - (adj.)
digymysg - (adj.)
digynhorthwy - (adj.)
digynnig - (adv.)
digynnwrf - (adj.)
digynnydd - (adj.) backward
digyrraedd - (adj.)
digyrrith - (adj.) unstinted, liberal
digysegr [-au?, m.] - (n.)
digysgod - (adj.) bleak
digysur - (adj.)
digyswllt - (adj.)
digysylltiad - (adj.)
digytundeb - (adj.)
digywilydd - (adj.) impudent, audacious, blatant
digywilydd-dra [m.] - (n.) impudence
dihafal - (adj.) unequaled, peerless
dihangfa [-+u, dihangfeydd, f.] - (n.) escape
dihangol - (adj.) escaped, safe
dihangydd [-ion?, m.] - (n.)
dihalog - (adj.) undefiled, pure
dihardd - (adj.)
dihareb [diarhebion, f.] - (n.) proverb, adage, aphorism
diharffo [diharff-] - (v.)
dihatru (dihatryd) [dihatr-] - (v.) strip, undress
dihedrol - (adj.)
dihefelydd - (adj.)
dihengyd - (v.) <see "dianc">
diheintio [diheinti-] - (v.) disinfect
diheintydd [-ion?, m.] - (n.)
dihenydd - (adj.)
dihenydd [dienyddiadau, m.] - (n.) end, death, execution
yr hen Ddihenydd - (n.) the Ancient of Days
diheurad [-au?, m.] - (n.)
diheurbrawf [-au?, m.] - (n.)
diheuro [diheur-] - (v.) excuse, apologize
diheurwydd [m.] - (n.)
dihewyd [m.] - (n.) desire, devotion
di-hid - (adj.)
dihidlo [dihidl-] - (v.) drop, distill (distil); shed
dihiren [-nau?, f.] - (n.)
dihirod [pl.] - (n.) <see "dihiryn">
dihirwch [-au?, m.] - (n.)
dihirwr [dihirwyr, m.] - (n.)
dihiryn (dyhiryn) [dihirod, dyhirod, m.] - (n.) rascal, scoundrel, blackguard
dihoeni [dihoen-] - (v.) languish, pine, waste
{ (waste) Dihoeni is "waste" as in "waste away". }
dihoenus - (adj.)
di-hun - (adj.)
dihuno [dihun-] - (v.) wake, rouse, arouse, awake
{ (arouse) Dihuno is arouse in the sense of wake from sleep. }
di-hwyl - (adj.)
dihysbydd - (adj.) inexhaustible
dihysbyddu [dihysbydd-] - (v.) empty, exhaust
dil [-iau, m.] - (n.) comb
dil me+l - (n.) honeycomb
dilafar - (adj.)
dilaith [-au?, m.] - (n.)
di-lan - (adj.)
dilead [m.] - (n.) deletion, abolition
dilech - (adj.)
dilechdid [m.] - (n.) dialectic
dilechiad - (adj.)
dilediaith - (adj.)
diledryw - (adj.) pure, genuine
dilefeinllyd - (adj.)
di-les - (adj.) non-beneficial
hen a di-les - (adj.) antiquated
dilestair - (adj.)
dilety - (adj.)
dileu [dile-] - (v.) blot out, delete; abolish, abrogate, annul
dileuwr [dileuwyr, m.] - (n.)
dilewych - (adj.)
dilewyrch - (adj.) dismal; unprosperous
dilin - (adj.) refined
di-liw - (adj.)
di-lol - (adj.)
dilorni [dilorn-] - (v.) abuse, revile
dilornwr [dilornwyr, m.] - (n.)
diluddedu [diludded-] - (v.)
di-lun - (adj.) slovenly
diluw [m.] - (n.) <see "dilyw">
di-lwgr - (adj.)
di-lwybr - (adj.)
dilwydd [-au?, f.] - (n.)
dilychwin - (adj.) unsullied, spotless
dilyffethair - (adj.)
dilyn [dilyn-; 3.s. & 2.s.imp. dilyn] - (v.) follow, pursue, attend; imitate
{ (attend) Dilyn is attend in the sense of going along with. }
dilyniad [m.] - (n.) following; imitation
dilyniant [dilyniannau, m.] - (n.)
dilynol - (adj.) following; consequent
dilynwr [dilynwyr, m.] - (n.) follower; imitator
dilys [dilys- &adj] - (adj.) sure, certain; genuine, authentic
{ (certain) Dilys is suitable, or authentic; it translates
"certain" only when it mean "true" (for which "certain" is perhaps
rarely used). }
{ (sure) Dilys is suitable, so sure with the sense of
"trustworthy". }
dilysiant - (adj.)
dilysrwydd [m.] - (n.) genuineness
dilysu [dilys-] - (v.) certify, warrant, guarantee
di-lyth - (adj.) unflagging, unfailing
dilyw (diluw) [-iau, m.] - (n.) flood, deluge
dilywodraeth - (adj.)
dillad [-au, m. & pl.] - (n.) clothes, clothing, apparel
tynnu dillad - (v.) disrobe, undress
dillad [pl.] - (n.) <see "dilledyn">
dilladach [pl.] - (n.)
dilladau [pl.] - (n.) <see "dillyn">
dilladu [dillad-] - (v.) clothe
dilledydd [-ion, m.] - (n.) clothier
dilledyn [dillad, m.] - (n.) garment, attire
dillyn - (adj.) refined, elegant, chaste
dillyn [-ion, dilladau, m.] - (n.)
dillynaidd - (adj.)
dillynder [m.] - (n.) refinement, elegance
dillynion [pl.] - (n.) beauties, gems
dim - (adj.) any; (in negative context) no
dim [m.] - (n.) anything; (in negative context) nothing, none, aught
{ (anything) Dim is a variable ranging over all things (and whilst
it has acquired the negative sense of "nothing" from being used with
e.g., "nid oes dim") means "any thing". }
dim ond - (adj.) only
{ Dim ond is the French "ne .. que", naught but, nothing more
than. }
yn anad dim - (adv.) above all, more than
dimai [dimeiau, f.] - (n.) halfpenny
dimeiwerth [f.] - (n.) halfpenny-worth
dimensiwn [dimensiynau, m.] - (n.) dimension
di-nag - (adj.)
di-nam (dinam) - (adj.) faultless
dinas [-oedd, f.] - (n.) city
dinasfraint [-iau?, f.] - (n.)
dinasfreiniau [pl.] - (n.)
dinasol - (adj.)
dinaswr [dinaswyr, m.] - (n.)
dinasyddiaeth [f.] - (n.) citizenship
dinasyddion [pl.] - (n.) <see "dinesydd">
Dinbych - (prop.n.) Denby
Dinbych-y-pysgod - (prop.n.) Tenby
dincod [m.] - (n.) <see "deincod">
dinerth - (adj.)
dinerthedd [-au?, m.] - (n.)
dinesig - (adj.) civil, civic
dinesydd [dinasyddion, m.] - (n.) citizen
dinistr [-oedd, m.] - (n.) destruction, bane
dinistriad [-au?, m.] - (n.)
dinistrio [dinistri-] - (v.) destroy
dinistriol - (adj.) destroying, destructive, baneful
dinistriwr [dinistrwyr, m.] - (n.) destroyer
dinistrydd [-ion, m.] - (n.) destroyer
diniwed - (adj.) harmless, innocent
diniweidrwydd [m.] - (n.) innocence
dinod - (adj.) insignificant, obscure
dinodedd [m.] - (n.) insignificance, obscurity
dinodi [dinod-] - (v.)
dinoethi [dinoeth-] - (v.) bare, denude, expose
dinoethiad [-au?, m.] - (n.)
dinwyf - (adj.)
di-nych - (adj.)
diobaith - (adj.)
diod [-ydd, f.] - (n.) drink, beverage
diod feddwol - (n.) booze
diodi [diod-] - (v.) give drink
di-odl - (adj.) unrhymed
mesur di-odl - (n.) blank verse
diodlestr [-i, m.] - (n.)
diodlyn [-noedd, -nau, m.] - (n.)
diod-offrwm [diod-offrymau, m.] - (n.)
diodwydden [diodwydd, f.] - (n.)
dioddef [-iadau, m.] - (n.) suffering
dioddef [dioddef-] - (v.) suffer, bear; wait
dioddefaint [m.] - (n.) suffering, passion
dioddefgar (dioddefus) - (adj.) patient
dioddefgarwch [m.] - (n.) patience
dioddefol - (adj.)
dioddefwr (dioddefydd) [dioddefwyr, m.] - (n.) sufferer, patient
di-oed - (adj.) without delay, immediate
diofal - (adj.) careless
diofalwch [m.] - (n.) carelessness
diofryd [m.] - (n.) vow; ban, taboo
diofrydig - (adj.) vow, devote; ban, taboo
diofrydu [diofryd-] - (v.)
diofyn - (adj.)
diog [dioc- &adj] - (adj.) lazy, slothful, indolent
diogan - (adj.)
diogel - (adj.) safe, secure; sure, certain
diogelfa [diogelfeydd, f.] - (n.)
diogelrwydd [m.] - (n.)
diogelu [diogel-] - (v.) makesafe, secure
diogelwch [m.] - (n.) safety, security
diogi [diog-] - (v.) be lazy, idle
diogi [m.] - (n.) laziness
dioglyd - (adj.) lazy, sluggish, indolent
diogyn [m.] - (n.) lazy one, idler, sluggard
diolch [-iadau, m.] - (n.) thanks, thanksgiving
diolch [diolch-; 3.s. diolch, diylch*] - (v.) thank, give thanks
{ You "diolch i" a person. }
diolchgar - (adj.) thankful, appreciative, grateful
diolchgarwch [m.] - (n.) thankfulness, gratitude
diolchwr [diolchwyr, m.] - (n.)
dioledig - (adj.)
diolo - (adj.)
dioludd - (adj.)
diolwch [-au?, m.] - (n.)
diolwch [diolych-] - (v.)
diolwg - (adj.) ugly
diomedd - (adj.)
diorchwyl - (adj.)
diorffen - (adj.)
diorffwys - (adj.)
diorseddu [diorsedd-] - (v.) dethrone, depose
di-os - (adj.)
diosg [diosg-] - (v.) undress, put off, strip, divest
diota [diot-] - (v.) tipple, bib, booze
diotwr [diotwyr, m.] - (n.) drinker, tippler
dioty [diotai, m.] - (n.) ale-house, public-house
dipton [-au, f.] - (n.) diphthong
dir - (adj.) certain, necessary
di-radd - (adj.)
diraddiad [-au?, m.] - (n.)
diraddio [diraddi-] - (v.) degrade
diraddiol - (adj.) degrading
diraen - (adj.)
diraenu [diraen-] - (v.)
diragrith - (adj.)
diras - (adj.)
dirboen [-au, f.] - (n.) extreme pain, torture
dirboeni [dirboen-] - (v.)
dirboenus - (adj.)
dirdyniad [-au, m.] - (n.)
dirdynnol - (adj.) excruciating
dirdynnu [dirdynn- &1, dirdyn- &2+] - (v.) rack, torture
direidi [m.] - (n.) mischievousness, mischief
direidus - (adj.) mischievous, arch
direol - (adj.) unruly, disorderly
direswm - (adj.)
dirfawr - (adj.) vast, huge, immense, enormous
{ (immense) Dirfawr is very large ("dir-" is an extreme);
something abstract would be "dirfawr" ("mewn dirfawr angen" -- "in
extreme need"). }
dirfod [-au?, m.] - (n.)
dirfodaeth [-au?, f.] - (n.)
dirfodol - (adj.)
dirgel [-ion, m.] - (n.) secret
dirgel [dirgel- &adj] - (adj.) secret
{ Dirgel is secret in the sense of hidden; "yn y dirgel" is
secretly, in the sense of out of sight. }
dirgelaidd - (adj.)
dirgeledig - (adj.) hidden, secret; mystical
dirgelfa [dirgelfeydd, -oedd, f.] - (n.)
dirgelfan [-nau, f.] - (n.)
dirgelu [dirgel-] - (v.) secrete, conceal, hide
{ (secrete) Dirgelu is secrete in the sense of hiding away. }
dirgelwch [dirgelychau, m.] - (n.) secrecy, mystery, secret
dirgryniad [-au, m.] - (n.) tremor, vibration
dirgrynu [dirgryn-] - (v.) tremble, vibrate
dirgymell [dirgymell-] - (v.)
diriaeth [-au?, f.] - (n.)
diriaethol - (adj.) concrete
di-rif - (adj.)
dirifedi - (adj.) innumerable, uncountable
dirisglo [dirisgl-] - (v.) bark
{ Dirisglo is removing the bark from a tree. }
dirmyg [m.] - (n.) scorn, contempt
dirmygedig - (adj.) scorned, abject
dirmygu [dirmyg-] - (v.) despise, scorn
dirmygus - (adj.) contemptuous; contemptible
dirmygwr [dirmygwyr, m.] - (n.)
dirnabod [dirna- &bod] - (v.)
dirnad [dirnad-] - (v.) discern, comprehend, apprehend
{ (apprehend) Dirnad is apprehend in the sense of understand. }
dirnadaeth [f.] - (n.) discernment, comprehension, apprehension
{ (apprehension) Dirnadaeth is apprehension in the sense of
understanding. }
dirnadol - (adj.)
dirnadwy - (adj.)
dirodres - (adj.)
dirprwy [-on, m.] - (n.) deputy; delegate
dirprwyaeth [-au, f.] - (n.) commission; deputation
dirprwyo [dirprwy-] - (v.) deputize
dirprwyol - (adj.) vicarious
dirprwywr [dirprwywyr, m.] - (n.) commissioner
dirwasgiad [-au, m.] - (n.) depression
dirwasgu [dirwasg-] - (v.)
dirwen [-nau?, m.] - (n.)
dirwest [-au, m.] - (n.) abstinence, temperance
dirwestaeth [-au?, f.] - (n.)
dirwestol - (adj.) temperate
dirwestwr [dirwestwyr, m.] - (n.) abstainer
dirwy [-on, f.] - (n.) fine
dirwymedi - (adj.)
dirwyn [dirwyn-] - (v.) wind, twist, twine
dirwynen [-ni, -nau, f.] - (n.)
dirwynlath [-au?, f.] - (n.)
dirwynwr [dirwynwyr, m.] - (n.) winder
dirwyo [dirwy-] - (v.) fine, amerce
dirwyol - (adj.)
dirwystr - (adj.)
dirybudd - (adj.)
dirydu [diryd-] - (v.)
di-rym (dirym) - (adj.) powerless, void
dirymedd [m.] - (n.) <used in expression>
dirymedd dros dro - (n.) abeyance
dirymu [dirym-] - (v.) nullify, annul, cancel
diryw - (adj.)
dirywiad [m.] - (n.) degeneration, deterioration
dirywiedig - (adj.)
dirywio [dirywi-] - (v.) degenerate, deteriorate
dirywiol - (adj.)
dis [-iau, m.] - (n.) die, dice
di-sail - (adj.) groundless, baseless
disathr - (adj.)
disbaddu [disbadd-] - (v.) castrate, geld, spay
disbaddwr [disbaddwyr, m.] - (n.) castrator
disbaidd - (adj.) castrated
disbeinio [disbeini-] - (v.)
disberod - (adj.) <used in expression>
ar ddisberod - (adj.) wandering, astray
disberod [-au?, m.] - (n.)
disbydd - (adj.)
disbyddol - (adj.)
disbyddu [disbydd-] - (v.)
disbyddwr [disbyddwyr, m.] - (n.)
diserch - (adj.)
disg [-iau, f.] - (n.)
disgamar - (adj.)
disgen [disgyniadau, f.] - (n.)
disglair - (adj.) bright, brilliant
disgleinio [disgleini-] - (v.)
disgleirdeb (disgleirder) [m.] - (n.) brightness, brilliance
disgleirio [disgleiri-] - (v.) shine, glitter
disgleirwyn - (adj.)
disgloff - (adj.) free from lameness
disgrifiad [-au, m.] - (n.) description
disgrifiadol - (adj.) descriptive
disgrifio [disgrifi-] - (v.) describe
disgwyl [-ion, -iadau, m.] - (n.)
disgwyl [disgwyli-] - (v.) look, expect, wait, anticipate, bide
{ (look) Disgwyl is to expect, and so to stand on watch. To scan
the horizon for someone would be "disgwyl". To resemble is
sometimes "disgwyl yn debyg i" in the South. }
{ (wait) Disgwyl is to wait for, to expect, and is a bit more
active. }
disgwyl am - (v.) await, wait for, expect
disgwyl yn debyg i - (v.) resemble
{ Disgwyl yn debyg i is used in S. Wales. }
disgwylfa [disgwylfeydd, f.] - (n.) watchtower
disgwylgar - (adj.) expectant, watchful
disgwyliad [-au, m.] - (n.) expectation
disgwylied [disgwyli- ?] - (v.)
disgwyliedig - (adj.)
disgybl [-ion, m.] - (n.) disciple, pupil
disgyblaeth [f.] - (n.) discipline
disgyblaethol - (adj.)
disgyblaethu [disgyblaeth-] - (v.)
disgybledd [-au?, f.] - (n.)
disgyblu [disgybl-] - (v.) discipline
disgyblwr [disgyblwyr, m.] - (n.)
disgyn [disgynn- &1, disgyn- &2+; 3.s. & 2.s.imp. disgyn] - (v.) descend, alight; fall, drop; let down
{ (fall) Disgyn is used predominantly in N. Wales. }
disgynfa [disgynfeydd, f.] - (n.) descent, declivity
disgyniad [-au, m.] - (n.) descent
disgynneb [-au?, f.] - (n.)
disgynnydd [disgynyddion, m.] - (n.) descendant
disgyr [f.] - (n.) shout, cry
disgyrchiad [-au?, m.] - (n.)
disgyrchiant [disgyrchiannau, m.] - (n.) gravitation
craidd disgyrchiant - (n.) center (centre) of gravity
disgyrchu [disgyrch-] - (v.) gravitate
di-sigl - (adj.) unshaken, steadfast, firm
disio [disi-] - (v.)
disiwr [diswyr, m.] - (n.)
disodli [disodl-] - (v.) trip up, supplant
dison - (adj.)
dist [-iau, m.] - (n.) joist, beam
distadl - (adj.) insignificant, low, base, mean, abject
{ (mean) Distadl means mean in the sense of lowly. }
distadledd [m.] - (n.) insignificance, obscurity
distadlu [distadl-] - (v.)
distain [disteiniaid, m.] - (n.) steward
distaw - (adj.) silent, quiet
distawrwydd [m.] - (n.) silence, quiet
disteiniaid [pl.] - (n.) <see "distain">
distewi [distaw-; 3.s. distau*; 2.s.imp. distaw] - (v.) silence; calm, quiet
distrewi [distrew-] - (v.)
distryw [m.] - (n.) destruction
distrywgar - (adj.) destructive, wasteful
distrywiad [-au?, m.] - (n.)
distrywio [distrywi-] - (v.) destroy
distrywiol - (adj.)
distrywiwr [distrywwyr, m.] - (n.) destroyer
distyll [-ion, m.] - (n.) ebb
distylliad [m.] - (n.) distillation
distyllu [distyll-] - (v.) distill (distil)
distyllwr [distyllwyr, m.] - (n.)
distyn [distiau, m.] - (n.)
di-sut - (adj.) unwell; small
diswta - (adj.) sudden, abrupt
diswyddiad [-au, m.] - (n.) dismissal
diswyddo [diswydd-] - (v.) dismiss from office, discharge
disychedu [disyched-] - (v.) quench thirst
di-syfl - (adj.) immovable, impregnable
disyfyd - (adj.) sudden, instantaneous
disyfydrwydd [m.] - (n.)
di-sylw - (adj.)
disylwedd - (adj.)
disyml - (adj.) simple, artless, ingenuous
disymwth - (adj.) sudden, instantaneous, abrupt
disyniad - (adj.)
disynnwyr - (adj.) senseless
di-wad - (adj.)
di-waed - (adj.) anemic (anaemic)
diwael - (adj.)
diwahan - (adj.)
diwahardd - (adj.)
diwair - (adj.) chaste
di-waith - (adj.)
diwala - (adj.)
diwall - (adj.) satisfied, full, perfect
diwallu [diwall-] - (v.) satisfy, supply
diwallus - (adj.)
diwarafun - (adj.) unforbidden, ungrudging
diwasanaeth - (adj.)
diwedydd [-ion?, m.] - (n.)
diwedd [-au, m.] - (n.) end, conclusion
{ (conclusion) Diwedd is a final end; the end of you life is your
death, the end of a meal is when you get up from a table. The
"diwedd" of a speech is where the "clo" ought to be. Every speech
has a "diwedd", not every speech has a "clo". }
{ (end) Diwedd marks the end of something in time, as in the "end
of the semester". }
o'r diwedd - at last
diweddar [diweddar- &adj] - (adj.) recent, late, modern, belated
{ (late) Diweddar is either "recent" ("of late" -- "yn
ddiweddar"), or exceptionally "recently deceased" ("ein diweddar
frawd" -- our late colleague). Some dialects may use "diweddar" for
behind schedule. }
diweddaru [diweddar-] - (v.) modernize (modernise)
diweddarwch [m.] - (n.) lateness
diweddarwr [diweddarwyr, m.] - (n.)
diweddeb [f.] - (n.) cadence
diweddglo [-eon, m.] - (n.) conclusion
{ Diweddglo, the "clo" (lock) at the "diwedd" (end), that which
completes and closes something. }
diweddiad [-au, m.] - (n.)
diweddnod [-au, m.] - (n.)
diweddu [diwedd-] - (v.) end, finish, conclude
diweinio [diweini-] - (v.)
diweirdeb [m.] - (n.) chastity
diweithdra [m.] - (n.)
diwel [diwel-] - (v.)
diwelyd [diwel- ?] - (v.)
diweniaith - (adj.)
diwenwyn - (adj.)
diwerth - (adj.)
diwetydd [-ion?, m.] - (n.)
diwethaf (dwythaf) - (adj.) last
{ Diwethaf is "diwedd-af", "end-most". Since "diwedd" has a sense
of termination, "diwethaf" tends a bit more final. That one will be
the last one we will ever see. }
diwinydd [-ion, m.] - (n.) divine, theologian
diwinyddiaeth [f.] - (n.) divinity, theology
diwinyddol - (adj.) theological
diwniad - (adj.)
diwreiddio [diwreiddi-] - (v.) uproot, eradicate
diwres - (adj.)
diwrnod [-au, -iau, m.] - (n.) day
{ Diwrnod is especially used for "day" in the sense of 24 hours. }
diwrnodol - (adj.)
diwrthdro - (adj.)
diwrtheb - (adj.)
diwrthnysig - (adj.)
diwryg - (adj.) feeble, anemic (anaemic)
diwybod - (adj.)
diwyd - (adj.) diligent, industrious, assiduous
diwydiannol - (adj.) industrial
diwydiant [diwydiannau, m.] - (n.) industry
{ Diwydiant is the kind of industry you can work for. }
diwydrwydd [m.] - (n.) diligence, industry
{ (industry) Diwydrwydd is the industry that is the opposite of
laziness. }
diwyg [m.] - (n.) form, dress, garb
diwygiad [-au, m.] - (n.) reform, reformation; revival
diwygiadol - (adj.) reformatory; revivalistic
diwygiedig - (adj.) reformed; revised
diwygio [diwygi-] - (v.) amend, reform, revise, ameliorate
diwygiwr [diwygwyr, m.] - (n.) reformer; revivalist
diwyl - (adj.)
diwylliad [-au?, m.] - (n.)
diwylliadol - (adj.) cultural
diwylliannol - (adj.)
diwylliant [diwylliannau, m.] - (n.) culture
diwylliedig - (adj.) cultured
diwyllio [diwylli-] - (v.) cultivate
diwyllydd [-ion?, m.] - (n.)
diwyno [diwyn-] - (v.) mar, spoil, sully, soil
di-wyro - (adj.) unswerving
diymadferth - (adj.) helpless
diymaros - (adj.)
diymdroi - (adj.)
diymffrost - (adj.)
diymhongar - (adj.) unassuming
diymod - (adj.)
diymwad - (adj.) undeniable, indisputable
diymwared - (adj.)
diymwybod - (adj.)
diynni - (adj.)
diysbryd - (adj.)
diysgog - (adj.) steadfast, firm, stable
diysgogrwydd [m.] - (n.) steadfastness, stability
diystwr - (adj.)
diystyr - (adj.) contemptuous; contemptible
diystyriaeth [-au?, f.] - (n.)
diystyriol - (adj.)
diystyrllyd - (adj.) contemptuous, disdainful
diystyru [diystyr-] - (v.) disregard, despise
diystyrwch [m.] - (n.) contempt, disdain, scorn
do - (adv.) yes
{ Do is used to answer questions posed in the past tense. }
dob [-au?, m.] - (n.)
dobio [dobi-] - (v.)
doctor [-iaid, m.] - (n.) doctor
doctora [doctor-] - (v.) doctor
doctoraidd - (adj.) doctoral, doctorial
doctoran [doctoran- ?] - (v.)
dod (dyfod; dw+ad) [irreg.] - (v.) come; become
{ "Dod" is used in S. Wales and "dw+ad" in N. Wales. The literary
version is "dyfod". }
dod a+ - (v.) bring
{ Dod a+ or "dod gyda" is literally "to come with" so is
necessarily to bring towards the speaker or the place referred
to in the context. "Dod a+" approximates "dwyn tuag yma", "dwyn
yma"; cf., "mynd a+" which would be "dwyn ymaith". }
dod am dro - (v.) come for a walk
dod o hyd i - (v.) find
dodi - (adj.) artificial
dodi [dod-; 3.s. dy+d; 2.s.imp. dod] - (v.) put, place; give
dodiad [-au?, m.] - (n.)
dodrefnu [dodrefn-] - (v.) furnish
dodrefnwr [dodrefnwyr, m.] - (n.) furnisher
dodrefnyn [dodrefn, m.] - (n.) furniture
dodwy [dodwy-] - (v.) lay eggs
dodyn [-ion?, m.] - (n.)
doe - (adv.) yesterday
doe [m.] - (n.) yesterday
doeth [pl. -ion] - (adj.) wise, advisable
doethineb [m.] - (n.) wisdom
doethlyd - (adj.) sophisticated
doethor [-iaid, m.] - (n.)
doethur [-iaid, m.] - (n.)
doethuriaeth [-au?, f.] - (n.)
doethwr [doethwyr, m.] - (n.)
doethyn [-ion?, m.] - (n.)
dof [pl. -ion] - (adj.) tame, domesticated; garden
dofednod [pl.] - (n.) fowls, poultry
dofi [dof-] - (v.) tame, domesticate; assuage, appease
dofion [pl.] - (n.) <see "daw">
dofn [f.] - (adj.) <see "dwfn">
dofrwydd [m.] - (n.)
dofwr [dofwyr, m.] - (n.)
Dofydd [m.] - (n.) God
dogfen [-ni, -nau, f.] - (n.) document
dogfennu [dogfenn- &1, dogfen- &2+] - (v.) document
dogn [-au, m.] - (n.) share, portion, allowance; dose
dogni [dogn-] - (v.) ration
dognus - (adj.)
do+l [dolydd, dolau, doliau, f.] - (n.) meadow
dol [f.] - (adj.) <see "dwl">
dolbridd [m.] - (n.) alluvium
doldir [-oedd, m.] - (n.)
dolef [-au, f.] - (n.) cry
dolefain [dolef-] - (v.) cry out
dolefus - (adj.) wailing, plaintive
dolen [-ni, -nau, f.] - (n.) handle, loop, link, ring, bot
{ (bow) Dolen is the kind of bow you tie. }
bach a dolen - (n.) hook and eye
dolennog - (adj.) ringed, looped; winding
dolennu [dolenn- &1, dolen- &2+] - (v.) loop; wind, meander
doler [-i, f.] - (n.) dollar
Dolgellau - (prop.n.) Dolgelley
doli [-au, f.] - (n.)
dolian [doli-] - (v.)
dolio [doli-] - (v.)
dolmen [-ni, f.] - (n.)
dolur [-iau, m.] - (n.) sore; ailment; grief
dolurio [doluri-] - (v.) mourn, grieve; hurt, wound
dolurus - (adj.) sore, blear
doniau [fpl.] - (n.) <see "dawn">
donio [doni-] - (v.) endow, gift
doniog - (adj.)
doniol - (adj.) gifted; witty, humorous
donioldeb [m.] - (n.)
doniolwch [-au?, m.] - (n.)
do+r [dorau, f.] - (n.) door
dorglwyd [-i, f.] - (n.)
dormach [-au?, m.] - (n.)
dosbarth [-iadau, -au, m.] - (n.) class; district; reason
{ (district) Dosbarth is administrative, in particular in the
present shortly-to-be-abolished structure of local government
"district council" is "cyngor dosbarth" -- "dosbarth" means
something to do with having been divided up (hence the meaning of
"class"). }
{ (reason) Dosbarth is a word that I can't think of any reason to
translate as "reason". But that definition was in the
Collins-Spurrell dictionary. }
dosbarthiad [-au, m.] - (n.) distribution
dosbarthiadol - (adj.)
dosbarthu [dosbarth-] - (v.) class, classify, assort; distribute, allocate, apportion
dosbarthus - (adj.)
dosbarthwr [dosbarthwyr, m.] - (n.) distributor
dosran [-nau, f.] - (n.) section, division
dosraniad [-au, m.] - (n.)
dosrannu [dosrann- &1, dosran- &2+] - (v.) separate, analyze (analyse)
dot [-iau, mf.] - (n.) dot
dot [f.] - (n.) giddiness, vertigo
dotio [doti-] - (v.) dote
dotyn [dotiau, m.] - (n.)
drab [-iau, m.] - (n.)
drabio [drabi-] - (v.)
drachefn - (adv.)
dracht [-iau, mf.] - (n.) draught
{ Dracht is the kind of draught that is on tap at the pub. }
drachtio [drachti-] - (v.) drink deep
draen [drain, f.] - (n.) prickle, pricker, thorn
draenen [drain, f.] - (n.) thorn
draenllwyn [-i, m.] - (n.) thornbush
draenog [-od, -iaid, m.] - (n.) hedgehog
draenoges [-au?, f.] - (n.)
drafftiog - (adj.)
drag [-iau, m.] - (n.)
dragio [dragi-] - (v.) drag, tear, mangle
draig [dreigiau, f.] - (n.) dragon
drain [pl.] - (n.) <see "draen" or "draenen">
drama [-+u?, f.] - (n.)
dramaid [drameidiau, f.] - (n.)
dramaol - (adj.)
dramateiddio [dramateiddi-] - (v.)
dramau [pl.] - (n.)
dramodiad [-au?, m.] - (n.)
dramodwr [dramodwyr, m.] - (n.)
dramodydd [-ion?, m.] - (n.)
drannoeth - (adv.)
drar [-au?, m.] - (n.)
draw - (adv.) yonder, away
nesu draw - (v.) move away
yn cadw draw - (adj.) aloof
drefa [drefeydd, f.] - (n.)
drefau [pl.] - (n.)
dreflu [drefl-] - (v.)
dreng - (adj.) morose, surly, sullen, harsh
drengyn [-ion?, m.] - (n.)
dreigiau [pl.] - (n.) <see "draig">
dreiniog - (adj.)
dreinios [pl.] - (n.)
drel [-iaid, m.] - (n.)
drennydd - (adv.)
dresel [-i, f.] - (n.)
dreser [-oedd?, f.] - (n.)
drewdod [-au?, m.] - (n.)
drewedig - (adj.)
drewgi [drewgwn, m.] - (n.) skunk
drewi [drew-] - (v.) stink
drewi [m.] - (n.) stink
drewllyd - (adj.) stinky, stinking
drewsawr - (adj.)
drib [-iau, m.] - (n.)
drib-drab - (adv.)
driblan [driblan- ?] - (v.)
driblo [dribl-] - (v.)
dribyn [dribiau, m.] - (n.)
drifftbridd [-au?, m.] - (n.)
driffter [-oedd?, m.] - (n.)
drifftio [driffti-] - (v.)
dringad [dringad-] - (v.) climb
dringad [m.] - (n.) climb
dringfa [dringfeydd, f.] - (n.) ascent, climb
dringhedydd [dringedyddion, m.] - (n.) climber
dringiedydd [-ion?, m.] - (n.)
dringlyn [-nau, m.] - (n.)
dringo [dring-] - (v.) climb, ascend
dringwr [dringwyr, m.] - (n.) climber
dringwydden [dringwydd, f.] - (n.)
dril [-iau, m.] - (n.)
drilio [drili-] - (v.)
dripian [dripi-] - (v.)
dror [-ion?, mf.] - (n.)
drorsys [pl.] - (n.)
dros - (prep.) <see "tros">
drud [pl. -ion] - (adj.) dear, precious, costly; reckless
drudaniaeth [f.] - (n.) scarcity, dearth, paucity
drudfawr - (adj.) costly, expensive
drudwen [f.] - (n.) starling
drudwy [m.] - (n.) starling
aderyn drudwy - (n.) starling
drwg [cynddrwg; gwaeth; gwaethaf] - (adj.) bad, evil, naughty, wicked
arian drwg - (n.) base coin
Mae'n ddrwg gen i {am} - I'm sorry {about}
drwg [drygau, drygiau, m.] - (n.) evil, harm, hurt
drwgdeimlad [m.] - (n.) animus
drwgdybiaeth [-au, f.] - (n.) suspicion
drwgdybio [drwgdybi-] - (v.) suspect
drwgdybus - (adj.) suspicious
drwgweithredwr [drwgweithredwyr, m.] - (n.) evildoer
drwm [drymiau, m.] - (n.)
drws [drysau, m.] - (n.) door
bach drws - (n.) door hinge
drws nesaf - (adj.) next door
drwy - (prep.) <see "trwy">
drycin [-oedd, f.] - (n.) foul weather
drycinog - (adj.) stormy
drycsawr [m.] - (n.)
drycsawrus - (adj.)
drych [-au, m.] - (n.) spectacle; mirror, looking-glass; object, pattern
drychfeddwl [drychfeddyliau, m.] - (n.) idea
drychiad [-au, m.] - (n.)
drychiolaeth [-au, f.] - (n.) apparition, phantom
drydw [-iau?, m.] - (n.)
drygair [drygeiriau, m.] - (n.) ill report; scandal
drygau [mpl.] - (n.) <see "drwg">
drygchwant [-au, m.] - (n.)
drygddyn [-ion, m.] - (n.)
drygedd [-au?, m.] - (n.)
drygeiriau [pl.] - (n.) <see "drygair">
drygfyd [m.] - (n.) adversity
drygiau [pl.] - (n.) <see "drwg">
drygioni [m.] - (n.) badness, wickedness
drygionus - (adj.) bad, wicked
drygu [dryg-] - (v.) hurt, harm, injure
drygwaith [-au?, m.] - (n.)
drygwr [drygwyr, m.] - (n.)
dryll [-iau, m.] - (n.) piece, part
yn drylliau - (adv.) asunder
dryll [mf.] - (n.) gun, rifle
dryllfetel [-au, m.] - (n.)
drylliach [pl.] - (n.)
drylliad [-au, m.] - (n.) breaking; wrick
drylliedig - (adj.)
dryllio [drylli-] - (v.) shatter, break in pieces
drylliog - (adj.) broken, contrite
drymiau [pl.] - (n.) <see "drwm">
dryntol [-au, f.] - (n.)
drysau [pl.] - (n.) <see "drws">
drysfa [drysfeydd, f.] - (n.)
drysgoed [-i?, m.] - (n.)
drysi%en [drysi, f.] - (n.) thorn, brier (briar)
dryslwyn [m.] - (n.) brake
dryslyd - (adj.) perplexing, confusing
drysni [-eiau?, m.] - (n.)
drysor [-ion, m.] - (n.) door-keeper, porter
drysu [drys-] - (v.) tangle; perplex, baffle, bewilder; be confused
dryswch [m.] - (n.) tangle; perplexity; confusion
dryswr [dryswyr, m.] - (n.)
drythyll - (adj.) well-fed; high-spirited; lascivious
dryw [-od, mf.] - (n.) wren
du [m.] - (n.) black
du [pl. -on] - (adj.) black
aderyn du - (n.) blackbird
astell ddu - (n.) blackboard
dyn du - (n.) black man, blackamoor
gof du - (n.) blacksmith
mwyaren du [mwyar duon] - (n.) blackberry
ysmotyn du - (n.) blot
duad [-au?, m.] - (n.)
duc [m.] - (n.) <see "dug">
dudew - (adj.)
duedd [-au?, m.] - (n.)
dueg [f.] - (n.) spleen; melancholy
dug (duc) [-iaid, m.] - (n.) duke
duges [-au, f.] - (n.) duchess
dugiaeth [-au, f.] - (n.) dukedom
dulio [duli-] - (v.) beat, bang, thump, hammer
duloes [-au?, f.] - (n.)
Dulyn - (prop.n.) Dublin
dull [-iau, m.] - (n.) form, manner, mode
dullwedd [-au, f.] - (n.)
dunos [-au?, f.] - (n.)
duo [du-] - (v.) blacken, black
dur - (adj.)
dur [-oedd, m.] - (n.) steel
duraidd - (adj.) steely
durew [-iau?, m.] - (n.)
durio [duri-] - (v.)
duriog - (adj.)
duriol - (adj.)
duryn [m.] - (n.) beak, bill
{ Duryn is the kind of bill a bird has. }
duw [-iau, m.] - (n.) god
myn Duw - (interj.) by God!
du%wch [m.] - (n.) blackness
duwdod [m.] - (n.) deity, godhead, divinity
duwies [-au, f.] - (n.) goddess
duwiol - (adj.) godly, pious
duwiol [m.] - (n.) godly, pious
duwioldeb [m.] - (n.) godliness, piety
duwiolfrydedd [m.] - (n.) godliness, piety
duwiolfrydig - (adj.) god-fearing, pious
dw+ad [irreg.] - (v.) <see "dod">
dwbio [dwbi-] - (v.) daub, plaster
dwbl - (adj.) double
dwbl [dyblau, m.] - (n.) double
dwbled [-i, -au, f.] - (n.)
dwbler [-oedd?, f.] - (n.)
dwdlian [dwdli-] - (v.)
dweud (deud; dywedyd) [dywed-, dweud-, deud-; 3.s. & 2.s.imp. dywed] - (v.) say, speak, tell
{ "Dweud" is the common written form; "deud" is what is often spoken.
The rather archaic literary form is "dywedyd". }
{ (speak {to}) Dweud would be "say" or "tell" in standard British
English. It means to convery a specific message (which can be a
direct object, "dweud rhywbeth wrtho"). }
a dweud y gwir - to tell the truth
atal dweud - (n.) stammering
dweud am - (v.) speak about, say about, tell about
dweud wrth - (v.) speak to, say to
rhuthro dweud - (v.) blurt
dwfn [f. dofn; pl. dyfn, dyfnion] - (adj.) deep, profound
dwfr [dyfroedd, m.] - (n.) <see "dw+r">
dwgyd [dwgyd- ?] - (v.)
dwl [f. dol] - (adj.) dull, stupid, foolish
dwli [-eiau?, m.] - (n.)
dwlu [dyl-] - (v.)
dwmpian [dwmpi-] - (v.)
dwndwr [m.] - (n.) din, babble, hubbub
dw+r (dwfr) [dyfroedd, m.] - (n.) water
dw+r poeth - (n.) heartburn
dwrdio [dwrdi-] - (v.) scold
dwrgi [dwrgwn, m.] - (n.)
dwrn [dyrnau, m.] - (n.) fist; knob, handle, hilt
dwsel [-au?, m.] - (n.)
dwsin [-au, m.] - (n.) dozen
dwsmel [-au?, m.] - (n.)
dwst [-iau?, m.] - (n.)
dwthwn [m.] - (n.) day
dwy [f.] - (adj.) <see "dau">
dwyael [pl.] - (n.)
dwybig - (adj.)
dwyen [pl.] - (n.)
dwyflynyddol - (adj.) biennial
dwyfol [pl. -ion; dwyfol- &adj] - (adj.) divine
dwyfoldeb [m.] - (n.) divinity, deity
dwyfoli [dwyfol-] - (v.) deify
dwyfoliad [m.] - (n.) apotheosis
dwyfoliaeth [-au?, f.] - (n.)
dwyfron [-nau, f.] - (n.) breast, chest
dwyfronneg [dwyfronegau, f.] - (n.) breastplate
dwyieithedd [m.] - (n.) bilingualism
dwyieitheg [f.] - (n.) bilingualism
dwyieithog - (adj.) bilingual, duoglot
dwyieithrwydd [m.] - (n.)
dwylo (dwylaw) [pl.] - (n.) <see "llaw">
dwyn [dyg-; 3.s. & 2.s.imp. dwg] - (v.) steal, take; bear; bring
{ (bring) Dwyn has a second meaning of "steal", but is nearest to
the Hiberno-English use of "bring" which can also mean what to a
British English speaker is always "take" -- perhaps it is closest to
"convey". }
{ (take) Dwyn as "take" means to take by theft; i.e., to steal. }
dwyn at - (v.) take, bring to
dwyn ymaith drwy drais - (v.) abduct
dwyn ymlaen - (v.) adduce
dwyno [dwyn-] - (v.)
dwyradd - (adj.)
dwyrain [m.] - (n. & adj.) east
dwyraniad [-au, m.] - (n.) bisection
dwyrannu [dwyrann- &1, dwyran- &2+] - (v.) bisect
dwyrannydd [-ion, m.] - (n.) bisector
dwyreiniol - (adj.) easterly, eastern, oriental
dwyreiniwr [dwyreinwyr, m.] - (n.) easterner, oriental
dwyreinwynt [-oedd, m.] - (n.)
dwyrudd [-au?, f.] - (n.)
dwys [pl. -ion] - (adj.) dense, grave, deep, intense
dwysa/u [dwys- &a/u] - (v.) deepen, intensify
dwysbigiad [-au, m.] - (n.)
dwysbigo [dwysbig-] - (v.)
dwysedig - (adj.)
dwysedd [-au?, m.] - (n.)
dwysfwyd [-au?, m.] - (n.)
dwyso [dwys-] - (v.)
dwyster [m.] - (n.) gravity, solemnity
dwywaith - (adv.) twice
dwywreigiaeth [f.] - (n.) bigamy
dwywreigiol - (adj.)
dy - (adj.) your (familiar), thy, thine
dyblau [pl.] - (n.) <see "dwbl">
dybliad [-au?, m.] - (n.)
dyblu [dybl-] - (v.) double; repeat
dyblyg - (adj.) twofold, double
dyblygedd [-au?, m.] - (n.)
dyblygiad [-au?, m.] - (n.)
dyblygu [dyblyg-] - (v.) double, fold
dybryd - (adj.) sore, dire; flagrant, arrant
dybrydwch [-au?, m.] - (n.)
dychan [-au, m.] - (n.) lampoon, satire
dychan.gerdd [-i, f.] - (n.) satirical poem, satire
dychanol - (adj.)
dychanu [dychan-] - (v.) lampoon, stirize, revile
dychanwr [dychanwyr, m.] - (n.) satirist
dychlamu [dychlam-; 3.s. dychleim] - (v.) throb, palpitate, flutter
dychmygadwy - (adj.)
dychmygion [pl.] - (n.) <see "dychymyg">
dychmygol - (adj.) imaginary
dychmygu [dychmyg-] - (v.) imagine
dychmygus - (adj.)
dychryn [-iadau, m.] - (n.) fright, terror, alarm
dychryn [dychryn-; 3.s. & 2.s.imp. dychryn] - (v.) frighten
dychrynfa [dychrynfeydd, f.] - (n.)
dychrynfau [pl.] - (n.)
dychrynllyd - (adj.) frightful, terrible
dychrynu [dychryn-] - (v.) frighten, affright, alarm; be frightened
dychrynydd [-ion?, m.] - (n.)
dychwel [-ion, -iadau, m.] - (n.)
dychwel [dychwel-] - (v.)
dychweledig [pl. -ion] - (adj.) convert, converted
dychweliad [-au, m.] - (n.) return; conversion
dychwelyd [dychwel-; 3.s. & 2.s.imp. dychwel] - (v.) return
dychwelyd at - (v.) return to
dychymig [-au?, m.] - (n.)
dychymyg [dychmygion, m.] - (n.) imagination, fancy; riddle, device
dydd [-iau, m.] - (n.) day
{ Dydd is largely the kind of "day" that is not night. The days
of the week all use "dydd": Dydd Llun (Monday). }
Dydd Gwener - (n.) Friday
Dydd Gwener y Groglith - (n.) Good Friday
Dydd Iau - (n.) Thursday
Dydd Llun - (n.) Monday
Dydd Mawrth - (n.) Tuesday
Dydd Mercher - (n.) Wednesday
Dydd Sadwrn - (n.) Saturday
Dydd Sul - (n.) Sunday
dyddfu [dyddf-] - (v.) flag, pine, faint
dyddgwaith [m.] - (n.) certain day
dyddhau [dydd- &hau] - (v.) become day, dawn
dyddiad [-au, m.] - (n.) date
dyddiadur [-on, m.] - (n.) diary, journal
dyddiedig - (adj.)
dyddio [dyddi- {only 3.s. forms exist}] - (v.) become day, dawn; date
dyddiol - (adj.) daily
dyddiwr [dyddwyr, m.] - (n.) daysman, arbitrator, arbiter
dyddlyfr [-au, m.] - (n.) diary, journal
dyfais [dyfeisiau, f.] - (n.) device, invention, appliance, artifice
dyfal - (adj.) diligent, assiduous
dyfalbarhad (dyfalbara) [m.] - (n.) perseverance
dyfalbarhau (dyfalbara) [dyfalbar- &hau] - (v.) persevere
dyfalbarhaus - (adj.)
dyfaliad [-au, m.] - (n.) guess, conjecture
dyfalu [dyfal-] - (v.) guess, conjecture
dyfalwch [m.] - (n.) diligence, assiduity
dyfarniad [-au, m.] - (n.) decision, verdict, award
dyfarnu [dyfarn-] - (v.) adjudge, award
dyfarnwr [dyfarnwyr, m.] - (n.)
Dyfed - (prop.n.) Demetia
dyfeisgar - (adj.)
dyfeisiau [pl.] - (n.) <see "dyfais">
dyfeisio [dyfeisi-] - (v.) devise, invent, imagine; guess
dyfeisiwr [dyfeiswyr, m.] - (n.)
dyfn [pl.] - (adj.) <see "dwfn">
Dyfnaint - (prop.n.) Devon
dyfnant [dyfnentydd, f.] - (n.)
dyfnder [-au, -oedd, m.] - (n.) deep, depth
y dyfnder - (n.) abyss
dyfndra [m.] - (n.) deepness, depth
dyfnentydd [pl.] - (n.) <see "dyfnant">
dyfnfor [-ion?, m.] - (n.)
dyfnhau [dyfn- &hau] - (v.) deepen
dyfnion [pl.] - (adj.) <see "dwfn">
dyfnu [dyfn-] - (v.)
dyfod [irreg.] - (v.) <see "dod">
dyfodfa [dyfodfeydd, f.] - (n.) access, entrance, approach
dyfodiad [-au, m.] - (n.) coming, arrival, advent; access
dyfodiad [dyfodiaid, m.] - (n.) comer, stranger
dyfodol - (adj.) future, coming
dyfodol [m.] - (n.) future
dyfradwy - (adj.) watered; watering
Dyfrdwy - (prop.n.) Dee
dyfrfarch [dyfrfeirch, m.] - (n.)
dyfrffos [-ydd, f.] - (n.) canal, watercourse, aqueduct
dyfrgi [dyfrgwn, m.] - (n.) otter
dyfrgist [-iau, f.] - (n.) cistern, tank
dyfrglwyf [m.] - (n.) dropsy
dyfrio (dyfrhau) [dyfri-, dyfr- &hau] - (v.) water
dyfriog - (adj.) aquatic, blear
dyfrllyd - (adj.) watery
dyfroedd [pl.] - (n.) <see "dwfr">
dyfrol - (adj.) aquatic
dyfru [dyfr-] - (v.)
dyfrhad [-au?, m.] - (n.)
dyfrhau [dyfr- &hau] - (v.)
dyfyn [-ion, -iadau, m.] - (n.)
dyfyn [dyfyn-] - (v.)
dyfyniad [-au, m.] - (n.) citation, quotation
dyfynnod [dyfynodau, m.] - (n.) quotation mark
dyfynnol - (adj.)
dyfynnu [dyfynn- &1, dyfyn- &2+] - (v.) cite, quote; summon
dyfynodau [pl.] - (n.) <see "dyfynnod">
dyfynodi [dyfynod-] - (v.)
dyffryn [-noedd, m.] - (n.) valley
{ Dyffryn is low land, meadows, that sort of thing, probably
extending both ways from where you are. A "dyffryn" tends to be
broad and lush. Dyffryn Clwyd is a "dyffryn"; it is a broad river
valley in which the principal stock is cattle. }
dyffryndir [-oedd, m.] - (n.)
dyffrynnog - (adj.)
dygiad [m.] - (n.) bearing, upbringing
dygiedydd [-ion, m.] - (n.) bearer
dygn - (adj.) hard, severe, grievous, dire
dygnedd [-au?, m.] - (n.)
dygnu [dygn-] - (v.)
dygnwch [-au?, m.] - (n.)
dygwyl [m.] - (n.) holiday, feast day
dygyd [dygyd- ?] - (v.)
dygyfor - (adj.)
dygyfor [dygyfor-] - (v.) surge, muster
dygyfor [m.] - (n.) surge, muster
dygymod [dygymod-] - (v.) agree with, put up with, acquiesce to
dyhead [-au, m.] - (n.) yearning, aspiration
dyheu [dyhe-] - (v.) pant; long, yearn, aspire
dyhiryn [m.] - (n.) <see "dihiryn">
dyhuddgloch [-au?, f.] - (n.)
dyhuddiant [m.] - (n.) propitiation, consolation
dyhuddo [dyhudd-] - (v.) propitiate, console
dyladwy - (adj.) due
dylanwad [-au, m.] - (n.) influence
dylanwadol - (adj.) influential
dylanwadu [dylanwad-] - (v.) influence
dyldra [m.] - (n.)
dyleb [-ion, f.] - (n.)
dyled [-ion, f.] - (n.) debt, obligation
dyledog - (adj.) in debt, indebted
dyledus - (adj.) due
dyledwr [dyledwyr, m.] - (n.) debtor
dyletswydd [-au, f.] - (n.) duty, obligation
dyli [m.] - (n.) bosh
dylif [f.] - (n.) warp
dylif [m.] - (n.) flood, deluge
dylifiad [-au?, m.] - (n.)
dylifo [dylif-] - (v.) flow, stream, pour
dylni [-eiau?, m.] - (n.)
dylu [dyl-; {only imp. and plup. forms exist}] - (v.) should, ought; owe
dyludo [dylud-] - (v.) flock, throng
dyluniad [-au, m.] - (n.)
dylunio [dyluni-] - (v.)
dylyfu ge+n - (v.) yawn, gape
dylyn [-ion?, m.] - (n.)
dylluan [m.] - (n.) <see "tylluan">
dyma - (adv.) here is, here are; this is, these are
dymchweliad [m.] - (n.) overthrow
dymchwelyd (dymchwel) [dymchwel-] - (v.) overthrow, upset, subvert
dymuniad [-au, m.] - (n.) wish, desire
dymuniant [dymuniannau, m.] - (n.)
dymuno [dymun-] - (v.) wish, desire
dymunol - (adj.) desirable, agreeable, pleasant
dyn [-ion, m.] - (n.) man, person
{ Dyn has the usual sense of "man", an individual (male) human.
"Dyn" can refer to the abstraction "man", meaning "humanity", "the
human race". Beware also that "dyn" sometimes also means "person"
with no sense of male or female, particularly in the south(-west?)
where they say "dynion" for what the others call "pobl". }
dyn awdurdodol - (n.) autocrat
dyn dibriod - (n.) bachelor
dyn diflas - (n.) bore
{ (bore) Dyn diflas is the kind of bore you avoid at parties. }
dyn du - (n.) black man, blackamoor
gwyn ei fyd y dyn - blessed is the man
dyna - (adv.) there is, there are; that is, those are
dynad [pl.] - (n.) nettles
dynaint [pl.] - (n.)
dyndod [m.] - (n.) manhood, humanity
dyneddon [pl.] - (n.)
dyneiddiol - (adj.)
dyneiddiwr [dyneiddwyr, m.] - (n.)
dynes [-au, f.] - (n.) woman
{ Dynes is the female corresponding to "dyn". }
dynesiad [m.] - (n.) approach
dynesu [dynes-] - (v.) draw near, approach
dyn.garol - (adj.) philanthropic
dyn.garwch [m.] - (n.) philanthropy
dyn.garwr [dyngarwyr, m.] - (n.) philanthropist
dyn.gasedd [-au?, m.] - (n.)
dyn.gaswr [dyngaswyr, m.] - (n.) curmudgeon
dyniawed [diniewaid, m.] - (n.) yearling, stirk
dynin [m.] - (n.) carcass, corpse
dyn-laddiad (dynladdiad) [m.] - (n.) manslaughter
dynodi [dynod-] - (v.) denote, signify
dynodiad [-au?, m.] - (n.)
dynodiant [dynodiannau, m.] - (n.)
dynofydd [-ion, m.] - (n.)
dynofyddiaeth [f.] - (n.) anthropology
dynofyddol - (adj.)
dynol - (adj.) human; manly; man-like
dynoldeb [m.] - (n.)
dynolder [-oedd?, m.] - (n.)
dynoli [dynol-] - (v.)
dynoliaeth [f.] - (n.) humanity
dynolryw [f.] - (n.) mankind
dynos [pl.] - (n.)
dynwared [dynwared-] - (v.) imitate, mimic, ape
dynwarediad [-au, m.] - (n.) imitation, mimicry
dynwaredol - (adj.) imitative
dynwaredwr [dynwaredwyr, m.] - (n.) imitator, mimic
dyrannu [dyrann- &1, dyran- &2+] - (v.)
dyrchafadwy - (adj.)
dyrchafael [dyrchafael-] - (v.) rise, ascend
dyrchafael [m.] - (n.) ascension
dyrchafedig - (adj.)
dyrchafiad [-au, m.] - (n.) elevation, promotion, advancement
{ (advancement) Dyrchafiad is advancement in the sense of promotion. }
dyrchafol - (adj.) elevating
dyrchafu [dyrchaf-; 3.s. dyrchaif*; 2.s.imp. dyrchaf] - (v.) raise, elevate; rise, ascend, advance
{ (advance) Dyrchafu is advance in the sense of what you do on the
corporate ladder. }
dyrchu [dyrch-] - (v.)
dyri (dyrif) [dyri%au, dyrifau, f.] - (n.) ballad, lyric
dyrifo [dyrif-] - (v.)
dyrnaid (dyrned) [dyrneidiau, m.] - (n.) handful, fistful
dyrnau [pl.] - (n.) <see "dwrn">
dyrneidiau [pl.] - (n.) <see "dyrnaid">
dyrnfedd [-i, f.] - (n.) hand-breadth, span
dyrnfol [-au, dyrnfyl, f.] - (n.) gauntlet; mitten
dyrniad [-au?, m.] - (n.)
dyrnod [-iau, -au, mf.] - (n.) blow, stroke
dyrnodio [dyrnodi-] - (v.)
dyrnu [dyrn-; 3.s. & 2.s.imp. dyrn] - (v.) thresh; thump
dyrnwr [dyrnwyr, m.] - (n.) thresher
dyrydiad [-au, m.] - (n.)
dyrys - (adj.) tangled; difficult, abstruse; perplexing
dyrysbwnc [dyrysbynciau, m.] - (n.) problem
dysen [-ni, f.] - (n.)
dysg [mf.] - (n.) learning
dysgadur [-on, m.] - (n.)
dysgawdr [dysgodron, m.] - (n.)
dysgawdwr [dysgawdwyr, m.] - (n.) teacher
dysgedig - (adj.) learned
dysgedigaeth [f.] - (n.)
dysgedydd [-ion, m.] - (n.)
dysgeidiaeth [f.] - (n.) teaching, doctrine
dysgl [-au, f.] - (n.) dish, basin
{ Dysgl is the kind of dish you set on your table. }
dysglaid (dysgled) [dysgleidiau, f.] - (n.) dishful, dish
{ (dish) Dysglaid is "dish" when it measures a quantity, as in "a
dish of cream for the cat". }
dysgodron [mpl.] - (n.) <see "dysgawdr">
dysgu [dysg-; 3.s. & 2.s.imp. dysg] - (v.) learn, teach
{ You "dysgu i" a person. }
dysgub [dysgub-] - (v.)
dysgubo [dysgub-] - (v.)
dysgwr [dysgwyr, m.] - (n.) learner, apprentice; teacher
dywal - (adj.) fierce, brave, cruel
dywalder [-oedd?, m.] - (n.)
dywaledd [-au?, m.] - (n.)
dywalgi [dywalgwn, m.] - (n.) tiger
dywalhau [dywal- &hau] - (v.)
dywalrwydd [m.] - (n.)
dywalu [dywal-] - (v.)
dywediad [-au, m.] - (n.) saying, adage
dywedwst - (adj.) taciturn
dywedwst [m.] - (n.) taciturnity
dywedyd - (v.) <see "dweud">
dyweddi [-%au, f.] - (n.) betrothal
dyweddi [-%au, mf.] - (n.) betrothed
dyweddi%ad [m.] - (n.) betrothal
dyweddi%o [dyweddi%-] - (v.) betroth
dyweddiwr [dyweddwyr, m.] - (n.)
dywenydd - (adj.)
dywenydd [m.] - (n.) pleasure, happiness ddim - (adv.) <see "dim">
ddoe - (adv.) <see "doe"> e (o; fe; fo; ef; efe; efo; efo+) - (pron.) he, him
{ The form "e" is used in S. Wales and "o" in N. Wales. These forms
become "fe" and "fo" respectively if the preceding word ends with a
vowel. "Ef" is the literary form. "Efe" and "efo" are archaic
literary forms. }
ai e? - is it so?
druan ohono fe! - (interj.) poor him!
eang [ehang- &adj] - (adj.) wide, broad, immense, ample
{ (immense) Eang is broad, open, wide, expansive, stretching
over a great distance; either just the physically expansive or
metaphors from that ("rychwant eang o wybodaeth" -- "a immense
range of knowledge"). }
Gwe Fyd Eang - (n.) World Wide Web
eangder [-au, m.] - (n.) <see "ehangder">
eangfrydig - (adj.)
eangu - (v.) <see "ehangu">
eb (ebe; ebr) [def.] - (n.) said, quoth
ebargofi [ebargof-] - (v.) forget
ebargofiant [ebargofiannau, m.] - (n.) oblivion
ebargofus - (adj.) oblivious
ebediw [-iau?, m.] - (n.)
ebill [-ion, m.] - (n.) auger, borer; peg
ebillio [ebilli-] - (v.) bore
{ Ebillio is bore as in what a drill does. }
ebillwydd [pl.] - (n.)
ebol [-ion, m.] - (n.) colt, foal
eboles [-au, f.] - (n.) foal, filly
ebolfarch [-au?, m.] - (n.)
eboliog - (adj.)
ebolyn [ebolion, m.] - (n.)
eboni [-eiau?, m.] - (n.)
ebran [-nau, m.] - (n.) provender, fodder
ebrannu [ebrann- &1, ebran- &2+] - (v.)
Ebrill [m.] - (n.) April
ebrillaidd - (adj.)
ebrwydd - (adj.) quick, swift, soon
ebryfychu [ebryfych-] - (v.) forget
ebwch [ebychau, mf.] - (n.) gasp
ebychiad [-au, m.] - (n.) interjection, ejaculation
ebychnod [-au, m.] - (n.) exclamation point
ebychu [ebych-] - (v.) gasp, interject, ejaculate
ebyr [pl.] - (n.)
ebyrth [pl.] - (n.)
eciwmenaidd - (adj.) ecumenical
eco [-au?, m.] - (n.)
ecoleg [f.] - (n.) ecology
economaidd - (adj.) economic
economeg [f.] - (n.) economics
economegwr [economegwyr, m.] - (n.) economist
echblyg - (adj.)
echdoe - (adv.) day before yesterday
echdoe [m.] - (n.) day before yesterday
echel [-au, f.] - (n.) axle, axletree; axis
echelog - (adj.)
echelu [echel-] - (v.)
echen [f.] - (n.) source, family, tribe
echnos - (adv.) night before last
echnos [f.] - (n.) night before last
echryd [-au?, m.] - (n.)
echrydu [echryd-] - (v.)
echrydus - (adj.) fearful, frightful, shocking
echrys - (adj.)
echryslon - (adj.) direful, horrible, shocking
echryslonder [-au, m.] - (n.)
echryslonrwydd [m.] - (n.) frightfulness
echwyn [-ion, m.] - (n.) loan, advance
echwynna [echwynn- &1, echwyn- &2+] - (v.) borrow, lend
echwynnwr [echwynnwyr, m.] - (n.) lender, creditor
edafeddog - (adj.)
edau [edafedd, f.] - (n.) thread; (n.pl.) yarn, wool
edefyn [-ion?, m.] - (n.)
edeufollt [-iau?, m.] - (n.)
edfryd [edfryd-] - (v.) restore
edifar - (adj.) penitent, sorry
edifarhau (edifaru) [edifar- &hau, edifar-] - (v.) repent, be sorry
edifeirus (edifeiriol) - (adj.) repentant, penitent
edifeirwch [m.] - (n.) repentance, penitence
edling [-au?, m.] - (n.)
edliw [edliw-] - (v.) upbraid, reproach, taunt
{ You "edliw i" a person. }
edliwgar - (adj.) taunting, reproachful
edliwiad [-au?, m.] - (n.)
edlych [-od, m.] - (n.) weakling, starveling
edmygedd [m.] - (n.) admiration
edmygu [edmyg-] - (v.) admire
edmygwr [edmygwyr, m.] - (n.) admirer
edmygydd [-ion, m.] - (n.) admirer
edn [-od, mf.] - (n.) fowl, bird
ednogaeth [-au?, f.] - (n.)
ednogyn [ednog, m.] - (n.)
edrych (edrychyd) [edrych-; 3.s. & 2.s.imp. edrych] - (v.) look, behold
{ Edrych is the active part of "gweld" (looking vs. seeing). To
look for ("chwilio") somewhere nearby involves "edrych". To
resemble is sometimes "edrych yn deb